Braggablús: Fátækrahverfin vaxa og dafna

Guðmundur Guðmundsson skrifar um þunna húsnæðispólitík ríkisstjórnar en sterka áfengispólitík hennar. Landsmenn geta kannski ekki komist í húsaskjól en þeir geti keypt pela af vodka í sjoppu von bráðar.

Auglýsing

Ára­tug­ina eftir stríð bjuggu þegar mest var um 2400 manns í bragga­hverfum á höf­uð­borg­ar­svæð­inu. Hverfin voru birt­ing­ar­mynd ára­tuga hús­næðiseklu á Ísland­i . Bragg­arnir voru þyrnir í augum almenn­ings.

Verka­lýðs­fé­lög knúðu fast á um lausn hús­næð­is­vand­ans. Það leiddi til jún­í-­sam­komu­lags­ins árið 1965, í tíð Við­reisn­ar­stjórnar Sjálf­stæðis og Alþýðu­flokks. Í kjöl­far sam­komu­lags­ins hófst upp­bygg­ing verka­manna­bú­staða og Breið­holt­ið sá dags­ins ljós.

Eftir það fór bragga­hverf­um ­fækk­andi, og hurfu þau að lokum úr borg­ar­land­in­u ­upp úr 1970. Fram eftir öld­inni var svo haldið áfram að byggja verka­manna­bú­staði á höf­uð­borg­ar­svæð­inu og víð­ar.

Auglýsing

Fram að og ­upp úr alda­mót­unum síð­ustu var tekin skörp hægri­beygja í hús­næð­ispólítík lands­ins. Upp úr því var Verka­manna­bú­stöðum kippt úr sam­bandi með einu penna­strik­i. 

Hug­takið „fé­lags­legt hús­næði“ þurrk­að­ist meira eða minna út úr Íslenskri hús­næð­ispólítík. Mark­að­ur­inn átti allt í einu að útvega öllum ódýrt og hent­ugt hús­næði. Það gerð­ist auð­vitað ekki. Almenn­ingur sýpur enn seyðið af þess­ari skamm­sýnu ákvörð­un. 

Síð­an Verkó var aflagt hefur búseta í iðn­að­ar­hverfum auk­ist. Á síð­ast­liðnum ára­tug, eða svo hefur íbúa­fjöldi í iðn­að­ar­hverf­um fjór- eða fimm­faldast, sam­kvæmt upp­lýs­ingum frá slökkvi­lið­inu.

Þessi hverfi eru fátækra­hverfi nútím­ans, eins og bragga­þyrp­ing­arnar forð­um daga. Segja má að Bragga­hverfin hurfu í raun­inni aldrei, þau breyttu ein­ungis um mynd. Búsetan dreifð­ist í iðn­að­ar­hverfi, kjall­ara­komp­ur, bíl­skúra, geymsl­ur, og svo fram­veg­is.

Í dag búa á fimmta þús­und manns í fátækra­hverfum nútím­ans á höf­uð­borg­ar­svæð­inu. Það er um tvö­faldur fjöldi miðað við hámarks íbúa­fjölda frá bragga­tíma­bil­inu.

Íbúa­fjöld­inn ­sam­svarar núna Vest­manna­eyjum eða Sel­tjarn­ar­nesi að fólks­fjölda til. Í Skand­in­avíu þekkj­ast ekki fátækra­hverfi af þessu tagi. Þetta er sér Íslenskt fyr­ir­bæri. Þetta búsetu­form er ljótur vitn­is­burður um ára­tuga sinnu­leysi yfir­valda við síversn­andi hús­næð­is­vanda.

Íbúa­fjöldi bragga­hverfa nútím­ans mun marg­fald­ast á næstu árum ef svo fer sem horf­ir. Ástæð­urnar eru aug­ljósar og þarf ekki að tíunda. Á bragga­tíma­bil­inu var gerð áætlun um lausn vand­ans og henni fylgt eft­ir. Í dag er ekki til nein sam­svar­andi áætl­un, þó aðstæður séu fylli­lega sam­bæri­leg­ar, jafn­vel ýkt­ari en á bragga­tíma­bil­inu.

Á allra næstu árum vantar frá 5 og upp í 10 þús­und íbúðir á höf­uð­borg­ar­svæð­ið, eftir því hver er spurð­ur. Sumir telja þörf­ina nær 20.000 íbúð­um.

Núver­andi þing hefur hingað til eytt meiri tíma í áfeng­is­mál, en hús­næð­is­mál. Ef hús­næð­is­mál hafa yfir­höfuð verið á dag­skrá. 

Nú er ný rík­is­stjórn reyndar komin með hraðsoð­ið út­spil í hús­næð­is­mál­um.

Hún ætlar að setja nefnd í mál­ið. Það gæti verið fer­tug­asta eða fimm­tug­asta nefndin í hús­næð­is­málum frá því Verkó var aflagt. Hefðin hefur hingað til verið að setja hús­næð­is­nefnd og skoða leigu­mark­að­inn út kjör­tíma­bil­ið.

Enn frem­ur ætlar stjórnin að veita 3 millj­örð­u­m til upp­bygg­ingar á almennum leigu­í­búð­um. Fyrri rík­is­stjórn veitti 72 millj­örð­u­m til efn­aðra hús­næð­is­eig­enda. Núver­andi rík­is­stjórn veitir 3 millj­örð­u­m til hús­næð­is­lausra. Þetta er gott dæmi um þanka­gang­inn í Íslenskri hús­næð­ispólítík. Þrí­r millj­arð­ar­ duga fyrir stofn­styrkjum 600 íbúða sem dreifast um land­ið.

Ef helm­ing­ur­inn (300 íbúð­ir) rís á höf­uð­borg­ar­svæð­inu, tekur um tvo ára­tugi að mæta þörf­inni á svæð­inu. Því er ljóst að Íslensku fátækra­hverfin muni vaxa og dafna áfram, í boði stjórn­valda. 

Nú er bara að sjá hvort ASÍ gleypi sömu beit­una tvisvar. Rík­is­stjórnin er með frekar þunna hús­næð­ispólítík. En hún er með þeim mun sterk­ari áfeng­is­pólítík. 

Við verðum kannski í hús­næð­is­hraki næstu ára­tug­ina. 

En hafið ekki áhyggj­ur.

Dont worryBe happy.

Bráðum fæst vodka út í búð.

Skál fyrir því.

Upphafið - Árstíðaljóð
Safnað fyrir fimmtu ljóðarbók Gunnhildar Þórðardóttur.
Kjarninn 18. ágúst 2019
Guðlaugur Þór Þórðarson
Rúmar 16 milljónir í aðkeypta ráðgjöf og álit vegna þriðja orkupakkans
Kostnaður vegna innlendrar ráðgjafar og álita nemur rúmlega 7,6 milljónum króna og erlends tæpum 8,5 milljónum króna.
Kjarninn 18. ágúst 2019
Katrín Jakobsdóttir forsætisráðherra.
Sex ríkisforstjórar með hærri laun en forsætisráðherra
Laun bankastjóra Landsbankans hafa hækkað mest allra ríkisforstjóra, eða um 82 prósent, frá því að bankaráð bankans tók yfir ákvörðun um launakjör hans. Átta ríkisforstjórar eru með hærri laun en flestir ráðherrar.
Kjarninn 18. ágúst 2019
Vilja steypa Boris Johnson af stóli
Breska stjórnarandstaðan leitar nú að nýjum þingmanni sem gæti orðið forsætisráðherra Bretlands í stað Borisar Johnson. Jeremy Corbyn telur sig vera manninn í verkið, en ekki eru allir innan stjórnarandstöðunnar á sama máli.
Kjarninn 18. ágúst 2019
Draumur um landakaup
Einhverjir hafa kannski, til öryggis, litið á dagatalið sl. föstudag þegar fréttir bárust af því að Bandaríkjaforseti hefði viðrað þá hugmynd að kaupa Grænland. Þetta var þó ekki aprílgabb og ekki í fyrsta skipti sem þessi hugmynd skýtur upp kollinum.
Kjarninn 18. ágúst 2019
Katrín Jakobsdóttir
Ok skiptir heiminn máli
Kjarninn 17. ágúst 2019
Peningastefnunefnd í tíu ár
Gylfi Zoega segir að framtíðin muni leiða í ljós hvort áfram takist að ná góðum árangri eins og hafi verið gert með peningastefnu síðustu 10 ára á Íslandi en reynslan síðasta áratuginn sé samt staðfesting þess að það sé hægt ef vilji sé fyrir hendi.
Kjarninn 17. ágúst 2019
Gunnar Hólmsteinn Ársælsson
Nýir tímar á Norðurslóðum?
Kjarninn 17. ágúst 2019
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar
None