Einkaleyfi í jarðvarmavinnslu

Einar Karl Friðriksson einkaleyfisráðgjafi segir að til að hámarka þau verðmæti sem felast í hugviti og nýsköpun ættu fyrirtæki sem standa framarlega í orkuvinnslu að íhuga vel möguleika á að vernda sín hugverk.

Auglýsing

Frétt um að Íslend­ingar eigi engin einka­leyfi á sviði jarð­varma­vinnslu á meðan erlendir aðilar eiga skráða nokkra tugi einka­leyfa og umsókna um einka­leyfi hér á landi hefur vakið mikla athygli. Þarf að hafa áhyggjur af þessu? Fyrst ber þess að geta að þau einka­leyfi sem hér um ræðir eru einka­leyfi á til­teknum upp­finn­ingum („pa­tent”) en ekki einka­leyfi á jarð­varma­vinnslu sem slíkri. Til að fá einka­leyfi þarf upp­finn­ing að vera áður óþekkt og frum­leg þegar umsókn um einka­leyfið er lögð fram. 

Einka­leyfi sem fást sam­þykkt eru tíma­bundin rétt­indi og geta gilt að hámarki í 20 ár, en þarf að skrá í hverju landi fyrir sig. Einka­leyfi veita ekki sjálf­krafa rétt til nýt­ingar á upp­finn­ingu heldur veita þau rétt til að stöðva aðra frá því að nýta upp­finn­ing­una án leyfis einka­leyf­is­hafans.

Einka­leyfi útlend­inga

Erlend fyr­ir­tæki sækja um og skrá einka­leyfi hér á landi fyrir nýj­ungum og upp­finn­ingum sem þau telja að geti komið að gagni hér. Alveg með sama hætti og fyr­ir­tæki eins og Marel og Össur vernda sínar vörur með einka­leyfum á mik­il­vægum mörk­uðum vilja fyr­ir­tæki sem þróa tæki og aðferðir til orku­vinnslu vernda slíkt á Íslandi, þar sem hér er mik­il­vægur mark­aður fyrir þau. Ef þau myndu ekki verja sínar upp­finn­ingar hér væri íslenskum aðilum frjálst að nota þeirra upp­finn­ing­ar, smíða sér eft­ir­lík­ingar af tækjum og nýta aðferðir sem e.t.v. nytu einka­leyfa­verndar ann­ars stað­ar. 

Auglýsing

Þrátt fyrir að erlendir aðilar sæki í auknum mæli um einka­leyfi hér ættu íslensk jarð­varma­orku­ver að geta stundað orku­fram­leiðslu eins og verið hef­ur, án þess að ein­hver geti kraf­ist leyf­is­gjalda. En ef orku­verin vilja til­einka sér nýj­ungar þarf að gæta að því hvort þær njóti vernd­ar, og jafn­vel þótt nýjar aðferðir hafi verið þró­aðar hér getur annar aðili hafa þróað það sama áður eða sam­hliða og sótt um vernd hér á landi.

Ættu Íslend­ingar að sækja um einka­leyfi í jarð­orku­geira?

Íslensk fyr­ir­tæki þurfa ekki frekar en þau vilja að sækja um einka­leyfi fyrir nýj­ungum sem hér verða til, það er hverjum frjálst sem stundar rann­sóknir og þró­un. Einka­leyfi geta hins vegar nýst til að auka verð­mæti þeirra nýj­unga og afurða sem rann­sóknir og þróun skila og gefið sam­keppn­is­for­skot á keppi­nauta. Þó svo orku­vinnsla úr jarð­hita sé flókin og sér­hæfð er orkan sem slík ekki hátækni­af­urð og hver kílóvatt­stund verður bara seld einu sinni. Íslenskar verk­fræði­stofur hafa vissu­lega vaxið og dafnað í krafti eft­ir­sóttrar þekk­ingar og sam­keppn­is­hæfni, en þeirra hug­vit hefur fyrst og fremst skilað þeim tekjum í formi útseldrar vinn­u. 

Til að hámarka þau verð­mæti sem fel­ast í hug­viti og nýsköpun þarf meira til. Fyr­ir­tæki sem standa fram­ar­lega í þessum geira og stunda rann­sóknir og þróun eða leysa tækni­leg vanda­mál með nýjum hætti ættu að íhuga vel mögu­leika á að vernda sín hug­verk. Það getur skapað grund­völl fyrir því að slíkar upp­finn­ingar séu nýttar úti í heimi og skili að auki arði hingað heim. Það gildir ekk­ert síður um opin­ber fyr­ir­tæki og stofn­anir sem hljóta að hafa að mark­miði að fjár­fest­ing í rann­sóknum og þróun skili sem mestum sam­fé­lags­legum og fjár­hags­legum ábata.

Höf­undur starfar sem einka­leyfa­ráð­gjafi.

Kyrrsetningu Max-véla verður aflétt en spurningin er hvenær
Mikilvægur fundur fer fram í Texas í dag, þar sem fulltrúar flugmálayfirvalda í heiminum fá upplýsingar frá Boeing um uppfærslu á hugbúnaði í 737 Max vélum félagsins. Þær hrannast upp á framleiðslusvæði félagsins í Renton vegna alþjóðlegrar kyrrsetningar.
Kjarninn 23. maí 2019
Rósa Björk Brynjólfsdóttir og Þórhildur Sunna Ævarsdóttir.
Framkvæmdastjórn Evrópuráðsþingsins hafnar öfga-hægri flokki
Rósa Björk Brynjólfsdóttir og Þórhildur Sunna Ævarsdóttir leiddu andstöðu við að viðurkenna stjórnmálahóp sem gefur sig út fyrir að vera á móti innflytjendum og hælisleitendum.
Kjarninn 23. maí 2019
Örn Bárður Jónsson
Réttilega að málum staðið
Kjarninn 23. maí 2019
3.839 íbúðir í byggingu á Íslandi
Þjóðskrá Íslands hefur hafið birtingu á nýjum gögnum um fjölda íbúða í byggingu.
Kjarninn 23. maí 2019
Búið að vísa Klausturmálinu til siðanefndar Alþingis
Tveir tímabundnir varaforsetar forsætisnefndar hafa vísað Klausturmálinu, sem snýst um drykkjutal sex þingmanna Miðflokksins, til siðanefndar Alþingis.
Kjarninn 23. maí 2019
Ólafur Páll Jónsson
Yfir strikið
Leslistinn 23. maí 2019
Selja helming í HS Orku til Ancala Partners og færa hlut í Bláa lóninu út
Félag í eigu 14 íslenskra lífeyrissjóða keypti í dag öll hlutabréf í HS Orku sem það átti ekki fyrir, seldi helming þeirra síðan til bresks sjóðsstýringarfyrirtækis en seldi nýju félagi lífeyrissjóða fyrst 30 prósent hlut í Bláa lóninu á 15 milljarða.
Kjarninn 23. maí 2019
Aðkomu Ross Beaty, sem verið hefur stjórnarformaður HS Orku undanfarin ár, að fyrirtækinu fer senn að ljúka.
Lífeyrissjóðirnir búnir að kaupa Innergex út úr HS Orku
Félag í eigu 14 íslenskra lífeyrissjóða hefur keypt 53,9 prósent hlut í HS Orku á 37,3 milljarða króna. Það mun að öllum líkindum eignast allt hlutafé í HS Orku. Að minnsta kosti um stund.
Kjarninn 23. maí 2019
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar