Sjálfstæðisflokkur einn á móti því að gjaldtakan miðist við tímabundin afnot

Þorsteinn Pálsson hefur skilað greinargerð um störf nefndar sem átti að finna lausn á gjaldtöku í sjávarútvegi. Starfi nefndarinnar hefur nú verið slitið.

Þorsteinn Pálsson
Auglýsing

Full­trúar allra flokka sem eiga full­trúa á Alþingi nema Sjálf­stæð­is­flokks höfðu lýst yfir stuðn­ingi við að gjald­taka fyrir afnot af fisk­veiði­auð­lind­inni ætti að mið­ast við tíma­bundin afnot af henni. Þetta kemur fram í grein­ar­gerð Þor­steins Páls­son­ar, sem stýrði nefnd um fram­tíð­ar­fyr­ir­komu­lag gjald­töku fyrir afnot af fisk­veiði­auð­lind­inni um stöðu mála í nefnd­inni sem send var ráð­herra 13. októ­ber síð­ast­lið­inn. Vegna þing­rofs og kosn­inga hefur starfi nefnd­ar­innar verið slit­ið.

Þor­gerður Katrín Gunn­ars­dótt­ir, sjáv­ar­út­vegs- og land­bún­að­ar­ráð­herra, skip­aði nefnd í maí 7 til að koma með til­lögur um hvernig megi tryggja sann­gjarna gjald­töku fyrir afnot af sjáv­ar­auð­lind­inni. Í ljósi þing­rofs ákvað Þor­steinn, sem var skip­aður for­maður nefnd­ar­inn­ar, að senda grein­ar­gerð um stöðu mála í starfi henn­ar. Í bréfi sem fylgir grein­ar­gerð­inni segir Þor­steinn m.a.: „Þegar ákveðið var að rjúfa þing og efna til kosn­inga 28. októ­ber næst­kom­andi stóðu mál þannig að full­trúar tveggja flokka, Við­reisnar og Fram­sókn­ar­flokks, höfðu lagt fram til­lögur í nefnd­inni, hvor í sínu lagi. Enn­fremur höfðu full­trúar allra flokka, nema Sjálf­stæð­is­flokks, lýst stuðn­ingi við það grund­vall­ar­sjón­ar­mið að gjald­taka skyldi mið­ast við tíma­bundin afnot af fisk­veiði­auð­lind­inn­i.“

Þor­steinn segir enn fremur að eftir fund nefnd­ar­innar 6. októ­ber síð­ast­lið­inn hafi hann gert „ráð­herra munn­lega grein fyrir því að Sjálf­stæð­is­flokk­ur­inn væri ekki á þeirri stundu til­bú­inn að fall­ast á að tíma­bund­inn veiði­réttur skyldi vera grund­völlur gjald­töku fyrir afnot af fisk­veiði­auð­lind­inni. Um leið lét ég það álit mitt í ljós að til­gangs­lítið væri að halda áfram til­raunum til sam­komu­lags um önnur atriði meðan sá flokkur sem fer með for­ystu fyrir rík­is­stjórn opn­aði ekki með ótví­ræðum hætti fyrir lausn á þeirri for­sendu. Þetta mat mitt er óbreytt. Að minni hyggju er tíma­bund­inn afnota­réttur for­senda fyrir því að ná megi tveimur afar mik­il­vægum mark­miðum í lög­gjöf um þessi efni: Ann­ars vegar að laga­regl­urnar end­ur­spegli með alveg ótví­ræðum hætti sam­eign þjóð­ar­inn­ar. Hins vegar að þær megi stuðla að sem mestri þjóð­hags­legri hag­kvæmni veið­anna.“

Auglýsing

Full­trúi Sjálf­stæð­is­flokks í nefnd­inni er Teitur Björn Ein­ars­son alþing­is­mað­ur.

Tvær til­lögur lagðar fram

Líkt og áður sagði voru tvær til­lögur lagðar fram á vett­vangi nefnd­ar­inn­ar. Aðra lagði Hanna Katrín Frið­riks­son, þing­maður Við­reisn­ar, fram í ágúst síð­ast­liðn­um. Sam­kvæmt til­lög­unni skyldi gjald­takan end­ur­spegla arð­semi nýt­ingar auð­lind­ar­innar á hverjum tíma. Jafn­framt skyldi hún við­halda hvötum núver­andi fyr­ir­komu­lags varð­andi sjálf­bæra nýt­ingu. Enn­fremur þyrfti gjald­takan að fela í sér svig­rúm til mót­væg­is­að­gerða á sviði inn­viða­upp­bygg­ingar og vera eins ein­föld og gagnsæ og kostur væri.

„Sam­kvæmt til­lög­unni skyldu gerðir staðl­aðir nýt­ing­ar­samn­ingar sem væru einka­rétt­ar­legs eðl­is. Núver­andi gjald­töku yrði hætt sam­tím­is, en í stað þess yrðu lausu samn­ing­arnir seldir á mark­aði. Öll íslensk fiski­skip með leyfi til veiða gætu keypt afla­hlut­deild á mark­aði í sam­ræmi við gild­andi regl­ur.

Skipu­lag sölu á afla­hlut­deild yrði hagað á þann hátt að það stuðli að eðli­legri verð­mynd­un, skil­virkni og sann­gjarnri skipt­ingu ábata. Gert er ráð fyrir að styðj­ast við svo­kallað „cle­ar­ing house” fyr­ir­komu­lag.

