Líf mitt er ekki tryggt

Birna Kristín Ásbjörnsdóttir skrifar í aðsendri grein um reynslu sína af því að fá ekki tryggingu vegna sjúkdómsgreiningar.

Auglýsing

Árið 2015 grein­ist ég með geð­hvarfa­sýki. Mig hafði alltaf grunað að þetta væri það sem væri að og það var að vissu leyti ákveð­inn léttir að loks­ins vita af hverju ég upp­lifði svona slæma daga, óeðli­lega hraðar hugs­an­ir, und­ar­legar til­finn­ing­ar, geð­hæðir og gíf­ur­lega van­líðan á köfl­um. En léttir­inn sem ég fann innra með mér átti ekki eftir að end­ast.

Þegar ég fór að segja fólki frá þessu, til að útskýra fjar­veru frá skóla og ann­að, voru við­brögðin mis­jöfn. Sumir sýndu þessu skiln­ing en aðr­ir, í ímynd­aðri gæsku sinni, fóru að segja mér frá fólki sem hefði þennan sjúk­dóm og það væri bara „á féló“ og þeirra líf væri ömur­legt. Sumir þeirra buðu mér upp á heima­saum­aðar krafta­verka­lausnir, nýtt matar­æði og að ég þyrfti bara að slaka á. Í lang­flestum skila­boð­unum leynd­ist sá boð­skap­ur: Þetta er þér að kenna, þú ert bara ekki nógu dug­leg að harka af þér, þú ert að gera eitt­hvað vit­laust.

Á þessum tíma var sjálfs­myndin í mol­um. Ég fékk lyf sem hjálp­uðu en þetta sat eftir í mér og magn­að­ist í hausnum á mér. Minn eig­inn heili sner­ist gegn mér og fór að segja þetta sjálf­ur, allt sem fólk hafði sagt við mig og gott bet­ur. Það vill eng­inn vera eins og þú, þú átt aldrei eftir að ná árangri, þú ert óheil­brigð, af hverju ertu svona og þar fram eftir göt­un­um. Það er ekki fyrr en fyrir stuttu að ég leyfði mér að vera reglu­lega reið yfir öllum þessum röngu skila­boðum sem ég fékk og ég hætti að taka þau inn á mig og leyfði koll­inum ekki að taka þátt í þessu leng­ur.

Auglýsing

Ég byrj­aði að sætt­ast við þessa nýju grein­ingu sem ég ég hafði feng­ið, að vera bipol­ar. Að það sé nú að eilífu stimplað á mig þegar kerf­ið, stóri bróð­ir, þarf að ákveða hvað ég er. 
Ég var búin að sætta mig við þetta ástand, lífið væri stundum í erf­ið­ari kant­inum en það gæti líka verið fal­legra en orð fá nokkurn tím­ann lýst.

Svo kemur að því að ég tek þau skref að kaupa mér bíl og íbúð, íbúð­ina með hjálp for­eldra því án þeirra hefði það ekki verið hægt. En því fylgir mikil ábyrg og það er annað sem fylgir: Trygg­ing­ar. Ég hafði sam­band við trygg­inga­fyr­ir­tækið sem hafði tryggt mína fjöl­skyldu um ára­bil, trygg­inga­fyr­ir­tæki sem hafði reynst okkur vel. Ég fæ þær upp­lýs­ingar að ég þurfi bíla­trygg­ingu, inn­bús­trygg­ingu og til þess að þeir lækki trygg­ing­arnar þá þarf ég að fá mér eina eða tvær trygg­ingar í við­bót. Það blasti auð­vitað við að taka líf- og sjúk­dóma­trygg­ingu. Mér fannst það skyn­sam­legt þar sem alltaf getur eitt­hvað komið fyrir og það myndi lækka heild­ar­trygg­ingar umtals­vert.

Ég fer í úti­búið og sæki um. Blasir þá við mér spurn­inga­listi. Ert þú með ein­hvern sjúk­dóm? Ég svara því hrein­skiln­is­lega, já. Því það er ekki hjá því kom­ist að hvert sem þú leitar í mína sjúkra­sögu er þessi stimp­ill. Fyrst ég svara já þá koma alls konar auka spurn­ing­ar; hversu mikið þetta hafi áhrif, hafi ég verið lögð inn, hafi ég misst úr vinnu vegna veik­inda o.s.frv.. Ég svara því enn og aftur mjög hrein­skiln­is­lega að það hafi komið fyrir að ég hafi misst úr vinnu vegna and­legra veik­inda en það sé bara dagur og dag­ur. Enn koma fleiri spurn­ingar sem eiga að ákveða hversu slæm ég er. Draga upp slæma reynslu sem ég verð gjörðu­svo­vel að setja niður á papp­ír. Sem ég geri. Við hlið­ina á mér er maður sem hafði greini­lega orðið fyrir tjóni en tal­aði litla íslensku og litla ensku og fær pent nei við hverju sem hann seg­ir. Nei og afsak­ið, ég skil þig ekki. Síðan skila ég papp­ír­un­um, pínu nið­ur­brotin að hafa þurft að bera sál mína á ein­hvern pappír á trygg­inga­stofn­un.

Dagar líða og ég fæ reikn­inga fyrir trygg­ing­um. Síðan fæ ég sím­tal um að þeir þurfi að hafa sam­band við heilsu­gæsl­una mína og svo muni koma nið­ur­staða. Ég fann það strax á mér að sú nið­ur­staða yrði mér ekki hlið­holl en ákvað samt að vera bjart­sýn. Þeir gætu ekki farið að hafna mér á þeim grund­velli að ein­hverjum pró­sentum væri lík­legra að ég þyrfti á þess­ari trygg­ingu að halda en aðr­ir. Nei, var á end­anum svar­ið. Ég var miður mín. Af hverju fæ ég ekki líf- og sjúk­dóma­trygg­ingu? Svarið er að ég þyki í of miklum áhættu­hóp til að taka mitt eigið líf eða brotna svo gjör­sam­lega að ég geti ekki unn­ið. Hvaða skila­boð sendir það mér? Jú, að ég sé eitt­hvað bil­uð. Óæski­leg. Óheil­brigð. Eins og ef þeir myndu ekki tryggja ein­hverja ákveðna bíla­teg­und af því töl­fræði­lega lendi þær oftar í slys­um. Sem væri algjör vit­leysa því hver sem er getur lent í slysi.

Ég var bál­reið og sár, rétt eins og fjöl­skylda mín sem ekki grun­aði að mér yrði mis­munað svona af því ég er með grein­ingu. Grein­ingu sem á, undir eðli­legum kring­um­stæð­um, að hjálpa mér að fá rétta þjón­ustu. Svo fór ég að grennsl­ast meira fyrir um þessi trygg­inga­mál og það er ekki bara bipolar fólk sem ekki fær trygg­ingu. Þeir tryggja þig ekki ef þú ert búinn að fara í með­ferð við fíkn, eitt­hvað sem er eitt skyn­sam­leg­asta skrefið sem þú getur tekið ef þú glímir við fíkn. Það er þá allt í lagi að tryggja virka alka, sem auð­vitað eiga líka að fá trygg­ingu, en ekki þá sem hafa verið svo sterkir að þeir fóru í með­ferð og jafn­vel snerta ekki fíkni­efni eftir það. Erum við þá bara ein­hver oln­boga­börn af því við leit­uðum okkur hjálp­ar? Af því við ákváðum að leggja traust okkar á heil­brigð­is­kerfið og þau úrræði sem eru í boði. Er þetta bara í lagi?

Í dag þegar trygg­inga­fyr­ir­tæki hringja, og lofa mér gulli og grænum skóg­um, og ég segi þeim að ég sé með geð­sjúk­dóm er svarið fljótt að koma: Ó, afsakið ónæð­ið, bless bless. Ég hvet alla til að koma með sína sögu undir myllu­merk­inu #lífmitt­er­ekki­tryggt. Ég vil ekki skilja fjöl­skyldu og jafn­vel kom­andi niðja mína eftir með ekk­ert ef ég hverf frá fyrir aldur fram. Eða ef svo illa skyldi verða að ég fengi krabba­mein eða slíkt, þá er ég hrein­lega ekki tryggð fyrir því. Árið er 2018 og þessi mis­munun er ekki í boði.

Segir eftirlit Fiskistofu veikburða og ómarkvisst
Ríkisendurskoðun telur að Fiskistofu sé ómögulegt að sinna öllu því eftirliti sem henni ber að sinna, meðal annars vegna skorts á úrræðum og viðurlögum. Jafnframt vísar Ríkisendurskoðun því á bug að brottkast sé óverulegt á Íslandi.
Kjarninn 18. janúar 2019
Logi vill ríkisstjórn með Viðreisn, Pírötum og Vinstri grænum
Formaður Samfylkingarinnar segir að mögulega séu flokkur hans og Vinstri græn eðlisólíkir flokkar í ljósi þeirra áherslna sem núverandi ríkisstjórn, undir forsæti Vinstri grænna, hefur í forgrunni. Þetta kemur fram í viðtali við hann í Mannlífi í dag.
Kjarninn 18. janúar 2019
Reynt að bjarga íslensku fjölmiðlalandslagi frá algjörri einsleitni
Drög að frumvarpi um hvernig íslenska ríkið ætlar að styðja við einkarekna fjölmiðla liggja fyrir og verða kynnt í ríkisstjórn von bráðar.
Kjarninn 18. janúar 2019
Gleymið tollastríðinu - Kína er nú þegar í vandræðum
Pistlahöfundur Bloomberg, Michael Schuman, segir Kína á kafi í skuldavanda sem ekki sé hægt að leysa svo auðveldlega.
Kjarninn 17. janúar 2019
Hreiðar Már: Von mín að deilurnar leysist farsællega
Hreiðar Már Sigurðsson, fyrrverandi bankastjóri Kaupþings, segir ásakanir sem koma fram á hendum honum í bréfi frá Kevin Stanford og Karen Millen ekki vera réttar.
Kjarninn 17. janúar 2019
Gylfi hvetur til varkárni við sölu banka
Gylfi Zoega hagfræðiprófessor skrifar um fyrirhugaða sölu á bönkunum og bankarekstur almennt, í ítarlegri grein í Vísbendingu.
Kjarninn 17. janúar 2019
Myndin er af höfundi greinarinnar sofandi. Myndin er ekki nýleg.
Vinnuálag í framhaldsskólum
Kjarninn 17. janúar 2019
Embætti forstjóra Barnaverndarstofu laust til umsóknar
Félagsmálaráðuneytið auglýsir starf forstjóra barnaverndarstofu laust til umsóknar. Bragi Guðbrandsson lét af starfi forstjóra í febrúar í fyrra eftir að hafa tekið sæti í Barna­rétt­ar­nefnd Sam­einuðu þjóðanna fyr­ir hönd Íslands.
Kjarninn 17. janúar 2019
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar