Fjármálaráð segir tilefni til að endurskoða fjármálastefnu

Breytingar í hagþróun er ein og sér ekki fullgilt tilefni til að endurskoða fjármálastefnu til fimm ára. Hins vegar eru merki til staðar um að samdrátturinn geti orðið meiri, og það gefur tilefni til slíkrar endurskoðunar. Þetta segir fjármálaráð.

Bjarni Benediktsson er fjármála- og efnahagsráðherra.
Bjarni Benediktsson er fjármála- og efnahagsráðherra.
Auglýsing

Fjár­mála­ráð telur að breyt­ingar í hag­þró­un, eins og þær birt­ast í nýj­ustu spá Hag­stofu Íslands, nægi ekki einar og sér sem full­gilt til­efni til end­ur­skoð­unar gild­andi fjár­mála­stefnu. Það séu hins vegar merki til staðar um að sam­drátt­ur­inn í hag­kerf­inu gæti orðið meiri og því telur ráðið til­efni til end­ur­skoð­unar stefn­unn­ar.

Þetta kemur fram í umsögn fjár­mála­ráðs um þings­á­lykt­un­ar­til­lögu um breyt­ingu á fjár­mála­stefnu fyrir árin 2018 til 2022 sem Bjarni Bene­dikts­son, fjár­mála- og efna­hags­ráð­herra, hefur lagt fram vegna breyt­inga á efna­hags­á­standi lands­ins. Umsögnin var birt síð­degis í dag.

Í þeim breyt­ingum felst að nú er spáð sam­drætti upp á 0,2 pró­sent í ár í stað hag­vaxtar upp á 2,6 pró­sent líkt og spá Hag­stofu Íslands sem fjár­mála­stefnan hvílir á gerði ráð fyr­ir.

Auglýsing

Gæti orðið skarp­ari

Fjár­­­mála­ráð er ráð óháðra sér­­fræð­inga skipað af fjár­­­mála- og efna­hags­ráð­herra. Í því sitja Gunnar Har­alds­­son for­­mað­­ur, Ásgeir Brynjar Torfa­­son, Þór­hildur Hans­dóttir Jetzek og Axel Hall vara­­for­­mað­­ur.

Í umsögn fjár­mála­ráðs segir að það séu merki um að sam­drátt­ur­inn gæti jafn­vel orðið skarp­ari og lengri en fyr­ir­liggj­andi spá Hag­stofu Íslands segir til um. „Þannig má ætla að ef stefnan væri ekki end­ur­skoðuð nú gæti slíkt reynst nauð­syn­legt í náinni fram­tíð.“

Slíkt gæti kallað á sárs­auka­fullar ráð­staf­anir nú í opin­berum fjár­málum sem myndu reyn­ast óskyn­sam­legar eftir á að hyggja og brjóta í bága við grunn­gildi. „Verði hag­þró­unin verri en ráð er fyrir gert gæti slíkt eitt og sér kallað á nýja end­ur­skoð­un. Að öllu ofan­sögðu telur fjár­mála­ráð til­efni til end­ur­skoð­unar og að breyt­ingar á gild­andi fjár­mála­stefnu séu í sam­ræmi við grunn­gildi og skil­yrði laga um end­ur­skoðun fjár­mála­stefn­u.“

Verða að finna tugi millj­arða

End­­ur­­metnar afkomu­horfur hins opin­bera, bæði ríkis og sveit­­ar­­fé­laga, gera ráð fyrir að afkoma hins opin­bera – ríkis og sveit­­ar­­fé­laga – versni að óbreyttu um 40 til 46 millj­­arða króna á ári.

Höggið er mest á ríkið en ef ekk­ert verður að gert mun afkoma rík­­is­­sjóðs verða 35 millj­­ónum krónum lak­­ari í ár en fyrri afkomu­horfur gerðu ráð fyr­­ir. Sama yrði upp á ten­ingnum á næsta ári.

Til að bregð­­ast við þess­­ari stöðu hefur Bjarni Bene­dikts­­son, fjár­­­mála- og efna­hags­ráð­herra, lagt fram til­­lögu um breyt­ingu á fimm ára fjár­­­mála­­stefnu stjórn­­­valda. Í henni segir að nauð­­syn­­legt verði að grípa til ráð­staf­ana til að bæta afkomu rík­­is­­sjóðs. Að óbreyttu megi gera ráð fyrir því að umfang slikra ráð­staf­ana geti numið um sjö millj­­örðum króna á næsta ári til 25 millj­­arða króna að þremur árum liðn­­­um. „Þannig end­­ur­­spegli afkomu­­mark­mið end­­ur­­skoð­aðrar fjár­­­mála­á­ætl­­unar lægri afkomu í ljósi breyttra efna­hags­horfa en jafn­­framt það stefnumið stjórn­­­valda að rekstur rík­­is­­sjóðs fari ekki í halla við núver­andi aðstæð­­ur.“

WOW air og loðn­u­brestur

Ástæður þess að end­­ur­­skoða þarf fjár­­­mála­á­ætl­­un, sem þó var ein­ungis lögð fram í mars síð­­ast­liðn­­um, ætti að vera flestum aug­­ljós. Gjald­­þrot WOW air í lok mars, sem er lyk­il­breyta í að gert sé ráð fyrir ell­efu pró­­sent fækkun ferða­­manna á árinu 2019,  ásamt algjörum afla­bresti í loðn­u­veiðum sem mun leiða til 18 millj­­arða króna minni útflutn­ings en árið 2018  skipta þar mestu máli.

Þessi staða hefur leitt til þess að hag­­vaxt­­ar­­spár hafa farið úr því að vera jákvæðar í að vera nei­­kvæð­­ar. Hag­­stofa Íslands spáir nú 0,2 pró­­sent sam­drætti á Íslandi í ár en Seðla­­banki Íslands er enn svart­­sýnni og spáir 0,4 pró­­sent sam­drætti. Seðla­­bank­inn hefur auk þess bent á, í frá­­viks­­grein­ingum í nýjasta hefti Pen­inga­­mála, að frek­­ari áföll í ferða­­þjón­­ustu og áhrif af útgöngu Breta úr Evr­­ópu­­sam­­band­inu, geti aukið nei­­kvæð áhrif umtals­vert á skömmum tíma.

Sigurður Ingi Friðleifsson
Lækkun, lækkun, lækkun
Kjarninn 19. ágúst 2019
Fermetrinn á tæpar 840 þúsund krónur
Miklar framkvæmdir hafa verið í miðbænum undanfarin ár og nú eru íbúðir komnar á sölu við Hverfisgötu 85-93. Ein tveggja herbergja íbúðin í húsinu er sett á 38,9 milljónir króna.
Kjarninn 19. ágúst 2019
Telja þrengt að atvinnu- og menntamöguleikum fólks með ADHD
Að mati ADHD samtakanna byggja breyttar reglur Mennta- og starfsþróunarseturs lögreglunnar á vanþekkingu og úreltum hugmyndum en nú segir í læknisfræðilegum viðmiðum þeirra að greiningin ADHD/ADD geti verið útilokandi þáttur.
Kjarninn 19. ágúst 2019
Gildi selur hlut sinn í HB Granda/Brim vegna kaupa á sölufélögum
Einn stærsti lífeyrissjóður landsins hefur selt Kaupfélagi Skagfirðinga nær allan hlut sinn í HB Granda, sem nú heitir Brim, vegna viðskipta sem félagið hefur átt við stærsta hluthafa sinn.
Kjarninn 19. ágúst 2019
Samfylkingin bætir verulega við sig og mælist næst stærsti flokkurinn
Sjálfstæðisflokkurinn mælist með 19 prósent fylgi aðra könnunina í röð. Píratar og Flokkur fólksins tapa fylgi milli mánaða en Samfylkingin bætir verulega.
Kjarninn 19. ágúst 2019
Eiríkur Ragnarsson
Nokkrar staðreyndir um Reykjavíkurmaraþonið
Kjarninn 19. ágúst 2019
Kristbjörn Árnason
Sóun
Leslistinn 19. ágúst 2019
Sigursteinn Másson
Hver á að gera hvað?
Kjarninn 19. ágúst 2019
Meira úr sama flokkiInnlent