Nokkur orð um búferlaflutninga

flug
Auglýsing

Í rit­stjórn­ar­grein Kjarn­ans 1. des­em­ber sl. er þeirri ­spurn­ingu beint til hag­stofu­stjóra hvort Hag­stofan sé að bregð­ast við póli­tískum þrýst­ingi með útgáfu grein­ar­gerðar um búferla­flutn­inga íslenskra ­rík­is­borg­ara sem birt var 27. nóv­em­ber sl.

Hag­stofan var ekki að bregð­ast við póli­tískum þrýst­ing­i. Hag­stofa Íslands gaf út frétt um mann­fjölda á 3. árs­fjórð­ungi þann 3. nóv­em­ber sl. Í kjöl­far þess­arar fréttar varð mikil umræða í fjöl­miðlum og fékk Hag­stof­an ­fyr­ir­spurnir um búferla­flutn­inga og þróun þeirra. Ef tölur á vef Hag­stof­unn­ar eru skoð­aðar sést að búferla­flutn­ingar aukast á fyrstu árs­fjórð­ungum þessa árs og um það er ekki deilt. Ákveðið var að skoða betur hvort búferla­flutn­ing­ar ­ís­lenskra rík­is­borg­ara á fyrstu þremur árs­fjórð­ungum 2015 væri frá­brugð­inn því ­sem áður hefði sést og hvaða þættir hafi áhrif á búferla­flutn­inga íslenskra ­rík­is­borg­ara. Nið­ur­staða Hag­stof­unnar var að það væri ekki mark­tækur munur á hlut­falli íslenskra rík­is­borg­ara sem flytja til og frá land­inu það sem af er árin­u 2015 í sam­an­burði við sam­bæri­legt hlut­fall 1986 til 2014. Hag­stofan tald­i ­grein­ing­una eiga erindi til not­enda og birti sem grein­ar­gerð föstudag­inn 27. nóv­em­ber.

Haustið 2013 var gert gæða­mat á Hag­stofu Íslands, sem var birt í júlí 2014. Sam­bæri­legt gæða­mat var get á öllum hag­stofum sem starfa í Evr­ópska hag­skýrslu­sam­starf­inu, en þar er um að ræða aðild­ar­ríki ESB og EFTA. ­Nið­ur­stöður fyrir hvert ríki má sjá á heima­síðu Eurostat auk þess að ­nið­ur­stöður um Ísland eru á vef Hag­stof­unn­ar. Gæða­matið fór þannig fram að farið var yfir meg­in­reglur í evr­ópskri hag­skýrslu­gerð (European Statist­ical Code of Pract­ice) og lagt mat á það í hve miklum mæli hag­stof­urnar mæta þeim ­kröfum sem þar eru settar fram. Mark­miðið er að hag­stof­urnar upp­fylli regl­urn­ar að fullu. Eitt af því sem mat­steymið lagði áherslu á og benti á til úrbóta hjá Hag­stofu Íslands var að Hag­stofan yrði að sýna meira frum­kvæði og bregð­ast við um­ræðum um hag­skýrsl­ur. Eft­ir­far­andi kemur fram í skýrsl­unni:

Auglýsing

„Meiri op­in­ber umfjöllun og hag­skýrslur sem byggj­ast á dýpri grein­ingu (nú­ver­andi Hag­skýrsl­ur eru heldur dauf­ar) myndi verða til þess að auka áhrif Hag­stof­unn­ar.“ „Gæða­út­tekt­ar­að­il­arn­ir voru upp­lýstir um að Hag­stofan hafi í gegnum tíð­ina hikað við að koma fram í fjöl­miðlum í tengslum við stjórn­mála­um­ræðu um hag­skýrsl­ur, og eng­in form­leg ­stefna sé til staðar um að bregð­ast skjótt við gagn­rýni og mögu­legri rangri notk­un á hag­tölum frá Hag­stof­unn­i.“

Til að bregð­ast við þessu var lagt til:

„Hag­stof­a Ís­lands taki meira frum­kvæði í sam­skiptum við fjöl­miðla, t.d. með því að halda blaða­manna­fundi og mál­stof­ur, bæði til að auka þekk­ingu á starfi Hag­stof­unn­ar og styrkja almanna­tengsl henn­ar.“

Hag­stofan hefur brugð­ist við fram­an­greindu með því að bæta fram­setn­ingu hag­skýrslna, aukið skýr­ingar og sett töl­urnar í sam­hengi þar sem það á við. Auk þess hafa sér­fræð­ingar Hag­stof­unnar verið dug­legir við að skýra hag­tölur út fyrir fjöl­miðlum og not­end­um. Loks hefur Hag­stofan aukið grein­ing­ar sínar og birt í sér­stakri rit­röð sem hóf göngu sína á síð­asta ári undir heit­in­u ­grein­ar­gerð­ir. Í fram­tíð­inni er stefnan að auka þessar grein­ingar og bregðast oftar við almennri umfjöllun í fjöl­miðl­um, en ekki er mögu­legt að bregð­ast við ein­stökum grein­um, hvað þá bloggi eða face­book færsl­um. Nýjasta grein­ingin sem Hag­stofan hefur birt er hér til umræðu.

Hverjar eru nið­ur­stöður Hag­stof­unnar

Í grein­ingu Hag­stof­unnar er ekki verið að end­ur­skoða áður­ birtar nið­ur­stöð­ur. Ef tölur á vef Hag­stof­unnar um búferla­flutn­inga eru ­skoð­aðar sést að fjöld­inn vex ár frá ári og er hluti skýr­ing­ar­innar að lands­mönnum hefur fjölgað og einnig að hlut­falls­lega fleiri flytja til og frá­ land­inu en áður. Ef skoð­aður er fjöldi brott­fluttra ár hvert á hverja 1.000 í­búa eða sem hlut­fall af mann­fjölda sést svipuð þró­un. Sam­bæri­leg þróun sést við skoðun á fjölda aðfluttra.

Nið­ur­stöður grein­ing­ar­innar eru þær að ekki eru töl­fræði­lega martækar breyt­ingar á búferla­flutn­ingum á fyrstu þremur árs­fjórð­ungum árið 2015. Einu mark­tæku breyt­ing­arnar eru að ald­urs­hóp­ur­inn 40-44 ára er hreyf­an­legri en und­an­farin ár, það er meiri brott­flutn­ingur og inn­flutn­ingur í þeim hópi en áð­ur. Þá má sjá meiri hreyf­an­leika fólks til og frá land­inu eftir hrun ­bank­anna, einkum frá árinu 2010. Miðað var við árið 1986 þar sem árs­fjórð­ungs­gögn ná ein­ungis aftur til þess tíma. Beitt er stöðl­uðum þekkt­u­m að­ferðum við grein­ing­una sem nýta sér breyt­ingar milli ára þar sem þær hafa ­stöðugri dreif­ingu en hlut­fall hvers árs. Nákvæma lýs­ingu á aðferð­unum má sjá á vef Hag­stof­unnar í grein­ar­gerð og stuttri frétt um nið­ur­stöður hennar 27. nóv­em­ber. Hag­stofan fagnar umræðum um aðferð­ar­fræði og grein­ingar og eru ­sér­fræð­ingar hennar til­búnir til að ræða þær. Hag­stofan mun birta nið­ur­stöð­ur­ um  fjórða árs­fjórð­ung í árbyrjun 2016.

Nið­ur­staða

Hag­stofan hafnar alfarið þeim get­gátum sem settar eru fram í Kjarn­anum um að stofn­unin hafi verið að bregð­ast við póli­tískum þrýst­ing­i.  Svo virð­ist sem menn skipt­ist í tvo flokka, ann­ar­s ­vegar þá sem telja að um stór­kost­lega fólks­flutn­inga sé að ræða frá land­inu og hins­vegar þá sem túlka grein­ingu Hag­stof­unnar sem svo að engin breyt­ing hafi orð­ið. Hag­stofan tekur ekki þátt í umræðum um hvað er hugs­an­lega gott eða slæmt við búferla­flutn­inga, en telur að fram­an­greindar álykt­anir sé ekki hægt að ­draga af gögn­unum og grein­ing­unni á þeim. Hag­stofan hvetur les­endur til að kynna sér vef Hag­stof­unnar og tölu­legar upp­lýs­ingar sem þar er að finna um hina ýmsu þætti efna­hags- og félags­mála.

Höf­undur er hag­stofu­stjóri.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar
None