Kolefnisförgun gæti orðið „ný og vistvæn útflutningsgrein“

Á Íslandi mætti binda margfalt meira koldíoxíð en sem nemur heildarlosun Íslands, t.d. með flutningi CO2 erlendis frá. Orkuveita Reykjavíkur telur kolefnisföngun og -förgun hafa burði til að verða ný og vistvæn útflutningsgrein í íslensku efnahagslífi.

Orkuveitu Reykjavíkur, hefur beitt Carbfix-aðferðinni til að draga úr losun frá Hellisheiðarvirkjun síðastliðin ár með góðum árangri.
Orkuveitu Reykjavíkur, hefur beitt Carbfix-aðferðinni til að draga úr losun frá Hellisheiðarvirkjun síðastliðin ár með góðum árangri.
Auglýsing

Car­bfix kolefn­is­förg­un­ar­tækn­in, sem Orku­veita Reykja­víkur (OR) í sam­starfi við Háskóla Íslands og erlenda aðila hefur þró­að, er dæmi um lausn sem getur haft áhrifa­mátt langt umfram losun Íslands.



Þetta er meðal þess sem fram kemur í umsögn OR um aðra útgáfu aðgerð­ar­á­ætl­unar stjórn­valda í lofts­lags­mál­um. Í henni er sér­stak­lega fjallað um föngun kolefnis frá stór­iðju og til­tekin aðgerð sem felur í sér að kanna hvort stór­iðju­fyr­ir­tæki á Íslandi geti mark­visst fangað koltví­oxíð (CO2) frá starf­semi sinni.



Aðferðin felst í því að CO2  er fangað úr jarð­hita­gufu, gasið leyst upp í vatni undir þrýst­ingi og vatn­inu dælt niður á 500-800 metra dýpi í basaltjarð­lög, þar sem CO2 binst var­an­lega í berggrunn­inum í formi steinda. Gas­inu er þannig breytt í grjót. Orka nátt­úr­unn­ar, dótt­ur­fé­lag Orku­veitu Reykja­vík­ur, hefur beitt aðferð­inni til að draga úr losun frá Hell­is­heið­ar­virkjun síð­ast­liðin ár með góðum árangri.

Auglýsing



Sam­kvæmt vilja­yf­ir­lýs­ingu sem und­ir­rituð var árið 2019 að for­göngu stjórn­valda, milli Orku­veitu Reykja­vík­ur, Elkem, Fjarða­áls, Rio Tinto á Íslandi, Norð­ur­áls, PCC á Bakka og stjórn­valda verður nú kannað hvort sömu aðferð megi beita hjá stór­iðju­fyr­ir­tækjum á Íslandi og hvort þau geti einnig fangað CO2 frá starf­semi sinni og dælt því niður í berg.



Verk­efnið er viða­mikið og mun spanna fimm til tíu ár. Fram undan er að þróa aðferðir sem aðgreina styrk CO2 í útblæstri stór­iðju þannig að beita megi svip­uðum hreins­un­ar­að­ferðum og við Hell­is­heið­ar­virkj­un. Stjórn­völd vinna nú að því að aðferðin verði gjald­geng innan evr­ópska við­skipta­kerf­is­ins með los­un­ar­heim­ildir (ETS).



Orku­veita Reykja­víkur fagnar því að Car­bfix-­tæknin fái mikið vægi í aðgerð­ar­á­ætl­un­inni og bendir á að um sé að ræða tækni sem sé hag­kvæm, umhverf­is­væn og var­an­leg leið til að farga CO2. Hún henti ekki ein­ungis jarð­varma­virkj­unum heldur einnig stór­los­endum í orku- og iðn­aði auk þess að nýt­ast tækni sem hreinsar CO2 beint úr and­rúms­lofti. „Að­ferðin hefur verið sann­reynd við aðstæður sem eru víða hér á landi og ljóst að hún mun hjálpa til að Ísland stand­ist lofts­lags­skuld­bind­ingar sín­ar,“ segir í umsögn Orku­veit­unn­ar.



„Í ljósi ein­stakra aðstæðna hér á landi er unnt að bjóða heim­inum hag­kvæma og var­an­lega bind­ingu koldí­oxíðs með því að hag­nýta ferla sem eiga sér stað í nátt­úr­unni. Hér mætti binda marg­falt meira koldí­oxíð en sem nemur heild­ar­losun Íslands og nýta til þess inn­lenda og umhverf­is­væna orku, t.d. með flutn­ingi CO2 erlendis frá með skipum en Evr­ópu­sam­bandið leggur mikla áherslu á upp­bygg­ingu slíkra lausna. Þá sýn­ist okkur að kolefn­is­föngun og -förgun hafi burði til þess að verða ný og vist­væn útflutn­ings­grein í íslensku efna­hags­líf­i.“

Draumur Orku­veit­unnar



Stór­auka megi nið­ur­dæl­ingu koldí­oxíðs á heims­vísu með inn­leið­ingu á Car­bfix-­tækn­inni þar sem jarð­fræði­að­stæður leyfa. Á næsta ári mun nið­ur­dæl­ing hefj­ast með Car­bfix aðferð­inni í til­rauna­skyni í Þýska­landi og Tyrk­landi svo dæmi sé tek­ið. 



Frá árinu 2017 hafa Car­bfix og Orka nátt­úr­unnar átt í sam­starfi við Sviss­neska fyr­ir­tækið Cli­meworks. Fyr­ir­tækin hafa í sam­ein­ingu rekið til­rauna­stöð á Hell­is­heiði þar sem koldí­oxíð er fangað beint úr and­rúms­lofti og dælt niður í jarð­lög þar sem það stein­renn­ur. Nýverið hafa OR og Cli­meworks til­kynnt að auka eigi umsvif þess­arar starf­semi á Hell­is­heiði sjö­tíu­falt árið 2021. „OR á sér þann draum að grænn hátækni­iðn­aður nái fót­festu á Íslandi með til­heyr­andi verð­mæta og atvinnu­sköp­un,“ segir í umsögn fyr­ir­tæk­is­ins. Landið gæti hugs­an­lega orðið mið­stöð á heims­vísu fyrir kolefn­is­förgun með Car­bfix aðferð­inn­i.“

Carbfix-aðferðin felst í því að CO2  er fangað úr jarðhitagufu, gasið leyst upp í vatni undir þrýstingi og vatninu dælt niður á 500-800 metra dýpi í basaltjarðlög, þar sem CO2 binst varanlega í berggrunninum í formi steinda. Gasinu er þannig breytt í grjót.



Orka nátt­úr­unnar rekur tvær stærstu jarð­varma­virkj­anir lands­ins en sam­tals voru þær um 60 pró­sent af upp­settu afli jarð­varma­virkj­ana árið 2019. Þær losa sam­tals um 40 þús­und tonn af CO2 árlega vegna vinnslu háhita­vökva, en það eru ein­ungis um 24 pró­sent af þeim koltví­sýr­ingi sem losnar árlega frá íslenskum jarð­varma­virkj­un­um. Lágt hlut­fall útblást­urs á CO2 miðað við vinnslu­getu stafar af tvennu; lágu inni­haldi CO2 í jarð­hita­vökv­anum sam­an­borið við önnur háhita­svæði lands­ins, og Car­bfix nið­ur­dæl­ingu. Nið­ur­dæl­ing á CO2 hefur und­an­farin ár dregið úr beinni losun frá Hell­is­heið­ar­virkjun um 30 pró­sent, eða um 12 þús­und tonn á ári, og áætl­anir miða að stór­auk­inni nið­ur­dæl­ingu koldí­oxíðs með Car­bfix-­tækn­inni. Ef fyr­ir­ætl­an­irnar ganga eftir má ætla að ON dæli niður um 47 þús­und tonnum af CO2 frá jarð­hita­nýt­ingu árið 2030, sem eitt og sér er um 4% af áætl­uðum heild­ar­sam­drætti í losun Íslands frá 2005 til 2030. Auk þess eru áætl­anir um hugs­an­lega sam­þætt­ingu við hag­nýt­ingu hluta þess CO2 sem er fang­að.



Tvö önnur fyr­ir­tæki reka jarð­varma­virkj­anir á háhita­svæðum á Íslandi; Lands­virkjun og HS Orka, og hefur Car­bfix boðið þeim ráð­gjöf um upp­bygg­ingu og rekstur kolefn­is­föng­unar og -förg­unar í jarð­hita­virkj­unum þeirra.



Vilt þú vera með?

Frjálsir, hugrakkir fjölmiðlar eru ómetanlegir en ekki ókeypis. Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda og með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og við ætlum að standa vaktina áfram og bjóða almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Fyrir þá lesendur sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Sólveig Anna Jónsdóttir, formaður Eflingar.
„Firra“ að lausnin á kreppunni sé að skerða kjör láglaunafólks
Efling mótmælir orðum framkvæmdastjóra SA harðlega og segir að honum sé nær að biðla til stéttbræðra sinna um að fjárfesta meira í atvinnuþróun eða auka neyslu í stað þess „að vega að verkafólki með laun undir opinberum framfærsluviðmiðum“.
Kjarninn 1. desember 2020
Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknir.
Eitt smit á Austurlandi í 3. bylgju – til álita kemur að slaka á aðgerðum á landsbyggðinni
„Í ljósi þess að mjög fá smit eru nú að greinast utan höfuðborgarsvæðisins þá kæmi til álita að mínu mati að beita minna takmarkandi aðgerðum á þeim svæðum,“ segir Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknir. Aðeins eitt smit greindist á Austurlandi í 3. bylgju.
Kjarninn 1. desember 2020
Sigríður Á. Andersen, þingmaður Sjálfstæðisflokksins og fyrrverandi dómsmálaráðherra.
Þeir sem brjóta niður traust á dómstólum ættu ekki að gegna trúnaðarstörfum fyrir hönd almennings
Gagnsæi, samtök gegn spillingu, telja að þeir sem bera ábyrgð á því að brjóta niður traust á dómstólum ættu ekki að koma að frekari trúnaðarstörfum fyrir hönd almennings.
Kjarninn 1. desember 2020
Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir dómsmálaráðherra og Katrín Jakobsdóttir forsætisráðherra.
Dómsmálaráðherra: „Þessi niðurstaða veldur vissulega vonbrigðum“
Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir dómsmálaráðherra ræddi niðurstöðu Landsréttarmálsins á ríkisstjórnarfundi og sagði hana í kjölfarið valda sér vonbrigðum. Katrín Jakobsdóttir forsætisráðherra segir bent á mjög alvarlega annmarka.
Kjarninn 1. desember 2020
Kjartan Briem nýr framkvæmdastjóri Isavia ANS
Isavia ANS ehf. er dótturfélag Isaiva ohf. og annast rekstur og uppbygginu flugleiðsöguþjónustu.
Kjarninn 1. desember 2020
Áfram munu fjöldamörk miðast við tíu manns - að minnsta kosti í viku í viðbót.
Óbreyttar sóttvarnaaðgerðir í viku í viðbót
Ákveðið hefur verið að framlengja gildandi sóttvarnaráðstafanir til 9. desember. Til stóð að gera tilslakanir en vegna þróunar faraldursins síðustu daga var ákveðið að halda gildandi aðgerðum áfram.
Kjarninn 1. desember 2020
„Í þrjú ár hafa þau þrjóskast við og tekið flokkshollustu og valdastóla fram yfir hagsmuni þjóðarinnar“
Píratar hafa sent frá sér yfirlýsingu vegna niðurstöðu yfirdeildar Mannréttindadómstóls Evrópu.
Kjarninn 1. desember 2020
Yfirdeild MDE kvað upp niðurstöðu í málinu í morgun.
Íslenska ríkið tapaði málinu fyrir yfirdeildinni
Yfirdeild Mannréttindadómstól Evrópu staðfesti í dag fyrri dóm réttarins í Landsréttarmálinu.
Kjarninn 1. desember 2020
Meira úr sama flokkiInnlent