Helmingur leigjenda fær húsnæðisbætur

Þegar heimsfaraldur kórónuveiru skall á fjölgaði þeim sem fengu greiddar húsnæðisbætur umtaslvert. Fjöldi slíkra heimila var um 16.500 í fyrra en fjöldin fór vel yfir 17.000 á fyrstu mánuðum ársins 2021 eftir að frítekjumark húsnæðisbóta var hækkað.

Leigjendur búa almennt við minna húsnæðisöryggi en þeir sem eiga það húsnæði sem þeir búa í, og þurfa þar af leiðandi að flytja oftar.
Leigjendur búa almennt við minna húsnæðisöryggi en þeir sem eiga það húsnæði sem þeir búa í, og þurfa þar af leiðandi að flytja oftar.
Auglýsing

Alls þiggja 49,7 pró­sent leigj­enda hús­næð­is­bætur og hefur þeim fjölgað um 1,6 pró­sentu­stig milli ára. Í sept­em­ber­mán­uði voru greiddar út alls 542 millj­ónir króna í slíkar bætur til rúm­lega 16.200 heim­ila. 

Þetta kemur fram í nýrri mán­að­ar­skýrslu Hús­næð­is- og mann­virkja­stofn­unar (HMS) um íbúða­mark­að­inn sem birt var í gær. 

Þar segir enn fremur að fjár­hæðin sé um 0,2 pró­sentu­stigum lægri en greidd var út í sept­em­ber­mán­uði í fyrra en þó tekið fram að þessi tala geti hækk­að. 

Auglýsing
Húsnæðisbótaþegum fjölg­aði mikið um ára­mótin þegar frí­tekju­mörk hús­næð­is­bóta voru hækk­uð. Í skýrsl­unni segir að árið 2019 hafi fjöldi heim­ila sem þáði hús­næð­is­bætur að með­al­tali verið um 15.800 á mán­uði. „Árið 2020 þegar heims­far­ald­ur­inn skall á jókst þessi fjöldi jafnt og þétt yfir árið og var um 16.500 að með­al­tali á mán­uði, eða sem sam­svarar 4,5 pró­sent hækkun á milli ára. Eftir ára­mót hækk­aði fjöld­inn vel yfir 17.000 og hefur verið að með­al­tali um 17.300 fyrstu átta mán­uði árs­ins en 17.600 fyrstu fimm mán­uði árs­ins. Það eru miklar árs­tíða­sveiflur í fjöld­an­um.“

Hlut­fall leigu­fjár­hæðar af ráð­stöf­un­ar­tekjum hækkar

Hlut­fall leigu­fjár­hæðar af ráð­stöf­un­ar­tekjum leigj­enda var árum saman í kringum 40 pró­sent. Það þýddi að fjórar af hverjum tíu krónum sem þeir sem eru á leigu­mark­aði höfðu í tekjur eftir skatta fóru í að borga leig­u. 

Það hlut­fall hefur hækkað á síð­ustu tveimur árum. Í fyrra var það 44 pró­sent og í ár er það 45 pró­sent. Í skýrslu HMS segir að þetta geti verið vegna þess að tekju­hærri ein­stak­lingar á leigu­mark­aði hafi náð að kaupa sér hús­næði eftir að vextir lækk­uðu skarpt í fyrra. „Í því sam­hengi mátti einmitt greina versn­andi fjár­hag leigj­enda á milli ára í fyrra en hins vegar virð­ist hann batna nú miðað við könn­un­ina í ár. Afar lítið er um van­skil og aukast þau ekki á milli ára. Þá má einnig sjá að samn­ings­staða gagn­vart leigu­sala versnar ögn á milli mæl­inga og hlut­fall þeirra sem eru með þing­lýstan leigu­samn­ing er á pari við könn­un­ina í fyrra en þok­ast þó örlítið niður á við.“

Um tíu pró­sent allra leigj­enda notar 70 pró­sent eða meira af ráð­stöf­un­ar­tekjum sínum til að borga húsa­leigu og um fjórð­ungur leigj­enda notar yfir helm­ing tekna sinna í húsa­leigu.

Vegið með­al­tal leigu­fjár­hæðar alls leigu­hús­næðis er sem stendur um 147 þús­und krónur á mán­uði. að með­al­tali er hægt að fá um 33 þús­und krónur í hús­næð­is­bætur til að standa undir slíkum leigu­kostn­að­i. 

