Telja rök fyrir því að sæstrengur sé ákjósanlegur fyrir Ísland

Ráðgjafafyrirtækið Copenhagen Economics telur að lagning sæstrengs geti tryggt orkuöryggi og verðmætasköpun til framtíðar á Íslandi. Ef orkuverð hérlendis yrði hækkað upp að alþjóðlegum viðmiðum gæti árlegur ávinningur verið allt að 60 milljarðar.

Helge Sigurd Næss-Schmidt, eigandi Copenhagen Economics, og Martin Bo Westh Hansen, yfirhagfræðingur fyrirtækisins, fluttu framsögu á fundinum í morgun.
Helge Sigurd Næss-Schmidt, eigandi Copenhagen Economics, og Martin Bo Westh Hansen, yfirhagfræðingur fyrirtækisins, fluttu framsögu á fundinum í morgun.
Auglýsing

Danska ráð­gjafa­fyr­ir­tæki Copen­hagen Economics, telur að færa megi fyrir því fjöl­mörg rök að sæstreng­ur, til dæmis til Bret­lands, gæti verið ákjós­an­legur fjár­fest­ing­ar­kostur fyrir Ísland, bæði til að tryggja orku­ör­yggi og til verð­mæta­sköp­un­ar. Þá telur fyr­ir­tækið að þjóð­hags­legur ávinn­ingur þess að færa með­al­verð á orku, sem hafi verið allt of lágt, að alþjóð­legum við­miðum gæti numið um 13,6 til 59,2 millj­örðum króna á ári. Það myndi þá þýða að orku­verð til heim­ila og fyr­ir­tækja myndi líka hækka. Þetta kemur fram í skýrslu sem það hefur unnið að beiðni Lands­virkj­unar og var kynnt á morg­un­verð­ar­fundi fyr­ir­tæk­is­ins í morg­un.

Þar segir enn fremur að sæstrengur sé lang­tíma­val­kostur því ákvarð­anir um málið eigi sér langan aðdrag­anda og þá sé lagn­ing slíks strengs tíma­frek. „Á meðan er mik­il­vægt að mögu­legar breyt­ingar og umbætur á stefnu taki mið af streng sem lang­tíma­kosti, þ.e.a.s. að landið verði ekki fest í umgjörð sem reyn­ist óhag­kvæm ef til þess kemur að streng­ur­inn verði lagð­ur.“ Gæta þurfi að því að ákvarð­anir sem teknar séu í dag hindri ekki mögu­leik­ann á lagn­ingu sæstrengs síð­ar.

Tvær meg­in­á­skor­anir

Í skýrslu Copen­hagen Economics kemur fram að íslenskur orku­mark­aður standi frammi fyrir tveimur meg­in­á­skor­un­um. Ann­ars vegar þurfi hann að tryggja orku fyrir heim­ili og fyr­ir­tæki og hins vegar hvernig auka megi arð­semi á sölu orku til stórnot­enda.

Auglýsing

Í skýrsl­unni segir að hækk­andi orku­verð á mark­aði til stórnot­enda og aukin eft­ir­spurn eftir orku leið itil þess að almenni mark­að­ur­inn sé kom­inn í aukna sam­keppni við sölu til stórnot­enda. Fram­leið­endur kunni að sjá meiri hag í því að selja til stórnot­enda ef verðið þar hækkar áfram. Skýrslu­höf­undar telja að þessi staða gæti leitt til vanda­mála þar sem gengið hefur á umframorku sem inn­byggð hefur verið í raf­orku­kerf­ið. Þá var fellt niður ákvæði um að Lands­virkjun bæri að tryggja raf­orku og afhend­ingu hennar þegar raf­orku­lögum var breytt árið 2003 til sam­ræmis við Evr­óputil­skip­an­ir. Þegar hafi nokkur íslensk orku­fyr­ir­tæki gefið því undir fót­inn að draga úr þjón­ustu við heim­ili og fyr­ir­tæki til að auka sölu til orku­freks iðn­að­ar. Í sam­an­tekt sem fygldi skýrsl­unni seg­ir: Mögu­legar skerð­ingar séu áhyggju­efni fyrir heim­ili og smærri fyr­ir­tæki sem gætu þurft að horfa til kostn­að­ar­samra og meng­andi varaleiða á borð við fram­leiðslu raf­magns með dísil­raf­stöðv­um.

Telja að úrbætur þurfi á fimm sviðum

Skýrslu­höf­undar telja að tekjur íslenskra orku­fyr­ir­tækja af sölu til stórnot­enda hafi sögu­lega verið of lágar og „um­tals­vert undir alþjóð­legum við­mið­um, jafn­vel þótt litlum tekjum afi verið safnað saman með nýt­ing­ar­skött­u­m.“ Þeir telja enn fremur að auknar tekjur með hærra raf­orku­verði verði íslensku sam­fé­lagi til mik­illa hags­bóta, jafn­vel þótt það fæli í sér hærra verð til heim­ila. Þjóð­hags­legur ávinn­ingur gæti numið um 13,6 til 59,2 millj­örðum króna á ári hverju ef með­al­verð yrði fært að alþjóð­legum við­mið­um.

Sam­tals segir í skýrsl­unni að úrbætur þurfi að eiga sér stað á fimm svið­um:

  • Tryggja þarf orku til heim­ila og smárra og með­al­stórra fyr­ir­tækja.
  • Finna þarf leiðir til að tryggja Íslandi sann­gjarnt afgjald fyrir orku­fram­leiðslu.
  • Sam­þætta þarf mark­mið í orku- og umhverf­is­mál­um.
  • Hug­leiða mætti val­kosti um breyt­ingu á skipu­lagi orku­mark­að­ar, sér­stak­lega vegna orku­sölu til heim­ila.
  • Ekki á að slá hug­myndir um lagn­ingu sæstrengs út af borð­inu.

CRIPSRi notað til að skoða erfðamengi baktería
Hvaða gen eru það sem bakteríur nýta sér til að verjast sýklalyfjum?
Kjarninn 19. janúar 2019
Viðar Freyr Guðmundsson
Máttlaus áhrif lækkunar hámarkshraða
Leslistinn 19. janúar 2019
Jóhann Bogason
Skömm sé Háskóla Íslands
Kjarninn 19. janúar 2019
Þolendur eiga ekki að þurfa að sitja undir Klausturmönnum
Helga Vala Helgadóttir, formaður stjórnskipunar- og eftirlitsnefndar, segir að Ágúst Ólafur Ágústsson muni ekki koma aftur til starfa í næstu viku. Hún veit ekkert um hvort Bergþór Ólason eða Gunnar Bragi Sveinsson ætli að gera það.
Kjarninn 19. janúar 2019
Koma svo!
Koma svo!
Koma svo - Fyrirgefðu en má ég vera til?
Kjarninn 19. janúar 2019
Tæknispá 2019
Þroskaðra sprotaumhverfi, Elon Musk í kringum tunglið, mannlegar hliðar tækni, hæpheiðar og -dalir og frú Sirrý á íslensku. Þetta er meðal þess sem fram kemur í árlegri tæknispá Hjálmars Gíslasonar.
Kjarninn 19. janúar 2019
Jón Baldvin: Ásakanir „hreinn uppspuni“ eða „skrumskæling á veruleikanum“
Jón Baldvin hefur verið sakaður um kynferðislega áreitni af fjölda kvenna að undanförnu.
Kjarninn 19. janúar 2019
Andlát og skilnaður valda titringi í Seattle-hagkerfinu
Ævintýraleg auðsöfnun stofnenda verðmætustu fyrirtækja heimsins, Microsoft og Amazon, hefur haft mikil áhrif á Seattle svæðið. Skyndilegt andlát Paul Allen og skilnaður Jeff Bezos, hafa valdið titringi í hagkerfi borgarinnar.
Kjarninn 18. janúar 2019
Meira úr sama flokkiInnlent
None