Sundabraut og Sundahöfn

Páll Hermannsson skrifar um Sundahöfn og Sundabraut.

Auglýsing

Það hefur staðið lengi til að stytta leið­ina frá meg­in­hluta höf­uð­borg­ar­svæð­is­ins til hér­aða norðan borg­ar­innar með svo­kall­aðri Sunda­braut. Ein ástæða fyrir drætti á að koma þessu í fram­kvæmd er val á leið yfir í Gufu­nes og þaðan til norð­urs. Brú var talin væn­legur kost­ur, en til að Sam­skip gætu lagt skipum að bryggju fyrir framan vöru­hús sitt þurfti það háa brú að kostn­að­ur­inn jókst. Brúin yrði kenni­leiti í borg­inni, sem gerir sjón­rænar og list­rænar kröfur og ekki væri víst að göngu- og hjól­reiða­fólk gæti notað brúna.

Síðan hefur komið fram til­laga frá nefnd sam­göngu­ráð­herra og Sam­taka sveita­fé­laga á höf­uð­borg­ar­svæð­inu um að byggja lág­brú, sem myndi leiða til þess að skip Sam­skipa þyrfti að afgreiða norðan brú­ar­inn­ar. Fjar­lægð er óveru­leg. Eim­skip hefur ítrekað flutt meg­in­við­legu sína lengra frá meg­in­vöru­hús­inu.

Sumir vilja þetta ekki. Af hverju veit grein­ar­höf­undur ekki. Rökin gegn lág­brúnni halda ekki vatni.

Auglýsing

Stjórn Faxa­flóa­hafna hefur sent frá sér yfir­lýs­ingu sem leiddi til þess­arar fyr­ir­sagnar í Morg­un­blað­inu: Hafn­ar­stjórnin hafnar lág­brú, og er þar vitnað í for­mann stjórn­ar­inn­ar.

Því er haldið fram að „lág­brú hafi almennt áhrif á þró­un­ar­mögu­leika Sunda­hafn­ar, tekju­þróun og leiði af sér fjár­fest­inga­þörf, sem ekki er tíma­bær í dag“. Þessi yfir­lýs­ing kemur eftir fund stjórnar Faxa­flóa­hafnar þar sem 7 síðna minn­is­blað hafði verið lagt fram. Í minn­is­blað­inu er á einum stað minnst á mjög gott yfir­lit Ráð­gjaf­ar­sviðs KPMG frá því í októ­ber 2018 þar sem kom­ist er að þeirri nið­ur­stöðu að gnótt lands sé til gáma­af­greiðslu í Sunda­höfn í marga ára­tugi miðað við vöxt í gáma­flutn­ing­um. Byggt er á spá þar sem gert er ráð fyrir að gáma­fjöldi um Sunda­höfn vaxi um 78% á 23 ára tíma­bil­i. 

Í minn­is­blað­inu er gert mikið úr hættu á að lág­brú dragi úr nýt­ing­ar­mögu­leikum og að Sundahöfn.leigu­hafar lóða geti mögu­lega átt rétt á bótum vegna slíkrar brú­ar. Nefndar eru lóðir vítt og breitt og ýmsar upp­hæð­ir.

Uppi eru tvær hug­myndir um brú­ar­stæði, sitt hvorum megin Holta­garða. Brú­ar­stæði norðan Holta­garða mundi vissu­lega draga mjög úr notk­un­ar­mögu­leikum Voga­bakka. Hann nýta nú Sam­skip. Þar kemur að auki stöku frysti­skip og frysti­tog­ari, og lítil stór­flutn­inga­skip sem losa nálægt vöru­geymslum bygg­ing­ar­vöru­inn­flytj­enda. Ef brú­ar­stæðið yrði norðan Holta­garða þyrfti að færa gáma­af­greiðslu Sam­skipa norður fyr­ir, sem gerir að fjar­lægð frá skipi að vöru­húsa­dyrum (en mestur hluti gáma er los­aður ann­ars stað­ar) verður svipuð og frá nýja krana Eim­skips að vöru­húsa­dyrum þess. Leng­ingu fjar­lægðar til vöru­húss Eim­skips vegna nýju við­leg­unnar hefur almennt ekki verið líkt við heimsenda. Grein­ar­höf­undur veit ekki hver á að borga hverjum bætur fyrir það. Og veit ekki til að neinn eigi sér­stakan rétt varð­andi legu­pláss frysti­tog­ara, en þeim fer fækk­andi. Þeir stækka og bún­aður um borð ein­faldar losun til þess að stopp við bryggju verði stutt, til þess að menn kom­ist sem fyrst út aft­ur.

