Spáir svipaðri verðbólgu út árið

Ekki er talið að umvandanir stjórnmálamanna til verkalýðsforystunnar muni skila sér í lægri verðbólgu í nýrri verðspá Hagfræðistofnunar HÍ. Stofnunin spáir stöðugri verðbólgu næstu mánuðina og minnkandi atvinnuleysi á seinni hluta ársins.

haskoli-islands_14128538452_o.jpg
Auglýsing

Verð­bólga mun hald­ast yfir 4 pró­sent allt árið, þrátt fyrir að nokkuð muni draga úr launa­hækk­unum frá árinu á und­an, en atvinnu­leysi mun hald­ast undir 4 pró­sentum á seinni hluta árs­ins. Þetta kemur fram í nýrri verð­spá Hag­fræði­stofn­unar Háskóla Íslands.

Ráða­menn hika við að beita aðhaldi

Sam­kvæmt spánni er aðhald pen­inga­stefn­unnar þessa stund­ina minna en ekk­ert, þar sem raun­vextir eru nei­kvæð­ir. Enn fremur ýtir efna­hags­stefna hins opin­bera undir eft­ir­spurn, þó að atvinnu­leysi hafi minnkað mikið um mitt nýliðið ár og hag­vaxt­ar­horfur séu góð­ar.

Stofn­unin segir að reyna muni meira á stjórn efna­hags­mála en venju­lega á næstu mán­uð­um, þar sem almennir kjara­samn­ingar renna út undir lok árs. „En ráða­menn hika við að beita efna­hags­legu aðhaldi. Þeir aðhyll­ast sárs­auka­minni lausnir, eins og áminn­ingar um ábyrgð verka­lýðs­fé­laga og aðgerð­ar­pakka sem eiga að koma í stað­inn fyrir launa­hækk­an­ir,“ bætir hún við.

Auglýsing

Slíkar umvand­anir munu lík­lega breyta litlu, sam­kvæmt stofn­un­inni, þar sem reynslan af kjara­samn­ingum hér­lendis sýni að kaup­kröfur ráð­ast öðru fremur af ástandi á vinnu­mark­aði.

Laun og hús­næð­is­verð hækka hraðar

Verð­spá stofn­un­ar­innar byggir á vænt­ingum um að meg­in­vextir Seðla­bank­ans hækki hægt og endi í 3,5 pró­sentum í lok árs, sem er svipað spám Lands­bank­ans frá því í haust. Einnig er búist við minnk­andi verð­bólgu í við­skipta­lönd­um, líkt og alþjóða­stofn­anir gera ráð fyr­ir, auk þess sem lág­marks­laun muni hækka um 5 þús­und krón­ur.

Að þessum for­sendum gefnum telur Hag­fræði­stofnun að verð­bólga hald­ist svipuð og verið hefur út þetta ár, eða yfir 4 pró­sent­um. Einnig er búist við að launa­hækk­an­irnar verði minni en í fyrra, en þó meiri en verð­bólg­an.

Til við­bótar við miklar launa­hækk­anir telur stofn­unin að hús­næð­is­verð, sem hún segir aðal­lega ráð­ast af vaxta­stig­inu, muni hækka heldur hraðar en almennt verð­lag.

Stofn­unin bætir einnig við frá­viks­spám, þar sem nokkur óvissa ríkir um verð­lags­þróun erlend­is, en sam­kvæmt Efna­hags- og fram­fara­stofn­un­inni (OECD) eru meiri líkur á að verð­bólgan sé van­metin heldur en ofmet­in. Hald­ist verð­bólgan í við­skipta­löndum Íslands í 5 pró­sentum á þessu ári mætti búast við að verð­lag muni verða rétt yfir 5 pró­sentum hér­lendis í lok árs­ins.

