Fundu leið til að koma í veg fyrir þróun sykursýki

covermynd.jpg
Auglýsing

Íslenski vís­inda­mað­ur­inn Hákon Hákon­ar­son og sam­starfs­menn hans telja sig hafa fundið leið til að koma í veg fyrir að syk­ur­sýki af gerð 1 þró­ist í mann­eskju. Ef þróuð yrði með­ferð á grunni rann­sókn­ar­innar gæti hún haft lækn­ing­ar­mátt gagn­vart syk­ur­sýki 1 og ýmsum öðrum sjálfsof­næm­is­sjúk­dóm­um.

Rann­sókn Hákons og sam­starfs­manna hans snýst um virkni gens sem teng­ist syk­ur­sýki 1 á líf­fræði­legu ferli sem hefur áhrif á losun insúl­íns. Grein eftir Hákon um rann­sókn­ina var birt í hinu virta vís­inda­tíma­riti Cell hinn 14. júní síð­ast­lið­inn. Hákon segir það mik­inn heiður að fá grein birta í tíma­rit­inu.

[em­bed]htt­p://issu­u.com/kjarn­inn/docs/2014_07_03/32[/em­bed]

Bjuggu til arf­breytta mús



Að sögn Hákonar að um að ræða gen sem kall­ast CLEC16A, sem rann­sókn­arteymi hans við Barna­há­skóla­sjúkra­húsið í Fíla­delfíu í Banda­ríkj­unum fann út árið 2007 að væri sterkur áhættu­þáttur fyrir syk­ur­sýki. Genið er tjáð (e. expressed) í insúl­ín­fram­leið­andi bris­frumum og svoköll­uðum dráps­frumum (e. natural killer cells), en það er sú frumu­teg­und lík­am­ans sem ræðst á insúl­ín­fram­leið­andi bris­frumur og eyðir þeim.

Hákon og teymi hans vildu kom­ast að því hvernig genið og stökk­breyt­ingar á því orsaka syk­ur­sýki. Til þess að gera það bjuggu þau til arf­breytta mús þar sem teymið gat stýrt því hvort umrætt gen væri tjáð eða ekki. Á ensku kall­ast slík mús „knockout“-­mús. Með slíkri var einnig hægt að stýra því hvort genið væri tjáð í ákveðnum frumum og líf­fær­um.

Að sögn Hákonar sner­ist rann­sóknin nú um að eyða gen­inu í insúl­ín­fram­leið­andi bris­frumum og skoða svo afleið­ing­arn­ar. „Það sem kom í ljós er að CLE16A-­genið hefur með stjórnun á insúl­ín­fram­leiðslu að gera. Þegar gen­inu er eytt verður örvun á eggja­hvítu­efni sem heitir Park­in, en það leiðir til þess að hvat­berar sem sjá um orku­fram­leiðslu í bris­frumum eyði­leggj­ast. Við þetta raskast starf­semi kals­íum-jóna­ganga sem stjórna fram­leiðslu og losun á insúl­íni með þeim afleið­ingum að á end­anum verður ekk­ert insúlín fram­leitt. Það leiðir af sér að syk­ur­sýki 1 þró­ast.“

Auglýsing

Þetta er örstutt brot úr umfjöllun Kjarn­ans um upp­götv­un­ina. Lestu hana í heild sinni hér.

Kanntu vel við Kjarnann?

Frjáls framlög lesenda eru mikilvægur þáttur í rekstri Kjarnans. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni á vitrænan hátt og greina kjarnann frá hisminu fyrir lesendur. 

Kjarninn er fjölmiðill sem leggur sig fram við að upplýsa og skýra út það sem á sér stað í samfélaginu með áherslu á gæði og dýpt. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari. 

Ef þú kannt vel við það efni sem þú lest á Kjarnanum viljum við hvetja þig til að styrkja okkur. Þinn styrkur er okkar styrkur.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Samherjamálið og afleiðingar þess í erlendum fjölmiðlum
Meintar mútugreiðslur Samherjamanna til áhrifamanna í namibísku stjórnkerfi til þess að fá eftirsóttan kvóta þar í landi og afleiðingar þess hafa ratað í erlenda fjölmiðla.
Kjarninn 13. nóvember 2019
Tæknivarpið
Tæknivarpið
Tæknivarpið - Disney+ byrjar að streyma
Kjarninn 13. nóvember 2019
Þórður Snær Júlíusson
Íslenska kerfið sem bjó til skipulagða glæpastarfsemi
Kjarninn 13. nóvember 2019
Vill að Kristján Þór stigi til hliðar og að eignir Samherja verði frystar
Þingmaður vill að sjávarútvegsráðherra Íslands víki og að eignir Samherja verði frystar af þar til bærum yfirvöldum. Samherji átti 111 milljarða í eigið fé í lok síðasta árs.
Kjarninn 13. nóvember 2019
Katrín Jakosbsdóttir, forsætsiráðherra.
Fannst þetta minna óþægilega á gamaldags nýlenduherra
Katrín Jakobsdóttir, forsætisráðherra, segir að ef það sem kom fram í fréttaskýringaþætti Kveiks í gærkvöldi reynist rétt þá sé þetta mál hið versta og til skammar fyrir Samherja.
Kjarninn 13. nóvember 2019
Sacky Shanghala.
Esau og Shanghala báðir búnir að segja af sér ráðherraembætti
Þeir tveir ráðherrar Namibíu sem sagðir eru hafa þegið háar mútugreiðslur frá Samherja í skiptum fyrir að úthluta þeim kvóta hafa báðir sagt af sér.
Kjarninn 13. nóvember 2019
Kristján Þór Júlíusson
Kristján Þór: Ábyrgðin í svona málum liggur hjá fyrirtækinu sjálfu
Sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra segir að hann hafi fyrir rúmum fimm árum rétt rekið inn nefið á skrifstofu Samherja og heilsað þremenningunum frá Namibíu og átt við þá spjall um daginn og veginn.
Kjarninn 13. nóvember 2019
Hage Geingob, forseti Namibíu.
Forsetinn sagður vilja reka ráðherrana úr starfi
Forseti Namibíu er sagður vilja víkja Sacky Shanghala dómsmálaráðherra og Bernhardt Esau sjávarútvegráðherra úr starfi í kjölfar umfjöllunar um samskipti þeirra við forsvarsmenn Samherja.
Kjarninn 13. nóvember 2019
Meira úr sama flokkiInnlent
None