Ekki hægt að bjarga neinum banka

Sérfræðingur J.P. Morgan, sem flogið var til Íslands í einkaþotu 5. október 2008 til að sannfæra íslenska ráðamenn um að íslenska bankakerfið væri fallið, segir við Morgunblaðið að bankarnir hafi verið allt of stórir til að hægt væri að bjarga þeim.

Fundurinn sem Michael Ripley og kollegar hans héldu með íslenskum ráðamönnum fór fram daginn áður en að Geir H. Haarde tilkynnti um setningu neyðarlaga á Íslandi.
Fundurinn sem Michael Ripley og kollegar hans héldu með íslenskum ráðamönnum fór fram daginn áður en að Geir H. Haarde tilkynnti um setningu neyðarlaga á Íslandi.
Auglýsing

Það var ekki til nægur gjald­eyr­is­vara­forði til að bjarga neinum íslensku bank­anna sem féllu fyrir nákvæm­lega ára­tug í dag. Kaup­þing, Lands­bank­inn og Glitnir höfðu sótt gríð­ar­lega fjár­muni á erlenda mark­aði þar sem lánsfé var ódýrt og vöxtur þeirra í kjöl­farið gerði það að verkum að bank­arnir þrír urðu allt of stórir í hlut­falli við íslenska hag­kerf­ið.

Þetta segir Mich­ael Rid­ley, sér­fræð­ingur hjá fjár­fest­inga­bank­anum J.P. Morgan, í við­tali við Morg­un­blaðið í dag. Hann var einn þriggja sér­fræð­inga bank­ans sem var flogið með einka­þotu frá London um kvöld­mat­ar­leytið 5. októ­ber 2008 til Reykja­víkur þar sem þeir fóru yfir stöðu banka­kerf­is­ins með íslenskum ráða­mönn­um. „Ég held að sumir ráð­herr­arnir hafi verið búnir að átta sig á stöð­unni og að hinir hafi gert það á þessum fundi. Það er að minnsta kosti ljóst að þegar honum lauk tók rík­is­stjórnin stefn­una á neyð­ar­lögin og þá aðferð að tryggja hags­muni Íslands og íslensku þjóð­ar­innar með því að leyfa bönk­unum að falla og vernda inn­stæð­ur,“ segir Ridley við Morg­un­blaðið.

Hann segir við Morg­un­blaðiðað í ljósi þess að ekki hafi verið til fjár­munir til að bakka upp allt banka­kerfið þá var ekki hægt að bjarga neinum banka. Ríkið gat stigið inn, án þess að bakka upp allt kerf­ið, í en þá hefði fjár­festar áttað sig um leið að staðan væri alvar­leg. Það var ekki hægt að bjarga neinum banka þessa afdrifa­ríku helgi í byrjun októ­ber 2008 að sögn Ridley. „Ekki þrem­ur, ekki tveimur og ekki ein­um. Það var orðið ljóst á þessum tíma­punkti að það þyrfti að byggja upp nýtt greiðslu­kerfi og nýtt inn­lána­kerfi á grunni nýrra banka.“

Auglýsing

Ridley neitar því að full­trúar J.P. Morgan hafi haldið því fram að ef það væri hægt að bjarga ein­hverjum banka væri það Kaup­þing. Össur Skarp­héð­ins­son, þáver­andi iðn­að­ar­ráð­herra, hafði sagt það við rann­sókn­ar­nefnd Alþingi. „Þetta hefði ég aldrei sagt. Ég vissi að það var ekki til nægur gjald­eyr­is­forði í Seðla­bank­anum til að bjarga neinum þeirra. Eina athuga­semdin sem ég kann að hafa látið falla á fund­inum er að fjár­mögnun Kaup­þings myndi halda eitt­hvað lengur en hinna bank­anna, ein­fald­lega vegna dag­setn­inga sem tengd­ust end­ur­fjár­mögn­un­ar­þörf þeirra. Það var vitað að sú stund var runnin upp í til­felli Glitnis strax í kom­andi viku, þá Lands­bank­anum og svo Kaup­þingi. Auk þess hefði slík björgun kallað á að íslenskur almenn­ingur hefði tekið á sig gríð­ar­legar skuld­bind­ing­ar, líkt og gerð­ist þegar írska ríkið ákvað að bjarga sínum bönk­um.“

Seðla­banki Íslands lán­aði þó Kaup­þingi 500 millj­ónir evra dag­inn eft­ir, þann 6. októ­ber, sama dag og neyð­ar­lögin voru sett. Ridley segir að stjórn­völd hafi ekki ráð­fært sig við hann um þá ákvörð­un.



Kanntu vel við Kjarnann?

Frjáls framlög lesenda eru mikilvægur þáttur í rekstri Kjarnans. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni á vitrænan hátt og greina kjarnann frá hisminu fyrir lesendur. 

Kjarninn er fjölmiðill sem leggur sig fram við að upplýsa og skýra út það sem á sér stað í samfélaginu með áherslu á gæði og dýpt. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari. 

Ef þú kannt vel við það efni sem þú lest á Kjarnanum viljum við hvetja þig til að styrkja okkur. Þinn styrkur er okkar styrkur.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Börkur Smári Kristinsson
Hvað skiptir þig máli?
Kjarninn 16. nóvember 2019
Jóhanna Sigurðardóttir, fyrrverandi forsætisráðherra.
Segir VG standa frammi fyrir prófraun í kjölfar Samherjamálsins
Fyrrverandi forsætisráðherra segir að grannt verði fylgst með viðbrögðum Katrínar Jakobsdóttur og VG í tengslum við Samherjamálið. Hún segir að setja verði á fót sérstaka rannsóknarnefnd sem fari ofan í saumana á málinu.
Kjarninn 16. nóvember 2019
Bára Halldórsdóttir
Klausturgate – ári síðar
Bára Halldórsdóttir hefur skipulagt málþing með það að markmiði að gefa þolendum „Klausturgate“ rödd og rými til að tjá sig og til þess að ræða Klausturmálið og eftirmál þess fyrir samfélagið.
Kjarninn 16. nóvember 2019
Ragnar Þór Ingólfsson er formaður VR.
Vill að verkalýðshreyfingin bjóði fram stjórnmálaafl gegn spillingu
Formaður VR kallar eftir þverpólitísku framboði, sem verkalýðshreyfingin stendur að. „Tökum málin í eigin hendur og stigum fram sem sameinað umbótaafl gegn spillingunni,“ segir hann í pistli.
Kjarninn 16. nóvember 2019
Jón Baldvin Hannibalsson
Ætlar enginn (virkilega) að gera neitt í þessu?
Kjarninn 16. nóvember 2019
Fólk geti sett sig í spor annarra
Gylfi Zoega segir að hluti af því að hagkerfið geti virkað eins og það eigi að gera, sé að fólk og fjölmiðlar veiti valdhöfum aðhald.
Kjarninn 16. nóvember 2019
Þórður Snær Júlíusson
Uppskrift að því að drepa umræðuna með börnum
Kjarninn 16. nóvember 2019
Rannsókn Alþingis á fjárfestingarleiðinni gæti náð yfir Samherja
Samherji flutti rúmlega tvo milljarða króna í gegnum fjárfestingarleið Seðlabanka Íslands. Þeir peningar komu frá félagi samstæðunnar á Kýpur, sem tók við hagnaði af starfsemi Samherja í Namibíu.
Kjarninn 16. nóvember 2019
Meira úr sama flokkiInnlent