Bjarni Benediktsson, fjármála- og efnahagsráðherra, lagði frumvarpið fram.
Bjarni Benediktsson, fjármála- og efnahagsráðherra, lagði frumvarpið fram.
Auglýsing

Breyt­ingar á lögum um gjald­eyr­is­mál, sem leiða að sér losun á fjár­magns­höftum sem hafa verið við lýði á Íslandi frá því í nóv­em­ber 2008, voru sam­þykkt á Alþingi í dag með öllum greiddum atkvæð­um. Lögin öðl­ast þegar gildi. Um er að ræða langstærsta skref Íslands út úr því haftaum­hverfi sem slegið var utan um efna­hag lands­ins sem stigið hefur verið frá hruni. Rík­is­stjórnin hafði lagt mikla áherslu á að málið yrði sam­þykkt fyrir kosn­ing­ar. Íslend­ingar hafa búið við þær tak­­mark­­anir á fjár­­­magns­hreyf­­ingum sem fylgja höftum í tæp átta ár. 

Frum­varpið var lagt fram á Alþingi 17. ágúst síð­ast­lið­inn.  Leið­­togar rík­­is­­stjórn­­­ar­innar og seðla­­banka­­stjóri kynntu aðgerð­­irnar sem það felur í sér á blaða­­manna­fundi dag­inn áður. 

Fjár­­­mála- og efna­hags­ráðu­­neytið áætl­aði við fram­lagn­ingu frum­varps­ins að beiðnum um und­an­þágur frá lögum um gjald­eyr­is­­mál muni fækka um 50-65 pró­­sent verði frum­varpið að lög­­­um. Almenn­ingur mun fá að fjár­­­festa fyrir allt að 100 millj­­ónir króna erlendis í kjöl­far þess.

Auglýsing

Alls voru sendar úr 52 umsagna­beiðnir og bár­ust tólf umsagn­ir. Efna­hags- og við­skipta­nefnd gerði breyt­ingar á frum­varp­inu áður en það var afgreitt sem byggði m.a. á hluta þeirra umsagna.

Tól til inn­grips enn til staðar

Þótt að í breyt­ingum á höft­unum felist aukið frelsi til fjár­­­magns­hreyf­­ingu til og frá land­inu þá verða höft ekki afn­um­in. Enn verða tak­­mark­­anir og Seðla­­banki Íslands mun áfram hafa ýmis tól til inn­­­grips telji hann þess þurfa.

Strax við gild­is­­töku lag­anna mun bein erlend fjár­­­fest­ing inn­­­lendra aðila verða ótak­­mörkuð en áfram háð stað­­fest­ingu Seðla­­banka Íslands. Fjár­­­fest­ing í fjár­­­mála­­gern­ingum upp að ákveð­inni upp­­hæð verður að mestu frjáls og ein­stak­l­ingar mega kaupa sér eina fast­­eign á ári erlendis sem má kosta hvað sem er. Þá verður dregið úr skila­­skyldu inn­­­lendra aðila á erlendum gjald­eyri og hún afnumin vegna lán­­töku ein­stak­l­inga hjá erlendum aðilum vegna kaupa á fast­­eign, fara­tæki eða fjár­­­fest­inga erlend­­is. Þá munu Íslend­ingar sem hyggja á ferða­lög erlendis ekki lengur þurfa að fram­vísa flug­­miða til að geta keypt gjald­eyri í banka. 

Á sama tíma verða heim­ildir Seðla­­banka Íslands til upp­­lýs­inga­öfl­unar aukn­­ar. Starfs­­fólk hans mun því mega safna umfangs­­meiri upp­­lýs­ingum um gjald­eyr­is­­notkun Íslend­inga en áður. Þetta er sagt vera til að hjálpa bank­­anum við að stuðla að verð­lags- og fjár­­­mála­­stöð­ug­­leika.

Í byrjun næsta árs verður fjár­­hæð­­ar­­mörk til fjár­­­fest­inga í erlendum fjár­­­mála­­gern­ingum hækkuð og inn­­­stæð­u­­flutn­ingur heim­il­að­­ur. Það þýðir að hægt verður að leggja inn á banka­­reikn­inga á milli landa að nýju án þess flækju­­stigs sem nú er á slíkri aðgerð. Auk þess stendur til að rýmka heim­ildir ein­stak­l­inga til að kaupa gjald­eyri veru­­lega. 

