Segir örlög bankanna hafa verið ráðin í ómerkilegu og lítið grunduðu símtali

Björgólfur Thor Björgólfsson segir að íslenska þjóðin eigi rétt á að fá að vita allt um þá ákvörðun að lána Kaupþingi 500 milljónir evra í miðju alþjóðlegu bankahruni.

Björgólfur Thor Björgólfsson
Auglýsing

Björgólfur Thor Björgólfsson, sem var annar aðaleigandi Landsbankans ásamt föður sínum fyrir hrun, segir að íslenska þjóðin eigi rétt á að vita hvernig mál voru vegin og metin, hvaða gögn lágu til grundvallar og hver réð því endanlega að Kaupþing fékk 500 milljóna evra lán frá Seðlabanka Íslands 6. október 2008. Þetta kemur fram í stöðuuppfærslu á heimasíðu sem Björgólfur Thor heldur úti.

Þar fjallar hann um símtal milli Geirs H. Haarde, þáverandi forsætisráðherra, og Davíðs Oddssonar, þáverandi seðlabankastjóra, þar sem þeir ákveða að lána Kaupþingi umrædda fjárhæð. Kaupþing féll samt sem áður nokkrum dögum síðar og íslenskir skattgreiðendur töpuðu 35 milljörðum króna á lánveitingunni.

Forsætisráðherra ekkert nema fum og fát

TIlefni umfjöllunarinnar er birting Morgunblaðsins, sem Davíð ritstýrir í dag, á endurriti af símtalinu fyrir tíu dögum síðan. Það var í fyrsta sinn sem endurritið var birt opinberlega.

Björgólfur Thor segir að örlög íslensku bankanna hafi verið í afar ómerkilegu og lítið grunduðu samtali í hádeginu mánudaginn 6. október 2008. „Reyndar virðist Seðlabankinn vera faglegri í sinni nálgun, en forsætisráðherra er ekkert nema fum og fát.  Í endurriti símtalsins kemur fram að Geir H. Haarde spyr Seðlabankastjórann hvort Landsbankinn hafi ekki veð. „En er Landsbankinn ekki með neitt slíkt, sem hann getur látið okkur hafa?“ spyr hann, þegar Davíð seðlabankastjóri ræðir um veð Kaupþings. „Já, en þá er að við erum ekki með pening í þetta,“ svarar seðlabankastjórinn.

Auglýsing
Það er skiljanlegt að Seðlabanki Íslands hafi ekki getað stutt alla bankana í hruninu. En ekki er útskýrt hvers vegna Seðlabankinn fór „inn að beini“ eins og seðlabankastjórinn orðar það, með því að lána Kaupþingi 500 milljónir evra, í stað þess að lána Landsbankanum 300 milljónir evra. Þegar seðlabankastjóri ítrekar þetta atriði („Þú ert að tala um það að við eig­um frek­ar að reyna að hjálpa Kaupþingi“) þá svarar forsætisráðherrann: „Það slær mig þannig sko og mér fannst þeir vera líka á þeirri línu í gær­kvöldi alla­vega þess­ir Morgan menn.“

Þetta var öll fagmennskan! Einhver tilfinning fyrir því hvað einhverjir sögðu daginn áður, „allavega þessir Morgan menn“. Þar var forsætisráðherra eflaust að vísa til erlendra sérfræðinga, sem voru nýkomnir til landsins og höfðu skimað yfir bankalandslagið. Ekki bera þessir „Morgan menn“ ábyrgð á þeirri ákvörðun sem tekin var? Hún virtist tekin af því að „það slær mig þannig sko“!

