Seðlabankinn lækkar vexti um 0,5 prósentustig

Seðlabanki Íslands hefur lækkað vexti um 0,5 prósentustig í 4,0 prósent.

Már Guðmundsson er seðlabankastjóri.
Már Guðmundsson er seðlabankastjóri.
Auglýsing

Pen­inga­­stefn­u­­nefnd Seðla­­banka Íslands hefur ákveðið að lækka vexti bank­ans um 0,5 pró­sentu­stig. Meg­in­vextir bank­ans, vextir á sjö daga bundnum inn­­lán­um, voru 4,5 pró­­sent en verða 4,0 pró­sent. Þetta kemur fram í til­­kynn­ingu frá bank­an­­um. 

Í yfir­lýs­ingu pen­inga­stefnu­nefndar segir að sam­kvæmt nýrri þjóð­hags­spá Seðla­bank­ans sem birt er í maí­hefti Pen­inga­mála hafi hag­vaxt­ar­horfur breyst veru­lega frá síð­ustu spá bank­ans. Í stað 1,8 pró­sent hag­vaxtar á þessu ári eins og gert var ráð fyrir í febr­úar er nú spáð 0,4 pró­sent sam­drætti. Þessi umskipti stafi einkum af sam­drætti í ferða­þjón­ustu og minni útflutn­ingi sjáv­ar­af­urða vegna loðnu­brests. Af þessum sökum mun fram­leiðslu­spenna snú­ast í slaka á næst­unni.

„Verð­bólga var 3,1 pró­sent á fyrsta fjórð­ungi árs­ins en jókst í 3,3 pró­sent í apr­íl. Und­ir­liggj­andi verð­bólga hefur þró­ast með áþekkum hætti og mun­ur­inn milli mæli­kvarða á verð­bólgu með og án hús­næðis hefur ekki verið minni frá haustinu 2013. Gengi krón­unnar hefur hald­ist til­tölu­lega stöðugt það sem af er ári en áhrif lækk­unar þess sl. haust á verð­bólgu hafa enn sem komið er verið minni en vænst var. Við­snún­ingur í efna­hags­málum gerir það að verkum að verð­bólgu­horfur hafa breyst nokkuð á skömmum tíma og gerir spá bank­ans ráð fyrir að verð­bólga nái hámarki í 3,4% um mitt ár en hjaðni í verð­bólgu­mark­mið um mitt næsta ár.“

Auglýsing

Nefndin segir að þótt nýgerðir kjara­samn­ingar á almennum vinnu­mark­aði hafi falið í sér mynd­ar­legar launa­hækk­anir hafi nið­ur­staða þeirra verið í betra sam­ræmi við verð­bólgu­mark­miðið en margir hefðu búist við. „Verð­bólgu­vænt­ingar hafa því lækkað á ný en þær hækk­uðu umtals­vert er leið á síð­asta ár. Lang­tíma­verð­bólgu­vænt­ingar á mark­aði eru nú komnar undir 3 pró­sent.

Sam­dráttur í þjóð­ar­bú­skapnum mun reyna á heim­ili og fyr­ir­tæki en við­náms­þróttur þjóð­ar­bús­ins er umtals­vert meiri nú en áður. Svig­rúm pen­inga­stefn­unnar til að mæta efna­hags­sam­drætt­inum er einnig tölu­vert, sér­stak­lega ef fer sem horfir og verð­bólga og verð­bólgu­vænt­ingar hald­ast við verð­bólgu­mark­mið. Þá munu boð­aðar aðgerðir stjórn­valda í tengslum við gerð kjara­samn­inga leggj­ast á sömu sveif.

Pen­inga­stefnan mun á næst­unni ráð­ast af sam­spili þró­unar efna­hags­um­svifa ann­ars vegar og verð­bólgu og verð­bólgu­vænt­inga hins veg­ar.“

Ein af for­sendum nýgerðra Lífs­kjara­samn­inga voru að meg­in­vextir Seðla­­banka Íslands­,­myndu lækka um 0,75 pró­­sent­u­­stig fyrir sept­­em­ber 2020. Ef það myndi ekki ger­ast væru for­­sendur kjara­­samn­inga sem und­ir­­rit­aðir voru í nótt brostn­­ar. Form­lega kemur lækk­un­ar­krafan ekki fram í kjara­samn­ing­unum en svo­nefnt skúffu­sam­komu­lag var gert um að vext­irnir yrðu að lækka um 0,75 pró­sentu­stig á tíma­bil­inu.

Már boð­aði vaxta­lækkun

Már Guð­­munds­­son, seðla­­banka­­stjóri, skrif­aði grein í Morg­un­blaðið í lok apríl þar sem hann sagði að aðstæður sem nú væru uppi í þjóð­ar­bú­skapnum hefðu skapað for­sendur fyrir lækkun axta. Þá hefðu Lífs­kjara­samn­ing­arnir leitt til þess að verð­bólgu­vænt­ingar hefðu minnk­að. Því bjugg­ust nær allir grein­ing­ar­að­ilar við vaxta­lækkun í dag.

Í grein­inni sagði Már að mik­il­vægt væri að þjóð­­ar­­búið byggi um þessar mundir yfir meiri við­­náms­­þrótti gegn áföllum en kannski nokkru sinni áður. „Hann birt­ist í því að í fyrsta skipti, a.m.k. í nútíma­­sögu sinni á þjóðin meiri eignir erlendis en hún skuldar erlend­­is. Skulda­­staða heim­ila og fyr­ir­tækja hefur ekki verið betri í langan tíma. Bank­­arnir standa sterkt hvað varðar eigið fé og laust fé. Lík­­­urnar á því að tíma­bund­inn sam­­dráttur magn­ist vegna greiðslu­erf­ið­­leika heim­ila og fyr­ir­tækja og að aukin útlána­töp höggvi svo djúp skörð í eigið fé bank­anna að til vand­ræða horfi eru því mun minni en ella. Stöð­ug­­leika fjár­­­mála­­kerf­is­ins er því ekki ógn­að. Þá á þjóðin stóran gjald­eyr­is­­forða sem ekki er fjár­­­magn­aður með erlendum lán­­um. Getan til að milda óhóf­­legar geng­is­­sveiflur er því mik­il,“ sagði Már, en óskuld­­settur gjald­eyr­is­­forði Seðla­­bank­ans nemur um 700 millj­­örðum króna þessi mis­s­er­in.

Fréttin verður upp­færð.

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Deutsche Bank er sá banki sem er fyrirferðamestur í þeim gögnum sem BuzzFeed áskotnaðist.
FinCEN-skjölin: Aumar peningaþvættisvarnir afhjúpaðar
Gagnaleki frá FinCEN, eftirlitsstofnun innan bandaríska fjármálaráðuneytisins, sýnir fram á að ýmsir stærstu bankar Vesturlanda vita að mýmargar millifærslur sem hjá þeim eru gerðar þola ekki dagsljósið, en aðhafast bæði seint og lítið.
Kjarninn 21. september 2020
Diljá Ámundadóttir Zoega
Er menning ein af grunnþörfum mannsins?
Kjarninn 21. september 2020
Alma Möller, landlæknir.
Fjölgun smita áhyggjuefni – fólk með einkenni gengur fyrir
Gríðarleg ásókn er í sýnatökur vegna kórónuveirunnar og biðlar landlæknir til þeirra sem eru einkennalausir að bóka ekki tíma. Þeir sem eru með einkenni verði að ganga fyrir.
Kjarninn 21. september 2020
Magdalena Andersson, fjármálaráðherra Svíþjóðar, og Per Bolund, viðskipta- og húsnæðismálaráðherra, á kynningu frumvarpsins í morgun.
Norðurlöndin dæla peningum til að berjast gegn kórónukreppunni
Ríkisstjórnir Svíþjóðar, Danmerkur og Noregs hafa tilkynnt miklar útgjaldaaukningar til að berjast gegn efnahagslegum áhrifum kórónuveirunnar á síðustu vikum.
Kjarninn 21. september 2020
Greindum smitum af kórónuveirunni hefur fjölgað umtalsvert síðustu daga.
Tæplega 200 smit á sex dögum
Í gær greindust þrjátíu ný tilfelli af COVID-19 hér á landi og hafa því 196 smit verið greind á sex dögum. Um helgina voru vínveitingastaðir á höfuðborgarsvæðinu lokaðir til að reyna að hægja á útbreiðslu faraldursins.
Kjarninn 21. september 2020
Björgólfur Thor Björgólfsson, eigandi Novator
Novator selur hlut sinn í Play
Fjárfestingarfélag Björgólfs Thors Björgólfssonar hefur ákveðið að selja fjarskiptafyrirtækið Play, sem félagið stofnaði árið 2005.
Kjarninn 21. september 2020
Fjölgun smita í Bretlandi er uggvænleg og stjórnvöld vilja bregðast við án þess að grípa til sömu hörðu aðgerðanna og gert var síðasta vetur.
„Við erum komin á hættuslóðir“
Fólk verður að fylgja reglunum, segja forsætis- og heilbrigðisráðherra Bretlands. Fólk verður skikkað í einangrun og sóttkví með lögum og brjóti það þau verður háum fjársektum beitt. Varnaðarorðin líkjast flóðbylgjuviðvörun í annarri bylgju faraldursins.
Kjarninn 21. september 2020
Kerfið á Vestfjörðum er viðkvæmt fyrir veðri og vindum.
Telur „jó-jó tímabili“ vegna Hvalárvirkjunar lokið
Vandamálin í raforkukerfinu á Vestfjörðum snúast ekki um orkuskort heldur afhendingaröryggi. Um þetta eru verkefnisstjóri hjá Landsneti og fulltrúi Jarðstrengja sammála. Sá síðarnefndi telur „jó-jó tímabili“ sem fylgdi Hvalárvirkjun lokið.
Kjarninn 21. september 2020
Meira úr sama flokkiInnlent