Ríkisstjórnin er óskýr

Kristján Þórður Snæbjarnarson, formaður Rafiðnaðarsambands Íslands, spyr hver útspil ríkisstjórnarinnar í tengslum við kjarasamninga verða raunverulega. Hann telur að því þurfi að svara.

Auglýsing

Vand­inn á hús­næð­is­mark­aði er mik­ill. Sífellt er erf­ið­ara að kaupa fast­eignir sökum hárrar greiðslu­byrði lána. Vextir eru alltof háir og fast­eigna­verð hækkar sífellt.

Nýjar til­lögur starfs­hóps um aðgerðir í hús­næð­is­málum eru um margt mjög jákvæð­ar. En er ástæða til bjart­sýni um að eitt­hvað verði gert í hús­næð­is­málum í til­efni kjara­samn­inga?

Óljós staða á leigu­mark­aði

Í til­lög­unum er leit­ast við að horfa heild­stætt á stöð­una. Meðal ann­ars er fjallað um mögu­legar leiðir til að fjár­magna bygg­ingu almennra leigu­í­búða. Þetta er einn mik­il­væg­asti kafli til­lagn­anna. Bjarg, leigu­fé­lag í eigu ASÍ og BSRB, er í far­ar­broddi við bygg­ingu hag­stæðra leigu­í­búða fyrir tekju­lægsta hóp­inn í land­inu. Sömu sam­tök eiga einnig annað leigu­fé­lag, fyrir tekju­lágt fólk, sem kall­ast Blær. Það hefur ekki getað hafið starf­semi. Of erf­ið­lega hefur gengið að fjár­magna félagið á við­ráð­an­legum kjör­um. Nið­ur­staða starfs­hóps­ins er að ekki skulið tekið á þessu vanda­máli heldur er vísað til kjara­við­ræðna með þá fjár­mögn­un.Það er því nið­ur­staða starfs­hóps­ins að rík­is­valdið komi ekki að fjár­mögnun Blæs. Sam­tök atvinnu­lífs­ins hafa heldur ekki tekið jákvætt í fjár­mögnun á rekstr­in­um. Staða Blæs er því væg­ast sagt óskýr.

Auglýsing

Mikið í húfi

Af þess­ari ástæðu, og fleirum, er spurn­ingin áleit­in: Stendur í raun og veru til, af hálfu rík­is­stjórn­ar­inn­ar, að bæta hús­næð­is­mark­að­inn? Það er mikið í húfi. Fyrir fólk sem er á leigu­mark­aði er örugg­ari leigu­mark­aður grunn­for­senda bættra kjara. Áætla má að um 17% full­orð­inna ein­stak­linga sé á leigu­mark­aði og að um sé að ræða um 35.000 heim­ili. Varnir sem þessir ein­stak­lingar hafa til að verj­ast leigu­okri er litlar í dag. Yfir­leitt stendur ein­göngu til boða leiga til skamms tíma. Algengt er að samn­ings­tím­inn sé eitt til tvö ár í lengri leigu­samn­ing­um. Það er aug­ljóst að slíkur leigu­tími veitir sama sem ekk­ert hús­næð­is­ör­yggi. Leiðin til að laga þetta felst m.a. í því að koma á fót leigu­fé­lögum eins og Blæ.

Engin vilja­yf­ir­lýs­ing

Til­lögur starfs­hóps­ins snerta á flestum þeirra atriða sem máli skipta á hús­næð­is­mark­aði. Veik­leik­arnir blasa hins vegar við. Ein­ungis er um að ræða­til­lögur starfs­hóps. Ekk­ert kemur fram um það hvað stjórn­völd, rík­is­stjórn­in, hyggst fram­kvæma af þessum til­lögum í tengslum við gerð kjara­samn­inga. Það kemur hvergi fram vilja­yf­ir­lýs­ing um eitt eða neitt. Það er ekki búið að fjár­magna þá þætti sem máli skipta. Það er aug­ljóst að ef þetta á að telj­ast inn­legg í kjara­við­ræður þá þarf rík­is­stjórnin að segja með skýrum hætti hvaða til­lögur hún telur raun­hæft að fram­kvæma.

Talað í allar áttir

Þetta er óút­kljáð. Sama gildir raunar um önnur mál sem snúa að rík­is­stjórn­inni. Í skatta­málum talar rík­is­stjórnin í allar átt­ir. Óljóst er hvort full­trúar hennar geta sæst á grund­vall­ar­kröfur um lækkun skatt­byrði milli- og lág­tekju­hópa, sér­stak­lega þess síðar nefnda. Full­trúar rík­is­stjórn­ar­innar hafa fremur talað fyrir því að ein­falda skatt­kerf­ið. Það þýðir hins vegar bara eitt: Lækkun skatta á ofur­laun og stór­eigna­fólk.

Það er því von að spurt sé: Hver verða raun­veru­lega útspil rík­is­stjórn­ar­innar í tengslum við kjara­samn­inga? Þessu þarf að svara.

Höf­undur er for­maður Raf­iðn­að­ar­sam­bands Íslands og 2. vara­for­seti Alþýðu­sam­bands Íslands.

Rannsókn Mueller snérist að uppistöðu um hvort að Rússar hefðu beitt sér í forsetakosningunum 2016, sem Donald Trump vann.
Mueller fann tíu dæmi um mögulega hindrun á framgang réttvísinnar
Skýrsla Roberts Mueller verður afhend þingmönnum í Bandaríkjunum í dag. Á blaðamannafundi sagði dómsmálaráðherrann að Trump hefði tengst tíu atvikum sem mögulega hindruðu framgang réttvísinnar, en hann teldi sjálfur að fælu ekki í sér glæpi.
Kjarninn 18. apríl 2019
Þorsteinn Vilhjálmsson
Lífskjarasamningarnir: Rykið sest
Kjarninn 18. apríl 2019
Allir þessir heimar
Allir þessir heimar
Allir þessir heimar – Galdrahöfundur tveggja tungumála
Kjarninn 18. apríl 2019
Sigríður Á. Andersen þegar hún yfirgaf sinn síðasta ríkisráðsfund. Að minnsta kosti í bili.
Það helsta hingað til: Afsögn Sigríðar Á. Andersen
Kjarninn tók saman helstu fréttamál íslensks samfélags á fyrstu mánuðum ársins 2019. Eitt mál sem stendur þar upp úr er afsögn dómsmálaráðherra og dómur Mannréttindadómstóls Evrópu í Landsréttarmálinu.
Kjarninn 18. apríl 2019
Forsetinn sem varð til í beinni útsendingu á RÚV og þjóðin elskar
Á meðan að traust hríðfellur gagnvart Alþingi og borgarstjórn, og mælist undir 20 prósent, er einn þjóðkjörinn fulltrúi sem flestir landsmenn eru ánægðir með. Það er forseti landsins sem nýtur trausts 83 prósent landsmanna.
Kjarninn 18. apríl 2019
WOW skuldaði Isavia tvo milljarða í lok febrúar
Isavia gerði samkomulag við WOW air í september í fyrra um hvernig flugfélagið gæti greitt himinháa skuld sína við ríkisfyrirtækið. Á grundvelli þess samkomulags gat Isavia haldið vél frá WOW air á Keflavíkurflugvelli sem veði fyrir greiðslu.
Kjarninn 18. apríl 2019
Forstjóri Boeing: Max vélarnar verða þær öruggustu
Boeing vinnur nú að því að uppfæra hugbúnaðinn í 737 Max vélunum. Forstjórinn biðst afsökunar.
Kjarninn 18. apríl 2019
Björn Óli Hauksson.
Forstjóri Isavia hættur
Björn Óli Hauksson, sem stýrt hefur ríkisfyrirtækinu Isavia í áratug, er skyndilega hættur störfum. Hann hættir samstundis.
Kjarninn 17. apríl 2019
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar