Rafmögnuð spenna fyrir kosningarnar í Bandaríkjunum

Demókratar hafa lagt áherslu á að fólki nýti kosningaréttinn. Repúblikanar horfa til hagtalna og segja; sjáið, okkur gengur vel, kjósið okkur.

Stuðningsmenn donald trump
Auglýsing

Hinar svo nefndu mið­kjör­tíma­bils kosn­ingar (Midterm elect­ions) fara fram á morgun og er óhætt að segja að spennan sé raf­mögn­uð. Demókratar hafa lagt meg­in­á­herslu á það að hvetja fólk til að kjósa, enda benda kann­anir til þess að kjör­sókn geti ráðið miklu um það hvernig fer.

Á vissan hátt er þetta fyrsta stóra prófið sem Don­ald Trump Banda­ríkja­for­seti og Repúblikanar fara í gegnum frá því að Trump tók við stjórn­ar­taumunum sem for­seti í byrjun árs 2017 eftir að hafa verið kos­inn í nóv­em­ber 2016.

Kann­anir hafa sýnt að mjótt er á munum víða og því mikil spenna í kort­un­um. Kosið er um öll 435 sætin í full­trúa­deild og 35 sæti af 100 í öld­unga­deild­inn­i. 

Auglýsing

Sam­kvæmt spá FiveT­hir­tyEight, sem vinnur spá sína úr fjölda skoð­ana­kann­ana, munu Demókratar að öllum lík­indum vinna slag­inn í full­trúa­deild­inni og ná þar meiri­hluta en Repúblikanar þykja lík­legir til að halda völdum í öld­unga­deild­inn­i. 

Eins og staða mála er nú hafa Repúblikanar meiri­hluta í báðum deildum og hafa því átt auð­veld­ara með að koma málum í gegn, þar á meðal fjöl­mörgum umdeildum stefnu­málum Trumps Banda­ríkja­for­seta.

Öld­unga­deildin er efri deild Banda­ríkja­þings en neðri deildin er full­trúa­deild­in. Lög­gjaf­ar­vald­inu í þing­inu eru þannig skipt milli þess­ara deilda. Til að lög telj­ist gild þarf að sam­þykki beggja deilda.



Sam­hliða kosn­ing­unum verður kosið um ýmis önnur mál í ríkjum Banda­ríkj­anna, svo sem lög­leið­ingu kanna­bis­efna, umhverf­is­skatta, skipu­lags­mál og emb­ætti rík­is­skatt­stjóra í 36 ríkj­um. Rík­is­stjórar hafa mikil áhrif og völd, og marka meðal ann­ars kjör­dæma­línur sem munu skipta miklu máli fyrir kosn­ing­arnar 2020.

Mikil spenna er víða, meðal ann­ars í Flor­ída, Texas og Nevada, þar sem mjótt er á munum milli helstu keppi­nauta.



Kosn­inga­þátt­taka og konur

Spennan fyrir mið­kjör­tíma­bils kosn­ing­arnar nú snýr ekki síst að kosn­inga­þátt­töku og hvernig mun ganga að fá konur til að mæta á kjör­stað.

Þær eru af mörgum taldar geta ráðið úrslitum um það hvernig fer. Sam­kvæmt könn­unum eru þær mun lík­legri til að kjósa Demókrata, vítt og breitt um land­ið, en staðan er þó mis­jöfn eftir ríkj­um.

Kann­anir hafa verið að sýna stuðn­ing við Trump - sem síðan hefur afger­andi áhrif á það hvernig kosið verður í mið­kjör­tíma­bils­kosn­ing­unum - frá um 49 pró­sent karla en um 32 pró­sent kvenna, af þeim sem gefa upp afstöðu sína. Þessi munur hefur aldrei verið meiri í könn­un­um, sem horft til síð­ustu þriggja ára­tuga í Banda­ríkj­un­um.

Obama stígur fram

Í ljósi þess hvernig aðdrag­andi þessar kosn­inga hefur ver­ið, þar sem kast­ljósið hefur ekki síst verið á Trump, mál­flutn­ingi hans og stefnu­mál­um, þá er fast­lega búist við að við­horf kjós­enda almennt til for­set­ans - bæði með og á móti - muni hafa mikil áhrif á útkom­una í kosn­ing­un­um.