Tölu­verður munur er á því að leigja af einka­að­ila og því að leigja af hinu opin­bera. Að með­al­tali kostar 168 þús­und krónur á mán­uði að leigja af einka­að­ila en 126 þús­und krónur á mán­uði að leigja íbúð í eigu ríkis eða sveit­ar­fé­laga. Því er þriðj­ungi dýr­ara að leigja af einka­að­ila en af opin­berum aðila. 

Hús­næð­is­bætur sem leigj­endur fá eru afar sam­bæri­legar óháð því af hverjum þeir leigja.

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Bjarni Benediktsson, fjármála- og efnahagsráðherra og formaður Sjálfstæðisflokksins.
Fjármálaráðuneytið segist ekki hafa yfirlit yfir fjársópseignirnar sem seldar voru leynilega
Fjármála- og efnahagsráðuneytið segist ekki hafa komið að ákvörðunum um ráðstöfun eigna sem féllu íslenska ríkinu í skaut vegna stöðugleikasamninga við kröfuhafa föllnu bankanna.
Kjarninn 27. júní 2022
Frá brautarpalli við aðallestarstöðina í þýsku borginni Speyer. Ef til vill hafa einhverjir þessara farþega nýtt sér níu evru miðann.
Aðgangur að almenningssamgöngum í heilan mánuð fyrir níu evrur
Níu evru miðinn gildir í allar svæðisbundnar samgöngur í Þýskalandi til loka ágústmánaðar. Þetta samgönguátak er hluti af aðgerðapakka stjórnvalda vegna vaxandi verðbólgu og hækkandi orkuverðs en er einnig ætlað að stuðla að umhverfisvænni ferðavenjum.
Kjarninn 26. júní 2022
Steingrímur J. Sigfússon hætti á þingi í fyrrahaust. Síðan þá hefur hann verið skipaður til að leiða tvo hópa á vegum ríkisstjórnarinnar.
Steingrímur J., Óli Björn og Eygló skipuð í stýrihóp til að endurskoða örorkukerfið
Fyrrverandi formaður Vinstri grænna, þingmaður Sjálfstæðisflokks, fyrrverandi félagsmálaráðherra og aðstoðarmaður ríkisstjórnarinnar mynda stýrihóp sem á að endurskoða örorkulífeyriskerfið. Hópurinn á að skila af sér eftir tvö ár. Ingu Sæland er óglatt.
Kjarninn 26. júní 2022
Örn Bárður Jónsson
Veðurfræðingar án framtíðar!
Kjarninn 26. júní 2022
Heildartekjur fjarskiptafyrirtækja jukust um 6,1 milljarð í fyrra og voru 72,4 milljarðar
Farsímaáskriftum fjölgaði aftur í fyrra eftir að hafa fækkað í fyrsta sinn frá 1994 á árinu 2020. Tekjur fjarskiptafyrirtækjanna af sölu á farsímaþjónustu jukust gríðarlega samhliða þessari þróun.
Kjarninn 26. júní 2022
Anna Marsibil Clausen, ritstjóri hlaðvarpa hjá RÚV.
„Rökrétt framhald á kaffistofuumræðunni á tímum ólínulegrar dagskrár“
Svokölluð fylgivörp, hlaðvörp um sjónvarpsefni, eru rökrétt framhald á kaffistofuumræðunni á tímum ólínulegrar dagskrár að mati ritstjóra hlaðvarpa hjá RÚV.
Kjarninn 26. júní 2022
Harmsaga fílsins Happy
Hún er ekki persóna sem á rétt á frelsi segja dómstólar þrátt fyrir að henni hafi verið rænt frá fjölskyldu sinni, hún fönguð, bundin og barin. Misst einu vini sína í prísundinni og aldrei eignast afkvæmi.
Kjarninn 26. júní 2022
Fólk lagði blóm og kerti á götu í Stokkhólmi til minningar um sænska rapparann Einar sem var skotinn til bana í október í fyrra.
Sænskir ráðherrar í læri hjá Dönum
Á meðan morðum sem framin eru með skotvopnum fækkar í mörgum Evrópulöndum fjölgar þeim í Svíþjóð. Í Danmörku fækkar slíkum morðum og nú vilja Svíar læra af Dönum hvernig hægt sé að draga úr glæpum af þessu tagi.
Kjarninn 26. júní 2022
Meira úr sama flokki