Eignaójöfnuður á miklu hærra stígi en tekjuójöfnuður á Íslandi

Stefán Ólafsson, prófessor í félagsfræði, segir að meiri vöxtur á fjármagnstekjum og tekjum sem stafa af eignum á síðustu árum auki á þann ójöfnuð sem ríki hérlendis.

Stefán Ólafsson
Auglýsing

Stefán Ólafs­son, pró­fessor í félags­fræði, segir að meiri vöxtur á fjár­magnstekjum og tekjum sem stafa af eignum á síð­ustu árum auki á þann ójöfnuð sem ríki hér­lend­is. 

„Þessi aukni eigna­ó­jöfn­uð­ur, sem er á miklu hærra stigi en tekju­ó­jöfn­uð­ur­inn, hann líka býr til fjár­magnstekj­urn­ar. Þær höfðu vaxið gríð­ar­lega í aðdrag­anda hruns­ins, en detta niður eftir hrun. Svo þegar upp­sveiflan byrjar aftur 2012 þá fara fjár­magnstekj­urnar að aukast og þær eru að skila núna auk­inni tekju­hlut­deild efstu tekju­hópanna umfram aðra, jafn­vel þó að atvinnu­tekjur þeirra hald­ist í hendur við ólíka tekju­hópa. Það hefur verið meiri vöxtur í fjár­magnstekj­unum og öllum eigna­tekjum yfir­leitt á síð­ustu fjórum til fimm árum heldur en vöxtur atvinnu­tekna. Þetta eykur líka á þennan ójöfnuð sem kemur út úr skatt­kerf­in­u.“

Þetta segir Stefán Ólafs­­son, pró­­fessor í félags­­fræði við Háskóla Íslands, í við­tali við Þórð Snæ Júl­í­us­­son, rit­­stjóra Kjarn­ans, í sjón­­varps­þætt­inum 21 á Hring­braut sem frum­­sýndur var síð­ast­liðið mið­viku­dags­kvöld.

Auglýsing
Þar ræðir Stefán þær breyt­ing­­ar­til­lögur á skatt­­kerf­inu sem hann og Ind­riði H. Þor­láks­­son, fyrr­ver­andi rík­­is­skatt­­stjóri, unnu fyrir Efl­ingu og kynntar voru í síð­­­ustu viku. Hægt er að sjá stiklu úr þætt­inum hér að neð­an:

Ekki hafa allir verið sam­mála Stef­áni í því að ójöfn­uður ríki á Íslandi, og meðal ann­ars hefur verið vísað í tölur frá OECD og hag­stofu Evr­ópu­sam­bands­ins, Eurostat, því til stuðn­ings.

Stefán segir þó ýmis­legt vanta inn í þær töl­ur, meðal ann­ars um helm­ing af öllum fjár­magnstekjum sem falla til hér­lendis árlega. „Sá hluti tekna er óvenju stór á Íslandi og hann fer fyrst og fremst í efstu hópana. Þær tölur van­meta því svo­lítið ójöfn­uð­inn. En þrátt fyrir það erum við auð­vitað í jafn­ari kant­in­um. En við erum samt í dag á mun hærra ójafn­að­ar­stígi en við vorum fyrir 15-20 árum. En flestar aðrar vest­rænar þjóðir hafa verið að fara í átt að auknum ójöfn­uði sem eru þessi áhrif hnatt­væð­ing­ar, fjár­mála­væð­ingar og allt það.“

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Með öllu óvíst er hversu hratt ferðaþjónustan mun geta tekið við sér eftir þetta áfall og stutt við efnahagsbatann.
Vísbendingar um að botninum sé náð
Heimili á Íslandi hafa sótt um að taka 13 milljarða króna út úr séreignarsparnaði og um 6.000 heimili hafa fengið greiðslufrest af lánum. Þá hafa vaxtalækkanir skilað sér í lægri afborgunum af lánum, ekki síst til heimila.
Kjarninn 2. júní 2020
Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknir.
Sóttvarnalæknir: Áhættan virðist ekki vera mikil
PCR-mæling hjá einkennalausum einstaklingum er ekki óyggjandi próf til að greina SARS-CoV-2 veiruna, segir sóttvarnalæknir. 0-4 dögum eftir smit geti niðurstaða úr sýnatöku verið neikvæð hjá þeim sem er smitaður.
Kjarninn 2. júní 2020
Komufarþegum býðst að fara í sýnatöku frá og með 15. júní.
Staðfest: Komufarþegum mun standa sýnataka til boða
Bráðabirgðamat bendir til þess að kostnaður við sýnatöku á Keflavíkurflugvelli fyrstu tvær vikurnar frá rýmkun reglna um komu ferðamanna til landsins yrði um 160 milljónir króna ef 500 manns koma til landsins.
Kjarninn 2. júní 2020
Lilja D. Alfreðsdóttir, mennta- og menningarmálaráðherra.
Lilja braut jafnréttislög þegar hún skipaði Pál í embætti ráðuneytisstjóra
Mennta- og menningarmálaráðherra braut jafnréttislög við skipun Páls Magnússonar í embætti ráðuneytisstjóra í nóvember síðastliðnum. Verulega skorti á efnislegan rökstuðning ráðherra fyrir ráðningunni, segir í úrskurði kærunefndar jafnréttismála.
Kjarninn 2. júní 2020
Slökkviliðsmaður berst við skógarelda í Brasilíu á síðasta ári.
Regnskógar minnkuðu um einn fótboltavöll á sex sekúndna fresti
Um tólf milljónir hektara af skóglendi töpuðust í hitabeltinu í fyrra. Skógareldar af náttúrunnar og mannavöldum áttu þar sinn þátt en einnig skógareyðing vegna landbúnaðar.
Kjarninn 2. júní 2020
Donald Trump, forseti Bandaríkjanna.
Tæpur þriðjungur Miðflokksmanna myndi kjósa Trump
Prófessor í stjórnmálafræði við Háskóla Íslands segir að hátt hlutfall Miðflokksmanna sem styður Trump fylgi ákveðnu mynstri viðhorfa sem hafi mikið fylgi meðal kjósenda lýðflokka Vestur-Evrópu.
Kjarninn 2. júní 2020
Vaxtabótakerfið var einu sinni stórt millifærslukerfi. Þannig er það ekki lengur.
Vaxtabætur halda áfram að lækka og sífellt færri fá þær
Á örfáum árum hefur fjöldi þeirra fjölskyldna sem fær vaxtabætur helmingast og upphæði sem ríkissjóður greiðir vegna þeirra dregist saman um milljarða. Þetta er vegna betri eiginfjárstöðu. En hærra eignarverð leiðir líka til hærri fasteignagjalda.
Kjarninn 2. júní 2020
Óskar Steinn Jónínuson Ómarsson
Tengsl bæjarstjórahjóna við Kviku banka vekja spurningar
Leslistinn 2. júní 2020
Meira úr sama flokkiInnlent