Þjóðin á rétt á að vita

Björgólfur Thor segir símtalið sjálft þó ekki segja alla söguna. „Kannski varpar væntanleg skýrsla Seðlabankans einhverju ljósi á málið, þótt ég sé ekki bjartsýnn á að svo verði. Ekki verður betur séð en að margir séu þeirrar skoðunar að þjóðinni komi ekkert við hvað varð um gjaldeyrisforða hennar þennan örlagaríka dag í október 2008. Slíkt er auðvitað fjarstæða. Sá sem hlýtur að vera endanlega ábyrgur fyrir ákvörðuninni, þáverandi forsætisráðherra, ætti ekki að draga lengur að leggja fram þau rök, sem voru að baki henni. Í fórum hans eða forsætisráðuneytisins hlýtur a.m.k. að vera eitthvað minnisblað, sem skýrir þessa ákvörðun, þó ekki væri nema nokkrar setningar hripaðar niður eftir Morgan-mönnunum svokölluðu. Þjóðin á rétt á að vita, hvernig mál voru vegin og metin, hvaða gögn lágu til grundvallar og hvað endanlega réði því að Kaupþing fékk lánið.“


Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Lilja D. Alfreðsdóttir, mennta- og menningarmálaráðherra.
Viðbrögð borgaryfirvalda voru til skoðunar hjá ráðuneytinu
Mennta- og menningarmálaráðuneytið var með viðbrögð borgaryfirvalda varðandi plássleysi í sérdeildum grunnskóla borgarinnar til skoðunar. Reykjavíkurborg hefur nú mál einhverfra nemenda til úrlausnar og hefur þegar leyst mörg þeirra, samkvæmt ráðuneytinu.
Kjarninn 25. júní 2021
Mesta aukning atvinnuleysis á Norðurlöndunum
Atvinnuleysi hefur aukist um þrefalt meira hér á landi en á hinum Norðurlöndunum á síðustu tveimur ársfjórðungum, miðað við sama tímabil árið á undan, samkvæmt tölum úr vinnumarkaðskönnun landanna.
Kjarninn 24. júní 2021
Sektað vegna grímuskyldu í Ásmundarsal
Eigendur Ásmundarsalar hafa sent frá sér tilkynningu vegna máls sem kom upp á Þorláksmessu í fyrra er varðar brot á grímuskyldu. Lögreglan neitaði að greina frá niðurstöðunni fyrr í dag.
Kjarninn 24. júní 2021
Eva Dögg Davíðsdóttir
Hringrásarhagkerfið – hvar stöndum við?
Kjarninn 24. júní 2021
Saga Japans
Saga Japans
Saga Japans – 39. þáttur: Veiðiferð sjógunsins I
Kjarninn 24. júní 2021
Bjarni Benediktsson, fjármála- og efnahagsráðherra og formaður Sjálfstæðisflokksins, var á meðal gesta í samkvæminu í Ásmundarsal.
Lögreglan neitar að upplýsa um niðurstöðuna í Ásmundarsalar-málinu
Lögreglan hóf sjálf hið svokallaða Ásmundarsalar-mál með því að greina frá því að ráðherra, sem síðar var opinberað að væri Bjarni Benediktsson, hefði verið í ólögmætu samkvæmi á Þorláksmessu. Nú neitar lögreglan að upplýsa um niðurstöðuna í málinu.
Kjarninn 24. júní 2021
Drangaskörð eru stórkostleg náttúrusmíð.
Skipuleggja frístundabyggð við ysta haf
Kríuvarp, sóleyjar og jökull. Eitt sérstæðasta náttúrufyrirbrigði Vestfjarða og þótt víðar væri leitað. Þúsund ára menningarsaga. Á landnámsjörðinni Dröngum er fyrirhugað að reisa frístundabyggð. Drangar eru sömuleiðis í friðlýsingarferli að ósk eigenda.
Kjarninn 24. júní 2021
Brynjar Níelsson, þingmaður Sjálfstæðisflokksins.
Brynjari snýst hugur – og býður fram krafta sína fyrir næstu kosningar
„Eftir að hafa legið undir feldi á þriðju viku, kófsveittur og illa lyktandi hef ég ákveðið að þiggja sæti á listanum, ef það stendur þá enn til boða,“ segir þingmaður Sjálfstæðisflokksins.
Kjarninn 24. júní 2021
Meira úr sama flokkiInnlent