Segir Bitcoin vera „túlipana 21. aldarinnar“

Prófessor í viðskiptafræðideild HÍ segir miklar verðhækkanir á Bitcoin vera fjárfestingabólu og að heildarframlag rafmyntarinnar til hagkerfisins verði neikvætt þegar bólan springur.

Gylfi Magnússon, prófessor í viðskiptafræðideild Háskóla Íslands
Gylfi Magnússon, prófessor í viðskiptafræðideild Háskóla Íslands
Auglýsing

Verð­þróun raf­mynt­ar­innar Bitcoin á síð­ustu vikum svipar til Túlíp­ana­æð­is­ins í Hollandi á 17. öld, að mati Gylfa Magn­ús­son­ar, pró­fess­ors í við­skipta­fræði­deild Háskóla Íslands. Sam­kvæmt honum er nota­gildi mynt­ar­innar tak­markað og því magn við­skipta með hana tak­mark­að. Enn fremur segir hann að þar sem vinnsla hennar sé kostn­að­ar­söm mun Bitcoin eyða meiri verð­mætum heldur en hún skap­ar. 

Tak­markað nota­gildi 

Í grein sinni í nýjasta tölu­blaði Vís­bend­ingar, sem kom út á föstu­dag­inn, fer Gylfi yfir nota­gildi Bitcoin, sem og ann­arra raf­mynta, auk fram­tíð­ar­mögu­leika þeirra. Þar bendir hann á að lítið sé hægt að nota mynt­ina við greiðslu­miðl­un, þrátt fyrir að engar tækni­legar hindr­anir liggi þar að baki. Hins vegar sjái fáir kaup­menn ástæðu til að taka á móti greiðslu með Bitcoin, nema helst vegna við­skipta á jaðri hins svarta og hvíta hag­kerf­is. 

Einnig bætir Gylfi við að óstöðugt gengi og van­geta bálka­keðju­tækn­innar við að ráða við mikið magn við­skipta spili stórt hlut­verk í að raf­myntir hafi ekki orðið að almenni­legum greiðslu­miðli. 

Auglýsing

Nán­ast umhverf­is­hryðju­verk

Helsti galli Bitcoin telur Gylfi þó vera að fram­leiðsla mynt­ar­innar sé gríð­ar­lega kostn­að­ar­söm. Stað­fest­ing færslna með mynt­inni krefst flók­inna og orku­frekra tölvu­út­reikn­inga, sem Gylfi kallar „gengd­ar­lausa sóun“, en stór hluti íslenskra gagna­vera fæst einmitt við þetta. 

„Þótt íslenska raf­magnið sé e.t.v. sæmi­lega umhverf­is­vænt þá á það almennt ekki við um raf­magn sem notað er í þessu skyn­i,“ bætir Gylfi við. „Í heimi sem glímir við hnatt­ræna hlýnun vegna orku­notk­unar er Bitcoin því alvar­legt umhverf­isslys – nán­ast umhverf­is­hryðju­verk.“

Meiraflóns­hag­kerfi

Vegna þess hve tak­markað nota­gildi Bitcoin hefur sem gjald­mið­ill áætlar Gylfi að meiri­hluti við­skipt­anna sem átt hefur sér stað með raf­mynt­ina á und­an­förnum miss­erum sé drif­inn áfram af spá­kaup­mennsku. Þannig svipi kaupin á raf­mynt­inni til Túlip­ana­æð­is­ins í Hollandi, þar sem verð kaup­samn­inga á túlipönum rauk upp úr öllu valdi vegna spá­kaup­mennsku og hrundi svo á fyrri hluta 17. ald­ar. 

Slíka þróun kallar Gylfi „meiraflóns­hag­kerf­i,“ þar sem kaup­endur mynt­ar­innar á yfir­verði búast við að geta fundið ein­hvern annan sem sé til í að kaupa hana af þeim á enn hærra verði. Óhjá­kvæmi­legt er að slík kerfi hrynji, að mati Gylfa. 

„Þegar bólan hefur sprungið munu ein­hverjir hafa grætt ein­hver ósköp, þ.e. þeir sem sl­uppu út úr meiraflóns­hag­kerf­inu í tíma,“ segir Gylfi. „Það geta hins vegar ekki allir slopp­ið. Þeir sem koma með pen­inga inn á loka­metr­unum í bólunni koma verst út. Með­al­fjár­festir­inn mun tapa veru­legum hluta sinnar fjár­fest­ingar vegna þess að verð­mæta­sköp­unin í heild er ekki núll heldur nei­kvæð vegna kostn­að­ar­ins við náma­vinnsl­una.“

Hægt er að ger­ast áskrif­andi að Vís­bend­ingu með því að smella hér.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Kristinn Ágúst Friðfinnsson prestur hefur lagt róttæka tillögu fyrir kirkjuþing.
Fulltrúar almennings verði valdir handahófskennt til setu á kirkjuþingi
Prestur og sáttamiðlari hefur lagt fram róttæka tillögu til kirkjuþings þess efnis að fulltrúar almennra meðlima Þjóðkirkjunnar, sem eru í meirihluta á þinginu, verði valdir af handahófi. Hann segir biskupi Íslands þykja hugmynd sín skemmtileg.
Kjarninn 22. október 2021
Vinna hafin við að bregðast við ábendingum um aðgengi fatlaðra kjósenda
Yfirkjörstjórn í Reykjavík suður telur að aðbúnaður kjósenda með fötlun hafi í hvívetna verið í samræmi við lög, en ekki hafinn yfir gagnrýni. Yfirkjörstjórnin telur þó að fötluðum hafi ekki verið kerfisbundið mismunað, eins og einn kjósandi sagði í kæru.
Kjarninn 21. október 2021
Arnaldur Árnason
Eru aðgerðir á landamærum skynsamlegar?
Kjarninn 21. október 2021
Kostnaður umfram spár, en eiginfjárstaða betri en á horfðist
Mikið þarf til að tekju- og kostnaðaráætlanir Icelandair fyrir árið 2021 haldist, en rekstrarkostnaður félagsins var töluvert hærri en það gerði ráð fyrir í hlutafjárútboðinu sínu. Þó er lausafjárstaða flugfélagsins betri en búist var við.
Kjarninn 21. október 2021
Eyþór Arnalds, oddviti Sjálfstæðisflokksins í borgarstjórn Reykjavíkur.
Sjálfstæðismenn reyndu að fá Laugardals-smáhýsin færð út í Örfirisey
Borgarfulltrúar Sjálfstæðisflokksins lögðu fram tillögu um það á borgarstjórnarfundi í vikunni að smáhýsi sem samþykkt hefur verið að setja niður á auðu svæði í Laugardal yrðu frekar sett upp í Örfirisey.
Kjarninn 21. október 2021
Sigmundur Davíð Gunnlaugsson formaður og annar tveggja þingmanna Miðflokksins.
Miðflokkurinn mælist með 3,2 prósent í fyrstu könnun eftir kosningar
Fylgi Framsóknarflokksins mælist yfir kjörfylgi í nýrri könnun frá MMR, sem er sú fyrsta frá kosningum. Píratar og Viðreisn bæta nokkuð við sig frá kosningum – og sömuleiðis Sósíalistaflokkur Íslands. Miðflokkurinn hins vegar mælist afar lítill.
Kjarninn 21. október 2021
Ósamræmi í frásögnum yfirkjörstjórnarmanna í Norðvesturkjördæmi
Yfirkjörstjórnarmenn í Norðvesturkjördæmi eru ekki sammála um hvort umræða hafi farið fram innan kjörstjórnar um þá ákvörðun að telja aftur atkvæðin í kjördæminu eftir hádegi sunnudaginn 26. september.
Kjarninn 21. október 2021
Þingvallakirkja.
Prestafélagið segir að Þjóðkirkjan yrði að bæta prestum tekjutap vegna aukaverkatillögu
Prestafélagið leggst harðlega gegn því að prestar hætti að innheimta fyrir aukaverk á borð við skírnir, útfarir og hjónavígslur. Þriggja mánaða gamall kjarasamningur presta er úr gildi fallinn, ef tillagan verður samþykkt á kirkjuþingi, segir félagið.
Kjarninn 21. október 2021
Meira úr sama flokkiInnlent