Seðlabankinn lækkar vexti um 0,5 prósentustig

Seðlabanki Íslands hefur lækkað vexti um 0,5 prósentustig í 4,0 prósent.

Már Guðmundsson er seðlabankastjóri.
Már Guðmundsson er seðlabankastjóri.
Auglýsing

Pen­inga­­stefn­u­­nefnd Seðla­­banka Íslands hefur ákveðið að lækka vexti bank­ans um 0,5 pró­sentu­stig. Meg­in­vextir bank­ans, vextir á sjö daga bundnum inn­­lán­um, voru 4,5 pró­­sent en verða 4,0 pró­sent. Þetta kemur fram í til­­kynn­ingu frá bank­an­­um. 

Í yfir­lýs­ingu pen­inga­stefnu­nefndar segir að sam­kvæmt nýrri þjóð­hags­spá Seðla­bank­ans sem birt er í maí­hefti Pen­inga­mála hafi hag­vaxt­ar­horfur breyst veru­lega frá síð­ustu spá bank­ans. Í stað 1,8 pró­sent hag­vaxtar á þessu ári eins og gert var ráð fyrir í febr­úar er nú spáð 0,4 pró­sent sam­drætti. Þessi umskipti stafi einkum af sam­drætti í ferða­þjón­ustu og minni útflutn­ingi sjáv­ar­af­urða vegna loðnu­brests. Af þessum sökum mun fram­leiðslu­spenna snú­ast í slaka á næst­unni.

„Verð­bólga var 3,1 pró­sent á fyrsta fjórð­ungi árs­ins en jókst í 3,3 pró­sent í apr­íl. Und­ir­liggj­andi verð­bólga hefur þró­ast með áþekkum hætti og mun­ur­inn milli mæli­kvarða á verð­bólgu með og án hús­næðis hefur ekki verið minni frá haustinu 2013. Gengi krón­unnar hefur hald­ist til­tölu­lega stöðugt það sem af er ári en áhrif lækk­unar þess sl. haust á verð­bólgu hafa enn sem komið er verið minni en vænst var. Við­snún­ingur í efna­hags­málum gerir það að verkum að verð­bólgu­horfur hafa breyst nokkuð á skömmum tíma og gerir spá bank­ans ráð fyrir að verð­bólga nái hámarki í 3,4% um mitt ár en hjaðni í verð­bólgu­mark­mið um mitt næsta ár.“

Auglýsing

Nefndin segir að þótt nýgerðir kjara­samn­ingar á almennum vinnu­mark­aði hafi falið í sér mynd­ar­legar launa­hækk­anir hafi nið­ur­staða þeirra verið í betra sam­ræmi við verð­bólgu­mark­miðið en margir hefðu búist við. „Verð­bólgu­vænt­ingar hafa því lækkað á ný en þær hækk­uðu umtals­vert er leið á síð­asta ár. Lang­tíma­verð­bólgu­vænt­ingar á mark­aði eru nú komnar undir 3 pró­sent.

Sam­dráttur í þjóð­ar­bú­skapnum mun reyna á heim­ili og fyr­ir­tæki en við­náms­þróttur þjóð­ar­bús­ins er umtals­vert meiri nú en áður. Svig­rúm pen­inga­stefn­unnar til að mæta efna­hags­sam­drætt­inum er einnig tölu­vert, sér­stak­lega ef fer sem horfir og verð­bólga og verð­bólgu­vænt­ingar hald­ast við verð­bólgu­mark­mið. Þá munu boð­aðar aðgerðir stjórn­valda í tengslum við gerð kjara­samn­inga leggj­ast á sömu sveif.

Pen­inga­stefnan mun á næst­unni ráð­ast af sam­spili þró­unar efna­hags­um­svifa ann­ars vegar og verð­bólgu og verð­bólgu­vænt­inga hins veg­ar.“

Ein af for­sendum nýgerðra Lífs­kjara­samn­inga voru að meg­in­vextir Seðla­­banka Íslands­,­myndu lækka um 0,75 pró­­sent­u­­stig fyrir sept­­em­ber 2020. Ef það myndi ekki ger­ast væru for­­sendur kjara­­samn­inga sem und­ir­­rit­aðir voru í nótt brostn­­ar. Form­lega kemur lækk­un­ar­krafan ekki fram í kjara­samn­ing­unum en svo­nefnt skúffu­sam­komu­lag var gert um að vext­irnir yrðu að lækka um 0,75 pró­sentu­stig á tíma­bil­inu.

Már boð­aði vaxta­lækkun

Már Guð­­munds­­son, seðla­­banka­­stjóri, skrif­aði grein í Morg­un­blaðið í lok apríl þar sem hann sagði að aðstæður sem nú væru uppi í þjóð­ar­bú­skapnum hefðu skapað for­sendur fyrir lækkun axta. Þá hefðu Lífs­kjara­samn­ing­arnir leitt til þess að verð­bólgu­vænt­ingar hefðu minnk­að. Því bjugg­ust nær allir grein­ing­ar­að­ilar við vaxta­lækkun í dag.

Í grein­inni sagði Már að mik­il­vægt væri að þjóð­­ar­­búið byggi um þessar mundir yfir meiri við­­náms­­þrótti gegn áföllum en kannski nokkru sinni áður. „Hann birt­ist í því að í fyrsta skipti, a.m.k. í nútíma­­sögu sinni á þjóðin meiri eignir erlendis en hún skuldar erlend­­is. Skulda­­staða heim­ila og fyr­ir­tækja hefur ekki verið betri í langan tíma. Bank­­arnir standa sterkt hvað varðar eigið fé og laust fé. Lík­­­urnar á því að tíma­bund­inn sam­­dráttur magn­ist vegna greiðslu­erf­ið­­leika heim­ila og fyr­ir­tækja og að aukin útlána­töp höggvi svo djúp skörð í eigið fé bank­anna að til vand­ræða horfi eru því mun minni en ella. Stöð­ug­­leika fjár­­­mála­­kerf­is­ins er því ekki ógn­að. Þá á þjóðin stóran gjald­eyr­is­­forða sem ekki er fjár­­­magn­aður með erlendum lán­­um. Getan til að milda óhóf­­legar geng­is­­sveiflur er því mik­il,“ sagði Már, en óskuld­­settur gjald­eyr­is­­forði Seðla­­bank­ans nemur um 700 millj­­örðum króna þessi mis­s­er­in.

Fréttin verður upp­færð.

Vilt þú vera með?

Frjálsir, hugrakkir fjölmiðlar eru ómetanlegir en ekki ókeypis. Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda og með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og við ætlum að standa vaktina áfram og bjóða almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Fyrir þá lesendur sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Sjúklingur á gjörgæsludeild í Buenos Aires. Heilbrigðiskerfi Argentínu er komið að þolmörkum.
„Milljónamæringa-skattur“ lagður á
Nýr skattur á stóreignafólk hefur verið tekinn upp í Argentínu til að standa straum af kostnaði vegna kórónuveirufaraldursins. Skatttekjurnar verða m.a. notaðar til að kaupa lækningavörur.
Kjarninn 5. desember 2020
Plata sem undirstrikar tengsl hugleiðslu og bænar
Hugarró er fyrsta sólóplata Margrétar Árnadóttur söngkonu og söngkennara. Hún safnar fyrir útgáfu hennar á Karolina Fund.
Kjarninn 5. desember 2020
Stefan Löfven, forsætisráðherra Svíþjóðar
Svíar búast við að bólusetja fimmtung þjóðarinnar á næsta ársfjórðungi
Þrátt fyrir að íslenska ríkisstjórnin, sem fær bóluefni frá Svíþjóð, voni að hjarðónæmi gegn COVID-19 náist á fyrsta ársfjórðungi 2021, búast sænsk yfirvöld ekki við því að bólusetja nema fimmtung af þjóðinni gegn veirunni á sama tíma.
Kjarninn 5. desember 2020
Óðinn Jónsson
Níræða Ríkisútvarpið
Kjarninn 5. desember 2020
Af þeim 2.333 íbúðum sem byggingaraðilarnir hyggjast reisa eru 1.368 á höfuðborgarsvæðinu og 965 á landsbyggðinni.
78 aðilar vilja byggja 2.333 íbúðir
Húsnæðis- og mannvirkjastofnun segir áhyggjur af því að kröfur hlutdeildarlána kæmu í veg fyrir að sótt yrði um þau og hagkvæmt húsnæði byggt, virðast hafa verið óþarfar.
Kjarninn 5. desember 2020
Rannsókn á undanskotum vegna fjárfestingarleiðarinnar stutt á veg komin
Mál tengt einstaklingi sem grunaður er um að hafa skotið undan fjármagnstekjum með því að nýta sér fjárfestingarleið Seðlabanka Íslands fór frá skattrannsóknarstjóra til héraðssaksóknara í maí. Þar er rannsókn þess stutt á veg komin.
Kjarninn 5. desember 2020
Verksmiðjutogarinn Heinaste er búinn að fara í slipp og heitir nú Tutungeni.
Árs kyrrsetningu lokið og togari seldur en andvirðinu haldið eftir í Namibíu
Samherji sagði frá því í vikunni að togarinn Heinaste væri laus úr vörslu namibískra yfirvalda og hefði verið seldur í þokkabót. Ekki fylgdi þó fréttatilkynningu fyrirtækisins að söluandvirðinu yrði haldið sem tryggingu á bankareikningi í Namibíu.
Kjarninn 5. desember 2020
Magn kókaíns í frárennsli höfuðborgarinnar fjórfaldaðist milli áranna 2016 og 2018. Í sumar hafði verulega dregið úr því miðað við apríl í fyrra.
Mun minna kókaín í skólpinu í kórónuveirufaraldri
Kórónuveirufaraldurinn hefur breytt mynstri fíkniefnanotkunar í Reykjavík, segir doktorsnemi sem hefur í fimm ár rannsakað magn ólöglegra fíkniefna í frárennsli borgarinnar. Magn kókaíns í skólpinu var 60 prósent minna í júní en í apríl í fyrra.
Kjarninn 5. desember 2020
Meira úr sama flokkiInnlent