Milljónir barna í hættu vegna lélegra loftgæða

Barnahjálp Sameinuðu þjóðanna varar við aukinni mengun en gríðarlegur fjöldi barna verður fyrir skaða af völdum hennar út um allan heim á degi hverjum.

Mynd tekin að morgni í nóvember 2017 í Nýju-Delhi á Indlandi.
Mynd tekin að morgni í nóvember 2017 í Nýju-Delhi á Indlandi.
Auglýsing

Sautján milljón börn undir eins árs aldri anda að sér meng­uðu lofti og þar af leið­andi er þroska heil­ans stofnað í hættu, sam­kvæmt Barna­hjálp Sam­ein­uðu þjóð­anna.

Mengun hefur mest áhrif á börn í Suð­ur­-Asíu en meira en tólf milljón barna búa á svæðum þar sem mengun er sex sinnum hærri en öruggt þyk­ir. Fjórar millj­ónir barna eru í áhættu­hópi í Aust­ur-Asíu og Kyrra­hafs­eyj­un­um.

Frá þessu er greint í frétt BBC í vik­unni.

Auglýsing

Sam­kvæmt sam­tök­unum Unicef getur svifryks­mengun haft slæm áhrif á heila­vef og dregið úr vits­muna­þroska. Í skýrslu á vegum sam­tak­anna kemur fram að mengun hafi áhrif á greind­ar­vísi­tölu í orð­uðu og óorð­uðu sam­hengi, valdi slak­ari útkomu á próf­um, lækki með­al­ein­kunnir grunn­skóla­barna auk þess að valda öðrum tauga­tengdum hegð­un­ar­vanda­mál­um. Áhrifin eru var­an­leg og end­ast alla ævi, segir í skýrsl­unni.

Hættu­á­stand í Delhi á Ind­landi

Mikil mengun er alla­jafna í Delhi á Ind­landi og greinir BBC frá því að um hættu­á­stand sé að ræða. „Eftir því sem heim­ur­inn verður þétt­býlli, án full­nægj­andi varna og aðgerða til að draga úr meng­un, þá munu sífellt fleiri börn vera í hættu þegar fram líða stund­ir,“ segir Unicef.

Sam­tökin mæla því með að sér­stakar grímur verði not­aðar í rík­ara mæli sem og síur til að hreinsa loftið og að börn ferð­ist síður þegar meng­unin er sem mest.

Ástandið var ein­stak­lega slæmt í höf­uð­borg Ind­lands, Nýju-Del­hi, í nóv­em­ber á þessu ári og lagð­ist þykkt meng­un­ar­ský yfir alla borg­ina. ­Skólum var lokað og deilur spruttu upp um hvenær ætti að opna þá að nýju. For­eldrar sök­uðu stjórn­völd um að huga ekki nægi­lega vel að heilsu barna í borg­inn­i. 

Fréttir voru fluttar af íþrótta­mönnum að spila krikket á Ind­landi og í Sri Lanka sem veikt­ust og ældu í miðjum leik.

Börn mótmæla mengun í Nýju-Delhi Mynd: EPA

Áhrifin víðar

Í Norð­ur­-Kína er talið að lífslíkur séu minni vegna meng­unar og að með­al­ævi­lengd sé allt að þremur árum styttri vegna þess. Stjórn­völd þar í landi hafa sam­kvæmt BBC sett fyr­ir­tækjum strang­ari reglur um útblástur en fjöl­miðlar hafa greint frá því að þessar reglur séu iðu­lega virtar að vettugi.

Áhrif meng­unar sjást þó ekki ein­ungis í Asíu því sam­kvæmt rann­sóknum í breskum borgum þá eykur mikil mengun líkur á ung­barna­dauða og sjúk­dómum sem koma í ljós síðar á ævinni.

Fylgst með loft­gæðum á Íslandi

Á vef­síðu Veð­ur­stofu Íslands segir að fyrir utan að fylgj­ast með veðri og lofts­lagi standi hún að marg­vís­legri umhverf­is­vöktun ann­arri, einkum varð­andi meng­un­ar­efni sem eru langt að kom­in. Sýnum er safnað á svoköll­uðum bak­grunns­stöðv­um, fjarri þétt­býli og öðrum stað­bundnum upp­sprettum meng­un­ar.

Dag­legar mæl­ingar á brenni­steini í úrkomu, and­rúms­lofti og svifryki eru kost­aðar af Veð­ur­stof­unni. Mæl­ingar á þung­málmum og þrá­virkum líf­rænum efnum í lofti og úrkomu eru kost­aðar af alþjóða­fé.

Umhverf­is­stofnun vaktar loft­gæði á Íslandi og eru nið­ur­stöður mæl­inga birtar nán­ast í raun­tíma á vefn­um. Einnig fylgist heil­brigð­is­eft­ir­litið með loft­gæð­unum í Reykja­vík og gefur út við­var­anir ef þörf er á. 

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Guðjón Sigurbjartsson
Fæðuöryggi – Hvað á að gera við afa?
Kjarninn 25. febrúar 2021
Tæplega 30 prósent aðspurðra í nýlegri könnun vilja að Ísland gangi í Evrópusambandið.
Íslendingarnir sem vilja helst ganga í ESB
Lítil hreyfing er á afstöðu Íslendinga til inngöngu í Evrópusambandið á milli ára og enn eru fleiri andvígir en hlynntir þeirri vegferð, samkvæmt nýlegri könnun Maskínu. En hvaða kjósendahópar á Íslandi vilja ganga í ESB? Kjarninn kíkti á það.
Kjarninn 25. febrúar 2021
Tryggvi Gunnarsson umboðsmaður Alþingis lætur af störfum í lok apríl.
Tryggvi hættir sem umboðsmaður Alþingis eftir rúm 22 ár í starfi
Tryggvi Gunnarsson, sem skipaður var umboðsmaður Alþingis árið 1998, hefur beðist lausnar og forsætisnefnd Alþingis samþykkt beiðni hans. Nýr umboðsmaður verður kjörinn af Alþingi fyrir lok aprílmánaðar.
Kjarninn 25. febrúar 2021
Niðurstaðan ýmist sögð staðfesta „tilefnislausa aðför“ eða „kerfislægt misrétti“
Formaður stéttarfélagsins Eflingar og framkvæmdastjóri Samtaka atvinnulífsins eru ekki sammála um hvernig túlka skuli niðurstöðu héraðsdóms í máli rúmenskra verkamanna gegn starfsmannaleigu og Eldum rétt. Frávísun málsins verður áfrýjað til Landsréttar.
Kjarninn 25. febrúar 2021
Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknir.
Talsvert um að fólk afþakki bólusetningu með bóluefni AstraZeneca
Sóttvarnalæknir telur enga ástæðu fyrir fólk til að afþakka eitt bóluefni umfram önnur líkt og talsverður hópur fólks hefur gert undanfarið.
Kjarninn 25. febrúar 2021
Heiðar Guðjónsson er forstjóri Sýnar og einn stærsti hluthafi félagsins með 9,2 prósent eignarhlut.
Sýn tapaði 405 milljónum króna í fyrra og nær allir tekjustofnar drógust saman
Tekjur Sýnar jukust milli áranna 2019 og 2020 vegna þess að dótturfélagið Endor kom inn í samstæðureikninginn. Aðrir tekjustofnar Sýnar drógust saman. Tekjur fjölmiðlahlutans hafa minnkað um milljarð króna á tveimur árum, en jákvæð teikn eru á lofti þar.
Kjarninn 25. febrúar 2021
Daði Rafnsson
Talent þarf tráma! Eða hvað?
Kjarninn 25. febrúar 2021
Katrín Oddsdóttir, formaður Stjórnarskrárfélags Íslands.
„Er sátt útgerðarfyrirtækjanna mikilvægari en sátt yfirgnæfandi meirihluta þjóðarinnar?“
Stjórnarskrárfélag Íslands segir frumvarp forsætisráðherra um breytingar á stjórnarskrá ganga þvert gegn niðurstöðu þjóðaratkvæðagreiðslu og sé alvarleg aðför að grundvallarstoðum lýðræðis og fullveldi íslensku þjóðarinnar.
Kjarninn 25. febrúar 2021
Meira úr sama flokkiErlent