Seðlabankinn lækkar vexti um 0,5 prósentustig

Seðlabanki Íslands hefur lækkað vexti um 0,5 prósentustig í 4,0 prósent.

Már Guðmundsson er seðlabankastjóri.
Már Guðmundsson er seðlabankastjóri.
Auglýsing

Pen­inga­­stefn­u­­nefnd Seðla­­banka Íslands hefur ákveðið að lækka vexti bank­ans um 0,5 pró­sentu­stig. Meg­in­vextir bank­ans, vextir á sjö daga bundnum inn­­lán­um, voru 4,5 pró­­sent en verða 4,0 pró­sent. Þetta kemur fram í til­­kynn­ingu frá bank­an­­um. 

Í yfir­lýs­ingu pen­inga­stefnu­nefndar segir að sam­kvæmt nýrri þjóð­hags­spá Seðla­bank­ans sem birt er í maí­hefti Pen­inga­mála hafi hag­vaxt­ar­horfur breyst veru­lega frá síð­ustu spá bank­ans. Í stað 1,8 pró­sent hag­vaxtar á þessu ári eins og gert var ráð fyrir í febr­úar er nú spáð 0,4 pró­sent sam­drætti. Þessi umskipti stafi einkum af sam­drætti í ferða­þjón­ustu og minni útflutn­ingi sjáv­ar­af­urða vegna loðnu­brests. Af þessum sökum mun fram­leiðslu­spenna snú­ast í slaka á næst­unni.

„Verð­bólga var 3,1 pró­sent á fyrsta fjórð­ungi árs­ins en jókst í 3,3 pró­sent í apr­íl. Und­ir­liggj­andi verð­bólga hefur þró­ast með áþekkum hætti og mun­ur­inn milli mæli­kvarða á verð­bólgu með og án hús­næðis hefur ekki verið minni frá haustinu 2013. Gengi krón­unnar hefur hald­ist til­tölu­lega stöðugt það sem af er ári en áhrif lækk­unar þess sl. haust á verð­bólgu hafa enn sem komið er verið minni en vænst var. Við­snún­ingur í efna­hags­málum gerir það að verkum að verð­bólgu­horfur hafa breyst nokkuð á skömmum tíma og gerir spá bank­ans ráð fyrir að verð­bólga nái hámarki í 3,4% um mitt ár en hjaðni í verð­bólgu­mark­mið um mitt næsta ár.“

Auglýsing

Nefndin segir að þótt nýgerðir kjara­samn­ingar á almennum vinnu­mark­aði hafi falið í sér mynd­ar­legar launa­hækk­anir hafi nið­ur­staða þeirra verið í betra sam­ræmi við verð­bólgu­mark­miðið en margir hefðu búist við. „Verð­bólgu­vænt­ingar hafa því lækkað á ný en þær hækk­uðu umtals­vert er leið á síð­asta ár. Lang­tíma­verð­bólgu­vænt­ingar á mark­aði eru nú komnar undir 3 pró­sent.

Sam­dráttur í þjóð­ar­bú­skapnum mun reyna á heim­ili og fyr­ir­tæki en við­náms­þróttur þjóð­ar­bús­ins er umtals­vert meiri nú en áður. Svig­rúm pen­inga­stefn­unnar til að mæta efna­hags­sam­drætt­inum er einnig tölu­vert, sér­stak­lega ef fer sem horfir og verð­bólga og verð­bólgu­vænt­ingar hald­ast við verð­bólgu­mark­mið. Þá munu boð­aðar aðgerðir stjórn­valda í tengslum við gerð kjara­samn­inga leggj­ast á sömu sveif.

Pen­inga­stefnan mun á næst­unni ráð­ast af sam­spili þró­unar efna­hags­um­svifa ann­ars vegar og verð­bólgu og verð­bólgu­vænt­inga hins veg­ar.“

Ein af for­sendum nýgerðra Lífs­kjara­samn­inga voru að meg­in­vextir Seðla­­banka Íslands­,­myndu lækka um 0,75 pró­­sent­u­­stig fyrir sept­­em­ber 2020. Ef það myndi ekki ger­ast væru for­­sendur kjara­­samn­inga sem und­ir­­rit­aðir voru í nótt brostn­­ar. Form­lega kemur lækk­un­ar­krafan ekki fram í kjara­samn­ing­unum en svo­nefnt skúffu­sam­komu­lag var gert um að vext­irnir yrðu að lækka um 0,75 pró­sentu­stig á tíma­bil­inu.

Már boð­aði vaxta­lækkun

Már Guð­­munds­­son, seðla­­banka­­stjóri, skrif­aði grein í Morg­un­blaðið í lok apríl þar sem hann sagði að aðstæður sem nú væru uppi í þjóð­ar­bú­skapnum hefðu skapað for­sendur fyrir lækkun axta. Þá hefðu Lífs­kjara­samn­ing­arnir leitt til þess að verð­bólgu­vænt­ingar hefðu minnk­að. Því bjugg­ust nær allir grein­ing­ar­að­ilar við vaxta­lækkun í dag.

