Mynd: Samsett modernanetflixmeta.png
Mynd: Samsett

Vonarstjörnur á hlutabréfamarkaði dofna

Áhugi fjárfesta á ýmsum fyrirtækjum sem hafa vaxið hratt í faraldrinum er byrjaður að dvína, en virði líftæknifyrirtækja, ásamt streymisveitum og samfélagsmiðlum, hefur minnkað hratt á síðustu vikum.

Síð­ustu tvö ár hafa verið gjöful fyrir ýmis líf­tækni­fyr­ir­tæki, streym­isveitur og sam­fé­lags­miðla, en vegna beinna og óbeinna áhrifa heims­far­ald­urs­ins hefur eft­ir­spurn eftir starf­semi þeirra auk­ist nokk­uð. Á sama tíma hafa lágir vextir á heims­vísu einnig aukið almennan áhuga á fjár­fest­ing­um, svo virði ýmissa fyr­ir­tækja á hluta­bréfa­mark­aði hefur auk­ist sömu­leið­is.

Á síð­ustu vikum hefur þessi þróun þó snú­ist við að nokkru leyti, en vísi­tölur á hluta­bréfa­mörk­uðum hafa lækkað víða um heim frá síð­ustu ára­mót­um. Lækk­unin hefur þó verið enn meiri hjá áður­nefndum fyr­ir­tækjum í tækni- og heil­brigð­is­geir­an­um. Að hluta til má rekja minni áhuga fjár­festa á þessum fyr­ir­tækjum til áætl­ana um að far­aldr­inum sé að ljúka, en einnig hefur harðn­andi sam­keppni og aukið aðhald stjórn­valda skipt þar máli.

Túristar flýja eftir útboð

Sam­kvæmt Fin­ancial Times hefur fjöldi líf­tækni­fyr­ir­tækja lent í lausa­fjár­vand­ræðum á síð­ustu vikum þar sem nýir fjár­festar hafa verið fljótir að selja sína hluti í þeim.

Mörg þeirra hafa nýtt sér auk­inn áhuga almenn­ings á þeim í kjöl­far far­ald­urs­ins og skráð sig á hluta­bréfa­mark­að, en á síð­ustu tveimur árum hafa þau náð að afla sér tæpa 33 millj­arða Banda­ríkja­dala í gegnum almenn hluta­fjár­út­boð. Hins vegar er hluta­bréfa­verðið hjá 83 pró­sent þess­ara nýskráðu líf­tækni­fyr­ir­tækja nú lægra en útboðs­verð­ið.

Vonir stóðu til um að nýskráðu fyr­ir­tæk­in, sem flest skila tapi af starf­semi sinni fyrstu árin, myndu geta náð að fjár­magna rekstur sinn með reglu­legum hluta­fjár­út­boðum framan af. Hins vegar hefur sú von dofnað núna, þar sem þessi fyr­ir­tæki hafa verið þau fyrstu sem fjár­festar hafa viljað selja nú þegar gustar um hluta­bréfa­mark­aði vest­an­hafs.

Við­mæl­endur Fin­ancial Times telja að flótti fjár­fest­anna frá líf­tækni­fyr­ir­tækjum sé einnig að hluta til vegna þess að þau hafi verið ofmetin á tímum far­ald­urs­ins, þegar jákvæðar fréttir um bólu­efni gegn COVID-19 voru tíð­ar. Sömu­leiðis nefna þeir að áhyggjur af auknum áhuga sam­keppn­is­yf­ir­valda á stóru lyfja­fyr­ir­tækin hafi einnig haft nei­kvæð áhrif.

Sér­fræð­ingar innan líf­tækni­geirans hafa skellt skuld­inni á „túrista­fjár­festa,“ sem höfðu litla fyrri reynslu af því að fjár­festa í þessum fyr­ir­tækjum en ákváðu að hoppa á vagn­inn á síð­ustu mán­uð­um. Þessir „túristar“ hafi svo verið fljótir að selja sína hluti þegar óvissa um hluta­bréfa­verð á fyr­ir­tækj­unum fór að aukast.

Hækkun hjá Net­flix gengin til baka

Sömu sögu er að segja um Net­fl­ix, sem hækk­aði tölu­vert í verði eftir að far­ald­ur­inn hófst og eft­ir­spurn eftir þjón­ust­unni jókst sam­hliða sótt­varn­ar­að­gerðum um allan heim. Líkt og sjá má á mynd hér að neðan hefur þessi hækkun þó gengið til baka að öllu leyti á síð­ustu tveimur mán­uð­um. Mesta lækk­unin átti sér stað í lok jan­ú­ar, eftir að fyr­ir­tækið til­kynnti að nýir áskrif­endur á árinu yrðu lík­lega helm­ingi færri en áður var talið.

Mynd: Kjarninn. Heimild: Yahoo Finance

Net­flix segir þennan hæga vöxt að hluta til vera vegna fram­boðs­trufl­ana, en fresta hefur þurft birt­ingu ýmissa mynda og þáttar­aða sem voru fram­leiddar af streym­isveit­unni. Fyr­ir­tækið sagði þó und­ir­stöður fyr­ir­tæk­is­ins vera nokkuð stöðugar og að lang­tíma­horfur væru enn góð­ar.

Önnur ástæða verð­lækk­unar á hluta­bréfum í Net­flix gæti einnig aukin sam­keppni frá öðrum streym­isveit­um. Sam­kvæmt nýlegri frétt Reuters hefur streym­isveitan Dis­ney+ náð að laða til sín fjölda nýrra áskrif­enda á síð­ustu mán­uð­um, en hún býst við enn meiri vexti á síð­ari hluta árs­ins.

Not­endum Face­book fækkar

Önnur tækni­fyr­ir­tæki hafa einnig lækkað tölu­vert í verði í kjöl­far auk­innar sam­keppni og verri horfur um fram­tíð­ar­vöxt. Í síð­ustu viku hrundi verðið á hluta­bréfum í sam­fé­lags­miðl­aris­anum Meta um fimmt­ung á einum degi, eftir að tekjur fyr­ir­tæk­is­ins voru undir vænt­ingum í nýbirtu árs­fjórð­ungs­upp­gjöri.

Á síð­asta árs­fjórð­ungi fækk­aði dag­legum not­endum Face­book, sem er í eigu Meta, um 500 þús­und. Þetta er í fyrsta skiptið í 18 ára sögu mið­ils­ins sem not­endum fækk­ar, en aðrir miðlar í eigu Meta, líkt og WhatsApp, Messen­ger og Instagram, náðu heldur ekki að bæta við sig mörgum not­end­um.

Sam­kvæmt umfjöllun Axios um málið sýnir lök rekstr­ar­nið­ur­staða Meta hversu við­kvæm sam­fé­lags­miðlar eru sem byggja tekjur sínar ein­göngu á aug­lýs­inga­tekj­um. Einnig hefur sam­keppnin auk­ist eftir því sem aðrir sam­fé­lags­miðl­ar, líkt og TikT­ok, hafa náð að festa sig í sessi.

Í til­kynn­ingu sinni með árs­hluta­upp­gjör­inu seg­ist Meta búast við áfram­hald­andi erf­ið­leikum í tekju­öflun vegna auk­innar sam­keppni og breyt­inga í neyt­enda­hegð­un. Einnig býst fyr­ir­tækið við erf­ið­leikum vegna nýrra laga­setn­inga sem gera fyr­ir­tæk­inu erf­ið­ara fyrir að safna upp­lýs­ingum um neyt­end­ur.

Bar­átta Meta við sam­keppn­is­yf­ir­völd í Evr­ópu hafa harðnað á síð­ustu dög­um, en í árs­skýrslu fyr­ir­tæk­is­ins var mögu­leik­inn á að hætta allri starf­semi í álf­unni nefndur vegna strang­ari per­sónu­vernd­ar­reglna.

Stjórn­völd í Frakk­landi og Þýska­landi gerðu lítið úr þessum ummælum Meta í vik­unni og sögðu það vera vel mögu­legt að lifa án sam­fé­lags­mið­ils­ins. Efna­hags­ráð­herra Þýska­lands, Robert Habeck, sagði innri markað Evr­ópu­sam­bands­ins ver nægi­lega stóran til að standa ekki ógn af slíkum hót­un­um, ef aðild­ar­ríki þess væru öll á sama máli.

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Efnisflokkar:
Meira eftir höfundinnJónas Atli Gunnarsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar