Sátt og sóknartækifæri

Auglýsing

Heil­brigð­is­málin eru oftar en ekki ofar­lega í huga fólks. Nýlega var skorað á stjórn­mála­menn að ­lækka kostn­að­ar­þátt­töku almenn­ings úr 18% niður í 9% strax á þessu ári. ­Sam­kvæmt fjár­mála­á­ætlun munu fram­lög aukast um ríf­lega 30 millj­arða næstu 5 árin. Þó þessi áætlun sé gerð í kosn­inga­skyni, þá er þetta svar við rúm­lega 87 þús­und und­ir­skriftum fólks, sem vill efla heil­brigð­is­kerf­ið. Það hefði mátt koma fyrr, en gott og vel engu að síð­ur.

 

Umræðan um hið svo­kall­aða vinstri og hægri í stjórn­málum snýst oft­ast um hversu miklu eigi að eyða í sam­neyslu, hversu háir skattar eigi að vera og svo fram­veg­is. Við þetta skapast ­miklar deil­ur, lítil sátt og þar af leið­andi ekki góð sam­vinna á þingi. Í raun eru flestir hér sam­mála um að hér eigi að vera öfl­ugar grunn­stoðir sam­hliða frjálsum mark­aði, kannski mis­mikil sátt, en að mestu leyti eru stjórn­mála­menn ­sam­mála um helstu atrið­in. Þeir eru fáir, sem vilja einka­rekstur í einu og öllu og sömu­leiðis eru þeir fáir, sem vilja rík­is­rekstur í einu og öllu. Aðal­at­rið­ið er að finna réttu blönd­una - og því snýst deilan oft­ast um örfá pró­sentu­stig.

Auglýsing

 

Það er þó ýmis­legt hægt að gera til að tryggja vel­megun allra og sátt sem flestra. Til að mynda má ­spara tölu­verða fjár­muni með ábyrgum rekstri ríkis og sveit­ar­fé­laga, sem ein­kennir þó sjaldan stjórn­ar­hætti á Íslandi. Nú á dög­unum gagn­rýnd­i ­eft­ir­lits­stofnun EFTA það að hér séu gjarnan gerðir samn­ingar um sölu raf­orku vel und­ir­ ­mark­aðsvirði. Mik­il­vægt er að mark­aðs­gjald sé greitt í sam­ræmi við mark­aðsvirð­i auð­lind­ar. Þetta hljóta nær allir að vera sam­mála um. Með breyttu fyr­ir­komu­lag­i hvað þetta varðar má auka tekjur tölu­vert. Auk þess þarf að upp­ræta mikla ósann­girni, sem felst í því að mis­muna svona á mark­aði. Sér­hags­muna­gæsla og ­kjör­dæma­pot virð­ist ráða hér för, fremur en almanna­hags­munir eða mark­aðslög­mál.

 

Þegar um er að ræða rík­isinn­kaup, þá skortir alla ­yf­ir­sýn, sem verður til þess að millj­örðum er sóað á ári hverju í óhag­kvæm inn­kaup. Að auki er núver­andi kerfi gróð­ar­stía sér­hags­muna, þar sem það skort­ir allt aðhald og eft­ir­lit, en um 40% af inn­kaupum rík­is­ins eru gerð utan laga eða reglna sem ríkið setur fram. Þetta eru við­skipti sem nema tugum millj­arða króna. Áætla má að hægt sé að spara um 10-20% með réttum inn­kaupa­að­ferðum og ­reynsla Dana og Breta sýnir okkur að slíkt sé engin ósk­hyggja, heldur öllu fremur raun­hæf leið til að spara tölu­verða fjár­muni. Mik­il­vægt er að eyða ekki að óþörfu úr sam­eig­in­legum sjóði lands­manna, líkt og er gert núna. Þess vegna er það eðli­leg krafa að breyt­ingar séu gerðar á núver­andi kerfi.

 

Ef tekið væri á þessu tvennu og einnig komið í veg fyrir að rík­is­eignir séu seldar á afslætti, sem því miður þó nokkur dæmi eru um, þá má spara marga millj­arða, sem væru betur nýttir í að efla grunn­stoðir sam­fé­lags­ins eða lækk­a mat­ar­kostnað neyt­enda með lækkun tolla. Jafn­vel væri hægt að gera bæði eða ­meira til. Hér snýst deilan ekki lengur um það hvort skatt­heimta eða ­rík­is­út­gjöld séu ákv. mikil eða lít­il. Sú umræða er tíma­frek og sveifl­ast til­ og frá eftir því hvað hentar stjórn­mála­mönnum hverju sinni. Það væri kannski ráð­lagt að byrja fyrst á því að reka rík­is­sjóð með ábyrgum hætti. Fólk til­ hægri og vinstri ætti að geta komið sér saman um það.



Höf­undur er á meðal stofn­enda Við­reisn­ar.

Við þurfum á þínu framlagi að halda

Þú getur tekið beinan þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við sem vinnum á ritstjórn Kjarnans viljum hvetja þig til að vera með okkur í liði og leggja okkar góða fjölmiðli til mánaðarlegt framlag svo við getum haldið áfram að vinna fyrir lesendur, fyrir fólkið í landinu.

Kjarninn varð níu ára í sumar. Þegar hann hóf að taka við frjálsum framlögum þá varð slagorðið „Frjáls fjölmiðill fyrir andvirði kaffibolla“ til og lesendur voru hvattir til að leggja fram í það minnsta upphæð eins kaffibolla á mánuði.

Mikið vatn hefur runnið til sjávar á þeim níu árum sem Kjarninn hefur lifað. Í huga okkar á Kjarnanum hefur þörfin fyrir fjölmiðla sem veita raunverulegt aðhald og taka hlutverk sitt alvarlega aukist til muna.

Við trúum því að Kjarninn skipti máli fyrir samfélagið.

Við trúum því að sjálfstæð og vönduð blaðamennska skipti máli.

Ef þú trúir því sama þá endilega hugsaðu hvort Kjarninn er ekki allavega nokkurra kaffibolla virði á mánuði.

Vertu með okkur í liði. Þitt framlag skiptir máli.

Ritstjórn Kjarnans: Sunna Ósk Logadóttir, Þórður Snær Júlíusson, Erla María Markúsdóttir, Arnar Þór Ingólfsson, Eyrún Magnúsdóttir og Grétar Þór Sigurðsson.


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Sonur mannsins með leppinn: „Svona flúði ég vígasamtök föður míns“
Dakota Adams, sonur leiðtoga vígasamtakanna the Oath Keepers, ólst upp við að heimsendir væri í nánd og að öruggast væri að klæðast herklæðum og eiga sem flestar byssur. Dakota tókst að frelsa móður sína og yngri systkini frá heimilisföðurnum.
Kjarninn 5. desember 2022
Pétur Krogh Ólafsson hefur verið ráðinn í nýtt starf hjá Veitum.
Aðstoðarmaður borgarstjóra ráðinn, án auglýsingar, í nýja yfirmannsstöðu hjá Veitum
Pétur Krogh Ólafsson hefur verið ráðinn í nýtt starf þróunar- og viðskiptastjóra hjá Veitum, dótturfélagi Orkuveitu Reykjavíkur. Starfið var ekki auglýst, samkvæmt svari sem Kjarninn fékk frá Orkuveitunni.
Kjarninn 5. desember 2022
María Heimisdóttir.
María hættir – Vill ekki taka ábyrgð á vanfjármagnaðri stofnun
María Heimisdóttir hefur sagt upp störfum sem forstjóri Sjúkratrygginga Íslands. Hún segist ekki vilja taka ábyrgð á vanfjármagnaðri stofnun.
Kjarninn 5. desember 2022
Samtal við samfélagið – English
Samtal við samfélagið – English
Samtal við samfélagið – Migration and Integration in the Era of Climate Change
Kjarninn 5. desember 2022
Samtal við samfélagið
Samtal við samfélagið
Samtal við samfélagið – Fólksflutningar og samþætting á tímum loftslagsbreytinga
Kjarninn 5. desember 2022
Helga Árnadóttir hannar og myndskreytir Lestar Flóðhesta
Lestrar Flóðhestar eru fjölskylduverkefni
Lestrar Flóðhestar eru ný spil fyrir börn sem eru að taka sín fyrstu skref í lestri. „Okkur fannst vanta eitthvað fjörugt og skemmtilegt í lestrarúrvalið fyrir byrjendur,“ segir Helga Árnadóttir sem hannar og myndskreytir spilin.
Kjarninn 5. desember 2022
Guðmundur Björgvin Helgason ríkisendurskoðandi á fundi stjórnskipunar- og eftirlitsnefndar.
„Þetta er bara eins og að fara með rangt barn heim af róló“
Guðmundur Björgvin Helgason ríkisendurskoðandi skaut föstum skotum að forsvarsmönnum Bankasýslunnar á fundi stjórnskipunar- og eftirlitsnefndar og sakaði Lárus Blöndal um að hafa talað gegn betri vitund er hann sjálfur kom fyrir nefndina.
Kjarninn 5. desember 2022
Þórður Snær Júlíusson
Er Tene nýju flatskjáirnir eða eru kerfin og þeir sem stjórna þeim kannski vandamálið?
Kjarninn 5. desember 2022
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar
None