Aðlaga þarf lífeyriskerfið að breyttum aðstæðum

Fjallað er um miklar áskoranir lífeyriskerfisins í nýjustu útgáfu Vísbendingar.

Peningar
Auglýsing

„Það er mik­il­vægt að und­ir­byggja jarð­veg­inn vel fyrir starfs­lok og við viljum und­ir­búa ánægju­leg efri ár. Við viljum að elli­líf­eyr­is­þegar búi við fjár­hags­legt öryggi og þess vegna þarf að aðlaga líf­eyr­is­kerfið að breyttum aðstæðum – í hnot­skurn; vegna lækk­unar á vöxtum þarf að spara meira og vegna hækk­andi lífald­urs þarf að spara leng­ur.“

Þetta segir Valdi­mar Ármann í grein um stöðu líf­eyr­is­kerf­is­ins, í nýj­ustu útgáfu Vís­bend­ing­ar. 

Í grein­inni er fjallað um áskor­anir sem líf­eyr­is­kerfið stendur frammi fyr­ir, meðal ann­ars vegna hækk­andi lífald­urs og síðan breyttra aðstæðna á fjár­mála­mark­aði, með lægra vaxta­stigi. Nauð­syn­legt er að bregð­ast við, segir Valdi­mar í grein­inni.

Auglýsing

Í henni segir meðal ann­ars:

„Lífaldur mann­kyns hefur verið að lengj­ast og allar líkur eru á því að með­al­ævi og ævi­líkur haldi áfram að aukast; nýjar kyn­slóðir munu lifa lengur og leng­ur. Það ætti að vera ánægju­legt að lifa leng­ur, en gera þarf ráð­staf­anir fjár­hags­lega til að mæta hækk­andi lífaldri og einnig þarf að líta til hvort grípa þurfi til ráð­staf­ana í líf­eyr­is­kerf­inu. Jafn­framt hafa komið fram áhyggjur fleiri aðila und­an­farið af trygg­inga­fræði­legri stöðu líf­eyr­is­sjóð­anna og þeim áskor­unum sem eru framund­an.

Með­al­ævi­lengd kvenna er nú um 84 ár og karla um 80 ár en á aðeins 30 árum hefur hún auk­ist úr rúm­lega 80 árum hjá konum og úr 74 árum hjá körlum (heim­ild: Félag íslenskra trygg­inga­stærð­fræð­inga). Spár gera ráð fyrir að á næstu 30 árum auk­ist með­al­ævi­lengd kvenna í 87 ár og í 83 ár hjá körlum (heim­ild: Hag­stofa Íslands). Nú er líf­eyr­is­aldur í flestum til­vikum 65-70 ára þannig að hækk­andi lífaldur þýðir ein­fald­lega fleiri ár á elli­líf­eyri; hvaðan á sá elli­líf­eyrir að koma?

Á sama tíma og lífaldur er að aukast er við­mið­un­ar­aldur fyrir töku eft­ir­launa í líf­eyr­is­sjóða­kerf­inu óbreyttur í 67 árum og er ekki á neinn hátt tengdur við hækk­andi lífaldur líf­eyr­is­greið­enda eða væntan lífaldur nýrra sjóðs­fé­laga. Til að mæta hækk­andi lífaldri og föstum við­mið­un­ar­aldri fyrir töku eft­ir­launa þarf að ná hærri ávöxt­un, eða spara meira, til að ná þeirri rétt­inda­á­vinnslu sem stefnt er að. 

Ef litið er á mögu­lega ávöxtun er erfitt að sjá fram á betri tíð en verið hefur á Íslandi, þar sem á síð­ustu 15 árum hefur ávöxt­un­ar­krafa langra verð­tryggðra skulda­bréfa lækkað úr 4% í um 1,3% (raun­krafa á Íbúða­bréfi með loka­dag árið 2044). Til að setja þessa lækkun á raun­vöxtum í fjár­hagslagt sam­hengi þá þarf í dag að leggja fyrir 82 krónur á 1% raun­vöxtum til að eiga 100 krónur eftir 20 ár en ein­ungis 45 krónur ef vextir eru 4%.“

Hægt er að ger­ast áskrif­andi að Vís­bend­ingu hér.  

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Víðir Reynisson yfirlögregluþjónn hefur ekki áhyggjur af því að almenningur sé orðin ónæmur eða hættur að hlusta þegar almannavarnastig er sett á.
„Almannavarnir lýsa ekki yfir almannavarnarstigi af léttuð“
Víðir Reynisson yfirlögregluþjónn telur að almenningur taki yfirlýsingu neyðarástands vegna COVID-19 ekki af meiri léttúð, þrátt fyrir að neyðarástandi hafi verið lýst yfir fjórum sinnum á síðustu tveimur árum.
Kjarninn 19. janúar 2022
Engin starfsemi hefur verið í kísilverksmiðjunni í Helguvík í rúmlega fjögur ár.
Bæjarstjórnin skorar á Arion banka að hætta við áform um endurræsingu kísilversins
Bæjarstjórn Reykjanesbæjar skorar á Arion banka að falla frá áformum um endurræsingu kísilversins í Helguvík og hefja viðræður við sveitarfélagið um aðrar og grænni leiðir.
Kjarninn 19. janúar 2022
Willum Þór Þórsson heilbrigðisráðherra.
Hraðpróf í tengslum við smitgát úr sögunni og fólk í einangrun má fara í stutta göngutúra
Heilbrigðisráðherra hefur staðfest reglugerð þess efnis að þeir sem eru í smitgát þurfi ekki lengur að fara í hraðpróf, heldur einungis að fara gætilega. Einnig er rýmkað fyrir útiveru þeirra sem eru í einangrun.
Kjarninn 19. janúar 2022
Tómas A. Tómasson þingmaður Flokks fólksins.
„Það er ósanngjarnt að reka fólk heim þegar það getur unnið“
Þingmaður Flokks fólksins gerði málefni eldri borgara að umtalsefni á þinginu í dag.
Kjarninn 19. janúar 2022
Bólusetning með bóluefni Pfizer er hafin í Nepal.
Meira en milljarður skammta loks afhentur í gegnum COVAX
Markmið COVAX-samstarfsins náðust ekki á síðasta ári. Þó er komið að þeim áfanga að milljarður skammta hefur verið afhentur í gegnum samstarfið. Mun betur má ef duga skal.
Kjarninn 19. janúar 2022
Launafólk í verri stöðu en fyrir ári síðan
Þrátt fyrir mikinn hagvöxt í fyrra hefur fjárhagsstaða og andleg heilsa launafólks versnað töluvert á milli ára, samkvæmt nýrri skoðanakönnun frá Vörðu. Tæpur helmingur innflytjenda segist nú eiga erfitt með að ná endum saman.
Kjarninn 19. janúar 2022
Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknir.
Vísar gagnrýni um samráðsleysi til föðurhúsanna
Sóttvarnalæknir vísar á bug gagnrýni um að hann hafi aðeins samráð við sjálfan sig. Hann á ekki von á því að leggja fram nýtt minnisblað þar til gildandi samkomutakmarkanir renna út. Til greina kemur að stytta einangrun smitaðra.
Kjarninn 19. janúar 2022
Fyrrverandi bæjarstjóri í Hafnarfirði ráðin sem aðstoðarmaður ráðherra
Guðmundur Ingi Guðbrandsson, félagsmála- og vinnumarkaðsráðherra og varaformaður Vinstri grænna, hefur ráðið tvo aðstoðarmenn. Annar var einu sinni bæjarstjóri og síðar framkvæmdastjóri ASÍ um árabil.
Kjarninn 19. janúar 2022
Meira úr sama flokkiInnlent