Verðbólga vegna kjarasamninga étur upp skuldaniðurfellinguna

IMG-0231-1.jpg
Auglýsing

Verð­tryggð hús­næð­is­lán á Íslandi eru rétt um 1.200 millj­arðar króna og því hækka þau um tólf millj­arða króna ef verð­bólga hækkar um eitt pró­sent. Sig­mundur Davíð Gunn­laugs­son for­sæt­is­ráð­herra segir í sam­tali við Frétta­blaðið í dag að þetta verði að hafa í huga í yfir­stand­andi kjara­við­ræð­um, en varað hefur verið við því að verð­bólga fari á fullt ef gengið verður að kröfum verka­lýðs­hreyf­ing­ar­innar um tug­pró­senta launa­hækk­an­ir.

Sig­mundur Davíð segir að hús­næð­is­lánin séu ein af ástæð­unum fyrir því að það sé mik­il­vægt að forð­ast að verð­bólga fari aftur á skrið. „ „Hvað varðar svo hús­næð­is­málin sér­stak­lega, þá er það jú eitt atriði, en þar er mik­il­vægt að hafa í huga vegna umræðu sem hefur orðið að leið­rétt­ingin er í raun verð­tryggð líka, þeim mun meiri sem verð­bólgan er, þeim mun meira munar um að leið­rétt­ingin hafi átt sér stað. Það breytir þó ekki því að það er engu að síður stór­hættu­legt og mjög skað­legt að verð­bólgan fari af stað. Þess vegna hlýtur að vera mikið á sig leggj­andi til að koma í veg fyrir það.“

Frétta­blaðið ræðir einnig við Ásgeir Jóns­son, dós­ent við hag­fræði við Háskóla Íslands, sem segir að verð­bólga éti upp skulda­nið­ur­færslu á verð­tryggðum hús­næð­is­lánum sem rík­is­stjórnin réðst í undir lok síð­asta árs. „Verð­bólgan étur upp þessa nið­ur­færslu á lán­un­um. Nið­ur­færslan er nátt­úru­lega verð­bólgu hvetj­andi, það er bara spurn­ing um hversu mikil áhrifin verða. Allar þessar stærðir tengj­ast hins veg­ar. Um leið og laun byrja að hækka fer fast­eigna­verð að hækka. Það er því ekk­ert ólík­legt að það eigið fé sem búið var til hjá fólki með skulda­nið­ur­færsl­unni haldi sér.“

Auglýsing

Leið­rétt­ingin þegar farin að ýta undir verð­bólgu



Skulda­nið­ur­fell­ing­ar­á­ætlun rík­is­stjórn­ar­inn­ar, sem í felst að greiða hluta þeirra sem voru með verð­tryggð hús­næð­is­lán á árunum 2008 og 2009 um 80 millj­arða króna vegna verð­bólgu þeirra ára, er þegar farin að valda verð­bólgu sam­kvæmt grein­ing­ar­að­ilum. Vísi­tala neyslu­verðs, sem mælir verð­bólgu í land­inu, hækk­aði til að mynda um eitt pró­sent milli febr­úar og mars og hafði ekki hækkað svo snarpt milli mán­aða síðan í febr­úar 2013.

Í síð­ustu viku birti Grein­ing Íslands­banka þá grein­ingu sína að hröð hækkun á kaup­mætti ráð­stöf­un­ar­tekna heim­il­anna og áhrif aðgerða rík­is­stjórn­ar­innar til lækk­unar á verð­tryggðum lánum heim­ila, hin svo­nefnda Leið­rétt­ing, séu und­ir­liggj­andi ástæður þess að hækkun íbúða­verðs hefur verið hröð und­an­far­ið. Alls hefur verð íbúða hækkað um 9,4 pró­sent síð­ustu tólf mán­uði að nafn­virði á land­inu öllu og um 7,7 pró­sent að raun­verði. Þessi hækkun hefur einnig valdið auk­inn­i verð­bólgu og þar með „dregið úr þeim ávinn­ingi mælt í auknu eigin fé heim­il­anna sem hús­næð­is­verð­hækk­unin hefur skil­að.“

Mikill munur er orðinn á þeim lánakjörum sem standa íslendingum til boða. Þar skiptir til að mynda máli í hvaða lífeyrissjóð viðkomandi er að borga.
Enn lækka lægstu húsnæðislánavextir – Nú orðnir 1,64 prósent
Munurinn á þeim verðtryggðu vöxtum sem sjóðsfélögum Almenna lífeyrissjóðsins bjóðast og þeim vöxtum sem sjóðsfélögum Lífeyrissjóðs verzlunarmanna bjóðast er nú 38 prósent. Vextir Landsbankans eru tvisvar sinnum hærri en hjá Almenna.
Kjarninn 17. september 2019
Drónaárás skekur markaði um allan heim
Þegar olíuverð hækkar um 10 til 20 prósent yfir nótt þá myndast óhjákvæmilega skjálfti á mörkuðum. Hann náði til Íslands, og stóra spurningin er - hvað gerist næst, og hversu lengi verður framleiðsla Aramco í lamasessi?
Kjarninn 16. september 2019
Landsréttarmálið flutt í yfirdeild MDE 5. febrúar 2020
Ákveðið hefur verið hvaða dómarar muni sitja í yfirdeild Mannréttindadómstóls Evrópu þegar Landsréttarmálið svokallaða verður tekið þar fyrir snemma á næsta ári. Á meðal þeirra er Róbert Spanó, sem sat einnig í dómnum sem felldi áfellisdóm í mars.
Kjarninn 16. september 2019
Hallgrímur Hróðmarsson
Enn er von – Traust almennings til Alþingis mun aukast
Kjarninn 16. september 2019
Agnes M. Sigurðardóttir er biskup Íslands.
Óásættanlegt að þjóðkirkjuprestur hafi brotið á konum
Biskup Íslands og tveir vígslubiskupar hafa sent frá sé yfirlýsingu þar sem þau harma brot fyrrverandi sóknarprests gagnvart konum. Prestinum var meðal annars gefið að hafa sleikt eyrnasnepla konu sem vann með honum.
Kjarninn 16. september 2019
OECD vill að ríkið selja banka, létti á regluverki og setji á veggjöld
Lífskjör eru mikil á Íslandi og flestar breytur í efnahagslífi okkar eru jákvæðar. Hér ríkir jöfnuður og hagvöxtur sem sýni að það geti haldist í hendur. Ýmsar hættur eru þó til staðar og margt má laga. Þetta er mat OECD á íslensku efnahagslífi.
Kjarninn 16. september 2019
Kemur ekki til greina að gera starfslokasamning við Harald að svo stöddu
Ekki kemur til greina hjá dómsmálaráðherra að gera starfslokasamning við Harald Johannessen, ríkislögreglustjóra, að svo stöddu.
Kjarninn 16. september 2019
Hitler, Hekla og hindúismi: Nýaldarnasistinn Savitri Devi
Tungutak fasista er farið að sjást aftur. Savitri Devi er ein einkennilegasta persónan sem komið hefur fram í uppsprettu öfgahópa. Flosi Þorgeirsson, sagnfræðingur, hefur kynnt sér sögu hennar.
Kjarninn 16. september 2019
Meira úr sama flokkiInnlent
None