Á hverju ári yrðu 4% nýt­ing­ar­samn­ing­anna lausir og allir nýir samn­ingar væru til 25 ára. Þá skyldi hluti tekna af sölu afla­hlut­deilda renna í sér­stakan inn­viða­sjóð.“

Til­gangs­lítið að halda áfram vegna and­stöðu Sjálf­stæð­is­flokks

Hin til­lagan sem lögð var fram kom frá Páli Jóhanni Páls­syni, full­trúa Fram­sókn­ar­flokks­ins og fyrr­ver­andi alþing­is­manni. Hún var einnig lögð fram í ágúst. Lagði hann fram frum­varp sem Sig­urður Ingi Jóhanns­son, fyrr­ver­andi sjáv­ar­út­vegs- og land­bún­að­ar­ráð­herra, vann á sínum tíma í ráðu­neyt­inu en var aldrei lagt fram á Alþingi og ekki birt. í Grein­ar­gerð­inni segir að frum­varpið hafi stað­fest að um tíma­bundna nýt­ing­ar­samn­inga væri að ræða. „Afla­hlut­deildum skyldi ráð­stafa með samn­ingum um leigu á afla­hlut­deild milli íslenska rík­is­ins og aðila sem eiga skip með almennt veiði­leyfi. Gild­is­tími samn­ing­anna var nefndur 23 ár, í það lengsta. Leigu­gjald yrði ákvarðað af ráð­herra með reglu­gerð ár hvert, eigi síðar en 15. júlí. Þá gerði frum­varpið ráð fyrir að veiði­gjöld yrðu ákvörðuð með hlið­sjón af nýrri gögnum en nú er gert og end­ur­spegli betur stöðu fyr­ir­tækj­anna á þeim tíma er þeim er gert að greiða veiði­gjöld­in.“

Í grein­ar­gerð­inni segir Þor­steinn frá því að á fundi nefnd­ar­innar 6. sept­em­ber síð­ast­lið­inn hafi hann ítrekað þá skoðun sína að mik­il­væg for­senda fyrir áfram­hald­andi leit að lausn væri sam­staða um að gjald­taka skyldi mið­ast við tíma­bundin afnot auð­lind­ar­inn­ar. Á það hafi allir flokkar geta fall­ist nema Sjálf­stæð­is­flokk­ur­inn sem ekki var til­bú­inn til þess að svo komnu máli. „Í beinu fram­haldi af fundi nefnd­ar­innar 6. sept­em­ber síð­ast­lið­inn gerði ég ráð­herra munn­lega grein fyrir því að ég teldi til­gangs­lítið að halda til­raunum til sam­komu­lags um önnur álita­efni áfram að óbreyttri afstöðu for­ystu­flokks rík­is­stjórn­ar­innar til tíma­bund­inna rétt­inda. Þetta mat mitt er óbreytt.“

Helgi Hrafn hellti sér yfir Birgittu á átakafundi Pírata
Myndband hefur verið birt af átakafundi Pírata þar sem Helgi Hrafn Gunnarsson, þingmaður flokksins, gagnrýndi Birgittu Jónsdóttur harðlega.
Kjarninn 16. júlí 2019
Katrín kynnti innleiðingu á heimsmarkmiðum
Forsætisráðherra talaði fyrir mikilvægi aukinnar alþjóðlegrar samvinnu við innleiðingu á heimsmarkmiðum Sameinuðu þjóðanna.
Kjarninn 16. júlí 2019
Forstjóri Nova: Óþarfi að greiða tvo milljarða á ári fyrir leigu á myndlyklum
Forstjóri Nova segir að framtíð sjónvarpsins sé á netinu.
Kjarninn 16. júlí 2019
Jeppi prófaður á Íslandi fyrir ferð til Mars árið 2020
Prófun á Mars-Jeppa fer fram í nágrenni Langjökuls. Fjölmargir vísindamenn koma að verkefninu, þar á meðal nemendur frá Háskóla Reykjavíkur og starfsfólk Arctic Trucks.
Kjarninn 16. júlí 2019
Innleiðingarhalli EES-gerða innan við eitt prósent þriðja árið í röð
Innleiðingarhalli EES-gerða á Íslandi stendur í 0,7 prósentum. Hallinn náði hámarki árið 2013 þegar hann nam 3,2 prósentum.
Kjarninn 16. júlí 2019
Katrín Baldursdóttir
Flokksskírteini leið til frama
Kjarninn 16. júlí 2019
Lífeyrisjóður verzlunarmanna lækkar óverðtryggða vexti
Lífeyrissjóður verzlunarmanna hefur lækkað fasta vexti á óverðtryggðum lánum úr 6,12 prósentum í 5,14 prósent. Í kjölfar breytingarinnar eru þetta lægstu föstu vextir óverðtryggðra lána sem í boði eru.
Kjarninn 16. júlí 2019
Íslenska ríkið braut gegn Styrmi og Júlíusi
Mannréttindadómstóll Evrópu telur íslenska ríkið hafa brotið gegn Styrmi Þór Bragasyni, fyrrum forstjóra MP banka, og Júlíusi Sigurþórssyni, fyrrum framkvæmdastjóra vörustýringasviðs Húsasmiðjunnar.
Kjarninn 16. júlí 2019
Meira úr sama flokkiInnlent