Fossar markaðir mátu ekki upplýsingar um raunverulega eigendur með sjálfstæðum hætti

Fossar markaðir hafa verið leiðandi í að koma með erlenda fjárfesta til Íslands á undanförnum árum. Í athugun Fjármálaeftirlitsins á peningaþvættisvörnum fyrirtækisins komu fram brotalamir.

Haraldur Þórðarson er forstjóri Fossa markaða og á meðal stærstu eigenda fyrirtækisins.
Haraldur Þórðarson er forstjóri Fossa markaða og á meðal stærstu eigenda fyrirtækisins.
Auglýsing

Upp­lýs­ingar um raun­veru­lega eig­endur við­skipta­vina Fossa mark­aða hf.. voru almennt ekki metnir af fyr­ir­tæk­inu með sjálf­stæðum hætti, í tveimur til­vikum sem könnuð voru höfðu við­skipta­menn ekki sannað á sér deili við upp­haf samn­ings­sam­bands, áhættu­mat Fossa á rekstri sínum og við­skiptum full­nægði ekki kröfum og fyr­ir­tækið hafði ekki sett sér skjal­festa stefnu um aðgerðir gegn pen­inga­þvætti og fjár­mögnun hryðju­verka. 

Þetta er nið­ur­staða athug­unar Fjár­mála­eft­ir­lits­ins á aðgerðum Fossa gegn pen­inga­þvætti og fjár­mögnun hryðju­verka sem hófst í ágúst 2019 og lauk í febr­úar 2020. Nið­ur­staðan var birt í lok síð­ustu viku.  

Að teknu til­liti til þeirra gagna og upp­lýs­inga sem Fjár­mála­eft­ir­litið afl­aði við athug­un­ina taldi það ekki til­efni til að gera athuga­semdir við reglu­legt eft­ir­lit Fossa, eft­ir­lits­kerfi vegna ein­stak­linga í áhættu­hópi vegna stjórn­mála­legra tengsla, kerfi vegna alþjóð­legra þving­un­ar­að­gerða eða hvernig staðið var við að upp­fylla rann­sókn­ar- og til­kynn­ing­ar­skyldu.

Fossar mark­aðir hafa verið leið­andi í að koma með erlenda fjár­festa til Íslands á und­an­förnum árum. 

Brotala­mir hjá öllum bönk­unum

Kjarn­inn greindi frá því 22. des­em­ber síð­ast­lið­inn að Fjár­mála­eft­ir­litið hefði birt nið­ur­stöður sínar um pen­inga­þvætt­is­varnir allra íslensku við­skipta­bank­anna; Lands­bank­ans, Íslands­banka, Arion banka og Kviku banka. Þar komu fram brotala­mir í varn­ar­virki þeirra allra. Á meðal þess sem eft­ir­litið gerði athuga­semdir við var mat allra íslensku við­skipta­bank­anna á upp­lýs­ingum um raun­veru­lega eig­endur fjár­muna eða félaga sem eru, eða hafa ver­ið, í við­skiptum við þá. 

Auglýsing
Í nið­ur­stöðum eft­ir­lits­ins voru líka gerðar athuga­semdir við að þeir hafi ekki metið upp­lýs­ingar um raun­veru­lega eig­endur með sjálf­stæðum hætti. Nið­ur­staða athug­unar eft­ir­lits­ins á Arion banka var birt í maí en nið­ur­stöður vegna athug­unar á hinum þremur bönk­unum ekki birt fyrr en 20. des­em­ber 2019.

Í til­felli Lands­bank­ans, sem er í rík­i­s­eigu, lauk athugun í októ­ber það ár en nið­ur­staðan þrátt fyrir það ekki birt fyrr en tveimur mán­uðum síð­ar. Athugun á Kviku banka og Íslands­banka í des­em­ber á síð­asta ári.

Aðgerðir eftir áfelli FATF

Alþjóð­legur vinnu­hópur um um aðgerðir gegn pen­inga­þvætti og fjár­mögnun hryðju­verka, Fin­ancial Act­ion Task Force (FAT­F), skil­aði kol­svartri úttekt á frammi­stöðu Íslands í mála­flokknum í apríl 2018. Í kjöl­farið var gripið til mik­ils átaks sem í fólst að upp­færa lög, reglu­verk og fram­fylgni eft­ir­lits með pen­inga­þvættis hér­lend­is.

Allt kom fyrir ekki og á end­anum reynd­ust aðgerð­irnar ekki nægj­an­leg­ar. Ísland var sett á gráan lista fyrir að bregð­ast ekki nægi­lega vel við fjöl­mörgum athuga­semdum sam­tak­anna um brotala­mir í vörnum gegn pen­inga­þvætti á Íslandi í októ­ber 2019. Ísland var áfram á þeim lista eftir fund sam­tak­anna í febr­úar en hann verður næst end­ur­skoð­aður að óbreyttu í jún­í. 

