Samgönguráð og óráð

Guðjón Sigurbjartsson fjallar um samgöngumál og þörfina fyrir því að fjárfesta meira í þeim á höfuðborgarsvæðinu.

Auglýsing

Á Aust­ur­landi búa rúm­lega 10.000 manns eða 3% Íslend­inga. Þar eru tvö nýleg veggöng og hug­myndir um fleiri. Þrýst er á um veggöng undir Fjarð­ar­heiði upp á 34 millj­arða króna og tvö til við­bótar til að ná hring­teng­ingu um svæð­ið, sam­tals upp á 64 millj­arða króna sem gætu hæg­lega endað í 120 ma. kr. sem gerir 6-12 m.kr. á hvern Aust­firð­ing.

Á höf­uð­borg­ar­svæð­inu búa um 280.000 manns eða 80% Íslend­inga. Nýi Sam­göngusátt­mál­inn gengur út á að verja 120 millj­arða króna í styrk­ingu sam­gangna á höf­uð­borg­ar­svæð­inu næstu 15 ár, sem gerir um 0,5 millj­ónir króna á mann á hvern höf­uð­borg­ar­búa. Að mestu verður féð fengið með nýrri fjár­mögnun frá fólki á höf­uð­borg­ar­svæð­in­u. 

Síð­asta ára­tug lætur nærri að um 20 millj­arðar króna hafi árlega verið varið í nýjar sam­göngu­fram­kvæmd­ir, þar af um 10% á SV-horn­inu, þó þar verði flest dauða- og stór­slys­in. 

Sam­göngu­stofa metur það svo að dauða- og stór­slys kosti þjóð­fé­lagið um 50 millj­arða króna á ári fyrir utan það til­finn­inga­lega tjón sem þau valda. Slíkum slysum mun stór­fækka með nýja Sam­göngusátt­mál­an­um. Þær fram­kvæmdir munu fljót­lega spara fyrir sér í lægri útgjöldum vegna færri dauða- og stór­slysa. Þetta sýnir hversu mik­il­vægt það er for­gangs­raða í þágu betra örygg­is.

Auglýsing
Ef hægt er að bæta við fjár­munum í nýjar sam­göngu­fram­kvæmdir þá er þeim best varið á SV-horn­inu vegna fjöld­ans sem þar er á ferð­inni ekki síst með stór­auknum straumi ferða­manna. Það hrein­lega borgar sig að bæta sam­göngu­kerfið og styrkja við­bragðs­að­ila veru­lega.

Það er ekki hægt að gera allt fyrir alla

Stjórn­mála­menn verða að stand­ast þrýst­ing sér­hags­muna­afla með hags­muni fjöld­ans í huga. Það kemur öllum vel.

Í þeim fal­lega firði Seyð­is­firði búa um 700 manns. Þar leggur Smyril Line að sem færir bænum verð­mæta við­skipta­vini og atvinnu. En vetr­ar­færð um Fjarð­ar­heiði er oft slæm. Bæj­ar­búar leggja því áherslu á veggöng undir Fjarð­ar­heiði sem eins og fyrr segir áætl­ast kosta 34 millj­arða króna sem gæti endað í 60 millj­arða króna.

Smyril Line hefur óskað eftir því að færa sig yfir á Reyð­ar­fjörð sem hefur betri veg­teng­ing­ar. Það myndi bæta sam­göngur og öryggi veg­far­enda strax, með litlum til­kostn­aði. Það gengur ekki að láta hags­muni fámennra byggð­ar­laga ganga fyrir hags­munum heild­ar­inn­ar. Veggöng undir Fjarð­ar­heiði þurfa að bíða á meðan brýnni fram­kvæmdir kom­ast að. 

Nú er unnið að sam­ein­ingu sveit­ar­fé­laga á Aust­ur­landi. Þó ekki heild­ar­sam­ein­ingu, sem virð­ist borð­leggj­andi í stað þess að sam­eina sveit­ar­fé­lög allt í kringum Fjarða­byggð. Það skyldi þó ekki vera að hags­munir ein­stakra byggða tog­ist hér á? 

Hvað með Vest­firði. Hvaða áhrif hefði það á vega­gerð um svo­kall­aðan Teigs­skóg á Barða­strönd ef sunn­an­verðir Vest­firðir væru eitt sveit­ar­fé­lag? Í dag er staðan sú að fámennt sveit­ar­fé­lag getur komið í veg fyrir fram­kvæmdir sem varða mun stærra svæði.

Höf­uð­borg­ar­svæðið hefur sem fyrr segir aðeins fengið um 10% af fé til nýfram­kvæmda und­an­farna ára­tugi og þó Sam­göngusátt­mál­inn sé inn­spýt­ing sem ber að fagna bendir sagan til þess að það þurfa mark­viss­ari hags­muna­gæslu fyrir höf­uð­borg­ar­svæð­ið. Ekki er enn vilji til að sam­eina sveit­ar­fé­lögin á höf­uð­borg­ar­svæð­inu. Hvernig væri að sveit­ar­fé­lögin á höf­uð­borg­ar­svæð­inu kæmu sér saman um „höf­uð­borg­ar­svæð­is­stjórn“ á vegum SSH? Slík stjórn allra sveita­stjórna á svæð­inu þyrfti að hitt­ast nokkrum sinnum á ári. Hún myndi álykta eða taka ákvörðun um stóru lín­urnar á höf­uð­borg­ar­svæð­inu svo sem í skipu­lagi og sam­göng­um. Hún gæti staðið fyrir fundum með þing­mönnum svæð­is­ins og ef vel tæk­ist til eflt hags­muna­gæslu fyrir Höf­uð­borg­ar­svæðið þvert á póli­tískar lín­ur.

Sam­ein­ing sveit­ar­fé­laga er mik­il­væg­ari en í fyrstu sýn­ist og nýjar til­lögur um fram­kvæmd máls­ins ganga síst of lang­t. 

Höf­undur er við­skipta­fræð­ing­ur.

Kanntu vel við Kjarnann?

Við á Kjarnanum þökkum lesendum fyrir það traust sem þeir sýna með því að styrkja Kjarnann. 

Frjáls framlög frá lesendum hafa vaxið jafnt og þétt síðustu árin og eru mikilvæg tekjustoð undir reksturinn. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni og greina kjarnann frá hisminu. 

Við tökum hlutverk okkar sem fjölmiðill í þjónustu almennings alvarlega. Kjarninn birti 409 fréttaskýringar og 2.367 fréttir á árinu 2019. Kjarninn er vettvangur umræðu og á nýliðnu ári voru 539 skoðanagreinar birtar, stærstur hluti þeirra aðsendar greinar. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Kórónaveiran breiðist út – Viðbúnaður aukinn í Bandaríkjunum
Alþjóðaheilbrigðisstofnunin WHO hefur lýst því yfir, að nauðsynlegt sé að auka viðbúnað til að hefta útbreiðslu kórónaveirunnar.
Kjarninn 21. febrúar 2020
Magnús Halldórsson
Ekki gleyma listinni í stjórnmálabröltinu
Kjarninn 21. febrúar 2020
Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir dómsmálaráðherra setti tvo dómara við Landsrétt í dag.
Sandra og Ása settar dómarar við Landsrétt
Dómsmálaráðherra hefur ákveðið að setja tvö af þeim þremur umsækjendum sem metnir voru hæfastir til að gegna embætti dómara við Landsrétt í embætti við réttinn. Niðurstaða dómnefndar tók breytingum frá því að hún lá fyrir í drögum og þar til hún var birt.
Kjarninn 21. febrúar 2020
Pottersen
Pottersen
Pottersen – 30. þáttur: Minning um helkrossa
Kjarninn 21. febrúar 2020
Tæknivarpið
Tæknivarpið
Tæknivarpið – Allt um nýju Samsung símana
Kjarninn 21. febrúar 2020
Sólveig Anna Jónsdóttir, formaður Eflingar.
Greiða atkvæði um samúðarverkfall
Verkföll Eflingarfélaga hjá einkareknum skólum og nágrannasveitarfélögum Reykjavíkurborgar verða sett í atkvæðagreiðslu eftir helgi.
Kjarninn 21. febrúar 2020
Þórður Snær Júlíusson
Stöðu hverra þarf raunverulega að „leiðrétta“?
Kjarninn 21. febrúar 2020
Frosti hættur hjá ORF Líftækni
Forstjóri ORF Líftækni hefur sagt upp störfum hjá fyrirtækinu, en mun sinna starfinu áfram þar til eftirmaður verður ráðinn. Vinna við að finna þann aðila er þegar hafin.
Kjarninn 21. febrúar 2020
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar