Útrýmum fátækt

Fimm leiðtogar verkalýðsfélaga og baráttusamtaka segja að fólk sem býr við fátækt beri ekki ábyrgð á henni heldur samfélagið allt. Við verðum að sjá til þess að enginn sé skilinn eftir.

Forystufólk ASÍ BHM BSRB KÍ ÖBÍ
Auglýsing

Tæp­lega 10 pró­sent Íslend­inga eiga það á hættu að búa við fátækt. Hlut­fallið er enn hærra þegar kemur að börn­um. Okkur ber sið­ferði­leg skylda til að breyta þessu. Í gegnum tíð­ina hefur umræðu um fátækt á Íslandi verið mætt með svörum um að tekju­jöfn­uður hér á landi sé meiri en í sam­an­burð­ar­löndum og að stétt­skipt­ing og fátækt séu þar af leið­andi minni. Það breytir ekki þeirri stað­reynd að rúm­lega tíunda hvert barn á Íslandi á það á hættu að búa við fátækt. Það getum við ekki sætt okkur við.

Öryrkjar eru sá hópur sem er lík­leg­astur til að búa við fjár­hags­þreng­ingar og fátækt. Börn þeirra og ein­stæðra for­eldra eru í lang­mestri fátækt­ar­hættu. Nú þegar efna­hags­lífið er að ganga í gegnum djúpa kreppu af völdum COVID-19 far­ald­urs­ins er hætta á að þessi hópur muni stækka. Hjálp­ar­stofn­anir merkja nú þegar stór­aukna spurn eftir aðstoð og segja flesta í þeim hópi vera öryrkja og lang­veikar ein­stæðar mæð­ur.

Fátækt er ekki óum­flýj­an­legur veru­leiki. Stjórn­völd hafa úrslita­á­hrif á það hvort fólk búi við fátækt, með öllum þeim alvar­legu and­legu og lík­am­legu afleið­ingum sem henni fylgja. Það er póli­tísk ákvörðun að gera ekki nóg. Afleið­ing langvar­andi aðgerða­leysis er að ójöfn­uður mun aukast og fátækum fjölga.

Auglýsing

Dæmi um slíka póli­tíska ákvörðun er að láta fram­færslu­við­mið öryrkja ekki fylgja launa­þróun í land­inu. Ef fram­færslu­við­mið almanna­trygg­inga hefðu fylgt launa­þróun frá árinu 2009 væru þau tæp­lega 50 þús­und krónum hærri fyrir öryrkja sem býr með öðrum full­orðnum en rúm­lega 35 þús­und krónum hærri fyrir öryrkja sem býr einn. Önnur slík póli­tísk ákvörðun er að skerða örorku­líf­eyri eins og raun ber vitni hjá öryrkjum sem hafa vinnu­færni og vilja starfa á vinnu­mark­aði. Ef frí­tekju­mark vegna atvinnu­tekna hefði hækkað með sama hætti og laun frá 2009 væri það nærri tvö­falt hærra en það er í dag eða 208.000 kr á mán­uð­i. 

Ein­hverjir kunna að telja að þessi umræða sé ekki tíma­bær nú þegar við stöndum frammi fyrir gríð­ar­miklum vanda vegna COVID-19 heims­far­ald­urs­ins. Við telj­um, þvert á móti, að nú sé einmitt rétti tím­inn til að styðja betur við fólk í við­kvæmri stöðu. Þá er ljóst að eitt mik­il­væg­asta skrefið fyrir efna­hags­lífið nú er að auka kaup­getu fólks svo stuðla megi að auk­inni neyslu inn­an­lands. Örorku­líf­eyr­is­þegar eru margir með langvar­andi lágar tekjur og eiga fyrir vikið hvorki sparifé eða eignir og hafa tak­mark­aða lána­mögu­leika. Einu bjarg­ráð þeirra eru að leita til sveit­ar­fé­laga um fjár­hags­að­stoð eða sækja aðstoð frá hjálp­ar­stofn­un­um.  

Reynslan frá síð­astu kreppu sýnir að fjár­hags­á­hyggjur og slæm fjár­hags­staða hafa veru­lega nei­kvæð áhrif á lík­am­lega og and­lega heilsu fólks. Afleið­ingar þess eru lengi að koma fram en eru langvar­andi og einn helsti orsaka­valdur kuln­unar og örmögn­un­ar.

Tím­inn til aðgerða er núna. Bregð­umst við með því að hækka örorku­líf­eyri og tryggjum að hann fylgi launa­þró­un. Drögum úr skerð­ingum hjá öryrkjum sem hafa vinnu­færni og vilja leggja sitt af mörk­um. Ábyrgð á fátækt bera ekki þau sem búa við hana heldur sam­fé­lagið allt. Við verðum að sjá til þess að eng­inn sé skil­inn eft­ir.

Drífa Snædal, for­seti ASÍ.

Sonja Ýr Þor­bergs­dótt­ir, for­maður BSRB.

Ragnar Þór Pét­urs­son, for­maður Kenn­ara­sam­bands Íslands.

Þór­unn Svein­bjarn­ar­dótt­ir, for­maður BHM. 

Þur­íður Harpa Sig­urð­ar­dótt­ir, for­maður Öryrkja­banda­lags Íslands.



Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Þríeykið: Þórólfur, Alma og Víðir.
Takk fyrir ykkur
„Í dag er stór dagur,“ sagði sóttvarnalæknir á upplýsingafundi almannavarna í dag. Þar átti hann við enn eitt skrefið í afléttingu takmarkana. Í hugum landsmanna var dagurinn þó ekki síst stór því fundurinn var sá síðasti – í bili að minnsta kosti.
Kjarninn 25. maí 2020
Jón Baldvin Hannibalsson
Um Alaskaarðinn og íslenska arfinn
Kjarninn 25. maí 2020
Katrín Jakobsdóttir, forsætisráðherra.
„Mjög áhugavert að skoða hugmyndir um þrepaskiptan erfðafjárskatt“
Forsætisráðherra sagði á Alþingi í dag að áhugavert væri að skoða hugmyndir um þrepaskiptan erfðafjárskatt en hún var meðal annars spurð út í fram­sal hluta­bréfa­eigna aðaleigenda Samherja til afkomendanna.
Kjarninn 25. maí 2020
Svandís Svavarsdóttir heilbrigðisráðherra.
Svandís þakkar þríeykinu fyrir sitt framlag
Heilbrigðisráðherra þakkaði Ölmu, Þórólfi og Víði á síðasta upplýsingafundi almannavarna í dag. Hún minnti einnig á að baráttunni væri enn ekki lokið.
Kjarninn 25. maí 2020
Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknir.
Veiran mögulega að missa þróttinn
Sóttvarnalæknir segir að hugsanlega sé kórónuveiran að missa þróttinn. Þeir sem smitast hafa af COVID-19 undanfarið eru ekki mikið veikir. Aðeins sex smit hafa greinst hér á landi í maí.
Kjarninn 25. maí 2020
Píratar mælast næst stærstir í nýrri skoðanakönnun frá MMR
Sjálfstæðisflokkurinn mælist með 23,5 prósent fylgi í nýrri könnun MMR, en þar í kjölfarið koma Píratar með 14,6 prósent fylgi. Framsóknarflokkurinn væri minnsti flokkurinn sem næði inn þingmanni miðað við þessa könnun og mælist með 6,4 prósent fylgi.
Kjarninn 25. maí 2020
Frá Bræðslunni í fyrra. Næsta Bræðsla verður árið 2021.
„Samfélagsleg skylda“ að aflýsa Bræðslunni
Tónlistarhátíðin Bræðslan fer ekki fram í sumar. Skipuleggjendur hátíðarinnar segja það samfélagslega skyldu sína að aflýsa hátíðinni og vilja koma í veg fyrir alla mögulega smithættu.
Kjarninn 25. maí 2020
Ólafur Arnalds
Gagnsæi og rangsnúnir landbúnaðarstyrkir
Kjarninn 25. maí 2020
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar