Leynd yfir samningi Stefnis og Arion banka

Lífeyrissjóðir hafa tapað milljörðum á fjárfestingum í verkefni United Silicon í Helguvík.

Arion Banki
Auglýsing

Skýr aðskiln­aður á að vera milli eigna­stýr­ingar Arion banka og Stefn­is, dóttu­fé­lags bank­ans. Þar til nýlega var þó í gildi samn­ingur milli eigna­stýr­ingar Arion banka og Stefnis sem vekur spurn­ingar um aðskiln­að­inn og hvort „Kína­m­úr­inn“ sem á að vera á milli eigna­stýr­ing­ar­innar og Stefni, hafi verið fyrir hendi. Samn­ing­ur­inn, sem unnið var eftir frá 2008-2016, fól í sér að Stefnir greiddi eigna­stýr­ingu bank­ans þókn­anir fyrir fjár­fest­ingar sem eigna­stýr­ingin hafði milli­göngu um í sjóðum Stefn­is.

Frá þessu var greint í frétta­skýr­ing­ar­þætt­inum Kveiki á RÚV í kvöld, en þar var til umfjöll­unar fjár­mögnun á verk­efnum United Sil­icon í Helgu­vík. Þar er Arion banki orð­inn eig­andi að eignum þrota­búss­ins, og vinnur að því að koma þeim í verð. Kom fram í þætt­inum að Fjár­mála­eft­ir­litið hefði fjár­fest­ingar líf­eyr­is­sjóða í verk­efn­inu til skoð­un­ar.

Þrír líf­eyr­is­sjóðir töp­uðu sam­tals 2 millj­örðum króna á fjár­fest­ingu sinni. Frjálsi líf­eyr­is­sjóð­ur­inn mestu, næstum 1,3 millj­örð­um, en Festa líf­eyr­is­sjóður á Suð­ur­nesjum og eft­ir­launa­sjóður atvinnu­flug­manna töp­uðu einnig á fjár­fest­ingu sinn­i. 

Auglýsing

Hann, líkt og Frjálsi eru í raun reknir af Arion banka, sem hafði mestra hags­muna að gæta í verk­efni United Sil­icon. Aðrir líf­eyr­is­sjóðir lands­manna fengu kynn­ingu á verk­efn­inu á sínum tíma, en töldu það ekki væn­lega fjár­fest­ingu, að því er fram kom í þætt­in­um. 

„Sam­band Arion banka og Frjálsa líf­eyr­is­sjóðs­ins er sér­stakt. Frjálsi er til húsa hér í hús­næði bank­ans en Arion fær um 600 millj­ónir króna á ári fyrir að reka sjóð­inn. Fjár­fest­ingar Frjálsa eru svo í höndum eigna­stýr­ingar bank­ans, hér handan göt­unn­ar. Þar starfar raunar fram­kvæmda­stjóri Frjálsa. Líf­eyr­is­sjóðir verða sam­kvæmt lögum að til­nefna starfs­mann til að fylgj­ast með áhættu fjár­fest­inga. Í til­felli Frjálsa er eng­inn starfs­maður og því fer Arion banki líka með áhættu­mat sjóðs­ins auk þess sem sama fyr­ir­tæki end­ur­skoðar allt sam­an. Fjár­fest­ing í United Sil­icon er þó ekki eina málið sem vekur spurn­ingar um þetta fyr­ir­komu­lag. Eins og hjá öðrum líf­eyr­is­sjóðum í umsjón Arion banka eru fjár­fest­ingar Frjálsa að miklu leyti við bank­ann sjálf­an. Mest í gegnum dótt­ur­fé­lag Arion, sjóðs­stýr­inga­fyr­ir­tækið Stefni, dótt­ur­fé­lag bank­ans. Eða allt að 11% heild­ar­fjár­fest­inga sjóðs­ins. Allar fara þær fram í gegnum eigna­stýr­ingu bank­ans. Skýr aðskiln­aður á að vera milli eigna­stýr­ing­ar­innar og Stefnis - svo­kall­aður kína­m­úr. Enda er það hlut­verk eigna­stýr­ing­ar­innar að gæta að hags­munum við­skipta­vina í fjár­fest­ingum en ekki bank­ans. Þar til nýlega var þó í gildi samn­ingur milli eigna­stýr­ingar Arion banka og Stefnis sem vekur spurn­ingar um þétt­leika þessa kína­m­úrs. Samn­ing­ur­inn, sem unnið var eftir frá 2008-2016, fól í sér að Stefnir greiddi eigna­stýr­ingu bank­ans þókn­anir fyrir fjár­fest­ingar sem eigna­stýr­ingin hafði milli­göngu um í sjóðum Stefn­is. Eigna­stýr­ing bank­ans hafði því hreinan hvata af að beina við­skiptum - eins og tug millj­arða við­skiptum líf­eyr­is­sjóða til Stefnis - en ekki ann­að. Og þrátt fyrir til­mæli og reglur um gagn­sæi og upp­lýs­inga­skyldu þótti aldrei ástæða til að láta við­skipta­vini eigna­stýr­ingar vita af samn­ingnum eða hvað í honum fólst. Stjórn Frjálsa kvaðst reyndar í svari til Kveiks ekki telja sig hafa þurft að vita af því sér­stak­lega,“ segir í frétt RÚV, þar sem fjallað er um umfjöllun Kveiks.

Óhætt er að segja að saga United Sil­icon sé þyrnum stráð, en nú eru til með­ferðar mál sem bein­ast að fyrrum for­stjóra, Magn­úsi Garð­ars­syni. Er hann grun­aður um lög­brot. Arion banki hefur nú þegar afskrifað um 5 millj­arða vegna verk­efn­is­ins, og vinn­ur, eins og áður seg­ir, að því að koma verð­mætum í verð með sölu til nýrra fjár­festa.

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Icelandair flutti rúmlega 18 þúsund farþega í júní
Icelandair flutti rúmlega 18 þúsund farþega í júnímánuði, en flutti 553 þúsund farþega í sama mánuði í fyrra. Mun minni samdráttur hefur orðið í fraktflutningum hjá félaginu.
Kjarninn 6. júlí 2020
Katrín Jakobsdóttir, forsætisráðherra.
Katrín: Ég vonast til þess að við finnum lausn á þessu máli
Forsætisráðherrann hefur tjáð sig um þá ákvörðun Íslenskrar erfðagreiningar að hætta að skima fyrir COVID-19 sjúkdómnum.
Kjarninn 6. júlí 2020
Veirufræðideildin ekki í stakk búin til að taka við fyrr en í lok ágúst
Karl G. Kristinsson, yfirlæknir á sýkla- og veirufræðideild Landspítala, segist vonast til þess að Kára Stefánssyni snúist hugur varðandi aðkomu Íslenskrar erfðagreinar að landamæraskimunum. Deildin sé ekki tilbúin til að taka verkefnið að sér strax.
Kjarninn 6. júlí 2020
Kári Stefánsson
Íslensk erfðagreining mun hætta öllum samskiptum við sóttvarnalækni og landlækni
„Okkar skoðun er sú að öll framkoma þín og heilbrigðismálaráðherra gagnvart ÍE í þessu máli hafi markast af virðingarleysi fyrir okkur,“ segir í opnu bréfi Kára Stefánssonar til Katrínar Jakobsdóttur.
Kjarninn 6. júlí 2020
Kjarnafæði og Norðlenska renna saman í eitt eftir tveggja ára viðræður
Norðlenska og Kjarnafæði hafa náð samkomulagi um samruna félaganna tveggja. Hátt í 400 manns vinna hjá þessum fyrirtækjum í dag. Samruninn er háður samþykki Samkeppniseftirlitsins og um 500 bænda, sem eiga Norðlenska í sameiningu.
Kjarninn 6. júlí 2020
Björn Bjarnason afhendir hér Guðlaugi Þór Þórðarsyni skýrsluna.
Norðurlöndin ættu að móta sameiginlega stefnu gagnvart auknum áhuga Kína
Björn Bjarnason fyrrverandi ráðherra hefur skilað af sér skýrslu um öryggis- og utanríkismál til utanríkisráðherra Norðurlandanna. Þar leggur hann til 14 tillögur um norrænt samstarf til framtíðar.
Kjarninn 6. júlí 2020
Drífa Snædal, forseti ASÍ.
Ferðaþjónustufyrirtæki axli þegar í stað ábyrgð á brotum gegn erlendu starfsfólki
ASÍ kallar eftir því að loforð Lífskjarasamninganna um lagalegar heimildir til refsinga vegna brota á kjarasamningum verði uppfyllt, enda sé ólíðandi að slík brot, sem séu hreinn og klár þjófnaður, viðgangist refsilaust.
Kjarninn 6. júlí 2020
Hundruð vísindamanna segja kórónuveiruna geta borist í lofti
Alþjóða heilbrigðismálastofnunin, WHO, er enn efins um að SARS-CoV-2, veiran sem veldur COVID-19, geti borist í lofti eins og fjölmargir vísindamenn vilja meina. Stofnunin telur rannsóknir sem sýna eiga fram á þetta enn ófullnægjandi.
Kjarninn 6. júlí 2020
Meira úr sama flokkiInnlent