Rafmögnuð spenna fyrir kosningarnar í Bandaríkjunum

Demókratar hafa lagt áherslu á að fólki nýti kosningaréttinn. Repúblikanar horfa til hagtalna og segja; sjáið, okkur gengur vel, kjósið okkur.

Stuðningsmenn donald trump
Auglýsing

Hinar svo nefndu mið­kjör­tíma­bils kosn­ingar (Midterm elect­ions) fara fram á morgun og er óhætt að segja að spennan sé raf­mögn­uð. Demókratar hafa lagt meg­in­á­herslu á það að hvetja fólk til að kjósa, enda benda kann­anir til þess að kjör­sókn geti ráðið miklu um það hvernig fer.

Á vissan hátt er þetta fyrsta stóra prófið sem Don­ald Trump Banda­ríkja­for­seti og Repúblikanar fara í gegnum frá því að Trump tók við stjórn­ar­taumunum sem for­seti í byrjun árs 2017 eftir að hafa verið kos­inn í nóv­em­ber 2016.

Kann­anir hafa sýnt að mjótt er á munum víða og því mikil spenna í kort­un­um. Kosið er um öll 435 sætin í full­trúa­deild og 35 sæti af 100 í öld­unga­deild­inn­i. 

Auglýsing

Sam­kvæmt spá FiveT­hir­tyEight, sem vinnur spá sína úr fjölda skoð­ana­kann­ana, munu Demókratar að öllum lík­indum vinna slag­inn í full­trúa­deild­inni og ná þar meiri­hluta en Repúblikanar þykja lík­legir til að halda völdum í öld­unga­deild­inn­i. 

Eins og staða mála er nú hafa Repúblikanar meiri­hluta í báðum deildum og hafa því átt auð­veld­ara með að koma málum í gegn, þar á meðal fjöl­mörgum umdeildum stefnu­málum Trumps Banda­ríkja­for­seta.

Öld­unga­deildin er efri deild Banda­ríkja­þings en neðri deildin er full­trúa­deild­in. Lög­gjaf­ar­vald­inu í þing­inu eru þannig skipt milli þess­ara deilda. Til að lög telj­ist gild þarf að sam­þykki beggja deilda.



Sam­hliða kosn­ing­unum verður kosið um ýmis önnur mál í ríkjum Banda­ríkj­anna, svo sem lög­leið­ingu kanna­bis­efna, umhverf­is­skatta, skipu­lags­mál og emb­ætti rík­is­skatt­stjóra í 36 ríkj­um. Rík­is­stjórar hafa mikil áhrif og völd, og marka meðal ann­ars kjör­dæma­línur sem munu skipta miklu máli fyrir kosn­ing­arnar 2020.

Mikil spenna er víða, meðal ann­ars í Flor­ída, Texas og Nevada, þar sem mjótt er á munum milli helstu keppi­nauta.



Kosn­inga­þátt­taka og konur

Spennan fyrir mið­kjör­tíma­bils kosn­ing­arnar nú snýr ekki síst að kosn­inga­þátt­töku og hvernig mun ganga að fá konur til að mæta á kjör­stað.

Þær eru af mörgum taldar geta ráðið úrslitum um það hvernig fer. Sam­kvæmt könn­unum eru þær mun lík­legri til að kjósa Demókrata, vítt og breitt um land­ið, en staðan er þó mis­jöfn eftir ríkj­um.

Kann­anir hafa verið að sýna stuðn­ing við Trump - sem síðan hefur afger­andi áhrif á það hvernig kosið verður í mið­kjör­tíma­bils­kosn­ing­unum - frá um 49 pró­sent karla en um 32 pró­sent kvenna, af þeim sem gefa upp afstöðu sína. Þessi munur hefur aldrei verið meiri í könn­un­um, sem horft til síð­ustu þriggja ára­tuga í Banda­ríkj­un­um.

Obama stígur fram

Í ljósi þess hvernig aðdrag­andi þessar kosn­inga hefur ver­ið, þar sem kast­ljósið hefur ekki síst verið á Trump, mál­flutn­ingi hans og stefnu­mál­um, þá er fast­lega búist við að við­horf kjós­enda almennt til for­set­ans - bæði með og á móti - muni hafa mikil áhrif á útkom­una í kosn­ing­un­um.

Barack Obama, fyrrverandi Bandaríkjaforseti.

Barack Obama, fyrr­ver­andi for­seti og for­veri Trumps, hefur stigið inn á svið stjórn­mál­anna á und­an­förnum vikum og farið milli ríkja til að styðja við fram­bjóð­endur Demókrata. Hann sagði í ræðu í Nevada á dög­unum að kom­andi kosn­ingar væru mik­il­væg­ustu kosn­ingar í Banda­ríkj­unum sem núver­andi kyn­slóð Banda­ríkja­manna hefði upp­lif­að. 

Ef Repúblikanar myndi ná að halda sömu valda­hlut­föll­um, myndi klofn­ingur þjóð­ar­innar aukast enn frekar og valda miklum usla. Hann sagði enn frem­ur, að Trump og Repúblikanar hefðu sýnt að þeim væri ekki treystandi, og það sem nú þegar hefði sést á kjör­tíma­bili Trumps væri bara byrj­un­in. „Kjós­ið, og segið vinum ykkar og nágrönnum að gera það,“ sagði Obama.

Þetta snýst um efna­hags­málin

Repúblikanar - og þá ekki síst Trump sjálfur - hafa lagt mikla áherslu á efna­hags­mál­in. Hag­töl­urnar eru helstu rök­semdir þeirra, en atvinnu­leysi er nú með allra minnsta móti og mælist 3,7 pró­sent. Þá hefur hag­vöxtur einnig verið við­var­andi nokkuð mik­ill, eða á bil­inu 2,5 til 4 pró­sent, und­an­farin miss­eri. „Hag­kerfi okkar hefur aldrei verið betra, aldrei,“ sagði Trump á kosn­inga­fundi í Florida í síð­asta mán­uði. Þessi orð hafa ómað ótt og títt á kosn­inga­fundum Repúblik­ana.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Djúpu sporin hennar Merkel
Heil kynslóð hefur alist upp með Angelu Merkel á valdastóli. Á sextán ára valdatíma hefur hún fengist við risavaxin vandamál og leyst þau flest en ein krísan stendur eftir og það er einmitt sú sem Merkel-kynslóðin hefur mestar áhyggjur af.
Kjarninn 26. september 2021
Fyrstu tölur á landsvísu, eins og þær voru settar fram í kosningasjónvarpi Stöðvar 2 árið 1991, sýndu mikla yfirburði fjórflokksins. Rótgrónu flokkarnir hafa síðan gefið eftir.
„Fjórflokkurinn“ hefur aðeins einu sinni fengið minna fylgi í alþingiskosningum
Samanlagt fylgi rótgrónustu stjórnmálaafla landsins, fjórflokksins, var 64,2 prósent í kosningunum í gær. Það er ögn lægra hlutfall greiddra atkvæða en í kosningunum 2017, en hærra en árið 2016.
Kjarninn 26. september 2021
Sigurður Ingi Jóhannsson formaður Framsóknar og Bjarni Benediktsson formaður Sjálfstæðisflokks ræða saman aður en kappræður hefjast á RÚV. Mögulega um jafnt vægi atkvæða á milli flokka, en þó ólíklega.
Framsókn græddi þingmann á kostnað Sjálfstæðisflokks vegna atkvæðamisvægis
Vegna misvægis atkvæða á milli flokka fékk Framsóknarflokkurinn einn auka þingmann á kostnað Sjálfstæðisflokksins, ef horft er til fylgis flokkanna á landsvísu. Þetta er í þriðja sinn frá árinu 2013 sem þessi skekkja kemur Framsókn til góða.
Kjarninn 26. september 2021
Formenn flokka sem náðu manni inn á þing, fyrir utan formann Miðflokksins, ræddust við í Silfrinu í morgun.
Bjarni: Ekki mitt fyrsta útspil að gera kröfu um stól forsætisráðherra
Formenn ríkisstjórnarflokkanna þriggja ætla að ræða saman strax í dag enda eðlilegt að hefja samtalið þar, við fólkið „sem við höfum vaðið skafla með og farið í gegnum ólgusjó,“ líkt og formaður Sjálfstæðisflokksins orðaði það.
Kjarninn 26. september 2021
Lenya Rún Tha Karim, frambjóðandi Pírata, er yngsti þingmaður sögunnar sem nær kjöri. Hún verður 22 ára í desember
26 nýliðar taka sæti á þingi
Um þriðjungur þingmanna sem taka sæti á Alþingi eru nýliðar. Stór hluti þeirra býr hins vegar yfir talsverðri þingreynslu en yngsti þingmaður Íslandssögunnar tekur einnig sæti á þingi.
Kjarninn 26. september 2021
Þær voru víst 30 en ekki 33, konurnar sem náðu kjöri. Píratar missa eina konu, Samfylking eina og Vinstri græn eina.
Konur enn færri en karlar á Alþingi
Í morgun leit út fyrir að Alþingi Íslendinga yrði í fyrsta skipti í sögunni skipað fleiri konum en körlum á því kjörtímabili sem nú fer í hönd. Eftir endurtalningu er staðan allt önnur: 30 konur náðu kjöri en 33 karlar.
Kjarninn 26. september 2021
Kosningum lokið: Sigurður Ingi í lykilstöðu til að mynda ríkisstjórn og á nokkra möguleika
Ríkisstjórnin ríghélt í kosningunum í gær og fjölgaði þingmönnum sínum, þrátt fyrir að samanlagt heildarfylgi hennar hafi ekki vaxið mikið. Framsókn og Flokkur fólksins unnu stórsigra en frjálslynda miðjan beið skipbrot.
Kjarninn 26. september 2021
Friðrik Jónsson
Níu áskoranir á nýju kjörtímabili
Kjarninn 26. september 2021
Meira eftir höfundinnMagnús Halldórsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar