Auglýsing

Það hefur verið for­vitni­legt og skemmti­legt að dvelja á heima­högum á Norð­ur­landi, nánar til­tekið hjá for­eldrum mínum á Húsa­vík og á sælu­reit fjöl­skyld­unnar í Lax­ár­dal. Eftir að hafa búið erlendis um tíma, var það sér­lega áhrifa­mikið að finna fyrir mik­illi breyt­ingu sem orðið hefur á svæð­inu, einkum vegna upp­gangs í ferða­þjón­ustu. Þjón­usta hefur stór­auk­ist og batn­að, mik­ill fjöldi fólks á ferð­inni, ekki síst að skoða hvali, og mik­il ­upp­sveifla.

Fjöl­breytt mann­líf og nýsköpun

Sá mikli vöxtur sem verið hefur í ferða­þjón­ust­unni er mik­il lyfti­stöng fyrir lands­byggð­ina og skapar ný tæki­færi. Ef það tekst að halda vel á spöð­unum þá gætu skap­ast enn dýpri og betri tæki­færi til þess að tengja hug­vits­starf­semi ýmis konar við það fjöl­breytta alþjóð­lega mann­líf sem fylgir ­ferða­þjón­ust­unni. Víða á Norð­ur­landi má sjá þessi áhrif komin fram, og má nefna ­fjöl­breytta nýsköp­un­ar­star­femi bænda í því sam­hengi. Bændur hafa lengi bygg­t ­upp ferða­þjón­ustu, raunar löngu áður en vaxt­ar­kippur kom í hana eftir árið 2010. Nú eru þeir margir að upp­skera ríku­lega, og má sjá blóm­lega gisti­þjón­ust­u á mörgum stöð­um.

Árið 2010 komu 454 þús­und erlendir ferða­menn til lands­ins en ­reiknað er með því að þeir verði 2,2 millj­ónir á næsta ári. Þessi gríð­ar­lega hraði vöxtur hefur virkað sem vítamín­sprauta í allt hag­kerf­ið, og eru enn­þá ­mikil tæki­færi til að gera bet­ur.

Auglýsing

Eitt­hvað annað skipti sköpum

„Eitt­hvað ann­að“ en stór­iðju­lausnir hafa skipt sköpum á svæð­inu, jafn­vel þó nú rísi verk­smiðja á vegum fyr­ir­tæk­is­ins PCC á Bakka, en ­starfs­menn þar verða um 120 þegar allt verður til­bú­ið. Það verk­efni er miklu m­inna en stjórn­völd reyndu að koma niður á Bakka þegar álver Alcoa var á stefnu­skránni. Varla er hægt að hugsa þá hugsun til enda ef farið hefði verið í það af alvöru, að reyna að ná í 550 til 600 mega­vött af raf­orku á svæð­inu til­ að knýja það, eins og var á stefnu­skránni. Það voru víð­áttu­vit­lausar hug­mynd­ir ­sem heyra nú sög­unni til.

Það er þetta hug­tak, „eitt­hvað ann­að“, sem vert er að staldra við í þessu sam­hengi, og kafa betur ofan í. Í stuttu máli má segja að hug­takið fangi vel mik­il­væg­ustu verk­efni fram­tíð­ar­innar hér á landi, sem er að ­byggja upp hug­vits­starf­semi á Íslandi frekar en áfram­hald­andi auð­linda­drif­inn efna­hags­bú­skap. Þó hann sé mik­il­væg­ur, þá skiptir máli að ein­blína á „eitt­hvað ann­að“ með­ ­skýrri stefnu. Ferða­þjón­ustan er frekar skil­greind innan auð­linda­geirans, þó hún ýti undir sterk­ari sam­skipti við útlönd og sé allt annað en verk­smiðju­stór­iðja. Það er mik­il­vægt litlu ein­angr­uðu eyríki að búa við öfl­uga ­ferða­þjón­ustu, en það má samt ekki gleyma því að hún á sér tak­mörk og get­ur líka hrunið eins og allt ann­að. Raunar eru ríki og svæði sem byggja að miklu leyti á ferða­þjón­ustu, þekkt fyrir miklar og ýktar sveifl­ur. Það er eitt­hvað sem Ísland þekkir vel, en má illa við að ýta enn frekar und­ir.

Ennþá sömu áherslu­málin

Við­skipta­ráð á hrós skilið fyrir að hafa feng­ið ráð­gjafa­fyr­ir­tækið McK­insey til að kafa ofan í hag­kerf­ið, draga fram upp­lýs­ing­ar um stöðu mála og leggja grunni að áætlun um hvernig megi styrkja stoð­grind efna­hags­mála. Í morgun var síðan birt ný 54 síðna skýrsla þar sem staða mála er ­metin frá því að skýrslan kom út fyrir fjórum árum. Án þess að hún hafi ver­ið ­greind í þaula, þá sést strax í henni mik­il­vægt stöðu­mat. Ennþá stendur Ísland frammi fyrir því sem McK­insey lagði mesta áherslu: að efla hug­vits­drif­inn hluta hag­kerf­is­ins, „eitt­hvað ann­að“ sum sé.

Í skýrsl­unni segir orð­rétt, um vöxt ferða­þjón­ust­unn­ar: „Áfram­hald­and­i um­fram­vöxtur ferða­þjón­ust­unnar leiðir aftur á móti til þess að útflutn­ing­ur verður eins­leit­ari. Það er ljóst að slík þróun gerir hag­kerfið ber­skjald­aðra ­gagn­vart áföllum en ella væri. Með það í huga er mik­il­vægt að huga að því hvaða fram­tíð­ar­mynd er stefnt að því að skapa. Ferða­þjón­ustan hefur dafnað vel og er lyk­ilat­vinnu­grein á Íslandi. Vel­gengni grein­ar­innar má aftur á móti ekki verða til þess að aðrar útflutn­ings­greinar standi höllum fæti. Til lengri tíma leið­ir ­fjöl­breytt­ari útflutn­ingur til meiri hag­sældar og minni áhættu fyr­ir­ Ís­lend­inga.“

McKinsey setti stöðuna svona upp, þegar staðan var skilgreind. Alþjóðageirinn er lykilvettvangur vaxtar í framtíðinni.

Fjár­fest í rann­sóknum og nýsköpun

Þetta er mik­il­vægt atriði, sem von­andi tekst að hafa sem ­leið­ar­ljós í áfram­hald­andi vinnu við að efla inn­viði hag­kerf­is­ins. Nýsköp­un, frum­kvöðla­starf­semi og stuðn­ingur við rann­sóknir er það sem mun skipta Ísland, al­veg eins og önnur lönd, miklu máli til fram­tíðar lit­ið. Við Íslend­ing­ar vinnum mikið og langa daga, en fram­leiðni á hvern íbúa er ekki nægi­lega mik­il. ­Með sterk­ari hug­vits­drifnum alþjóða­geira er Ísland með enn bjart­ari fram­tíð. ­Þrátt fyrir að hag­tölur séu góðar í augna­blik­inu, og vöxtur ferða­þjón­ust­unn­ar sé öllum sjá­an­leg­ur, ekki síst hér á Norð­ur­landi, þá ætti ekki að slá slöku við að efla hug­vits­drif­inn hluta hag­kerf­is­ins. Bolt­inn er að ein­hverju leyti hjá stjórn­völd­um og von­andi munu nýkjörin stjórn­völd setja kraft í að byggja á þeim grunni sem ­fyrr­nefnd vinna hefur skil­að. En bolt­inn er líka hjá fjár­festum og at­vinnu­rek­end­um, sem ráða oft úrslitum um það hvort góðar hug­mynd­ir og rann­sóknir innan háskól­anna kom­ist á nægi­lega háan stall til þess að lifa í al­þjóða­væddum heimi við­skipta.

Vilt þú vera með?

