Helmingi færri innlagnir unglinga á Vogi

Unglingum sem sækja sér meðferð á Vogi í fyrsta sinn hefur fækkað um meira en helming síðan árið 2002. Það ár var nýgengi innlagna um 800 á hverja 100.000 íbúa en í fyrra voru þær komnar niður í 300.

Nýjum innlögnum unglinga á Vogi hefur fækkað um meira en helming síðan árið 2002.
Nýjum innlögnum unglinga á Vogi hefur fækkað um meira en helming síðan árið 2002.
Auglýsing

Inn­lögnum ung­linga á sjúkra­hús­inu Vogi hefur fækkað um helm­ing síðan árið 2002. Nýgengi ungra fíkla á sjúkra­hús­inu varð mest árið það ár og fór þá í rúm­lega 800 á hverja 100.000 íbúa á aldr­inum 15 til 19 ára. Síðan hefur dregið stöðugt úr nýgengi inn­lagna þeirra sem eru yngri en 20 ára og í fyrra var það komið niður í tæp 300 á sama mæli­kvarða. Þetta kemur fram í grein Þór­ar­ins Tyrf­ings­son­ar, for­stjóri á Vogi, í grein í síð­asta Lækna­blaði

Þar segir að á árunum 1996 til 2015 hafi 2.853 ein­stak­ling­ar, 19 ára eða yngri, leitað sér með­ferðar á Vogi í fyrsta sinn. Hlut­fall kvenna og stúlkna var um 38 pró­sent. Á sama ára­bili fjöldi inn­rit­ana fyrir sama ald­urs­hóp 6.340 tals­ins og er því ljóst að end­ur­komur eru nokkuð tíð­ar. Það vímu­efni sem gerir ung­ling­ana helst félags­lega óvirka er kanna­bis en þeim staf­aði einnig hætta af amfetamíni, e-pillu, mor­fíni og vímu­efna­neyslu í æð.

Þór­ar­inn segir í grein sinni að árið 1977, þegar SÁÁ var stofn­að, hafi ung­linga­drykkja verið vel þekkt vanda­mál á Íslandi. Ung­lingar á aldr­inum 15 til 19 ára hafi snemma byrjað að koma á Vog til með­ferð­ar. Á níunda ára­tugnum hafi ung­lingum í með­ferð fjölgað jafnt og þétt og kanna­bis­neysla orðið algeng­ari. Á árunum 1995 til 2000 juk­ust inn­rit­anir áfeng­is- og vímu­efna­sjúk­linga á aldr­inum 15 til 19 ára á Vog skyndi­lega úr rúm­lega 100 á ári í rúm­lega 300 árlega á þessum aldri. 

Auglýsing

Neysla jókst með harð­ari efnum

„Upp úr 1995 fór neysla vímu­efna hratt vax­andi á Íslandi og hélst mikil fram yfir alda­mót. Kókaín kom til Reykja­víkur 1999 og vímu­efna­sjúk­lingar sem sprautað höfðu amfetamíni í æð sóttu í vax­andi mæli í mor­fín sem þeir leystu upp úr forða­töflum ætl­uðum verkja­sjúk­ling­um,“ segir Þór­ar­inn í grein sinni. „Ástandið fór hratt versn­andi en átak­an­leg­ast var þó að áður óþekktur fjöldi ung­menna 19 ára og yngri rataði í vímu­efna­vanda. Ung­lingar höfðu alla tíð verið hluti af sjúk­linga­hópnum hjá SÁÁ en svo brá við rétt fyrir síð­ustu alda­mót að fjöldi ungu ein­stak­ling­anna sem lagð­ist inn á Sjúkra­húsið Vog ríf­lega tvö­fald­að­ist árlega.“

Rótin segir Vog ekki henta börnum og ung­lingum

SÁÁ brást við auknum fjölda inn­lagna ung­linga eftir árið 1999 með því að byggja sér­staka deild á Vogi, sem í dag­legu tali er kölluð „Bangsa­deild­in“, og göngu­deild­ar­þjón­usta var auk­in. 

Rót­in, félag um mál­efni kvenna með áfeng­is- og fíkni­vanda, óskaði árið 2014 eftir áliti umboðs­manns barna um aðbúnað barna og ung­linga á Vogi. Að mati félags­ins hent­aði sjúkra­húsið ekki fyrir þann ald­urs­hóp. 

Guð­rún Ebba Ólafs­dótt­ir, ein af for­svars­mönnum Rót­ar­inn­ar, sagði í sam­tali við RÚV í októ­ber árið 2014 að á Vogi séu allt of mörg dæmi um óharn­aða ung­linga sem hittir fólk þar sem var í harð­ari neyslu en það sjálft. Þá hafi félagið heyrt um menn innan sjúkra­húss­ins sem not­færi sér ungar stúlkur og drengi. Þá benti hún á lög sem segja að börn hafi rétt á að hafa for­eldra eða aðra nána vanda­menn hjá sér ef þau eru á sjúkra­húsi eða heil­brigð­is­stofn­un.

Í svari umboðs­manns barna við erindi Rót­ar­innar haustið 2014 sagði að ekki hafi verið talin ástæða til að hafa áhyggjur af aðbún­aði barna á ung­linga­deild­inni á Vogi. Þó sé rétt að taka fram að emb­ættið hafi ekki sér­þekk­ingu til að meta það fag­lega starf sem þar fer fram. SÁÁ brást einnig við gagn­rýni Rót­ar­innar á sínum tíma og vís­aði henni alfarið á bug. 

Kanntu vel við Kjarnann?

Frjáls framlög lesenda eru mikilvægur þáttur í rekstri Kjarnans. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni á vitrænan hátt og greina kjarnann frá hisminu fyrir lesendur. 

Kjarninn er fjölmiðill sem leggur sig fram við að upplýsa og skýra út það sem á sér stað í samfélaginu með áherslu á gæði og dýpt. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari. 

Ef þú kannt vel við það efni sem þú lest á Kjarnanum viljum við hvetja þig til að styrkja okkur. Þinn styrkur er okkar styrkur.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Rósa Björk Brynólfsdóttir
Er rétt að dæma fólk í fangelsi fyrir pólitískar skoðanir ?
Kjarninn 20. október 2019
Dagatalið mitt
Ásta Júlía Hreinsdóttir safnar fyrir útgáfukostnaði fyrir Dagatalið mitt, sem er fjölnota afmælisdagatal með texta og myndum eftir hana.
Kjarninn 20. október 2019
Árni Már Jensson
Að skilja okkur sjálf: Annar hluti
Kjarninn 20. október 2019
Paul Copley, forstjóri Kaupþings ehf.
6.400 kröfuhafar höfðu ekki sótt peningana sína
Nokkur þúsund kröfuhafa í bú Kaupþings hafa ekki sótt þá fjármuni sem þeir eiga að fá greitt í samræmi við nauðasamninga félagsins. Þeir fjármunir sem geymdir eru á vörslureikningi eru um 8,5 milljarða króna virði á gengi dagsins í dag.
Kjarninn 20. október 2019
Hvar endar tap Arion banka á United Silicon?
Arion banki á kísilmálsverksmiðju Í Helguvík sem hefur ekki verið í starfsemi í þrjú ár. Bankinn hefur fjárfest í úrbótum en óljóst er hvort að þær dugi til að koma verksmiðjunni aftur í gang. Í vikunni var bókfært virði hennar fært niður um 1,5 milljarð.
Kjarninn 20. október 2019
Örn Bárður Jónsson
Afmæliskveðja til Alþingis
Kjarninn 20. október 2019
Leikskólakennurum fækkað um 360 frá árinu 2013
Börnum af erlendum uppruna hefur fjölgað mikið á skömmum tíma. Meira en helmingur þeirra sem starfar við uppeldi og menntun er ófaglærður.
Kjarninn 20. október 2019
Jean Claude Juncker er forseti framkvæmdastjórnar Evrópusambandsins.
Atvinnuleysi innan ESB ekki mælst minna frá því að mælingar hófust
Atvinnuleysi hjá ríkjum Evrópusambandsins hefur dregist verulega saman á undanförnum árum, en er samt umtalsvert meira en í Bandaríkjunum og á Íslandi.
Kjarninn 19. október 2019
Meira úr sama flokkiInnlent
None