Ein af athuga­semd­unum sem FATF gerði sneri að því að ekki þurfti að greina frá raun­veru­legum eig­endum félaga á Íslandi. Enda felst í því að þekkja ekki við­skipta­vin­inn, að þekkja ekki hvaðan pen­ing­arnir hans koma. Lög voru upp­færð í kjöl­farið og frestur gefin til 1. mars síð­ast­lið­inn um að greina frá raun­veru­legum eig­endum félaga á Íslandi. Ekki liggur fyrir nákvæm­lega hversu vel sú skrán­ing gekk, enda kór­ónu­veiran og afleið­ingar hennar búin að taka yfir allt sam­fé­lagið síð­ast­liðnar vik­ur. 

Í kjöl­far þess að FATF gerði úttekt á Íslandi þá hóf Fjár­mála­eft­ir­litið að gera nýjar athug­anir á íslenskum fjár­mála­fyr­ir­tækjum og getu þeirra til að verj­ast pen­inga­þvætti. Á meðal þeirra voru Fossar mark­aðir og stóru við­skipta­bank­arnir fjór­ir.

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Eitt innanlandssmit og fólki í einangrun fer fækkandi
Aðeins eitt nýtt innanlandssmit af kórónuveirunni greindist hér á landi í gær. Átta sýni bíða mótefnamælingar úr landamæraskimun. 112 manns eru með COVID-19 og í einangrun.
Kjarninn 14. ágúst 2020
Minnisblöð Þórólfs: Frá tillögum til ráðlegginga
Þórólfur Guðnason hefur í tæplega 20 minnisblöðum sínum til ráðherra lagt til, mælt með og óskað eftir ákveðnum aðgerðum í baráttunni gegn COVID-19. En nú kveður við nýjan tón: Mögulegar aðgerðir eru reifaðar en það lagt í hendur stjórnvalda að velja.
Kjarninn 14. ágúst 2020
Meirihlutinn í borgarstjórn Reykjavíkur hefur styrkt stöðu sína verulega samkvæmt nýrri könnun.
Meirihlutinn í Reykjavík myndi bæta við sig þremur borgarfulltrúum
Sjálfstæðisflokkurinn tapar mestu fylgi allra flokka í Reykjavík samkvæmt nýrri könnun. Þrír flokkanna sem mynda meirihluta í borginni bæta við sig fylgi og borgarfulltrúum en Samfylkingin dalar. Staða meirihlutans er þó að styrkjast verulega.
Kjarninn 14. ágúst 2020
82 dagar í kosningar í sundruðum Bandaríkjunum
Joe Biden mælist með umtalsvert forskot á Donald Trump á landsvísu þegar minna en þrír mánuðir eru í bandarísku forsetakosningarnar. Hann er líka með yfirhöndina í flestum hinna mikilvægu sveifluríkja.
Kjarninn 13. ágúst 2020
Margrét Tryggvadóttir
Hlaupið endalausa
Leslistinn 13. ágúst 2020
Búið að fjármagna útgáfu spilsins þar sem leikendur eru með þingmenn í vasanum
Þingmaður Pírata er þegar búinn að ná að safna nægilegri upphæð á Karolina Fund til að gefa út Þingspilið. Söfnunin er þó enn í gangi, og ef það næst að safna meira, þá verður útgáfan veglegri.
Kjarninn 13. ágúst 2020
Frá upplýsingafundi sem haldinn var fyrr í dag.
Nauðsynlegt að slaka hægt og sígandi á þeim takmörkunum sem eru í gangi
Á upplýsingafundi dagsins sagði Þórólfur Guðnason mjög mikilvægt að stöðugleiki í viðbrögðum við kórónuveirunni ráði för. „Grímur eru ekki töfralausn,“ sagði Alma Möller sem hvatti fólk til að kynna sér upplýsingar um notkun gríma.
Kjarninn 13. ágúst 2020
Karl G. Kristinsson er yfirlæknir á sýkla- og veirufræðideild Landspítalans.
Sýkla- og veirufræðideildin og Íslensk erfðagreining snúa bökum saman
Hluti af starfsemi sýkla- og veirufræðideildarinnar mun flytjast í aðstöðu Íslenskrar erfðagreiningar og við það mun afkastageta við greiningu sýna aukast til muna. Tækjamál Landspítala hefðu mátt vera betri að sögn yfirlæknis á sýkla- og veirufræðideild.
Kjarninn 13. ágúst 2020
Meira úr sama flokkiInnlent