Í grein­inni sagði Már að mik­il­vægt væri að þjóð­­ar­­búið byggi um þessar mundir yfir meiri við­­náms­­þrótti gegn áföllum en kannski nokkru sinni áður. „Hann birt­ist í því að í fyrsta skipti, a.m.k. í nútíma­­sögu sinni á þjóðin meiri eignir erlendis en hún skuldar erlend­­is. Skulda­­staða heim­ila og fyr­ir­tækja hefur ekki verið betri í langan tíma. Bank­­arnir standa sterkt hvað varðar eigið fé og laust fé. Lík­­­urnar á því að tíma­bund­inn sam­­dráttur magn­ist vegna greiðslu­erf­ið­­leika heim­ila og fyr­ir­tækja og að aukin útlána­töp höggvi svo djúp skörð í eigið fé bank­anna að til vand­ræða horfi eru því mun minni en ella. Stöð­ug­­leika fjár­­­mála­­kerf­is­ins er því ekki ógn­að. Þá á þjóðin stóran gjald­eyr­is­­forða sem ekki er fjár­­­magn­aður með erlendum lán­­um. Getan til að milda óhóf­­legar geng­is­­sveiflur er því mik­il,“ sagði Már, en óskuld­­settur gjald­eyr­is­­forði Seðla­­bank­ans nemur um 700 millj­­örðum króna þessi mis­s­er­in.

Fréttin verður upp­færð.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Frosti Sigurjónsson
Nóbelsverðlaunahafi segir ivermectin vinna á COVID-19
Kjarninn 19. apríl 2021
Kári Stefánsson (t.v.) og Þórólfur Guðnason.
Samstarf Þórólfs og Kára „langoftast“ og „næstum því alltaf“ ánægjulegt
Mun meira máli skiptir hvernig við hegðum okkur heldur en af hvaða afbrigði veiran er, segir Kári Stefánsson forstjóri Íslenskrar erfðagreiningar. Sóttvarnalæknir segir þátt fyrirtækisins í baráttunni gegn COVID-19 hafa skipt sköpum.
Kjarninn 19. apríl 2021
Alls störfuðu um 130 manns hjá SaltPay hér á landi áður en til uppsagna dagsins kom.
Hópuppsögn hjá SaltPay
SaltPay segir upp tugum starfsmanna hér á landi í dag, aðallega starfsmönnum sem hafa starfað við að þróa og viðhalda eldra greiðslukerfi Borgunar. SaltPay keypti Borgun síðasta sumar.
Kjarninn 19. apríl 2021
Samfylking sé tilbúin með frumvarp sem skyldar komufarþega til að dvelja í sóttvarnahúsi
Formaður Samfylkingar spurði forsætisráðherra hvort til stæði að breyta sóttvarnalögum í óundirbúnum fyrirspurnatíma á Alþingi í dag. Ekki við núverandi fyrirkomulag að sakast að mati forsætisráðherra, heldur við þá sem fylgja ekki reglum.
Kjarninn 19. apríl 2021
Sigríður Ólafsdóttir verður í öðru sæti listans og Eiríkur Björn í því fyrsta.
Eiríkur Björn og Sigríður leiða Viðreisn í Norðausturkjördæmi
Fyrrverandi bæjarstjóri á Fljótsdalshéraði og Akureyri verður oddviti Viðreisnar í Norðausturkjördæmi í komandi kosningum.
Kjarninn 19. apríl 2021
Harpa opnaði árið 2011. Kostnaður við rekstur fasteignarinnar og uppsafnað viðhald er að skapa alvarlega stöðu.
„Alvarleg staða“ hjá Hörpu vegna skorts á fjármagni til að sinna viðhaldi
Alls hafa eigendur Hörpu, ríki og borg, lagt húsinu til 14,4 milljarða króna í formi greiðslna af lánum vegna byggingu þess og rekstrarframlaga. Í fyrra nam rekstrarframlag þeirra 728 milljónum króna. Mikill vandi framundan vegna uppsafnaðs viðhalds.
Kjarninn 19. apríl 2021
Víðir Reynisson, Þórólfur Guðnason og Alma Möller á upplýsingafundi dagsins.
44 smit um helgina – Breytingar orðið í niðurstöðum landamæraskimanna
„Atburðir helgarinnar eru vissulega vonbrigði og við höfum fengið nú staðfest svo um munar að breska afbrigðið er til staðar í samfélaginu,“ segir Alma Möller landlæknir.
Kjarninn 19. apríl 2021
Styrkir til að hjálpa fyrirtækjum í ferðaþjónustu að rifta ráðningarsambandi við starfsfólk sitt hafa staðið til boða frá því í maí 2020.
Fyrirtæki tengd Icelandair Group hafa fengið 4,7 milljarða króna í uppsagnarstyrki
Alls hafa 17 fyrirtæki hafa fengið meira en 100 milljónir króna í uppsagnarstyrki úr ríkissjóði frá því í maí í fyrra. Næstum 40 prósent upphæðarinnar hafa farið til fyrirtækja sem tengjast Icelandair Group.
Kjarninn 19. apríl 2021
Meira úr sama flokkiInnlent