Gleðilegan alþjóðlegan mjólkurdag!

Margrét Gísladóttir segir að það sé mikilvægt að allur iðnaður vinni að því að hámarka framleiðni og draga úr losun, öðruvísi séum við ekki sjálfbær. Með áframhaldandi grænum fjárfestingum og sjálfbærum skrefum sé öruggari framtíð sköpuð fyrir alla.

Auglýsing

Í dag, 1. júní, er alþjóð­legi mjólk­ur­dag­ur­inn hald­inn hátíð­legur víða um heim. Fram­tak­inu var hrundið af stað af Mat­væla- og land­bún­að­ar­stofnun Sam­ein­uðu þjóð­anna (FAO) árið 2001 og er til­gangur þess að vekja athygli á ávinn­ingi mjólkur og mjólk­ur­fram­leiðslu í mat­væla­kerfum heims­ins, hvort sem litið er til efna­hags, nær­ingar eða sam­fé­lags­ins. Í ár er athygl­inni beint að aðgerðum innan mjólkur­iðn­að­ar­ins til að vinna gegn lofts­lags­breyt­ingum og draga úr áhrifum iðn­að­ar­ins á jörð­ina.

Ábyrg neysla

Á hverju ári fram­leiðir Mjólk­ur­sam­salan gæða­vörur úr um 150 milljón lítrum af mjólk frá íslenskum bænd­um, sem upp­fylla nær­ing­ar­þörf ein­stak­linga á mis­mun­andi ald­urs­skeið­um. Mjólkin er upp­full af nær­ing­ar­efnum og leitun er að fæðu­gjöfum sem inni­halda fleiri vítamín og stein­efni. Þá er hún mik­il­vægur kalk­gjafi og inni­heldur einnig joð, en nýj­ustu rann­sóknir sýna að um 80% íslenskra kvenna fá að öllum lík­indum ekki nægi­legt joð og við erum nú í fyrsta sinn að sjá joðskort hjá ungum konum á barn­eign­ar­aldri. Því eru mjólk­ur­vörur mik­il­vægur hluti af matar­æði okk­ar.

Mat­ar­sóun hefur lengi verið áskorun í hinum vest­ræna heimi en talið er að um 1,3 milljón tonn af mat­vælum fari í ruslið á hverju ári. Það sam­svarar um þriðj­ungi þess matar sem keyptur fer beint í ruslið. Ef við yfir­færum það í krónur þá er talið að hver ein­stak­lingur hendi nýt­an­legum mat að virði um 60.000 króna á ári. Í fjög­urra manna fjöl­skyldu gerir það 240.000 krónur á ári. Aug­ljóst er að hægt að nýta þá fjár­muni bet­ur.

Auglýsing

Til þess að sporna gegn mat­ar­sóun hefur Mjólk­ur­sam­salan hvatt neyt­endur til að líta ekki ein­ungis á geymslu­þol vara, heldur treysta á lykt­ar­skyn til að athuga gæði vör­unn­ar. Með þetta fyrir augum var tekin upp ný merk­ing á mjólk­ur­fernum þar sem fyrir neðan „Best fyr­ir“ dag­setn­ing­una stendur „oft góð leng­ur“. Þá er sér­stak­lega litið til auk­ins geymslu­þols þegar umbúðir vara eru vald­ar.

Sjálf­bærni eykst í allri fram­leiðslu­keðj­unni

Í dag er fram­leidd mjólk á um 520 bæj­um, hring­inn í kringum landið með til­heyr­andi atvinnu­sköp­un, ekki ein­ungis við fram­leiðsl­una sjálfa heldur einnig hina ýmsu þjón­ustu og afurða­vinnslu. Með­al­búið hefur stækkað um tæp 30% á síð­ustu 10 árum og með auk­inni tækni­væð­ingu og kyn­bótum hefur fram­leiðsla íslensku kýr­innar auk­ist um 16,5% á sama tíma, sem þýðir að við þurfum færri kýr til að fram­leiða sama heild­ar­magn af mjólk og áður.

Mjólk­ur­sam­salan hefur ráð­ist í fjár­fest­ingar í nýjum tækja­bún­aði und­an­farin ár sem eykur nýt­ingu afurða, eflir nýsköpun og dregur úr los­un. Þar má nefna fram­leiðslu á prótein­dufti úr mysu sem áður fór til spillis og fljót­lega mun fram­leiðsla á etanóli úr mjólk­ur­sykri og kaseini úr und­an­rennu fara af stað. Sem dæmi um aðgerð til að draga úr losun var fjár­fest í tækja­bún­aði við duft­fram­leiðslu sem varð til þess að kolefn­is­spor þess dróst saman um 95%. Þá hefur fyr­ir­tækið nýlega skipt út bíla­flota sölu­teymis síns fyrir raf­magns­bíla og síð­ast­liðið haust var tek­inn í notkun flutn­inga­bíll sem keyrir á met­ani í stað dísel.

Það er mik­il­vægt að allur iðn­aður vinni að því að hámarka fram­leiðni og draga úr los­un, öðru­vísi erum við ekki sjálf­bær. Með áfram­hald­andi grænum fjár­fest­ingum og sjálf­bærum skref­um, bæði stórum og smá­um, sköpum við betri og örugg­ari fram­tíð fyrir alla.

Höf­undur sér­fræð­ingur á hag­sýslu- og sam­skipta­sviði Mjólk­ur­sam­söl­unn­ar.

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Katrín Jakobsdóttir, formaður Vinstri grænna og forsætisráðherra.
Fylgi Vinstri grænna hefur aldrei mælst minna í könnun Gallup – 7,2 prósent styðja flokkinn
Píratar hafa næstum því tvöfaldað fylgi sitt frá síðustu kosningum og Samfylkingin hefur aukið sitt fylgi um tæplega 40 prósent. Sjálfstæðisflokkur mælist undir kjörfylgi en Framsókn siglir lygnan sjó.
Kjarninn 2. júlí 2022
Það sem er sérstakt við spjöld þessi er að í stað þess að á þeim séu myndir og upplýsingar um landsliðsmenn í knattspyrnu eru þar að finna sögur verkafólks sem látist hafa við undirbúning mótsins.
Gefa út „fótboltaspil“ með verkafólki sem látist hefur við undirbúninginn í Katar
Þúsunda farandsverkamanna er minnst í átaki sænsku rannsóknarblaðamannasamtakanna Blankspot til að vekja athygli á mannlega kostnaðnum við Heimsmeistaramótið sem hefst í nóvember.
Kjarninn 2. júlí 2022
Alls fóru 0,0002% af fjármagni í COVID-viðbragðsáætlunum í að uppræta kynbundið ofbeldi
Ríki sem eiga sterka femíníska hreyfingu hafa verið talsvert líklegri til að taka tillit til kynjasjónamiða í COVID-19 áætlunum sínum en þau ríki þar sem engin eða veik femínísk hreyfing er við lýði, samkvæmt nýrri skýrslu.
Kjarninn 2. júlí 2022
Heimili eru talin ábyrg fyrir tonnum á tonn ofan af matvælum sem fara í ruslið.
Svona spornar þú við sóun í sumarfríinu
Það vill enginn koma heim í ýldulykt eftir gott frí. Þá vilja eflaust flestir ekki umturnast í umhverfissóða á ferðalaginu. Hér eru nokkur ráð til njóta sumarleyfisins langþráða án þess að koma heim í fýlu.
Kjarninn 2. júlí 2022
Þórður Snær Júlíusson
Partíið er búið
Kjarninn 2. júlí 2022
Alls 16 prósent ungra kjósenda fylgdist ekkert með pólitískum fréttum í kosningabaráttunni
Það færist í aukana að fólk fái fréttir af íslenskum stjórnmálum í gegnum netið og sérstaklega samfélagsmiðla. Fleiri 18 til 25 ára kjósendur notuðu samfélagsmiðla til að nálgast upplýsingar um síðustu kosningar en sjónvarpsfréttir.
Kjarninn 2. júlí 2022
Þorbjörg Sigríður spurði Bjarna Benediktsson um grænar fjárfestingar ríkisins.
Um 2 prósent af fjárfestingum ríkisins teljast „grænar“
Miðað við þrönga skilgreiningu námu grænar fjárfestingar um 2 prósentum af heildarfjárfestingum ríkisins í fyrra. Ef notast er við víðari skilgreiningu og t.d. framlög til nýs Landspítala tekin með, er hlutfallið 20 prósent.
Kjarninn 1. júlí 2022
Bjarni Beneditsson fjármála- og efnahagsráðherra.
„Gjör rétt – ávallt“
Fjármála- og efnahagsráðherra segir að laun dómara eins og annarra æðstu embættismanna séu ekki lækka. Um sé að ræða leiðréttingu. Hann segir að það sé ekkert minna en siðferðisbrestur að skila því ekki sem ofgreitt var úr opinberum sjóðum.
Kjarninn 1. júlí 2022
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar