Krónan heldur áfram að veikjast - Verðhrun á mörkuðum

Gengi krónunnar hefur veikst nokkuð að undanförnu gagnvart helstu viðskiptamyntum. Meiri verðbólguþrýstingu virðist í kortunum. Blikur þykja nú á lofti á erlendum mörkuðum, einkum í Bandaríkjunum.

peningar
Auglýsing

Gengi krón­unnar gagn­vart helstu við­skipta­myntum hefur veikst nokkuð að und­an­förnu og hélt sú þróun áfram í dag. 

Krónan veikt­ist gagn­vart evru um 1,36 pró­sent og kostar nú tæp­lega 135 krón­ur. Þetta er nokkur breyt­ing frá því í mar, þegar evran kost­aði tæp­lega 120 krón­ur. 

Sama má segja um Banda­ríkja­dal en hann kostar nú tæp­lega 117 krónur en kost­aði, þegar gengi krónu var sterkast á árinu, tæp­lega 99 krón­ur. 

Auglýsing

Mest var veik­ing krónu gagn­vart norsku krón­unni að und­an­förnu, en gengi hennar gagn­vart helstu erlendu myntum hefur styrkst að und­an­förnu, sam­hlið hækkun olíu­verðs. 

Verð­bólgu­þrýst­ingur hefur farið vax­andi að und­an­förnu, sé horft til þró­unar á ýmsum hag­stærðum sem hafa áhrif á verð­bólgu, svo sem olíu­verð og launa­þró­un. Verð­bólga mælist nú 2,7 pró­sent, sem telst lágt í sögu­legu sam­hengi á Íslandi, en það er lítið eitt yfir verð­bólgu­mark­miði Seðla­banka Íslands, sem er 2,5 pró­sent. 

Vænt­ingar um meiri verð­bólgu

Gengi krónunnar veiktist nokkuð í dag.Eitt af því sem segja má að sé óviss­þátt­ur, þegar kemur að þróun verð­bólg­unnar á Íslandi, er útkoman úr kjara­við­ræðum í vet­ur, en samn­ingar fjöl­margra stétt­ar­fé­laga eru lausir um ára­mót. Eins og greint var frá í dag þá hefur samn­inga­nefnd Starfs­greina­sam­bands Íslands sent frá sér kröfu­gerð gagn­vart stjórn­völdum og Sam­tökum atvinnu­lífs­ins, en sam­kvæmt henni er farið fram á tug­pró­senta hækkun lág­marks­launa, úr 300 þús­und í 425 þús­und, en jafn­framt er farið fram á víð­tækar kerf­is­breyt­ing­ar, svo sem styttri vinnu­tíma, breyt­ingar á skatt­kerf­inu og tvö­földun per­sónu­af­slátt­ar. 

Pen­inga­stefnu­nefnd Seðla­banka Íslands gerði verð­bólgu­vænt­ingar að umtals­efni við vaxta­á­kvörðun sína, 3. októ­ber síð­ast­lið­inn, og sagði þá að vænt­ing­arnar væru á alla mæli­kvarða langt yfir verð­bólgu­mark­miði. „Verð­bólga jókst milli fjórð­unga á þriðja fjórð­ungi árs­ins eins og spáð var í ágúst. Verð­bólga án hús­næðis hefur einnig auk­ist og mun­ur­inn milli mæli­kvarða á verð­bólgu með og án hús­næðis hefur minnkað mik­ið. Áfram dregur úr árs­hækkun hús­næð­is­verðs en á móti vegur að inn­flutn­ings­verð hefur hækkað umtals­vert að und­an­förnu. Að hluta end­ur­speglar það hraða hækkun olíu­verðs á alþjóða­mark­aði. Gengi krón­unnar hefur lækkað frá síð­asta fundi pen­inga­stefnu­nefndar og geng­is­flökt jókst í sept­em­ber m.a. vegna óvissu um fjár­mögnun eins af stóru flug­fé­lögum lands­ins. Verð­bólgu­vænt­ingar úr könn­unum hafa hald­ist óbreyttar frá síð­asta fundi pen­inga­stefnu­nefndar en verð­bólgu­á­lag á skulda­bréfa­mark­aði hefur hækk­að. Á alla mæli­kvarða virð­ast verð­bólgu­vænt­ingar vera nokkuð yfir mark­miði. Pen­inga­stefnu­nefnd ítrekar að hún hefur bæði vilja og þau tæki sem þarf til að halda verð­bólgu við mark­mið til lengri tíma lit­ið. Haldi verð­bólgu­vænt­ingar áfram að hækka og fest­ist í sessi umfram mark­mið mun það kalla á harð­ara taum­hald pen­inga­stefn­unn­ar. Aðrar ákvarð­an­ir, einkum á vinnu­mark­aði og í rík­is­fjár­mál­um, hafa þá áhrif á hversu mik­ill fórn­ar­kostn­aður verður í lægra atvinnustig­i,“ sagði í yfir­lýs­ingu pen­inga­stefnu­nefnd­ar. 

Meg­in­vextir eru nú 4,25 pró­sent.

Breyt­ingar á erlendum mörk­uðum

Vextir víða um heim fara nú hækk­andi, og má segja að Seðla­banki Banda­ríkj­anna hafi leitt þá þró­un. Stýri­vextir þar í landi hafa farið hækk­andi að und­an­förnu og eru nú 2,25 pró­sent, en þeir héld­ust á bil­inu 0 til 0,25 pró­sent í átta ár. Verð­bólgu­þrýst­ingur í Banda­ríkj­unum hefur farið hækk­andi, og hefur um 40 pró­sent hækkun olíu­verðs meðal á und­an­förnu 5 mán­uðum meðal ann­ars ýtt undir hann. Don­ald Trump Banda­ríkja­for­seti hefur kvartað sáran undan þessu, og kvatt Seðla­bank­ann til að lækka vexti og hefur einnig beint því til OPEC ríkj­anna, einkum Sádí-­Ar­ab­íu, að auka fram­leiðslu á olíu til að lækka olíu­verð. 

Nokkur titr­ingur er einnig á mörk­uðum í Banda­ríkj­unum vegna við­skipta­stríðs Banda­ríkj­anna og Kína, en deildar mein­ingar eru um ágæti þess­ara aðgerða fyrir Banda­rík­in. Þannig hafa efa­semdir meðal fjár­festa, um skyn­semi þessa að setja tolla á meira en 250 millj­arða Banda­ríkja­dala varn­ing frá Kína, farið vax­and­i. 



Í dag var verð­hrun - sé litið til þró­unar innan dags - á hluta­bréfa­mark­aði í Banda­ríkj­un­um, en Nas­daq vísi­talan hefur lækkað um 4 pró­sent það sem af er degi. Sam­kvæmt umfjöllun Wall Street Journal er ástæðan fyrir þessu meðal ann­ars rakin til hækk­andi vaxta­á­lags, þar sem fjár­festar eru þá að færa til fjár­muni og þá meira úr hluta­bréf­um, yfir í skulda­bréf. 

Í Evr­ópu voru einnig lækk­anir á mörk­uðum í dag, á bil­inu 1 til 3 pró­sent. Seðla­banki Evr­ópu hefur gefið það út að hann muni hætta víð­tækum örv­un­ar­að­gerðum sínum í des­em­ber næst­kom­andi, en hann hefur keypt skulda­bréf fyrir um 60 millj­arða evra á mán­uði und­an­farin ár, með það að mark­aði að örva hag­vöxt. Búist er við því að vextir muni fara almennt hækk­andi, eftir að þessu tíma­bili lýk­ur.



Í upphafi árs 2020

Við á Kjarnanum göngum bjartsýn og einbeitt inn í nýtt ár og þökkum lesendum fyrir það traust sem þeir sýna með því að styrkja Kjarnann. 

Frjáls framlög frá lesendum hafa vaxið jafnt og þétt síðustu árin og eru mikilvæg tekjustoð undir reksturinn. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni og greina kjarnann frá hisminu. 

Við tökum hlutverk okkar sem fjölmiðill í þjónustu almennings alvarlega. Kjarninn birti 409 fréttaskýringar og 2.367 fréttir á árinu 2019. Kjarninn er vettvangur umræðu og á nýliðnu ári voru 539 skoðanagreinar birtar, stærstur hluti þeirra aðsendar greinar. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Átta milljarða niðurfærsla á eignum Arion banka þurrkar upp hagnaðinn
Arion banki niðurfærir eignir, sem hefur mikil áhrif á rekstrarniðurstöðu ársins í fyrra.
Kjarninn 24. janúar 2020
Útilokar ekki að Þorsteinn Már snúi aftur sem forstjóri Samherja
Samherji einbeitir sér nú að því kanna ásakanir um mútugreiðslur í Namibíu en fyrirtækið telur sig hafa útilokað að ásakanir um peningaþvætti eigi við rök að styðjast. Enn er þó verið að rannsaka þær ásakanir.
Kjarninn 23. janúar 2020
Guðlaugur Þór Þórðarson og Rósa Björk Brynjólfsdóttir
Spyr hver afstaða íslenskra stjórnvalda sé til aftaka án dóms og laga
Þingmaður VG hefur lagt fram fyrirspurn á Alþingi til utanríkis- og þróunarsamvinnuráðherra þar sem hún spyr hver afstaða íslenskra stjórnvalda sé til þess þegar ríki beiti aftökum án dóms og laga. Hún telur svör ráðherra hafa verið óskýr hingað til.
Kjarninn 23. janúar 2020
Gunnar Hólmsteinn Ársælsson
Braskað í brimi
Kjarninn 23. janúar 2020
Kolbrún Baldursdóttir
Vill að Líf víki sem stjórnarmaður borgarinnar í Sorpu
Borgarfulltrúi Flokks fólksins hefur lagt fram tillögu þess efnis að Líf Magneudóttir, stjórnarmaður Reykjavíkurborgar í Sorpu og borgarfulltrúi VG, víki úr stjórninni og í reynd að öll stjórnin segi af sér.
Kjarninn 23. janúar 2020
Maður heldur á hagléli á stærð við golfbolta fyrir framan þinghúsið í Canberra þann 20. janúar.
Ein vika í Ástralíu: Eldar, flóð, sandbyljir og haglél
Ástralía hefur fengið að finna fyrir dekkri tónum litrófs náttúruaflanna á aðeins einni viku. Frumbyggjar landsins segja að fyrirbyggjandi aðgerðir, sem forfeður þeirra stunduðu, hefðu getað bjargað miklu.
Kjarninn 23. janúar 2020
Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir
Dómsmálaráðherra skipar hæfnisnefnd vegna stöðu ríkislögreglustjóra
Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir hefur skipað hæfnisnefndir vegna stöðu ríkislögreglustjóra, lögreglustjórans á Austurlandi og sýslumannsins í Vestmannaeyjum.
Kjarninn 23. janúar 2020
Helga Vala Helgadóttir er fyrsti flutningsmaður tillögunnar.
Leggja til stofnun launasjóðs afreksíþróttafólks
Samfylkingin leggur til að lagt verði fram frumvarp til laga um launasjóð fyrir afreksíþróttafólk. Tilgangur sjóðsins verði að auka fjárhagslegt öryggi íþróttamannanna.
Kjarninn 23. janúar 2020
Meira úr sama flokkiInnlent