Áætlun kynnt í fyrra­­sumar

Stjórn­­­völd kynntu áætlun sína um losun hafta í fyrra­sum­­­­­ar. Aðal­­­at­riði þeirrar áætl­­­unar snér­ust um að ljúka slitum þrota­­­búa föllnu bank­anna og aðgerðir til að taka á hinni svoköll­uðu aflandskrón­u­snjó­­­hengju í eigu erlendra aðila sem var föst innan íslenskra hafta. Samið var við kröf­u­hafa föllnu bank­anna um að þeir gæfu eftir hluta eigna sinna gegn því að fá að fara með aðrar eignir út úr höftum og var gengið frá því sam­komu­lagi á síð­­­asta ári. 

Næsta stóra skref var svo aflandskrón­u­út­­­­­boð Seðla­­­banka Íslands, þar sem eig­endum slíkra voru boðnir tveir kost­­­ir. Annar fólst í því að eig­end­­­­­­urnir sam­­­­­­þykki að selja krón­­­­­­urnar sínar á geng­inu 190-220 krónur á hverja evru í útboði sem fór fram 16. júní síð­­­­­ast­lið­inn. Þeir sem myndu ekki sam­­­­­­þykkja að taka þátt í þessu útboð­i myndi bjóð­­­­­ast að fjár­­­­­­­­­­­festa í sér­­­­­­­­­­­stök­um inn­­­­­­­­­­­stæð­u­bréfum útgefnum af Seðla­­­­­­banka Íslands sem bera 0,5 pró­­­­­­sent vexti en vextir á þeim eru end­­­­­­ur­­­­­­skoð­aðir árlega.

Tvo útboð voru haldin í jún­­­í. Fjár­­­­hæð sam­­­­þykktra til­­­­­­­boða í báðum útboð­unum var 83 millj­­­­arðar króna. Alls voru 188 millj­­­­arðar króna boðnir í útboð­inu en heild­­­­ar­um­­­­fang aflandskrón­u­vand­ans var fyrir það um 319 millj­­­­arðar króna. Því liggur fyrir að stórir aflandskrón­u­eig­endur tóku ekki þátt í útboð­un­­­um. Þar er aðal­­­­­lega um að ræða banda­ríska fjár­­­­­fest­inga­­­sjóði sem hafa boðað máls­höfðun gegn íslenska rík­­­inu vegna máls­ins. 

Þá voru einnig fram­­­kvæmdar laga­breyt­ingar sem færðu Seðla­­­banka Íslands nýtt stjórn­­­tæki í tengslum við und­ir­­­bún­­­ing los­unar hafta. Um er að ræða reglu um bind­ingu reið­u­fjár vegna nýs inn­­­­­streymis erlends gjald­eyris sem á að draga úr svoköll­uðum vaxta­muna­við­­­skipt­u­m. 

Allir ofan­­­greindir þættir áttu að marka leið­ina að losun hafta á ein­stak­l­inga og fyr­ir­tæki á Íslandi. Og nú hefur verið sam­þykkt frum­varp sem losar um fjár­magns­höftin á Íslandi.

Við þurfum á þínu framlagi að halda

Þú getur tekið beinan þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við sem vinnum á ritstjórn Kjarnans viljum hvetja þig til að vera með okkur í liði og leggja okkar góða fjölmiðli til mánaðarlegt framlag svo við getum haldið áfram að vinna fyrir lesendur, fyrir fólkið í landinu.

Kjarninn varð níu ára í sumar. Þegar hann hóf að taka við frjálsum framlögum þá varð slagorðið „Frjáls fjölmiðill fyrir andvirði kaffibolla“ til og lesendur voru hvattir til að leggja fram í það minnsta upphæð eins kaffibolla á mánuði.

Mikið vatn hefur runnið til sjávar á þeim níu árum sem Kjarninn hefur lifað. Í huga okkar á Kjarnanum hefur þörfin fyrir fjölmiðla sem veita raunverulegt aðhald og taka hlutverk sitt alvarlega aukist til muna.

Við trúum því að Kjarninn skipti máli fyrir samfélagið.

Við trúum því að sjálfstæð og vönduð blaðamennska skipti máli.

Ef þú trúir því sama þá endilega hugsaðu hvort Kjarninn er ekki allavega nokkurra kaffibolla virði á mánuði.

Vertu með okkur í liði. Þitt framlag skiptir máli.

Ritstjórn Kjarnans: Sunna Ósk Logadóttir, Þórður Snær Júlíusson, Erla María Markúsdóttir, Arnar Þór Ingólfsson, Eyrún Magnúsdóttir og Grétar Þór Sigurðsson.


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir
Skyldur okkar í loftslagsbaráttunni
Kjarninn 10. desember 2022
Ríkisstjórn Katrínar Jakobsdóttur hefur setið að völdum síðan seint á árinu 2017. Hlutfall allra ríkustu landsmanna í heildartekjum þjóðarinnar hefur aukist milli allra ára sem hún hefur setið.
Ríkasta 0,1 prósentið hefur ekki tekið til sín stærri hluta af tekjukökunni síðan 2007
Þær 244 fjölskyldur sem höfðu mestar tekjur á síðasta ári þénuðu alls 36 milljarða króna í fjármagnstekjur á árinu 2021. Það voru 20 prósent af öllum slíkum tekjum sem urðu til á því ári. Hópurinn þénaði 4,2 prósent af öllum tekjum sem urðu til í landinu.
Kjarninn 10. desember 2022
Meghan og Harry kynntust á Instagram. Hljómar kannski ekki eins og ævintýri, enda hafa þau sagt skilið við slík, að minnsta kosti konungleg ævintýri.
Sannleikur Harrys og Meghan – frá þeirra eigin sjónarhorni
Harry og Meghan fundu sig knúin til að segja „sinn eigin sannleika“ af samskiptum þeirra við konungsfjölskylduna og ákvörðun þeirra að segja skilið við allar konunglega skyldur. Sannleikurinn er nú aðgengilegur á Netflix en sitt sýnist hverjum.
Kjarninn 9. desember 2022
Ingrid Kuhlman
Sjö tegundir hvíldar
Kjarninn 9. desember 2022
Tillaga Andrésar Inga Jónsson, þingmanns Pírata, um að fresta umræðu um breytingu á lögum um útlendinga fram yfir áramót var felld við upphaf þingfundar. Stjórnarandstaðan sakar meirihlutann um að setja fjölda mála í uppnám með þessu.
Segja stjórnarmeirihlutann stilla öryrkjum upp á móti útlendingum
Tillaga þingmanns Pírata um að taka af dagskrá frumvarp um alþjóðlega vernd var felld á Alþingi. Stjórnarandstöðuþingmenn segja það fáránlegt að afgreiða eigi frumvarpið áður en eingreiðsla til öryrkja verði tekin fyrir á þingi.
Kjarninn 9. desember 2022
Katrín Jakobsdóttir, formaður Vinstri grænna og forsætisráðherra.
Ekki upplýst formlega en leitað til hennar „í krafti vináttu og persónulegra tengsla“
Forsætisráðherra segir að hún hafi ekki verið upplýst formlega um að ráðherra hafi sýnt af sér vanvirðandi framkomu. Þegar leitað sé til hennar sem trúnaðarvinar sé um persónuleg málefni að ræða sem kalli ekki á að hún setji þau í farveg stjórnsýslumála.
Kjarninn 9. desember 2022
Hægt er að horfa á sjónvarp með ýmsum hætti.
Myndlyklum í útleigu fækkað um 25 þúsund á fimm árum
Þeim sem leigja myndlykla fyrir nokkur þúsund krónur á mánuði af fjarskiptafyrirtækjum til að horfa á sjónvarp hefur fækkað um tíu þúsund á einu ári. Fleiri og fleiri kjósa að horfa á sjónvarp í gegnum app.
Kjarninn 9. desember 2022
Hér sést annar mannanna vera leiddur inn í héraðsdóm eftir handtöku í september.
Búið að birta ákæru gegn tveimur mönnum fyrir að skipuleggja hryðjuverk
Í september voru tveir menn handteknir grunaðir um að hafa ætlað að fremja hryðjuverk á Íslandi. Þeir eru taldir hafa ætlað að ráðast að Alþingi og nafngreindum stjórnmálamönnum. Búið er að birta lögmönnum þeirra ákæru.
Kjarninn 9. desember 2022
Meira eftir höfundinnÞórður Snær Júlíusson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar
None