Telur að framhaldsskólum sé mismunað

Már Vilhjálmsson, rektor Menntaskólans við Sund, segir að skólum sé mismunað með þeim reiknilíkönum sem menntamálaráðuneytið notar og að engin tilraun sé gerð til þess að meta „raunkostnað” við að halda úti lögbundinni starfsemi.

Menntaskólinn við Sund
Menntaskólinn við Sund
Auglýsing

Már Vil­hjálms­son, rektor Mennta­skól­ans við Sund, telur að útfærslan á nýja reikni­lík­ani mennta- og menn­ing­ar­mála­ráðu­neyt­is­ins sé alls ekki hag­stæð skólum eins og MS. „Þetta er ekki vegna þess að MS er með annað kerfi en hinir skól­arnir heldur vegna þess að MS er bók­náms­skóli þar sem nem­endur eru almennt að standa sig vel,“ segir hann í svari við fyr­ir­spurn Kjarn­ans.

Í frétt ráðu­neyt­is­ins frá því í lok mars síð­ast­lið­ins kemur fram að inn­leið­ing á nýju reikni­lík­ani fram­halds­skól­anna standi nú yfir en því sé ætlað að dreifa fjár­magni til fram­halds­skóla á sann­gjarnan hátt og auð­velda skólum að styðja við ákveðna nem­enda­hópa, svo sem nem­endur í brott­hvarfs­hættu. Áhrifa end­ur­skoð­unar reikni­lík­ans­ins sé þegar farið að gæta í skipt­ingu fjár­magns milli skól­anna.

Már Vilhjálmsson Mynd: Bára Huld Beck

Már segir jafn­framt að nem­endur í skólum eins og MS ljúki fleiri náms­ein­ingum á ári en í bekkj­ar­kerf­inu og þá ljúki nem­end­ur fleiri ein­ingum á ári en áður var eftir að tekið var upp þriggja ára nám til stúd­ents­próf. „Reikni­líkanið gerir ráð fyrir að „full greiðsla“ fyrir nem­anda komi til skól­anna fyrir alla nem­endur sem ljúka 45 til 60 ein­ingum á ári. Þetta þýðir að ef „með­al­nem­and­inn í ákveðnum skóla skilar 45 ein­ingum á ári fær skól­inn óskert fram­lag og sama fram­lag og sam­bæri­legur skóli sem skilar 60 ein­ingum á ári.“ Í MS og nokkrum öðrum bók­náms­skólum er með­al­nem­and­inn hins vegar að skila að með­al­tali all­nokkuð umfram þessar 60 ein­ingar og fyrir þær umframein­ingar er ekk­ert greitt. Þar sem hverri ein­ingu fylgir kennsla fylgir þessu kostn­aður því nem­endur eiga rétt á kennslu. Við og aðrir skólar sem erum í þess­ari stöðu förum því illa út úr þessu í sam­an­burði við aðra,“ segir Már.

Auglýsing

Reikni­líkanið mein­gallað

Már telur að hið nýja reikni­líkan sé í sjálfu sér hvorki betra eða verra en hið gamla því báðar útgáf­urnar séu mein­gall­að­ar. Skólum sé mis­munað og engin til­raun gerð til þess að meta „raun­kostn­að“ við að halda úti lög­bund­inni starf­sem­i. 

„Bók­náms­skól­arnir gjalda þess að eng­inn sem kemur að gerð þessa lík­ans virð­ist átta sig á því að ein mesta breyt­ing sem hefur orðið á fram­hald­s­kóla­stig­inu er í bók­nám­inu en ekki í iðn- og verk­nám­inu. Reikni­líkanið sýnir greini­lega að ráða­menn virð­ast halda að hlut­irnir gangi að sjálfum sér og þetta redd­ist bara,“ segir hann. 

Nem­endum á fram­halds­skóla­stigi hefur fækkað

Fram­lög til fram­halds­skóla hér á landi nema um 35 millj­örðum krónum á ári. Fram­lög til fram­halds­skóla hafa hækkað umtals­vert und­an­farin ár en sú hækkun mun halda sér sam­kvæmt fjár­mála­á­ætlun fyrir árin 2020 til 2024, sam­kvæmt mennta- og menn­ing­ar­mála­ráðu­neyt­in­u. 

Nem­endum á fram­halds­skóla­stigi hefur fækkað að und­an­förnu en þeir eru nú um 22.000 í 30 skólum víðs­vegar um land­ið. Í frétt mennta- og menn­ing­ar­mála­ráðu­neyt­is­ins kemur fram að auknir fjár­munir sem runnið hafa til skól­anna að und­an­förnu geri þeim kleift að efla sitt skóla­starf enn frekar, meðal ann­ars með því að bæta náms­fram­boð, styrkja stoð­þjón­ustu og end­ur­nýja búnað og kennslu­tæki.

Breyt­ingar á vinnu­mark­aði fyr­ir­sjá­an­legar

Meðal áherslu­verk­efna á fram­halds­skóla­stigi er að efla starfs- og tækni­nám, tryggja gæði náms og kennslu og að fjölga útskrif­uðum nem­end­um.

„Lögð hefur verið sér­stök áhersla á að fleiri velji starfs- og tækni­nám og hefur mennta- og menn­ing­ar­mála­ráðu­neyti stutt við verk­efni sem ætlað er að vekja athygli og áhuga grunn- og fram­halds­skóla­nema á slíku námi á fram­halds­skóla- og háskóla­stigi. Fjár­magni hefur jafn­framt verið veitt til starfs­náms­skóla með það fyrir augum að draga úr kostn­aði nem­enda í starfs­námi með lækkun efn­is­gjalda.

Fyr­ir­sjá­an­legt er að með til­komu fjórðu iðn­bylt­ing­ar­innar verði veru­legar breyt­ingar á vinnu­mark­aði sem gera kröfur um þróun starfs­náms og öfl­ugra sam­starf stjórn­sýslu, skóla og atvinnu­lífs. Huga þarf að starfs­námi en erfitt getur reynst að halda uppi kennslu vegna nem­enda­fæð­ar. Tæki­færi til umbóta tengj­ast meðal ann­ars auk­inni sam­vinnu innan fram­halds­skóla, fram­boði á fjar- og dreif­námi og sam­starfi við grunn­skóla og for­eldra,“ segir í frétt ráðu­neyt­is­ins.

Til skoð­unar úrbætur í hús­næð­is­málum MR, FS og FB

Enn fremur kemur fram hjá ráðu­neyt­inu að liður í að standa vörð um gæði náms og kennslu í fram­halds­skólum sé að skil­greina betur lyk­il­tölur og birta töl­fræði sem lýsir fram­halds­skóla­kerf­inu. Þar verði sjónum meðal ann­ars beint að aðgengi að námi í öllum lands­hlut­um. Með auk­inni og betri töl­fræði og gagn­særri fjár­veit­ingum sé stefnt að auk­inni skil­virkni í nýt­ingu fjár og auknum gæðum í námi og þjón­ustu. „Á síð­ustu árum hefur fram­lag til fram­halds­skóla­stigs­ins hækkað umtals­vert þrátt fyrir fækkun nem­enda. Hækk­unin gerir fram­halds­skólum kleift að bæta gæði kennslu og náms­fram­boð. Einnig eru til skoð­unar úrbætur í hús­næð­is­málum Mennta­skól­ans í Reykja­vík, Fjöl­brauta­skóla Suð­ur­nesja og Fjöl­brauta­skól­ans í Breið­holt­i.“

Jafn­framt er bent á að mik­il­vægur þáttur í að efla menntun í land­inu og hækka mennt­un­ar­stig þjóð­ar­innar sé að stuðla að því að fleiri nem­endur útskrif­ist úr fram­halds­skól­um. Nið­ur­stöður úttekta sýni að ástæður brott­hvarfs geti – auk ónógs und­ir­bún­ings úr grunn­skóla – verið lítil náms­leg eða félags­leg skuld­bind­ing, van­trú á eigin getu, and­leg van­líðan eða lít­ill stuðn­ingur og hvatn­ing for­eldra. Þá beri sér­stak­lega að huga að nem­endum sem ekki hafa íslensku að móð­ur­máli en fram­lag til íslensku­kennslu slíkra nem­enda hefur nú verið þre­fald­að. Til að koma til móts við þá ein­stak­linga sem horfið hafa frá námi hafi verið tekin af öll tví­mæli um rétt nem­enda 25 ára og eldri til náms á fram­halds­skóla­stigi. Þá hafi ráðu­neytið unnið með dóms­mála­ráðu­neyt­inu og Fang­els­is­mála­stofnun að stefnu­mótun um nám fanga.

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Andlátin í þessari bylgju orðin þrjú
Einn einstaklingur lést á Landspítala síðasta sólarhring vegna COVID-19, samkvæmt tilkynningu á vef spítalans. Andlátin þar eru því tvö á einungis tveimur dögum.
Kjarninn 29. október 2020
Flóttafólk mótmælti í febrúar á síðasta ári.
Flóttafólkið frá Lesbos enn ekki komið til Íslands
Ríkisstjórnin tilkynnti í september að allt að 15 manns, flóttafólk frá Lesbos, myndi bætast í hóp þeirra 85 sem ríkisstjórnin hyggðist taka á móti á þessu ári. Flóttamannanefnd útfærir verkefnið en unnið er að því í samstarfi við m.a. grísk stjórnvöld.
Kjarninn 29. október 2020
Eiríkur Tómasson
Hvers vegna nýja stjórnarskrá?
Kjarninn 29. október 2020
Fjöldi fyrirtækja fór á hlutabótaleið í kjölfar lokana vegna veirufaraldursins í vor.
201 framúrskarandi fyrirtæki á hlutabótaleið
Fyrirtæki sem Creditinfo hefur skilgreint sem framúrskarandi voru líklegri til að hafa farið á hlutabótaleiðina en önnur virk fyrirtæki hér á landi, en tæpur fjórðungur þeirra nýttu sér úrræðið í vor.
Kjarninn 29. október 2020
Benedikt Gíslason bankastjóri Arion banka
Arion banki með of mikið eigið fé
Nýliðinn ársfjórðungur var góður fyrir Arion banka, samkvæmt nýútgefnu ársfjórðungsuppgjöri hans. Bankastjórinn segir bankann vera með of mikið eigið fé.
Kjarninn 28. október 2020
Tilgangur minnisblaðsins „að ýja að því að það séu öryrkjarnir sem frekastir eru á fleti“
Öryrkjabandalag Íslands segir fjármálaráðherra fara með villandi tölur í minnisblaði sínu.
Kjarninn 28. október 2020
Árni Stefán Árnason
Dýravernd – hallærisleg vanþekking lögmanns – talað gegn stjórnarskrá
Kjarninn 28. október 2020
Frá mótmælum á Austurvelli í fyrra.
Meirihluti vill tillögur Stjórnlagaráðs til grundvallar nýrri stjórnarskrá
Meirihluti er hlynntur því að tillögur Stjórnlagaráðs verði lagðar til grundvallar nýrri stjórnarskrá, samkvæmt nýrri skoðanakönnun frá Maskínu. Um það bil 2/3 kjósenda VG segjast hlynnt því, en minnihluti kjósenda hinna ríkisstjórnarflokkanna.
Kjarninn 28. október 2020
Meira úr sama flokkiInnlent