Mynd: Birgir Þór Harðarson

Þeim sem ætla að kjósa „önnur“ framboð fjölgar hratt

Meirihlutinn í Reykjavík myndi halda, Samfylkingin yrði stærsti flokkurinn en Viðreisn gæti lent í oddastöðu. Þeim fjölgar hratt sem ætla að kjósa aðra flokka en þá sem eiga fulltrúa á Alþingi í dag. Þetta er niðurstaða nýjustu kosningaspárinnar.

Fylgi meiri­hlut­ans í Reykja­vík dalar örlítið sam­kvæmt nýj­ustu kosn­inga­spá Kjarn­ans og Dr. Bald­urs Héð­ins­son­ar. Þeir þrír flokkar sem standa að honum mæl­ast nú með 47,5 pró­sent fylgi en voru með 48,2 pró­sent um miðja síð­ustu viku. Breyt­ingin er þó vart mark­tæk. Sam­fylk­ingin mælist nú með 29 pró­sent fylgi og yrði áfram stærsti flokk­ur­inn í höf­uð­borg­inni ef kosið yrði í dag. Fylgi hennar hefur verið nokkuð stöðugt und­an­farnar vikur sam­kvæmt spánni, mæld­ist lægst 28,5 pró­sent en hæst 31,1 pró­sent. Vinstri græn mæl­ast með 9,5 pró­sent fylgi og Píratar með níu pró­sent. Báðir flokkar eru að mæl­ast með minnsta fylgi sem þeir hafa mælst með í kosn­inga­spánni frá því í byrjun mars.

Niðurstöður kosningaspárinnar 27. apríl 2018
Kosningaspáin er unnin í aðdraganda borgarstjórnarkosninga 2018.

Þrátt fyrir að vera með minni­hluta atkvæða ætti meiri­hlut­inn að geta haldið í ljósi þess að sífellt fleiri atkvæði eru að deil­ast á ný fram­boð sem mæl­ast ekki inni með borg­ar­full­trúa. Í byrjun mars sögð­ust 1,8 pró­sent kjós­enda að þeir ætl­uðu að kjósa aðra flokka en þá átta sem eiga full­trúa á Alþingi. Nú er það hlut­fall komið upp í fimm pró­sent. Alls hafa 17 fram­boð lýst því yfir að þau ætli fram í höf­uð­borg­inni í lok næsta mán­að­ar. Það þarf vart að taka það fram að þau hafa aldrei verið fleiri. Mörg þeirra hafa þó enn ekki kynnt full­mann­aða lista né skilað inn nægj­an­legum fjölda með­mæl­enda til að telj­ast gild. Öll fram­boð sem mæl­ast með undir tveggja pró­senta fylgi flokk­ast sem „aðr­ir“ í kosn­inga­spánni.

Mið­flokk­ur­inn á öruggri sigl­ingu

Sjálf­stæð­is­flokk­ur­inn yrði áfram næst stærsti flokk­ur­inn í Reykja­vík ef kosið yrði í dag. Fylgi hans mælist nú 28 pró­sent sem er við lægri mörk þess sem það hefur mælst í kosn­inga­spánni und­an­farnar vik­ur. Fylgið er þó, líkt og hjá Sam­fylk­ingu, nokkuð stöðugt á þessum slóð­um.

Mið­flokk­ur­inn virð­ist ætla að taka við hlut­verki Fram­sókn­ar­flokks­ins í borg­inni og fylgi hans er stöðugt á upp­leið. Í byrjun mars var það 4,2 pró­sent, 10. apríl var það 5,1 pró­sent en er nú 6,6 pró­sent. Á sama tíma mælist fylgi Fram­sókn­ar­flokks 3,2 pró­sent og virð­ist nokkuð fast þar, sem myndi tæp­lega skila flokknum manni inn í borg­ar­stjórn.

Annar flokkur sem er með stöðugt fylgi í kringum þrjú pró­sent er Flokkur fólks­ins. Lík­legt verður að telj­ast að annar hvort þess­ara flokka, Fram­sókn eða Flokkur fólks­ins, nái inn manni en hinn ekki, miðað við stöð­una eins og hún er nú. Saman eru þessir fjórir flokk­ar, sem eiga að hluta til mál­efna­lega sam­leið, sér­stak­lega í skipu­lags­mál­um, með 40,8 pró­sent fylgi. Sam­eig­in­legt fylgi þeirra hefur verið þar í kring síð­ustu tvo mán­uði, sem bendir mjög til þess að færsla fylgi flokk­anna sé fyrst og síð­ast innan þessa meng­is.

Sá flokkur sem gæti verið í lyk­il­stöðu að loknum kosn­ingum er Við­reisn. Fylgi flokks­ins mælist nú 6,7 pró­sent sem myndi gera hann að fjórða stærsta flokki lands­ins.

Hafna sam­starfi við Sjálf­stæð­is­flokk

Þeir flokkar sem skipa meiri­hluta í Reykja­vík í dag hafa allir úti­lokað sam­starf með Sjálf­stæð­is­flokki eftir kosn­ing­ar. Dagur B. Egg­erts­son, borg­ar­stjóri og odd­viti Sam­fylk­ing­ar, sagði í sjón­varps­þætti Kjarn­ans fyrir tíu dögum síðan að það sé mjög lít­ill munur á mál­­flutn­ingi Eyþóri Arn­alds, odd­vita Sjálf­­stæð­is­­manna, og Vig­­dísi Hauks­dótt­­ur, odd­vita Mið­­flokks­ins, þegar kemur að helstu borg­­ar­­mál­­um. Hann sagð­ist ekki sjá fyrir sér að Sam­­fylk­ingin geti unnið með þeim flokkum né öðrum sem leggj­­ast gegn gild­andi skipu­lagi í Reykja­vík. Dagur hefur einnig kallað Sjálf­stæð­is­flokk­inn í borg­inni „Morg­un­blaðs­arm“ flokks­ins.

Líf Magneu­dótt­ir, odd­viti Vinstri grænna, setti stöðu­upp­færslu á Face­book í gær þar sem hún sagð­ist ánægð með að Dagur væri búinn að taka undir áherslur Vinstri grænna um að halda meiri­hluta­sam­starf­inu áfram og „hafna sam­starfi við Sjálf­stæð­is­flokk­inn og önnur fram­boð sem vilja bein­línis vinna gegn auknum lífs­gæðum í Reykja­vík með því að koma í veg fyrir þróun umhverf­is­vænni og hag­kvæm­ari sam­göngu­máta.“

Hún gagn­rýndi einnig harka­lega kosn­inga­lof­orð Sjálf­stæð­is­flokks­ins um að afnema fast­eigna­skatt á íbúa yfir 70 ára og sagði flokk sem væri að „lofa því að taka með ólög­legum hætti hund­ruð millj­óna úr sam­eig­in­legum sjóðum borg­ar­búa, sem hægt væri að nýta til upp­bygg­ingu leik­skóla og ann­arra mik­il­vægra mála, til að setja í vasa auð­ug­ustu íbúa borg­ar­inn­ar, ekk­ert erindi í borga­stjórn. Það á ekki að bjóða kjós­endum upp á þannig stjórn­mál og eðli­leg­ast væri að Sjálf­stæð­is­flokk­ur­inn drægi þetta lof­orð til baka og bæði kjós­endur afsök­unar á því að hafa farið fram með það.“

Stundin greindi frá því 10. apríl síð­ast­lið­inn að Dóra Björt Guð­jóns­dótt­ir, odd­viti Pírata, hefði hitt Eyþór Arn­alds, odd­vita Sjálf­stæð­is­flokks, á fundi þann dag til að ræða borg­ar­mál. Í umfjöll­un­inni greindi Dóra Björt frá því að fund­ur­inn hafi meðal ann­ars snú­ist um mögu­lega sam­starfs­flet­i.„Ég sagði honum bara eins og er að það getur bara eng­inn unnið með Sjálf­stæð­is­mönnum fyrr en þeir taka til hjá sjálfum sér­[...]Í stuttu máli þá sagði ég bara við hann að sam­starf Pírata og Sjálf­stæð­is­flokks strand­aði ein­fald­lega á þeim sjálf­um. Fyrst taka þeir til hjá sér og svo má skoða þetta. Eyþór vildi þá meina að hann væri mað­ur­inn sem myndi breyta þessum flokki. Við Píratar bíðum bara eftir að sjá þess merki og þá eru allir vegir fær­ir. Það er samt ágætt að muna að margir góðir menn hafa ætlað sér að breyta þessum flokki með því að ganga í hann.“