Frjálsir, hugrakkir fjölmiðlar eru ómetanlegir en ekki ókeypis. Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda og með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og við ætlum að standa vaktina áfram og bjóða almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Fyrir þá lesendur sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Dagur B. Eggertsson borgarstjóri Reykjavíkur.
Eftirlitsaðilar fái heimildir til að skoða leiguhúsnæði
„Það sem maður situr svolítið eftir með í kjölfar brunans á Bræðraborgarstíg er að þar sem um íbúðarhúsnæði var að ræða er ábyrgðin [á eldvörnum] samkvæmt lögum og reglugerðum fyrst og fremst eigandans,“ segir Dagur B. Eggertsson borgarstjóri.
Kjarninn 29. nóvember 2020
Schengen-samstarfið hefur átt undir högg að sækja vegna veirufaraldursins. Víða hefur innri landamærum svæðisins verið lokað. Þessi mynd er frá pólska landamærabænum Cieszyn í sumar, þar sem landamæralokun Tékka var mótmælt.
Sótt að Schengen
Árið 2020 hefur tekið á Schengen-samstarfið. Landamæralokanir vegna faraldursins, flóttamannamál og hryðjuverkaárásir hafa vakið upp spurningar um hvaða stefna skuli mörkuð og líklegt er að samstarfið taki einhverjum breytingum.
Kjarninn 29. nóvember 2020
Mette Frederiksen forsætisráðherra komst við er hún ræddi við fjölmiðla eftir að hafa heimsótt minkabú í síðustu viku og rætt við bændur sem höfðu misst frá sér ævistarfið.
Minkaklúðrið
Danska ríkisstjórnin hefur sætt mikilli gagnrýni vegna minkamálsins svonefnda, þar sem margt hefur farið úrskeiðis. Nú síðast þegar ekki var fylgt tilmælum varðandi urðun hræjanna. Algjört klúður í eitt og allt segja danskir fjölmiðlar.
Kjarninn 29. nóvember 2020
Fimm manns sem voru gestkomandi á heimili Víðis og eiginkonu hans síðasta laugardag eru smituð af kórónuveirunni.
Ellefu urðu útsett fyrir smiti á heimili Víðis
Auk Víðis Reynissonar yfirlögregluþjóns og eiginkonu hans eru fimm manns í nærumhverfi hjónanna, sem voru gestkomandi á heimili þeirra síðasta laugardag, smituð af kórónuveirunni. Víðir segir hjónin hafa verið verulega slöpp í gær, en skárri í dag.
Kjarninn 28. nóvember 2020
Fréttaþættirnir Heimskviður verða ekki á dagskrá RÚV á nýju ári.
Heimskviður hverfa af dagskrá Rásar 1
Gera þarf breytingar á dagskrá Rásar 1 vegna hagræðingaraðgerða hjá Ríkisútvarpinu. Ein þeirra er sú að Heimskviður, fréttaskýringarþáttur um erlend málefni, verður ekki lengur á dagskrá á nýju ári. Einnig mun þurfa að endurflytja meira efni.
Kjarninn 28. nóvember 2020
Hallgrímur Hróðmarsson
Hver er hann þessi sem gengur alltaf með veggjum?
Kjarninn 28. nóvember 2020
Gylfi Zoega, hagfræðiprófessor við Háskóla Íslands
Gylfi ver ummæli Tinnu um landamæraskimanir
Prófessor í hagfræði útskýrir hagfræðilegu rökin fyrir því að skylda komufarþega að fara í skimun á landamærunum og láta þá borga hátt gjald fyrir það í nýjasta tölublaði Vísbendingar.
Kjarninn 28. nóvember 2020
Svandís Svavarsdóttir, heilbrigðisráðherra.
Margir héldu að málið væri í höfn – en svo er ekki
Heilbrigðisráðherra segir að liggja verði ljóst fyrir hversu miklum peningum verði ráðstafað í samning við sjálfstætt starfandi sálfræðinga áður en hann verður gerður til þess að fjármunum verði varið með sem bestum hætti.
Kjarninn 28. nóvember 2020
Meira úr sama flokkiLeiðari
None