Boða að malbiki verði flett upp í Reykjavík í nýrri loftslagsstefnu

Á meðal aðgerða sem lagðar eru fram í drögum að nýrri loftslagsáætlun Reykjavíkurborgar er að malbiki verði flett upp og bílastæðum í borgarlandi fækkað um 2 prósent á ári. Samgöngur eru langveigamesti þátturinn í kolefnislosun borgarinnar.

Drög að nýrri loftslagsáætlun Reykjavíkurborgar hafa verið kynnt.
Drög að nýrri loftslagsáætlun Reykjavíkurborgar hafa verið kynnt.
Auglýsing

Drög að nýrri lofts­lags­á­ætlun Reykja­vík­ur­borg­ar, sem gilda á frá 2021 til 2025, hafa verið lögð fram til kynn­ing­ar. Í áætl­un­inni eru þau mark­mið sem borgin setti sér í fyrri lofts­lags­á­ætlun sem gilti frá 2016 til 2020 end­ur­skoðuð og aðgerða­á­ætl­un, sem hefur það að mark­miði að Reykja­vík­ur­borg verði orðin kolefn­is­hlut­laus árið 2040, upp­færð.

„Að­gerða­á­ætl­unin 2021–2025 end­ur­speglar þá víð­tæku nálgun og breidd verk­efna sem þarf til að umbreyt­ing eigi sér stað í átt að kolefn­is­lausu sam­fé­lag­i,“ segir í drögum að þessu stefnu­mót­un­arplaggi borg­ar­inn­ar, sem umhverf­is- og heil­brigð­is­ráð tók fyrir á fundi 8. jan­ú­ar.

Þrír borg­ar­full­trúar voru í stýri­hópi um end­ur­skoðun lofts­lags­stefn­unn­ar, þær Líf Magneu­dóttir frá Vinstri græn­um, Sig­ur­borg Ósk Har­alds­dóttir frá Pírötum og Vig­dís Hauks­dóttir frá Mið­flokkn­um. Vig­dís sat hjá við afgreiðslu drag­anna út úr stýri­hópn­um, sam­kvæmt því sem fram kemur í fund­ar­gerð.

Auglýsing

Hug­myndir frá almenn­ingi og gras­rót­ar­sam­tökum

Fram kemur í skýrslu­drög­unum að í lok árs 2019 hafi verið óskað eftir hug­myndum frá almenn­ingi og fag­sam­tökum um aðgerðir í lofts­lags­málum og að yfir 200 hug­myndir hafi borist. Farið var yfir þessar hug­myndir og hægt var að draga átta áherslu­at­riði út úr þeim. Þau má sjá hér að neð­an:

  1. Draga úr bíla­um­ferð – hvatn­inga­kerfi / raf­bíla deili­hag­kerfi.
  2. Betra skipu­lag á strætó­kerf­inu, fleiri leiðir og vagna, frítt í strætó.
  3. Gera upp­græðslu að virku skóla­starfi.
  4. Auka mat­ar­fram­boð í mötu­neytum sem er laust við dýra­af­urð­ir.
  5. Fjöl­skyldu- og hús­dýra­garð­ur­inn gerður að nútíma­legu og snjöllu fræðslu og vís­inda­setri.
  6. Setja skýr­ari reglur og sam­ræma flokk­un­ar­kerfið á höf­uð­borg­ar­svæð­inu.
  7.  Hug­myndir hringrás­ar­hag­kerfis verði hluti af öllum útboðum í fram­kvæmdir borg­ar­inn­ar.
  8.  Tengja afslátt við gjöld nýbygg­inga ef vist­vænar aðferðir eru not­að­ar, afslátt­ur veittur eftir loka­út­tekt.

Sam­göngur vega lang­þyngst í losun Reykja­vík­ur­borgar

Eins og sést af list­anum hér að ofan eru sam­göngu­mál efst á blaði. Minni og vist­væn­ari bíla­um­ferð og betri almenn­ings­sam­göng­ur. Losun frá sam­göngum er líka langstærsta hlut­fallið af land­fræði­legri losun gróð­ur­húsa­loft­teg­unda í Reykja­vík­ur­borg, óhað því hvaða opin­beru reikni­reglum og aðferða­fræði er beitt eins og fram kemur í skýrslu­drög­un­um:

„Ef ein­göngu er horft til ein­falds kolefn­is­spors eru sam­göngur 82% allrar los­un­ar. Þegar fleiri þáttum er bætt í svæð­is­bundið kolefn­is­spor auk virð­is­keðju er hlut­fallið 64%. Þegar önnur áhrif eru tekin inn (Svæð­is­bundið kolefn­is­spor auk virð­is­keðju og áhrif ann­arrar starf­semi innan borg­ar­marka) er hlut­fallið 54% af allri los­un,“ segir í drög­un­um. 

Sama hvaða aðferðafræði er beitt sést að það eru samgöngumálin sem vega þyngst í loftslagsbókhaldi Reykjavíkurborgar.

Það eru því sam­göngu­málin sem eru lyk­ill­inn að því að borg­inni tak­ist að minnka losun í takt við mark­mið sín um að vera orðin kolefn­is­hlut­laus árið 2040 og helm­inga losun miðað við árið 2019 árið 2030. 

„Til þess að draga úr losun frá vega­sam­göngum þarf að fækka eknum kíló­metrum og draga úr losun á hvern ekin kíló­metra. Mark­mið Reykja­vík­ur­borgar er að árið 2030 hafi hlut­fall ferða ­sem farnar eru á bíl lækkað í 58% úr 73% sem það var sam­kvæmt ferða­venjukönnun árið 2017,“ segir í skýrslu­drög­un­um.

Fækka bíla­stæðum og fletta upp mal­biki

Þegar litið er yfir lista um þær aðgerðir sem að ráð­ast til að ná fram breyt­ingum hvað varðar losun frá sam­göngum kennir ýmissa grasa. Til þess að skapa göngu­væna borg er meðal ann­ars lagt til að haldið verði áfram að þétta byggð, þannig að árið 2025 búi 90 pró­sent íbúa borg­ar­innar í grennd við þjón­ustu.

Einnig er lagt til að ráð­ist verði í að auka pláss fyrir gang­andi. Til þess að gera það, segir í stefnu­drög­un­um, er meðal ann­ars lagt til að bíla­stæðum í borg­ar­land­inu verði fækkað um 2 pró­sent á ári. Önnur aðgerð með sama mark­mið er sú að „fletta upp mal­biki og draga úr umfangi akvega“ í Reykja­vík­ur­borg, þannig að umfang akvega verði orðið 35 pró­sent af land­notkun árið 2025. 

Í plaggi borg­ar­innar sem gefið var út í fyrir um það bil ára­tug í tengslum við aðal­skipu­lags­vinnu AR2010-2030 kom fram að allt að 48 pró­sent af þétt­býli borg­ar­inn­ar, að und­an­skildum stærri úti­vist­ar­svæð­un­um, færi undir sam­göngu­mann­virki og helg­un­ar­svæði þeirra, eða nærri helm­ingur alls borg­ar­lands­ins.

Ára­tugur aðgerða

Í skýrslu­drög­unum sem eru til kynn­ingar núna í upp­hafi árs segir að kom­andi ára­tugur verði „mik­il­vægur próf­steinn á það hvernig okkur tekst til við að takast á við lofslags­vá­na“ og þurfi að vera ára­tugur aðgerða.

Drögin eru nú til kynn­ingar og reikna má með að þau taki breyt­ingum í ljósi athuga­semda sem kunna að ber­ast. Hægt er að koma umsögnum og ábend­ingum um drögin á fram­færi við umhverf­is- og skipu­lags­svið borg­ar­innar til 22. jan­ú­ar.

Gagn­rýni á drögin að þess­ari lofts­lags­á­ætlun hefur þegar komið fram, en í sam­eig­in­legri bókun full­trúa Sjálf­stæð­is­flokks og Mið­flokks á fundi umhverf­is- og heil­brigð­is­ráðs sagði að „margt ágætt“ væri að finna í drög­un­um. 

