Táknræn staða McDonald's á Íslandi kom aftur í ljós í hruninu

Prófessor í mannfræði við Háskóla Íslands segir að Íslendingar hafi lengi verið mjög upptekið af því hvernig fjallað er um land og þjóð utan landsteinanna og að lokun McDonald's hafi verið enn ein niðurlægingin á alþjóðavettvangi.

McDonald's á Íslandi lokaði árið 2009.
McDonald's á Íslandi lokaði árið 2009.
Auglýsing

Í gegnum nýút­komna bók sína Crisis and Colon­i­a­lity at Europe’s Marg­ins: Creat­ing Exotic Iceland fjallar Kristín Lofts­dótt­ir, pró­fessor í mann­fræði við Háskóla Íslands, um það hvernig mik­il­vægur grunnur útrás­ar­innar hafi verið ótti Íslend­inga við að vera flokk­aðir á rangan hátt í stig­veldi þjóða, sem skjóti svo aftur upp koll­inum í hrun­inu 2008. 

„Þrátt fyrir að Íslend­ingar væru ekki nýlenda Dana í sama skiln­ing eins og nýlendu­þjóð­ir, til dæmis í Afr­íku, þar sem marg­þætt ofbeldi ein­kenndir sam­skipt­in, þá verði samt mik­il­vægt á Íslandi á ákveðnum tíma að und­ir­strika aftur og aftur að Íslend­ingar séu ekki nýlendu­þý, að við erum ekki eins og „hin­ir“ villi­menn­irnir þarna út í heim­i,“ segir hún í sam­tali við Kjarn­ann.

Þá bendir hún á að McDon­ald‘s á Íslandi kall­ist á við þessa hug­mynd og notar hún í bók­inni opnun og lokun McDon­ald‘s til að halda utan um ákveðið tíma­bil. „Þegar Davíð Odd­son opnar fyrsta McDon­ald‘s á Íslandi árið 1993 er hann að feta í fót­spor Mar­grétar Thatcher sem opn­aði stækk­aðan McDon­alds í Bret­landi ein­hverjum árum fyrr, og það var svo mikið stolt og gleði á Íslandi að við værum loks­ins að fá McDon­ald‘s,“ segir hún.

Auglýsing

Man sjálf eftir and­rúms­loft­inu

Kristín man sjálf eftir þessu and­rúms­lofti. Loks­ins hafi Íslend­ingar verið eitt­hvað, það er hluti af alþjóð­ar­sam­fé­lag­inu. „Ég tengi opn­un­ina í bók­inni jafn­framt við upp­haf nýfrjáls­hyggju og tíma­bil þeirra breyt­inga sem þá voru að ganga í garð. Þessi tákn­ræna staða sem McDon­ald‘s end­ur­speglar kemur svo aftur í ljós í hrun­inu þegar stað­ur­inn lokar árið 2009, en margir túlk­uðu það sem algjört skip­brot íslensks sam­fé­lags. Sumir við­mæl­endur í rann­sókn­inn töl­uðu þannig um að það sner­ist ekki um ham­borg­ana heldur tákn­ræna stöðu Íslands sem þjóð meðal þjóða.“

Fyrir nokkrum árum síðan hafi komið í dags­ljósið McDon­ald‘s ham­borg­ari sem ein­hver hafði keypt þegar stað­ur­inn var að loka en hann er núna undir gler­kúpu fyrir ferða­menn sem heim­sækja Ísland, sem aftur end­ur­spegli breytta stöðu Íslands í alþjóða­sam­fé­lag­inu sem land fjölda­ferða­mennsku og land sem hafi verið mark­að­sett á ákveðin hátt.

Hér er hægt að lesa við­talið við Krist­ínu í heild sinni.

Kanntu vel við Kjarnann?

Frjáls framlög lesenda eru mikilvægur þáttur í rekstri Kjarnans. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni á vitrænan hátt og greina kjarnann frá hisminu fyrir lesendur. 

Kjarninn er fjölmiðill sem leggur sig fram við að upplýsa og skýra út það sem á sér stað í samfélaginu með áherslu á gæði og dýpt. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari. 

Ef þú kannt vel við það efni sem þú lest á Kjarnanum viljum við hvetja þig til að styrkja okkur. Þinn styrkur er okkar styrkur.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Fasteignamarkaðurinn að taka aftur við sér
Fasteignaverð tók kipp í októbermánuði og hækkaði vísitala markaðarins um 0,5 prósent frá því mánuðinn á undan.
Kjarninn 19. nóvember 2019
Þjóðskrá afhendir upplýsingar um meðlimi í trú- og lífsskoðunarfélögum
Úrskurðarnefnd um upplýsingamál mat það svo að netföng væru ekki viðkæmar persónuupplýsingar.
Kjarninn 19. nóvember 2019
Heiðrún Lind Marteinsdóttir, framkvæmdastjóri SFS.
SFS segjast gera kröfu til sjávarútvegsins um að starfa heiðarlega og löglega
Samtök fyrirtækja í sjávarútvegi segjast vilja vera fyrirmynd og í fremstu röð í heiminum þegar kemur að sjávarútvegi. Þau ætla að styðja stjórnvöld í aðgerðum sínum sem eru tilkomnar vegna Samherjamálsins.
Kjarninn 19. nóvember 2019
Kristbjörn Árnason
Enn einu sinni springur kapítalisminn í loft upp á græðginni og siðleysinu
Leslistinn 19. nóvember 2019
Árni M. Mathiesen, fyrrverandi sjávarútvegsráðherra.
Fyrrverandi ráðherra á meðal stjórnenda stofnunar sem gerir úttekt á útgerðum
Árni Mathiesen, fyrrverandi sjávarútvegsráðherra, er aðstoðarframkvæmdastjóri fiskveiðisviðs stofnunarinnar sem Kristján Þór Júlíusson, sjávarútvegsráðherra, hefur falið að gera úttekt á viðskiptaháttum útgerða í þróunarlöndum.
Kjarninn 19. nóvember 2019
Kristján Þór Júlíusson, sjávarútvegsráðherra.
FAO vinni úttekt á viðskiptaháttum útgerða í þróunarlöndum
Kristján Þór Júlíusson, sjávarútvegsráðherra mun hafa frumkvæði að því Alþjóðamatvælastofnunin vinni úttekt á viðskiptaháttum útgerða sem stunda veiðar og eiga í viðskiptum með aflaheimildir í þróunarlöndum.
Kjarninn 19. nóvember 2019
Björgólfur úr stjórn Sjóvá „vegna anna“
Björgólfur Jóhannsson hefur ákveðið að víkja tímabundið úr stjórn Sjóvá. Hann var stjórnarformaður félagsins. Björgólfur tók nýverið við forstjórastöðunni hjá Samherja.
Kjarninn 19. nóvember 2019
Julian Assange
Rannsókn gegn Assange felld niður
Samkvæmt WikiLeaks hefur rannsókn á hendur Julian Assange verið felld niður. Ritstjóri miðilsins, Kristinn Hrafnsson, segir að um réttarfarsskandal sé að ræða.
Kjarninn 19. nóvember 2019
Meira úr sama flokkiInnlent