Dómsátt gerð í máli gegn Seðlabanka - Kjarninn fær endurrit neyðarlánasímtals

Seðlabanki Íslands og Kjarninn hafa gert með sér dómsátt sem felur í sér að bankinn afhendir endurrit af símtali Davíðs Oddssonar og Geirs H. Haarde sem fór fram 6. október 2008. Seðlabankinn hafði áður tekið til varnar í málinu.

Símtalið var á milli Davíðs Oddssonar og Geirs H. Haarde.
Símtalið var á milli Davíðs Oddssonar og Geirs H. Haarde.
Auglýsing

Sam­komu­lag hefur náðst milli Kjarn­ans miðla, móð­ur­fé­lags Kjarn­ans, og Seðla­banka Íslands um dómsátt í máli sem Kjarn­inn höfð­aði á hendur bank­anum í lok októ­ber. Í því fór Kjarn­inn fram á að ógild yrði með dómi sú ákvörðun bank­ans að hafna kröfu Kjarn­ans um aðgang að hljóð­­ritun og afritum af sím­tali milli þáver­andi for­­manns Seðla­­banka Íslands, Dav­­íðs Odds­­son­­ar, og þáver­andi for­­sæt­is­ráð­herra, Geirs H. Haarde, sem átti sér stað 6. októ­ber 2008.

Enn fremur gerði Kjarn­inn kröfu um að við­­ur­­kenndur sé réttur Kjarn­ans til aðgangs að hljóð­­ritun og afritum af sím­tal­inu. Í því er rætt um veit­ingu 500 milljón evra neyð­­ar­láns til Kaup­­þings sem kost­aði skatt­greið­endur á end­­anum 35 millj­­arða króna.

Í dómsátt­inni, sem lögð verður fram við næstu fyr­ir­töku máls­ins, segir að fyrir liggi „að end­ur­rit af sím­tali því sem stefn­andi krefst aðgangs að í máli þessu frá stefna birt­ist í Morg­un­blað­inu eftir þing­setn­ingu máls­ins þ.e. 18. nóv­em­ber sl. Eru því ekki efni til þess lengur að synja stefn­anda um afhend­ingu þess. Stefndi mun því afhenda það til stefn­anda. Í þeirri athöfn felst engin við­ur­kenn­ing á rétt­mæti mála­til­bún­aðar stefn­anda í mál­in­u.“

Hvor máls­að­ili ber sinn máls­kostnað vegna rekst­urs máls­ins sam­kvæmt sátt­inni. Hljóð­ritun af sím­tal­inu verður ekki afhent.

Kjarn­inn mun fá end­ur­ritið afhent í næstu viku og mun í kjöl­farið birta það sam­dæg­urs.

Réttur fjöl­miðla til að upp­lýsa

Kjarn­inn óskaði eftir því með tölvu­­pósti þann 6. sept­­em­ber 2017 að fá aðgang að hljóð­­rit­un­inni. Til­­­gang­­ur­inn var að upp­­lýsa almenn­ing um liðna atburði og vegna þess að framundan var birt­ing á tveimur skýrsl­um, þar af önnur sem unnin er af Seðla­­bank­an­um, þar sem atburðir tengdir sím­tal­inu verða til umfjöll­un­­ar. Beiðnin var rök­studd með því að um væri að ræða einn þýð­ing­­ar­­mesta atburð í nútíma hag­­sögu sem hefði haft í för með sér afdrifa­­ríkar afleið­ingar fyrir íslenskan almenn­ing. Seðla­­bank­inn hafn­aði beiðn­­inni þann 14. sept­­em­ber síð­­ast­lið­inn og byggði þá ákvörðun ein­vörð­ungu á því að þagn­­ar­­skylda hvíldi yfir umræddum upp­­lýs­ing­­um.

Auglýsing
Kjarninn ákvað í kjöl­farið að stefna Seðla­­banka Íslands fyrir dóm­stóla til að reyna að fá ákvörðun Seðla­­bank­ans hnekkt og rétt sinn til að nálg­­ast ofan­­greindar upp­­lýs­ingar við­­ur­­kenndan á grund­velli upp­­lýs­inga­laga. Í stefnu Kjarn­ans sagði m.a.: „Þá telur stefn­andi að við mat á beiðni hans á afhend­ingu gagn­anna þurfi að líta til stöðu og skyldna stefn­anda sem fjöl­mið­ils í lýð­ræð­is­­sam­­fé­lagi. Réttur fjöl­miðla til þess að taka við og skila áfram upp­­lýs­ingum og hug­­myndum skiptir meg­in­­máli fyrir almenn­ing. Beiðni stefn­anda lýtur að umræðum vald­hafa um umfangs­­miklar efna­hags­að­­gerðir sem snertu allan almenn­ing. Það er horn­­steinn lýð­ræðis og for­­senda rétt­­ar­­ríkis að fjöl­miðlar fjalli um brýn mál­efni með sjálf­­stæðum rann­­sóknum á upp­­lýsandi hátt. Svo hægt sé að fjalla um þessi mál­efni er nauð­­syn­legt að réttur til upp­­lýs­inga sé tryggður með full­nægj­andi hætti og að tak­­mark­­anir á þeim rétti séu ekki túlk­aðar með rýmk­andi hætt­i.“

Hægt er að lesa stefn­una í heild sinni hér.

Tók til varna en sím­talið svo birt

Seðla­banki Íslands ákvað að taka til varna í mál­inu og var það þing­fest. Áður en kom að fyr­ir­töku þess gerð­ist það hins vegar að Morg­un­blaðið birti afrit af sím­tal­inu. Davíð Odds­­son er í dag rit­­stjóri Morg­un­­blaðs­ins og þar er sím­talið birt í heild sinni. Um málið er einnig fjallað í for­­síð­u­frétt og þar er því haldið fram að hvorki Davíð né Geir hafi vitað að sím­talið var tekið upp.

Hægt er að lesa frétt um þá birt­ingu hér.

Seðla­bank­inn hefur ekki svarað því hvort það verði rann­sakað hvernig sím­talið rataði til Morg­un­blaðs­ins.

Meira úr sama flokkiInnlent