Almenningur þurfi að geta treyst kosningaúrslitum án alls vafa

Svandís Svavarsdóttir heilbrigðisráðherra segir í minnihlutaáliti sínu úr kjörbréfanefnd að það sé ekki nægjanlegt að stjórnvöld fari í reynd málefnalega að við úrlausn mála, ef það sé ekki sýnilegt öðrum.

Svandís Svavarsdóttir heilbrigðisráðherra.
Svandís Svavarsdóttir heilbrigðisráðherra.
Auglýsing

Svan­dís Svav­ars­dóttir heil­brigð­is­ráð­herra og full­trúi Vinstri grænna í kjör­bréfa­nefnd segir að rétt sé að ógilda kosn­ing­arnar í Norð­vest­ur­kjör­dæmi og kjósa þar á ný. Í minni­hluta­á­liti hennar úr kjör­bréfa­nefnd­inni kemur fram að ákvæði laga um inn­sigli kjör­gagna og að eng­inn sé í ein­rúmi með kjör­gögnum bygg­ist á því að „hvað sem líður heið­ar­leika fólks“ þurfi fram­kvæmd kosn­inga og taln­ingar að „vera þannig hagað að almenn­ingur geti ótví­rætt treyst því að tryggt sé að hin efn­is­lega rétta nið­ur­staða, vilji kjós­end­anna, hafi verið leiddur í ljós.“

Svan­dís segir að það sé „und­ir­staða réttar­ör­yggis í íslenskri stjórn­sýslu að borg­ar­arnir geti borið traust til hand­hafa opin­bers valds,“ og að það sé ekki nægj­an­legt að stjórn­völd fari í reynd mál­efna­lega að við úrlausn mála, ef það sé ekki sýni­legt öðr­um.

Í ræðu sinni í þing­inu í dag sagði Svan­dís að nú þyrfti Alþingi að vanda til verka, þar sem verk­efni af þessu tagi hefði ekki áður komið fyrir þingið með sama hætti. Til afgreiðslu máls­ins yrði horft til langrar fram­tíð­ar.

Ekki unnt að úti­loka neitt

Í áliti Svan­dísar segir að réttar­ör­ygg­is­reglum laga um kosn­ingar til Alþing­is, og und­ir­liggj­andi meg­in­regl­um, sem lúta að inn­siglun atkvæða og því að eng­inn sé í ein­rúmi með óinn­sigl­uðum atkvæð­um, sé hvort tveggja „ætlað að tryggja að ekki sé unnt að hafa áhrif á nið­ur­stöður kosn­inga í reynd“ en „ekki síður að ekki sé unnt að bera brigður á nið­ur­stöð­una.“

Auglýsing

„Vanda­málið er hins vegar að ef þessar reglur eru brotnar með þeim hætti sem á við í þessu máli er nær ógern­ingur að full­yrða hvort í raun hafi verið átt við atkvæði. Er þá komin upp sú staða að ekki er heldur unnt að úti­loka það. Þá vill svo til að nið­ur­staða fyrri taln­ingar og þeirrar taln­ing­ar, sem fram fór eftir að fram­an­rakin ákvæði höfðu verið brotin við með­ferð kjör­gagna, var ekki sú sama og mun­aði nægj­an­lega miklu til að hreyf­ing yrði á þing­sæt­um. Þessi aðstaða, óháð því hvort átt var við atkvæði eða ekki, er svo sann­ar­lega til þess fallin að rjúfa traust,“ segir í áliti Svan­dís­ar.

„Ekki er unnt að úti­loka með vissu að fram­an­greindir ann­markar hafi haft áhrif og ann­mark­arnir feli í sér brot á þeim ákvæðum kosn­inga­laga sem ætlað er að tryggja að unnt sé að ganga úr skugga um rétta taln­ingu og að almenn­ingur geti treyst því að svo hafi ver­ið. Verður því, í ljósi meg­in­reglu um að með kosn­ingum skuli lýð­ræð­is­legur vilji kjós­enda leiddur í ljós, að úrskurða kosn­ing­una ógilda og boða til upp­kosn­ingar í Norð­vest­ur­kjör­dæmi,“ segir einnig í nið­ur­stöðu Svan­dís­ar, sem telur sem áður segir að dóms­mála­ráðu­neytið þurfi að kveðja til nýrra kosn­inga í Norð­vest­ur­kjör­dæmi svo fljótt sem auðið er.

Við þurfum á þínu framlagi að halda

Þú getur tekið beinan þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við sem vinnum á ritstjórn Kjarnans viljum hvetja þig til að vera með okkur í liði og leggja okkar góða fjölmiðli til mánaðarlegt framlag svo við getum haldið áfram að vinna fyrir lesendur, fyrir fólkið í landinu.

Kjarninn varð níu ára í sumar. Þegar hann hóf að taka við frjálsum framlögum þá varð slagorðið „Frjáls fjölmiðill fyrir andvirði kaffibolla“ til og lesendur voru hvattir til að leggja fram í það minnsta upphæð eins kaffibolla á mánuði.

Mikið vatn hefur runnið til sjávar á þeim níu árum sem Kjarninn hefur lifað. Í huga okkar á Kjarnanum hefur þörfin fyrir fjölmiðla sem veita raunverulegt aðhald og taka hlutverk sitt alvarlega aukist til muna.

Við trúum því að Kjarninn skipti máli fyrir samfélagið.

Við trúum því að sjálfstæð og vönduð blaðamennska skipti máli.

Ef þú trúir því sama þá endilega hugsaðu hvort Kjarninn er ekki allavega nokkurra kaffibolla virði á mánuði.

Vertu með okkur í liði. Þitt framlag skiptir máli.

Ritstjórn Kjarnans: Sunna Ósk Logadóttir, Þórður Snær Júlíusson, Erla María Markúsdóttir, Arnar Þór Ingólfsson, Eyrún Magnúsdóttir og Grétar Þór Sigurðsson.


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Orri Hauksson, forstjóri Símans.
Síminn vill greiða hluthöfum 31,5 milljarða vegna sölunnar á Mílu – og svo sennilega meira
Franska fyrirtækið Ardian er búið að gera upp við Símann vegna kaupanna á Mílu. Síminn ætlar að leggja tillögu um að greiða hluthöfum 31,5 milljarða króna af söluandvirðinu fyrir hluthafafund í lok október.
Kjarninn 30. september 2022
Á fjórum stöðum streymir gas upp af leiðslunni í Eystrasalti.
„Um viljaverk var að ræða“
Götin á Nord Stream-gasleiðslunum er mjög stór og gríðarlegt magn metans streymir enn út í andrúmsloftið. Danir og Svíar ætla að gæta þess að á fundi öryggisráðs Sþ í kvöld verði fjallað um staðreyndir, „nefnilega þær að um viljaverk var að ræða“.
Kjarninn 30. september 2022
Fleiri íbúar landsbyggðarinnar en höfuðborgarsvæðisins telja sig hafa verið bitna af lúsmýi og mest er aukningin á Norðurlandi.
Lúsmýið virðist hafa náð fótfestu á Norðurlandi í sumar
Áttunda sumarið í röð herjaði lúsmýið á landann. Nærri þrefalt fleiri landsmenn telja sig hafa verið bitna af lúsmýi í sumar, tvöfalt fleiri en fyrir þremur árum. Mest var aukningin á Norðurlandi.
Kjarninn 30. september 2022
Í austurvegi
Í austurvegi
Í austurvegi – Deng Xiaoping - seinni hluti 邓小平 下半
Kjarninn 30. september 2022
Gatnamótin sem um ræðir eru við norðurenda stokksins og yrðu mislæg, en þó í plani við umhverfið í kring.
Borgin vill sjá útfærslu umfangsminni gatnamóta við mynni Sæbrautarstokks
Allt að sex akreinar verða á hluta Kleppsmýrarvegar samkvæmt einu tillögunni að nýjum mislægum gatnamótum við mynni Sæbrautarstokks sem lögð var fram í matsáætlun. Reykjavíkurborg vill að umfangsminni gatnamót verði skoðuð til samanburðar.
Kjarninn 30. september 2022
Gylfi Helgason
Staða menningarmála: Fornleifar
Kjarninn 30. september 2022
Vilhjálmur Árnason (t.v.) er fyrsti flutningsmaður tillögunnar. Bergþór Ólason þingmaður Miðflokksins er á meðal alls 22 meðflutningsmanna Vilhjálms.
Yfir tuttugu þingmenn vilja að Ísland verði leiðandi í rannsóknum á hugvíkkandi efnum
Stór hópur þingmanna úr öllum flokkum nema Vinstrihreyfingunni – grænu framboði vill sjá heilbrigðisráðherra skapa löglegan farveg fyrir rannsóknir á virka efninu í ofskynjunarsveppum hér á landi, þannig að Ísland verði „leiðandi“ í rannsóknum á efninu.
Kjarninn 30. september 2022
Þóra Hreinsdóttir var fimmtán ára er hún ritaði í dagbókina sína um náin samskipti við Jón Baldvin árið 1970.
Unglingsstúlka lýsti nánu sambandi við Jón Baldvin Hannibalsson í dagbók
Jón Baldvin Hannibalsson, fyrrverandi utanríkisráðherra Íslands, sagði í bréfi til stúlku árið 1970 að hjarta hans slægi örar og blóðið rynni hraðar þegar hann hugsaði til hennar. Stúlkan var 15 ára. Hann 31 árs. Var kennarinn. Hún nemandinn.
Kjarninn 30. september 2022
Meira úr sama flokkiInnlent