Bjarni segist hafa trú á að ný ríkisstjórn verði mynduð í næstu viku

Formaður Sjálfstæðisflokksins segir að myndun ríkisstjórnar Vinstri grænna, Sjálfstæðisflokks og Framsóknarflokks sé á lokametrunum. Hann vonast til að vinnan við það fari að klárast. Gengið út frá því að Katrín Jakobsdóttir verði áfram forsætisráðherra.

Bjarni Benediktsson, fjármála- og efnahagsráðherra og formaður Sjálfstæðisflokksins.
Bjarni Benediktsson, fjármála- og efnahagsráðherra og formaður Sjálfstæðisflokksins.
Auglýsing

Bjarni Bene­dikts­son, for­maður Sjálf­stæð­is­flokks­ins, seg­ist hafa trú á að það verði unnt að mynda nýja rík­is­stjórn flokks hans með Vinstri grænum og Fram­sókn­ar­flokki í næstu viku. Nýta þurfi kom­andi helgi og dag­anna þar á eftir vel og þá trúi hann því að vinnan fari að klár­ast. Þetta kemur fram í Frétta­blað­inu í dag

Þar segir enn fremur að þótt tím­inn sé naumur muni ný rík­is­stjórn setja mark sitt á fjár­laga­frum­varp næsta árs, að sögn Bjarna. 

Í dag eru 39 dagar frá síð­­­ustu kosn­­ing­­um. Einu stjórn­­­ar­­mynd­un­­ar­við­ræð­­urnar sem átt hafa sér stað eftir þær eru á milli þeirra þriggja flokka sem störf­uðu saman í rík­­is­­stjórn á síð­­asta kjör­­tíma­bili. Við­ræður þeirra hafa nú staðið yfir í lengri tíma en það tók að mynda rík­­is­­stjórn eftir kosn­­ing­­arnar 2017, þrátt fyrir að reynt hafi verið við tvö mis­­mun­andi form þá. 

Yfir­stand­andi við­ræður eru orðnar þær næst lengstu sem staðið hafa yfir í 30 ár. Eina skiptið sem það hefur tekið lengri tíma að mynda rík­is­stjórn á því tíma­bili er eftir kosn­ing­arnar 2016, þegar reynt var við fjöl­mörg stjórn­ar­mynstur áður en rík­is­stjórn Sjálf­stæð­is­flokks, Við­reisnar og Bjartar fram­tíðar var mynduð 74 dögum eftir kosn­ing­ar.

Fengu skýran meiri­hluta

Sitj­andi rík­is­stjórn­ar­flokkar fengu góðan meiri­hluta í síð­ustu kosn­ingum og bættu sam­eig­in­lega við sig þing­mönn­um, en þeir voru alls 37 eftir kosn­ingar og urðu 38 eftir að Bigir Þór­ar­ins­son gekk óvænt í Sjálf­stæð­is­flokk­inn. Vinstri græn töp­uðu þó umtals­verðu fylgi milli kosn­inga og Sjálf­stæð­is­flokk­ur­inn tap­aði einnig lít­il­lega, en Fram­sókn­ar­flokk­ur­inn bætti vel við sig. Sú staða hefur kallað á breytt valda­hlut­föll milli flokk­anna og heim­ildir Kjarn­ans herma að búast megi við upp­stokkun í því hvaða ráðu­neyti hver flokkur fær og jafn­vel fjölgun ráðu­neyti, eða að minnsta kosti breyttum hlut­verkum sumra þeirra. 

Auglýsing
Fyrir liggur þó að Katrín Jak­obs­dóttir verður áfram for­sæt­is­ráð­herra í næstu rík­is­stjórn. 

Ólíkt því sem var eftir kosn­ing­arnar 2017 áttu flokk­arnir líka aðra nokkuð skýra mögu­leika í stjórn­ar­myndun sem gætu, að minnsta kosti á blaði, átt meiri hug­mynda­fræði­lega sam­leið. Vinstri græn og Fram­sókn­ar­flokkur gætu myndað rík­is­stjórn frá miðju til Vinstri með aðkomu Sam­fylk­ingar og Pírata. Sömu­leiðis væri hægt að mynda rík­is­stjórn frá miðju til hægri með Fram­sókn­ar­flokki, Sjálf­stæð­is­flokki og Við­reisn, eða jafn­vel Mið­flokki. Þessir kostir hafa þó ekki verið kann­aðir sem neinu nemur af sitj­andi stjórn­ar­liðum sem hafa ein­beitt sér að því að end­ur­nýja hið óvenju­lega sam­starf frá vinstri, yfir miðju og til hægri sem stofnað var til fyrir fjórum árum.

Lofts­lags­mál og aðgerðir vegna þeirra ásteyt­ing­ar­steinn

Í frétta­skýr­ingu sem Kjarn­inn birti á mánu­dag kom fram að stór og krefj­andi verk­efni væru framundan og það lit­aði við­ræð­urn­ar. End­­­ur­reisn efna­hags­lífs­ins eftir kór­ón­u­veiru­far­aldur og næsta stóra lota kjara­­­samn­inga­við­ræðna, sem hefst á fullu á næsta ári, skipta þar miklu.

Svo eru það skatta- og lofts­lags­­­mál og sam­­­spili þeirra við efna­hags­­­stefnu næstu rík­­­is­­­stjórn­­­­­ar.

Þar eiga stjórn­­­ar­­flokk­­arnir erf­ið­­ara að ná saman en ann­ars­stað­ar. Hug­­myndir Vinstri grænna um aðgerðir til að bregð­­ast við loft­lags­vánni eru allt aðrar en hug­­myndir hinna flokk­anna tveggja, sem snú­­ast um að upp­i­­­stöðu um að virkja meira til að auka það magn af end­­ur­nýj­an­­legri orku sem Ísland getur nýtt, eða selt. Í stefn­u­­skrá Vinstri grænna er hins vegar sagt að neyð­­ar­á­­stand ríki vegna loft­lags­­mála, að flokk­­ur­inn vilji við­halda ramma­á­ætlun sem stjórn­­tæki til að ákveða hvað verði virkjað og ef það þurfi nýjar virkj­­anir þurfi að ríkja sátt um það hvernig orkunnar er afl­að. „Mestu skiptir að það verði gert af var­­færni gagn­vart við­­kvæmri nátt­úru lands­ins og í takti við vax­andi not­k­un, til að mæta fólks­­fjölgun og þörfum grænna og með­­al­stórra fyr­ir­tækja en ekki í ein­staka stórum stökk­­um.“

Uggur vegna loft­lags­­mála­­skýrslu

Það hversu við­­kvæm þessi mál eru sést vel á því að þegar íslensk stjórn­­­völd skil­uðu skýrslu sinni um lang­­­tíma­á­ætlun í loft­lags­­­málum til Lofts­lags­­­samn­ings Sam­ein­uðu þjóð­anna (UN­FCCC) í aðdrag­anda COP26, lofts­lags­fundar Sam­ein­uðu þjóð­anna, sem hefst í Glas­gow í Skotlandi í dag. Skýrslan var birt fyrir helgi og olli miklum titr­ingi á bak­við tjöld­in, sam­­kvæmt heim­ildum Kjarn­ans.

Í frétt stjórn­­­ar­ráðs­ins vegna birt­ingu skýrsl­unnar segir að hún byggi á fyr­ir­liggj­andi stefn­u­­mörkun og áætl­­unum og varpi „ljósi á þær ákvarð­­anir sem þarf að taka á næstu árum til að mark­mið Íslands um kolefn­is­hlut­­leysi náist. Í skýrsl­unni er greint frá þegar sam­­þykktum mark­miðum stjórn­­­valda og síðan fjallað um mög­u­­legar leiðir að kolefn­is­hlut­­leys­is.

Í skýrsl­unni, sem birt var af umhverf­is- og auð­linda­ráðu­­neyt­inu sem lýtur stjórn Guð­­mundar Inga Guð­brands­­son­­ar, vara­­for­­manns Vinstri grænna, var gerð grein fyrir fimm mis­­­mun­andi sviðs­­­myndum um þróun sam­­­fé­lags­ins og rýnt í áhrif þeirra á losun gróð­­­ur­húsa­­­loft­teg­unda og bind­ingu kolefnis fram til árs­ins 2040. Í einni sviðs­­mynd­inni er gert ráð fyrir að álf­ram­­leiðsla á Íslandi drag­ist saman um helm­ing og í annarri að hún hverfi alveg. Þetta hefur farið öfugt ofan í hags­muna­­sam­tök atvinn­u­lífs­ins, sér­­stak­­lega þau sem gæta hags­muna áliðn­­að­­ar­ins, og ýmsa innan stjórn­­­ar­­flokk­anna sem líta á orku­­skipti sem tæki­­færi til auk­ins hag­­vaxt­­ar, en ekki sem tæki­­færi til að draga úr starf­­semi meng­andi iðn­­aðar á Ísland­i. Heim­ildir Kjarn­ans herma að þessar sviðs­­myndir hafi ekki verið ræddar sem neinu nemur milli stjórn­ar­­flokk­anna áður en þær voru settar fram.

Skatta­­mál, aukin kostn­aður og heil­brigð­is­­mál

Skatta­­mál verða líka erfið við­ur­­­eignar hjá næstu rík­­is­­stjórn. Fram­­sókn­­ar­­flokk­­ur­inn lof­aði til að mynda því að taka upp þrepa­­skipt trygg­inga­gjald og fleiri þrep í tekju­skatti fyr­ir­tækja þar sem hreinn hagn­aður fyr­ir­tækja umfram 200 millj­­­ónir króna verður skatt­lagður á móti lækkun til lít­illa og með­­­al­stórra fyr­ir­tækja.

Auglýsing
Vinstri græn lof­uðu því að taka upp þrepa­­­skiptan fjár­­­­­magnstekju­skatt, nota skatt­­­kerfið frekar til að jafna kjör og nýta það til að styðja við mark­mið í loft­lags­­­mál­­­um. 

Sjálf­­­stæð­is­­­flokk­­­ur­inn er enda með ólíkar áherslur en ofan­­­greindar í flestum þessum mála­­­flokk­­­um.

Heil­brigð­is­­málin eru líka flókið við­fangs­efni. Sjálf­­­stæð­is­­­flokk­­­ur­inn hefur mik­inn áhuga á að taka yfir heil­brigð­is­ráðu­­­neytið og hefur talað fyrir auknum einka­­rekstri innan þess kerf­­is.

Fram­­sókn­­ar­­flokk­­ur­inn tók að hluta til undir þær áherslur í aðdrag­anda kosn­­inga og sagð­ist vilja skoða „hvort frek­­­ari til­­­efni sé til auk­ins einka­­­rekst­­­urs innan heil­brigð­is­­­geirans.“

Vinstri græn vilja hins vegar auka fjár­­­­­fest­ingu í innviðum heil­brigð­is­­­kerf­is­ins og auka geta opin­bera hluta þess, í stað þess að auka hluta einka­­­geirans. Svan­­dís Svav­­­ar­s­dóttir heil­brigð­is­ráð­herra þurfti að sæta mik­illi gagn­rýni frá Sjálf­­stæð­is­­flokknum á síð­­asta kjör­­tíma­bili vegna stefnu sinnar í mála­­flokknum og þykir ólík­­­leg til að sam­­þykkja kúvend­ingu innan hans.

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Chanel Björk Sturludóttir, Elinóra Guðmundsdóttir og Elínborg Kolbeinsdóttir.
Markmiðið að auka skilning á veruleika kvenna af erlendum uppruna á Íslandi
Chanel Björk, Elinóra og Elínborg safna nú á Karolina Fund fyrir bókinni Hennar rödd: Sögur kvenna af erlendum uppruna á Íslandi.
Kjarninn 22. maí 2022
Kristín Ása Guðmundsdóttir
Illa fengin vatnsréttindi og ósvaraðar spurningar um Hvammsvirkjun í Þjórsá
Kjarninn 22. maí 2022
Einar kveðst þurfa að íhuga stöðuna sem upp er komin.
Einar ætlar að ræða við baklandið um eina möguleikann í stöðunni
Einar Þorsteinsson oddivit Framsóknarflokksins í Reykjavík segir aðeins einn meirihluta mögulegan í ljósi yfirlýsingar oddvita Viðreisnar um að ekki komi annað til greina en að virða bandalagið við Samfylkinguna og Pírata.
Kjarninn 22. maí 2022
Þórdís Lóa segir Viðreisn vilji láta á bandalagið reyna með því að hefja formlegar meirihlutaviræður með Framsóknarflokknum.
Vill hefja formlegar meirihlutaviðræður með Framsóknarflokknum
Oddviti Viðreisnar í Reykjavík segir flokkinn vera í bandalagi með Pírötum og Samfylkingu af heilum hug og vill láta á það reyna með því að hefja formlegar meirihlutaviðræður með Framsóknarflokknum.
Kjarninn 22. maí 2022
Silja Bára var gestur í Silfrinu á RÚV þar sem hún sagði óásættanlegt að senda eigi 300 flóttamenn frá Íslandi til Grikklands á næstu misserum.
Útlendingastefnan elti þá hörðustu í hinum Norðurlöndunum
Silja Bára Ómarsdóttir stjórnmálafræðingur og nýkjörinn formaður Rauða krossins á Íslandi segir óásættanlegt að flóttafólki sé mismunað eftir uppruna og að verið sé að taka upp á Íslandi útlendingastefnu sem elti hörðustu stefnur annarra Norðurlanda.
Kjarninn 22. maí 2022
Blikastaðalandið sem var í aðalhlutverki í ólögmætri einkavæðingu ríkisfyrirtækisins
Nýverið var tilkynnt um stórtæka uppbyggingu á jörðinni Blikastöðum, sem tilheyrir Mosfellsbæ. Þar á að byggja þúsundir íbúða og fjölga íbúum bæjarins um tugi prósenta. Þetta er ekki í fyrsta sinn sem áform hafa verið uppi um uppbyggingu þar.
Kjarninn 22. maí 2022
Liðsmenn úkraínsku þjóðlagarappsveitarinnar Kalush Orchestra, sem unnu Eurovision um síðasta helgi, voru mættir til úkraínsku borgarinnar Lviv þremur dögum eftir sigurinn.
Ógjörningur að hunsa pólitíkina í Eurovision
Sigur Úkraínu í Eurovision sýnir svart á hvítu að keppnin er pólitísk. Samstaðan sem Evrópuþjóðir sýndu með með orðum og gjörðum hefur þrýst á Samband evrópskra sjónvarpsstöðva að endurskoða reglur um pólitík í Eurovision.
Kjarninn 22. maí 2022
Mette Frederiksen, Ursula van der Leyen forseti framkvæmdastjórnar ESB, Olaf Scholz kanslari Þýskalands, Mark Rutte forsætisráðherra Hollands og Alexander De Croo forsætisráðherra Belgíu hittust í Esbjerg.
Tíu þúsund risastórar vindmyllur
Á næstu árum og áratugum verða reistar 10 þúsund vindmyllur, til raforkuframleiðslu, í Norðursjónum. Samkomulag um þessa risaframkvæmd, sem fjórar þjóðir standa að, var undirritað í Danmörku sl. miðvikudag.
Kjarninn 22. maí 2022
Meira úr sama flokkiInnlent