Við­reisn, sem kynnti áherslur sínar í kosn­inga­bar­átt­unni í vik­unni, virð­ist síðan vera mun nær sitj­andi meiri­hluta en núver­andi minni­hluta og öðrum flokkum sem deila áherslum með hon­um. Það má t.d. sjá á því að í nýj­ustu könnun Félags­vís­inda­stofn­unar fyrir Morg­un­blaðið kom fram að 53,9 pró­sent kjós­enda Við­reisnar vildu sjá Dag B. Egg­erts­son sem næsta borg­ar­stjóra. Ein­ungis 4,9 pró­sent þeirra vildu fá Eyþór Arn­alds í emb­ætt­ið.

Þróun fylgis framboða í kosningaspánni
Kosningaspáin er unnin í aðdraganda borgarstjórnarkosninga 2018.
B C D F M P S V Aðrir

Á meðal helstu mála Við­reisnar voru að við­halda þétt­ingu byggðar með nýjum hverfum við Elliða­ár­vog, Ártúns­höfða og á Keldum og tengja þau hverfi við fyrsta áfanga borg­ar­línu sem fram­boðið styður að verði byggð upp. Þá vill Við­reisn að flug­vell­inum verði fund­inn nýr staður utan Vatns­mýrar og fjölfa félags­legu leigu­hús­næði um 350 á kjör­tíma­bil­inu. Stefna Við­reisnar skar­ast hins vegar á við meiri­hlut­ann þegar kemur að fjár­mála­stjórnun borg­ar­inn­ar, sem Við­reisn hafnar og telur óábyrga.

Þær kann­anir sem liggja til grund­vallar nýj­ustu kosn­inga­spánni (25. apr­íl) eru eft­ir­far­andi:

  • Þjóð­ar­púls Gallup 4. apríl (vægi 14,8 pró­sent)

  • Skoð­ana­könnun Frétta­blaðs­ins og fretta­bla­did.is 9. apríl (vægi 15,5 pró­sent)

  • Skoð­ana­könnun Frétta­blaðs­ins og fretta­bla­did.is 25. apríl (vægi 23,3 pró­sent)

  • Þjóð­mála­könnun Félags­vís­inda­stofn­unar HÍ fyrir Morg­un­blaðið 23 - 25. apr­íl. (vægi 46,5,4 pró­sent)

Hvað er kosn­­inga­­spá­in?

Fyrir hverjar kosn­ingar um allan heim birta fjöl­miðlar gríð­ar­legt magn af upp­lýs­ing­um. Þessar upp­lýs­ingar eru oftar en ekki töl­fræði­leg­ar, byggðar á skoð­ana­könn­unum þar sem fólk hefur verið spurt hvernig það upp­lifir stjórn­málin og hvað það getur ímyndað sér að kjósa. Stjórn­mála­fræð­ingar og fjöl­miðlar kepp­ast svo við að túlka nið­ur­stöð­urnar og veita almenn­ingi enn meiri upp­lýs­ingar um stöð­una í heimi stjórn­mál­anna.

Allar þessar kann­anir og allar mögu­legar túlk­anir á nið­ur­stöðum þeirra kunna að vera rugl­andi fyrir hinn almenna neyt­anda. Einn kannar skoð­anir fólks yfir ákveðið tíma­bil og annar kannar sömu skoð­anir á öðrum tíma og með öðrum aðferð­um. Hvor könn­unin er nákvæm­ari? Hverri skal treysta bet­ur? Svarið er oftar en ekki óljóst því vand­inn er að hinn almenni kjós­andi hefur ekki for­sendur til að meta áreið­an­leika hverrar könn­un­ar.

Þar kemur kosn­inga­spáin til sög­unn­ar.

Kosn­­­inga­­­spálíkan Bald­­­urs Héð­ins­­­sonar miðar að því að setja upp­­­lýs­ing­­­arnar sem skoð­ana­kann­­­anir veita í sam­hengi. Fyr­ir­liggj­andi skoð­ana­kann­­­anir eru teknar saman og þeim gefið vægi til þess að spá fyrir um úrslit kosn­­­inga. Nið­ur­stöður spálík­ans­ins eru svo birtar hér á Kjarn­anum reglu­lega í aðdrag­anda kosn­inga.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Meira eftir höfundinnÞórður Snær Júlíusson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar