Táknræn staða McDonald's á Íslandi kom aftur í ljós í hruninu

Prófessor í mannfræði við Háskóla Íslands segir að Íslendingar hafi lengi verið mjög upptekið af því hvernig fjallað er um land og þjóð utan landsteinanna og að lokun McDonald's hafi verið enn ein niðurlægingin á alþjóðavettvangi.

McDonald's á Íslandi lokaði árið 2009.
McDonald's á Íslandi lokaði árið 2009.
Auglýsing

Í gegnum nýút­komna bók sína Crisis and Colon­i­a­lity at Europe’s Marg­ins: Creat­ing Exotic Iceland fjallar Kristín Lofts­dótt­ir, pró­fessor í mann­fræði við Háskóla Íslands, um það hvernig mik­il­vægur grunnur útrás­ar­innar hafi verið ótti Íslend­inga við að vera flokk­aðir á rangan hátt í stig­veldi þjóða, sem skjóti svo aftur upp koll­inum í hrun­inu 2008. 

„Þrátt fyrir að Íslend­ingar væru ekki nýlenda Dana í sama skiln­ing eins og nýlendu­þjóð­ir, til dæmis í Afr­íku, þar sem marg­þætt ofbeldi ein­kenndir sam­skipt­in, þá verði samt mik­il­vægt á Íslandi á ákveðnum tíma að und­ir­strika aftur og aftur að Íslend­ingar séu ekki nýlendu­þý, að við erum ekki eins og „hin­ir“ villi­menn­irnir þarna út í heim­i,“ segir hún í sam­tali við Kjarn­ann.

Þá bendir hún á að McDon­ald‘s á Íslandi kall­ist á við þessa hug­mynd og notar hún í bók­inni opnun og lokun McDon­ald‘s til að halda utan um ákveðið tíma­bil. „Þegar Davíð Odd­son opnar fyrsta McDon­ald‘s á Íslandi árið 1993 er hann að feta í fót­spor Mar­grétar Thatcher sem opn­aði stækk­aðan McDon­alds í Bret­landi ein­hverjum árum fyrr, og það var svo mikið stolt og gleði á Íslandi að við værum loks­ins að fá McDon­ald‘s,“ segir hún.

Auglýsing

Man sjálf eftir and­rúms­loft­inu

Kristín man sjálf eftir þessu and­rúms­lofti. Loks­ins hafi Íslend­ingar verið eitt­hvað, það er hluti af alþjóð­ar­sam­fé­lag­inu. „Ég tengi opn­un­ina í bók­inni jafn­framt við upp­haf nýfrjáls­hyggju og tíma­bil þeirra breyt­inga sem þá voru að ganga í garð. Þessi tákn­ræna staða sem McDon­ald‘s end­ur­speglar kemur svo aftur í ljós í hrun­inu þegar stað­ur­inn lokar árið 2009, en margir túlk­uðu það sem algjört skip­brot íslensks sam­fé­lags. Sumir við­mæl­endur í rann­sókn­inn töl­uðu þannig um að það sner­ist ekki um ham­borg­ana heldur tákn­ræna stöðu Íslands sem þjóð meðal þjóða.“

Fyrir nokkrum árum síðan hafi komið í dags­ljósið McDon­ald‘s ham­borg­ari sem ein­hver hafði keypt þegar stað­ur­inn var að loka en hann er núna undir gler­kúpu fyrir ferða­menn sem heim­sækja Ísland, sem aftur end­ur­spegli breytta stöðu Íslands í alþjóða­sam­fé­lag­inu sem land fjölda­ferða­mennsku og land sem hafi verið mark­að­sett á ákveðin hátt.

Hér er hægt að lesa við­talið við Krist­ínu í heild sinni.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Magnús Hrafn Magnússon
Hver á lag?
Kjarninn 25. september 2021
Bækur Enid Blyton hafa hafa selst í rúmlega 600 milljónum eintaka og verið þýddar á meira en 90 tungumál.
762 bækur
Útlendingar, svertingjar, framandi, sígaunar. Stela, hóta, svíkja, lemja. Vesalingar og ómerkilegir aumingjar. Þetta orðfæri þykir ekki góð latína í dag, en konan sem notaði þessi orð er einn mest lesni höfundur sögunnar. Enid Blyton.
Kjarninn 25. september 2021
Lokaspá: Líkur frambjóðenda á að komast inn á Alþingi
Kjarninn birtir síðustu þingmannaspá sína í aðdraganda kosninga. Ljóst er að margir frambjóðendur eiga fyrir höndum langar nætur til að sjá hvort þeir nái inn eða ekki og töluverðar sviptingar hafa orðið á líkum ýmissa frá byrjun viku.
Kjarninn 25. september 2021
Lokaspá: Meiri líkur en minni á að ríkisstjórnin haldi velli
Samkvæmt síðustu kosningaspánni mun Framsóknarflokkurinn verða í lykilstöðu í fyrramálið þegar kemur að myndun ríkisstjórnar, og endurheimtir þar með það hlutverk sem flokkurinn hefur sögulega haft í íslenskum stjórnmálum.
Kjarninn 25. september 2021
Álfheiður Eymarsdóttir og Gunnar Ingiberg Guðmundsson
Er ekki bara best að kjósa Samherja?
Kjarninn 24. september 2021
Formenn flokkanna sögðu nú sem betur fer að uppistöðu aðallega satt í viðtölunum sem Staðreyndavakt Kjarnans tók fyrir.
Fjögur fóru með fleipur, jafnmörg sögðu hálfsannleik og tvær á réttri leið
Staðreyndavakt Kjarnans rýndi í tíu viðtöl við leiðtoga stjórnmálaflokka sem fram fóru á sama vettvangi. Hér má sjá niðurstöðurnar.
Kjarninn 24. september 2021
Steinar Frímannsson
Stutt og laggott – Umhverfisstefna Samfylkingar
Kjarninn 24. september 2021
Hjördís Björg Kristinsdóttir
Vanda til verka þegar aðstoð er veitt
Kjarninn 24. september 2021
Meira úr sama flokkiInnlent