„Hins vegar er áhyggju­efni að fyrstu drög ganga gegn sam­göngusátt­mála sveit­ar­fé­laga á höf­uð­borg­ar­svæð­inu en þar er mark­miðið skýrt: „Að stuðla að greið­um, skil­virk­um, hag­kvæmum og öruggum sam­göngum á höf­uð­borg­ar­svæð­inu með jafnri upp­bygg­ingu inn­viða allra sam­göngu­máta“,“ sagði í bókun þeirra.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Einungis Tyrkir og Pólverjar máttu þola meiri verðhækkanir en Íslendingar í fyrra af löndunum sem Eurostat mælir
Verðbólgan á Íslandi hærri en í flestum Evrópulöndum
Verðhækkanir hérlendis voru langt umfram þróun flestra annarra Evrópulanda í fyrra, en verðbólgan í síðasta mánuði var aðeins hærri í Tyrkland og Póllandi, samkvæmt nýjum mælingum Eurostat.
Kjarninn 25. febrúar 2021
Þorsteinn Már Baldvinsson, forstjóri Samherja, er einn þeirra sex sem eru með stöðu sakbornings í rannsókn héraðssaksóknara á viðskiptaháttum fyrirtækisins.
Úrskurður um að afhenda héraðssaksóknara gögn frá endurskoðanda Samherja ómerktur
Landsréttur hefur ómerkt úrskurð um að embætti héraðssaksóknara eigi að fá gögn varðandi bókhald og reikningskil allra félaga Samherja frá KPMG, fyrrverandi endurskoðanda félagsins, og gert héraðsdómi að taka málið aftur fyrir.
Kjarninn 25. febrúar 2021
Andrés Pétursson
Brexit er efnahagslegt högg fyrir Breta
Kjarninn 25. febrúar 2021
Guðjón Sigurbjartsson
Fæðuöryggi – Hvað á að gera við afa?
Kjarninn 25. febrúar 2021
Tæplega 30 prósent aðspurðra í nýlegri könnun vilja að Ísland gangi í Evrópusambandið.
Íslendingarnir sem vilja helst ganga í ESB
Lítil hreyfing er á afstöðu Íslendinga til inngöngu í Evrópusambandið á milli ára og enn eru fleiri andvígir en hlynntir þeirri vegferð, samkvæmt nýlegri könnun Maskínu. En hvaða kjósendahópar á Íslandi vilja ganga í ESB? Kjarninn kíkti á það.
Kjarninn 25. febrúar 2021
Tryggvi Gunnarsson umboðsmaður Alþingis lætur af störfum í lok apríl.
Tryggvi hættir sem umboðsmaður Alþingis eftir rúm 22 ár í starfi
Tryggvi Gunnarsson, sem skipaður var umboðsmaður Alþingis árið 1998, hefur beðist lausnar og forsætisnefnd Alþingis samþykkt beiðni hans. Nýr umboðsmaður verður kjörinn af Alþingi fyrir lok aprílmánaðar.
Kjarninn 25. febrúar 2021
Niðurstaðan ýmist sögð staðfesta „tilefnislausa aðför“ eða „kerfislægt misrétti“
Formaður stéttarfélagsins Eflingar og framkvæmdastjóri Samtaka atvinnulífsins eru ekki sammála um hvernig túlka skuli niðurstöðu héraðsdóms í máli rúmenskra verkamanna gegn starfsmannaleigu og Eldum rétt. Frávísun málsins verður áfrýjað til Landsréttar.
Kjarninn 25. febrúar 2021
Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknir.
Talsvert um að fólk afþakki bólusetningu með bóluefni AstraZeneca
Sóttvarnalæknir telur enga ástæðu fyrir fólk til að afþakka eitt bóluefni umfram önnur líkt og talsverður hópur fólks hefur gert undanfarið.
Kjarninn 25. febrúar 2021
Meira úr sama flokkiInnlent