Holtagarðar.Lág­brúin yrði í slíkri hæð að undir hana getur allt á hjólum farið nema upp­reistir kran­ar, sem eiga ekk­ert erindi þar um. Samt er í skýrslu nefndar sam­göngu­ráð­herra og Sam­taka sveit­ar­fé­laga á höf­uð­borga­svæð­inu vísað til nefnd­ar­á­lits meiri­hluta umhverf­is- og sam­göngu­nefndar Alþingis þar sem segir að „skerð­ing á farm­svæð­inu [hefði] til lengri tíma nei­kvæð áhrif á nýt­ingu svæð­is­ins þar sem 4 hekt­arar yrðu ekki nýti­legir fyrir höfn­ina auk þess sem þverun svæð­is­ins með vega­mann­virki [hefði] áhrif á innri starf­semi þess“. Ein­hver hefur gefið umhverf­is- og sam­göngu­nefnd þessar upp­lýs­ingar og er kannski ekki við nefnd­ina að sakast að engar stað­reyndar rök­semdir eru að baki full­yrð­ing­anna. Eng­inn hefur haft fyrir því að kynna skýrslu KPMG fyrir nefnd­inni, eða meiri­hluta henn­ar.

Í sömu skýrslu er minnst á fram­tíð­ar­sýn skipa­fé­lag­anna; Sam­skip reikni með tvö­földun á næstu 10 árum og Eim­skip þre­földun á ótil­greindum tíma. Ekki er annað að sjá en að tekið hafi verið mark á þess­ari sýn félag­anna og talað um að „verði slíkt að veru­leika hlýtur það að kalla á mikla end­ur­skipu­lagn­ingu á land­notkun óháð til­vist Sunda­braut­ar“. Það virð­ist litið á það sem dóna­skap að biðja menn að færa rök fyrir máli sínu. Miðað við spá KPMG vex mark­að­ur­inn um 17% á næstu 10 árum. Fari svo að spá um Sam­skipa tvö­földun gáma­magns ræt­ist, þá kæmi megnið af þeim vexti frá Eim­skip, sem þá þyrfti umtals­vert minna land. Lausn á slíkum til­færslum er að finna í skýrslu KPMG þar sem ann­ars vegar er talað um sam­liggj­andi gáma­svæði og hins vegar sagt frá þessu: „Er­lendis hefur færst í vöxt að sér­hæfð fyr­ir­tæki sjá um starf­semi gáma­hafna. Oft er þá höfnin í eigu opin­berra aðila sem býður út rekstur með vel skil­greindum lyk­il­þáttum er lúta að meðal ann­ars stjórn­ar­hátt­um, þjón­ustu, frammi­stöðu, verð­lagn­ingu og eft­ir­lits­þátt­u­m.“ Ef stjórn Faxa­flóa­hafna beitir sér fyrir að koma rekstri gáma­af­greiðslu á óháðan aðila mundi sá aðili kapp­kosta góða land­nýt­ingu til fram­tíðar og lega Sunda­brautar skiptir engu máli í því til­liti.

Ef farin er leiðin norðan Holta­garða er farið yfir geymslu­svæði fyrir bíla sem á ekki að hafa meiri for­gang en sam­göngu­þarfir borg­ar­búa eða lands­manna allra, því Sunda­braut er talin stytta leið­ina frá nefnd­ar­húsi Alþingis norður í land um 8 kíló­metra.

Verði farið sunnan Holta­garða yrði sama land til staðar norðan Holta­garða til flutn­inga til hafn­ar­svæð­is­ins og frá.

Einu bygg­ing­arnar sem hugs­an­lega yrðu verr settar eru skemmur og land syðst á svæð­inu. Sjálf­sagt væri fyrir byggða­þróun í borg­inni að skemm­urnar væru rifn­ar, eig­endum greiddar bætur og hin nýja Voga­byggð lengd aðeins til norð­urs þannig að þar kæm­ist fyrir veru­legt magn íbúða á besta stað í bæn­um. 

Það er í raun með ein­dæmum að Faxa­flóa­hafn­ir, sem krefj­ast hæsta vöru­gjalds sem þekk­ist í Norður Evr­ópu - sem er svo í stíl við hæstu upp­skip­un­ar­gjöld í Norð­ur­-­Evr­ópu sem skipa­fé­lögin íslensku krefj­ast - skuli standa gegn fram­þróun eins og umbótum á vega­teng­ing­um, sem kæmu sér vel fyrir hjól­reiða­fólk og gang­andi inn­an­bæj­ar, og greiddu alla umferð til norð­urs frá stærstum hluta höf­uð­borg­ar­svæð­is­ins.

Það væri meiri sómi að því að fyr­ir­tæki í eigu sveit­ar­fé­lag­anna stæði fyrir hámarks­nýt­ingu á landi eins og því í Sunda­höfn, lands­mönnum öllum til hags­bóta, en taki ekki sífellt þátt í því sjón­ar­spili sem tví­k­eppni skipa­fé­lag­anna leiðir til með til­heyr­andi sóun lands. Um það má fræð­ast í skýrslu KPMG og í grein minni í Kjarn­anum í vor.

Greinin birt­ist fyrst í Vís­bend­ingu.Hægt er að ger­ast áskrif­andi hérna

Kanntu vel við Kjarnann?

Við á Kjarnanum þökkum lesendum fyrir það traust sem þeir sýna með því að styrkja Kjarnann. 

Frjáls framlög frá lesendum hafa vaxið jafnt og þétt síðustu árin og eru mikilvæg tekjustoð undir reksturinn. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni og greina kjarnann frá hisminu. 

Við tökum hlutverk okkar sem fjölmiðill í þjónustu almennings alvarlega. Kjarninn birti 409 fréttaskýringar og 2.367 fréttir á árinu 2019. Kjarninn er vettvangur umræðu og á nýliðnu ári voru 539 skoðanagreinar birtar, stærstur hluti þeirra aðsendar greinar. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Freyr Eyjólfsson
Neysla og úrgangur eykst á heimsvísu – Ákall um nýjar, grænar lausnir
Kjarninn 20. febrúar 2020
Ísold Uggadóttir og Auður Jónsdóttir
Himinhrópandi mistök í máli Maní
Kjarninn 20. febrúar 2020
Haraldur Johanessen var enn ríkislögreglustjóri þegar samkomulagið var gert. Hann lét af störfum skömmu síðar
Samkomulag ríkislögreglustjóra hækkaði laun yfirmanna um 48 prósent
Þeir yfirmenn hjá ríkislögreglustjóra sem skrifuðu undir samkomulag við embættið í fyrra hækkuðu samtals grunnlaun sín um 314 þúsund krónur á mánuði og sameiginlegar lífeyrisgreiðslur um 309 milljónir.
Kjarninn 20. febrúar 2020
Samninganefnd starfsgreinasambandsins.
Starfsgreinasambandið nær samkomulagi við ríkið um nýjan kjarasamning
Starfsgreinasambandið og ríkið náðu í gær saman um útlínur á nýjum kjarasamningi á fundi hjá ríkissáttarsemjara.
Kjarninn 20. febrúar 2020
Sólveig Anna Jónsdóttir, formaður Eflingar.
Efling fordæmir Dag fyrir að vilja ekki eiga samtal við sig
Efling segir borgarstjórann í Reykjavík tala niður kjara- og réttlætisbaráttu félagsins. Framsetning hans á tilboðum Reykjavíkurborgar um launahækkanir til félagsmanna Eflingar sé í þeim „tilgangi að fegra mögur tilboð borgarinnar.“
Kjarninn 20. febrúar 2020
Sonja Ýr Þorbergsdóttir, formaður BSRB.
Verkföll hjá BSRB hefjast að óbreyttu í byrjun mars
Verkföllin munu hafa mikil áhrif á almannaþjónustuna enda munu þau ná til starfsfólks í heilbrigðisþjónustunni, þar með talið á Landspítalanum, og í skólum, leikskólum og á frístundaheimilum.
Kjarninn 20. febrúar 2020
Hillur verslana eru í dag fullar af fersku brauði.
Uppþot vegna brauðsins stormur í vatnsglasi
„Hvenær verður næst brauð viðvörun?“ „Brauð er búið í borginni, líka hvíta brauðið. Fólk ætlar greinilega að leyfa sér þessar síðustu klukkustundir á jörðu.“ Þeir voru margir brandararnir sem fuku í sprengilægðinni í síðustu viku.
Kjarninn 20. febrúar 2020
Traust almennings á dómstólum
Auður Jónsdóttir rithöfundur hitti gamalreyndan lögmann, Ragnar Aðalsteinsson, til að ræða hið svokallaða Landsréttarmál en það vekur upp áleitnar spurningar.
Kjarninn 20. febrúar 2020
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar