Telja rök fyrir því að sæstrengur sé ákjósanlegur fyrir Ísland

Ráðgjafafyrirtækið Copenhagen Economics telur að lagning sæstrengs geti tryggt orkuöryggi og verðmætasköpun til framtíðar á Íslandi. Ef orkuverð hérlendis yrði hækkað upp að alþjóðlegum viðmiðum gæti árlegur ávinningur verið allt að 60 milljarðar.

Helge Sigurd Næss-Schmidt, eigandi Copenhagen Economics, og Martin Bo Westh Hansen, yfirhagfræðingur fyrirtækisins, fluttu framsögu á fundinum í morgun.
Helge Sigurd Næss-Schmidt, eigandi Copenhagen Economics, og Martin Bo Westh Hansen, yfirhagfræðingur fyrirtækisins, fluttu framsögu á fundinum í morgun.
Auglýsing

Danska ráð­gjafa­fyr­ir­tæki Copen­hagen Economics, telur að færa megi fyrir því fjöl­mörg rök að sæstreng­ur, til dæmis til Bret­lands, gæti verið ákjós­an­legur fjár­fest­ing­ar­kostur fyrir Ísland, bæði til að tryggja orku­ör­yggi og til verð­mæta­sköp­un­ar. Þá telur fyr­ir­tækið að þjóð­hags­legur ávinn­ingur þess að færa með­al­verð á orku, sem hafi verið allt of lágt, að alþjóð­legum við­miðum gæti numið um 13,6 til 59,2 millj­örðum króna á ári. Það myndi þá þýða að orku­verð til heim­ila og fyr­ir­tækja myndi líka hækka. Þetta kemur fram í skýrslu sem það hefur unnið að beiðni Lands­virkj­unar og var kynnt á morg­un­verð­ar­fundi fyr­ir­tæk­is­ins í morg­un.

Þar segir enn fremur að sæstrengur sé lang­tíma­val­kostur því ákvarð­anir um málið eigi sér langan aðdrag­anda og þá sé lagn­ing slíks strengs tíma­frek. „Á meðan er mik­il­vægt að mögu­legar breyt­ingar og umbætur á stefnu taki mið af streng sem lang­tíma­kosti, þ.e.a.s. að landið verði ekki fest í umgjörð sem reyn­ist óhag­kvæm ef til þess kemur að streng­ur­inn verði lagð­ur.“ Gæta þurfi að því að ákvarð­anir sem teknar séu í dag hindri ekki mögu­leik­ann á lagn­ingu sæstrengs síð­ar.

Tvær meg­in­á­skor­anir

Í skýrslu Copen­hagen Economics kemur fram að íslenskur orku­mark­aður standi frammi fyrir tveimur meg­in­á­skor­un­um. Ann­ars vegar þurfi hann að tryggja orku fyrir heim­ili og fyr­ir­tæki og hins vegar hvernig auka megi arð­semi á sölu orku til stórnot­enda.

Auglýsing

Í skýrsl­unni segir að hækk­andi orku­verð á mark­aði til stórnot­enda og aukin eft­ir­spurn eftir orku leið itil þess að almenni mark­að­ur­inn sé kom­inn í aukna sam­keppni við sölu til stórnot­enda. Fram­leið­endur kunni að sjá meiri hag í því að selja til stórnot­enda ef verðið þar hækkar áfram. Skýrslu­höf­undar telja að þessi staða gæti leitt til vanda­mála þar sem gengið hefur á umframorku sem inn­byggð hefur verið í raf­orku­kerf­ið. Þá var fellt niður ákvæði um að Lands­virkjun bæri að tryggja raf­orku og afhend­ingu hennar þegar raf­orku­lögum var breytt árið 2003 til sam­ræmis við Evr­óputil­skip­an­ir. Þegar hafi nokkur íslensk orku­fyr­ir­tæki gefið því undir fót­inn að draga úr þjón­ustu við heim­ili og fyr­ir­tæki til að auka sölu til orku­freks iðn­að­ar. Í sam­an­tekt sem fygldi skýrsl­unni seg­ir: Mögu­legar skerð­ingar séu áhyggju­efni fyrir heim­ili og smærri fyr­ir­tæki sem gætu þurft að horfa til kostn­að­ar­samra og meng­andi varaleiða á borð við fram­leiðslu raf­magns með dísil­raf­stöðv­um.

Telja að úrbætur þurfi á fimm sviðum

Skýrslu­höf­undar telja að tekjur íslenskra orku­fyr­ir­tækja af sölu til stórnot­enda hafi sögu­lega verið of lágar og „um­tals­vert undir alþjóð­legum við­mið­um, jafn­vel þótt litlum tekjum afi verið safnað saman með nýt­ing­ar­skött­u­m.“ Þeir telja enn fremur að auknar tekjur með hærra raf­orku­verði verði íslensku sam­fé­lagi til mik­illa hags­bóta, jafn­vel þótt það fæli í sér hærra verð til heim­ila. Þjóð­hags­legur ávinn­ingur gæti numið um 13,6 til 59,2 millj­örðum króna á ári hverju ef með­al­verð yrði fært að alþjóð­legum við­mið­um.

Sam­tals segir í skýrsl­unni að úrbætur þurfi að eiga sér stað á fimm svið­um:

  • Tryggja þarf orku til heim­ila og smárra og með­al­stórra fyr­ir­tækja.
  • Finna þarf leiðir til að tryggja Íslandi sann­gjarnt afgjald fyrir orku­fram­leiðslu.
  • Sam­þætta þarf mark­mið í orku- og umhverf­is­mál­um.
  • Hug­leiða mætti val­kosti um breyt­ingu á skipu­lagi orku­mark­að­ar, sér­stak­lega vegna orku­sölu til heim­ila.
  • Ekki á að slá hug­myndir um lagn­ingu sæstrengs út af borð­inu.

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Alma Möller landlæknir á fundinum í dag.
Apple og Google eru að yfirfara íslenska smitrakningaforritið
Bandarísku stórfyrirtækin Apple og Google eru að yfirfara snjallsímaforritið Rakning C-19, sem heilbrigðisyfirvöld hafa látið smíða til að auðvelda smitrakningu á Íslandi. Appið verður aðgengilegt þegar þessari rýni er lokið.
Kjarninn 1. apríl 2020
Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknir mun mæla með því við Svandísi Svavarsdóttur heilbrigðisráðherra að samkomubann verði framlengt út apríl.
Þórólfur mælir með samkomubanni út mánuðinn: „Veiran mun ekki virða páska“
„Núna reynir virkilega á úthaldið og samstöðuna,“ sagði Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknir á upplýsingafundi yfirvalda í dag. Hann mun gera tillögu til heilbrigðisráðherra um framlengingu samkomubanns út apríl.
Kjarninn 1. apríl 2020
Drífa Snædal, forseti ASÍ.
Nú reyni á samstöðu verkalýðshreyfingarinnar sem aldrei fyrr
Miðstjórn ASÍ telur að nú reyni á samstöðu verkalýðshreyfingarinnar sem aldrei fyrr og skýra sýn. Þá sé málflutningur SA bæði rangur og villandi.
Kjarninn 1. apríl 2020
Ragnar Þór Ingólfsson formaður VR hefur sagt sig úr miðstjórn ASÍ.
Ragnar Þór hættur í miðstjórn ASÍ
Formaður VR hætti í miðstjórn Alþýðusambands Íslands á mánudaginn. Hann segir að hann telji orku sinni betur varið í að leita lausna á öðrum vettvangi og að hans mati sé ASÍ að gera það versta í stöðunni, ekki neitt.
Kjarninn 1. apríl 2020
Vilhjálmur segir Drífu hafa lagt fram tillögu um að fresta öllum launahækkunum
Fráfarandi varaforseti ASÍ segir að forseti sambandsins hafi lagt fram tillögu á föstudag um að taka tímabundnar launahækkanir af fólki en hafi hafnað því að lækka mótframlag atvinnurekenda í lífeyrissjóð í sex mánuði hið minnsta.
Kjarninn 1. apríl 2020
Frá COVID-19 göngudeildinni á Landspítala. Alls eru ríflega 40 manns á spítala vegna sýkingar, þar af tólf á gjörgæsludeild.
Tólf manns á gjörgæslu vegna COVID-19 sýkingar
Áttatíu og fimm ný smit COVID-19 greindust hér á landi í gær og er heildarfjöldi staðfestra smita því orðinn 1.220. 236 manns hafa jafnað sig af sjúkdómnum.
Kjarninn 1. apríl 2020
Vilhjálmur Birgisson segir af sér sem varaforseti ASÍ
Formaður Verkalýðsfélags Akraness hefur sagt af sér embætti varaforseta Alþýðusambands Íslands.
Kjarninn 1. apríl 2020
Halldór Benjamín Þorbergsson er framkvæmdastjóri Samtaka atvinnulífsins.
ASÍ hafnar beiðni Samtaka atvinnulífsins um að lækka launakostnað fyrirtækja tímabundið
Samtök atvinnulífsins vildu að mótframlag atvinnurekenda í lífeyrissjóði starfsmanna yrði lækkað um 3,5 prósentustig vegna yfirstandandi efnahagsvanda og báru fyrir sig að launakostnaður muni hækka um fjóra milljarða á mánuði með launahækkunum í dag.
Kjarninn 1. apríl 2020
Meira úr sama flokkiInnlent
None