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Eilífðarefnin finnast í regnvatni alls staðar um heiminn. Uppruni þeirra er oftast á vesturlöndum en það eru fátækari íbúar heims sem þurfa að súpa seyðið af því.
Regnvatn nánast alls staðar á jarðríki óhæft til drykkjar
Okkur finnst mörgum rigningin góð en vegna athafna mannanna er ekki lengur öruggt að drekka regnvatn víðast hvar í veröldinni, samkvæmt nýrri rannsókn.
Kjarninn 8. ágúst 2022
Fleiri farþegar fóru um Flugstöð Leifs Eiríkssonar í júlí síðastliðinum en í sama mánuði árið 2019.
Flugið nær fyrri styrk
Júlí var metmánuður í farþegaflutningum hjá Play og Icelandair þokast nær þeim farþegatölum sem sáust fyrir kórónuveirufaraldur. Farþegafjöldi um Keflavíkurflugvöll var meiri í júlí síðastliðnum en í sama mánuði árið 2019.
Kjarninn 8. ágúst 2022
Verðfall á mörkuðum erlendis er lykilbreyta í þróun eignarsafns íslenskra lífeyrissjóða. Myndin tengist fréttinni ekki beint.
Eignir lífeyrissjóðanna lækkuðu um 361 milljarða á fyrri hluta ársins
Fallandi hlutabréfaverð, jafn innanlands sem erlendis, og styrking krónunnar eru lykilþættir í því að eignir íslensku lífeyrissjóðanna hafa lækkað umtalsvert það sem af er ári. Eignirnar hafa vaxið mikið á síðustu árum. Í fyrra jukust þær um 36 prósent.
Kjarninn 8. ágúst 2022
Uppþornað stöðuvatn í norðurhluta Ungverjalands.
Enn ein hitabylgjan og skuggalegur vatnsskortur vofir yfir
Það er ekki aðeins brennandi heitt heldur einnig gríðarlega þurrt með tilheyrandi hættu á gróðureldum víða í Evrópu. En það er þó vatnsskorturinn sem veldur mestum áhyggjum.
Kjarninn 8. ágúst 2022
Þrjár af hverjum fjórum krónum umfram skuldir bundnar í steypu
Lektor í fjármálum segir ekki ólíklegt að húsnæðisverð muni lækka hérlendis. Það hafi gerst eftir bankahrunið samhliða mikilli verðbólgu. Alls hefur hækkun á fasteignaverði aukið eigið fé heimila landsins um 3.450 milljarða króna frá 2010.
Kjarninn 8. ágúst 2022
Fylgistap ríkisstjórnarflokkanna minna en nær allra annarra stjórna eftir bankahrun
Einungis ein ríkisstjórn sem setið hefur frá 2009 hefur mælst með meira fylgi tíu mánuðum eftir að hún tók við völdum en hún fékk í kosningunum sem færði henni þau völd. Sú ríkisstjórn beið afhroð í kosningum rúmum þremur árum síðar.
Kjarninn 8. ágúst 2022
Gylfi Zoega er annar höfundur greinar sem birtist í nýjasta tölublaði Vísbendingar.
„Hægt væri að banna Airbnb í þéttbýli þegar skortur er á íbúðarhúsnæði“
Ef fleiri flytja til landsins en frá því verður til flókið samspil hagstærða sem valda breytingum á eftirspurn og/ eða framboði á húsnæði með tilheyrandi verðhækkunum eða lækkunum. Tveir hagfræðingar leggja til að kerfinu verði breytt.
Kjarninn 7. ágúst 2022
Arnar Jónsson leikari áformar að gefa út plötu með eigin upplestri á ljóðum úr ólíkum áttum, sem hann segist vilja veita framhaldslíf.
Landskunnur leikari gefur út ljóðaplötu
„Ljóðið hefur fylgt mér frá því ég var pjakkur fyrir norðan og allar götur síðan,“ segir Arnar Jónsson leikari, sem hefur undanfarin ár safnað saman sínum uppáhaldsljóðum og hyggst nú gefa út eigin upplestur á þeim, bæði á vínyl og rafrænt.
Kjarninn 7. ágúst 2022
Meira úr sama flokkiInnlent