Barack Obama, fyrrverandi Bandaríkjaforseti.

Barack Obama, fyrr­ver­andi for­seti og for­veri Trumps, hefur stigið inn á svið stjórn­mál­anna á und­an­förnum vikum og farið milli ríkja til að styðja við fram­bjóð­endur Demókrata. Hann sagði í ræðu í Nevada á dög­unum að kom­andi kosn­ingar væru mik­il­væg­ustu kosn­ingar í Banda­ríkj­unum sem núver­andi kyn­slóð Banda­ríkja­manna hefði upp­lif­að. 

Ef Repúblikanar myndi ná að halda sömu valda­hlut­föll­um, myndi klofn­ingur þjóð­ar­innar aukast enn frekar og valda miklum usla. Hann sagði enn frem­ur, að Trump og Repúblikanar hefðu sýnt að þeim væri ekki treystandi, og það sem nú þegar hefði sést á kjör­tíma­bili Trumps væri bara byrj­un­in. „Kjós­ið, og segið vinum ykkar og nágrönnum að gera það,“ sagði Obama.

Þetta snýst um efna­hags­málin

Repúblikanar - og þá ekki síst Trump sjálfur - hafa lagt mikla áherslu á efna­hags­mál­in. Hag­töl­urnar eru helstu rök­semdir þeirra, en atvinnu­leysi er nú með allra minnsta móti og mælist 3,7 pró­sent. Þá hefur hag­vöxtur einnig verið við­var­andi nokkuð mik­ill, eða á bil­inu 2,5 til 4 pró­sent, und­an­farin miss­eri. „Hag­kerfi okkar hefur aldrei verið betra, aldrei,“ sagði Trump á kosn­inga­fundi í Florida í síð­asta mán­uði. Þessi orð hafa ómað ótt og títt á kosn­inga­fundum Repúblik­ana.

Fjölmennustu hópuppsagnir síðan árið 2009
111 fast­ráðnum starfs­mönnum var sagt upp störfum hjá WOW air í vikunni og náðu upp­sagnirnar þvert á fyr­ir­tæk­ið. Samn­ingar við verk­taka og tíma­bundna starfs­menn verða jafnframt ekki end­ur­nýj­aðir. Þetta eru fjölmennustu hópuppsagnir síðan 2009.
Kjarninn 15. desember 2018
Koma svo!
Koma svo!
Koma svo - Er allt að fara til fjandans?
Kjarninn 15. desember 2018
Ríkisstjórnarflokkarnir græða mikið fylgi á Klaustursmálinu
Samanlagt fylgi þeirra þriggja flokka sem mynda ríkisstjórn jókst um 8,6 prósentustig eftir Klaustursmálið. Mesta fylgisaukningin er hjá Framsókn. Frjálslynda stjórnarandstöðublokkin bætir líka við sig.
Kjarninn 15. desember 2018
Yfirskot eða aðlögun?
Fjallað er um gengissveiflur í nýjustu útgáfu Vísbendingar.
Kjarninn 15. desember 2018
Cohen: Trump vissi vel að þetta var rangt
Lögmaður Donalds Trumps Bandaríkjaforseta hefur verið dæmdur í þriggja ára fangelsi, meðal annar fyrir að beita sér fyrir ólöglegum greiðslum til að þagga niður umræðu um framhjáhald Trumps.
Kjarninn 14. desember 2018
Forsætisráðherra: Klaustursmálið hefur haft verulega mikil áhrif innan þingsins
Það skiptir máli að þingmenn geti tekist á pólitísk mál en samt borið virðingu fyrir fólki, segir forsætisráðherra.
Kjarninn 14. desember 2018
WOW air er á uppleið á ný.
Indigo gæti fjárfest í WOW air fyrir 9,4 milljarða
Enn er unnið að því að ná samningum við Indigo Partners um fjárfestingu í félaginu.
Kjarninn 14. desember 2018
Skýrt í starfsreglum að meirihluti ræður niðurstöðum
Formaður tilnefningarnefndar VÍS segir engar heimildir vera í reglum nefndarinnar til að skila sératkvæði. Meirihlutinn ráði einfaldlega hverjum hún mæli með til stjórnarsetu.
Kjarninn 14. desember 2018
Meira eftir höfundinnMagnús Halldórsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar