Líkir aðgerðum Seðlabankans við það að „fara á skriðdreka til rjúpnaveiða“

Stefán Ólafsson gagnrýnir vaxtahækkun Seðlabankans og segir aðgerðir hans á húsnæðismarkaði bæði ómarkvissar, óskynsamlegar og óréttlátar. Hann segir vaxtahækkanir á alla skuldara til að hemja markaðinn vera eins og að fara á skriðdreka til rjúpnaveiða.

Stefán Ólafsson er sérfræðingur í vinnumarkaðs- og lífskjararannsóknum hjá Eflingu.
Stefán Ólafsson er sérfræðingur í vinnumarkaðs- og lífskjararannsóknum hjá Eflingu.
Auglýsing

Stefán Ólafs­son, sér­fræð­ingur í vinnu­mark­aðs- og lífs­kjara­rann­sóknum hjá Efl­ingu, segir að vaxta­hækkun Seðla­bank­ans á alla með vaxta­ber­andi skuldir sé ein­stak­lega ómark­viss aðgerð, ef mark­miðið sé að fækka kaup­endum íbúða og létta þar með þrýst­ingi af verð­hækk­unum á hús­næð­is­mark­aði.

„Það er ómark­visst vegna þess að ein­ungis lít­ill hluti íbúð­ar­eig­enda á hverjum tíma er að fara í íbúða­skipti. Vaxta­hækkun á þá er ein­ungis aukin greiðslu­byrði eða kjara­skerð­ing, sem hefur engin áhrif á hús­næð­is­mark­að­inn. Þetta er svo­lítið eins og að fara á skrið­dreka til rjúpna­veiða. Heilu svæðin eru sprengd upp til að ná til nokk­urra rjúpna!“ skrifar Stefán í færslu á Face­book í dag.

Hann segir aðgerðir Seðla­bank­ans auk þess engin áhrif hafa á inn­flutta verð­bólgu, sem sé ásamt mis­heppn­aðri hag­stjórn hús­næð­is­mála inn­an­lands helsti verð­bólgu­vald­ur­inn á Íslandi. Aðgerð­irnar telur hann að komi frekar til með að auka á vand­ann sem fylgir inn­fluttri verð­bólgu, með auk­inni greiðslu­byrði heim­ila og fyr­ir­tækja.

Segir að við munum sjá spreng­ingu í leigu­verði

Einnig segir Stefán þá leið sem Seðla­bank­inn hefur valið vera órétt­láta, því hún bitni „fyrst og fremst á ungu og tekju­lágu fólki“ sem sé sér­stak­lega háð skuld­setn­ingu til að geta keypt sér íbúð, en í þessu sam­hengi er hann einnig að ræða um þær aðgerðir sem kynntar voru af fjár­mála­stöð­ug­leika­nefnd í síð­ustu viku, um aukin skil­yrði greiðslu­mats og lægri hámarks­skuld­setn­ingu fyrstu kaup­enda.

„En fólk með mikla kaup­getu finnur ekki mikið fyrir þessum aðgerðum og mun ekki láta þær stoppa sig í að skipta um íbúð­ar­hús­næði, sem er senni­lega það sem hefur mest áhrif til að þrýsta verði upp,“ skrifar Stef­án.

Hann segir að með því „loka ungu og tekju­lágu fólki leið inn á íbúða­mark­að­inn“ sé þessum hópi „þrýst út á leigu­mark­að­inn, þar sem greiðslu­byrðin er meiri en af kaupum á hóf­legri íbúð“ og full­yrðir að í fram­hald­inu munum við sjá „spreng­ingu í leigu­verð­i“.

Auglýsing

„Seðla­banka­stjóri nefnir þetta reyndar í nýlegu við­tali og við­ur­kennir tak­mörkuð áhrif vaxta­hækk­un­ar­innar og hinna sér­stöku úrræða - um leið og hann full­yrðir dig­ur­barka­lega að tæki Seðla­bank­ans virki og að þeim verði beitt af enn meiri hörku ef verð­bólgan eykst enn meira.

Þannig að ef afleið­ingar inn­rás­ar­innar í Úkra­ínu verða enn meiri fyrir heims­hag­kerfið en orðið er þá mun Seðla­banki Íslands bæta við þær þreng­ingar með enn meiri skulda­byrði heim­ila og fyr­ir­tækja á Ísland­i!“ skrifar Stef­án, sem segir þetta í senn ómark­vis­st, óskyn­sam­legt og órétt­látt.

„Væri ekki nær­tækara að hamla kaupum fjár­festa á mörgum íbúðum til að leigja út og braska með? Ætti ekki frekar að hægja á íbúða­skiptum tekju­hærri hópa? Tak­marka fé í umferð?

Auð­vitað þarf aukið fram­boð íbúða til að leysa vand­ann end­an­lega, en það tekur tíma. Fleira mætti þó gera á fram­boðs­hlið hús­næð­is­mál­anna til að flýta fyrir auknum bygg­ing­um. Ástandið á senni­lega eftir að versna enn frekar áður en það batn­ar,“ skrifar Stefán Ólafs­son.

Við þurfum á þínu framlagi að halda

Þú getur tekið beinan þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við sem vinnum á ritstjórn Kjarnans viljum hvetja þig til að vera með okkur í liði og leggja okkar góða fjölmiðli til mánaðarlegt framlag svo við getum haldið áfram að vinna fyrir lesendur, fyrir fólkið í landinu.

Kjarninn varð níu ára í sumar. Þegar hann hóf að taka við frjálsum framlögum þá varð slagorðið „Frjáls fjölmiðill fyrir andvirði kaffibolla“ til og lesendur voru hvattir til að leggja fram í það minnsta upphæð eins kaffibolla á mánuði.

Mikið vatn hefur runnið til sjávar á þeim níu árum sem Kjarninn hefur lifað. Í huga okkar á Kjarnanum hefur þörfin fyrir fjölmiðla sem veita raunverulegt aðhald og taka hlutverk sitt alvarlega aukist til muna.

Við trúum því að Kjarninn skipti máli fyrir samfélagið.

Við trúum því að sjálfstæð og vönduð blaðamennska skipti máli.

Ef þú trúir því sama þá endilega hugsaðu hvort Kjarninn er ekki allavega nokkurra kaffibolla virði á mánuði.

Vertu með okkur í liði. Þitt framlag skiptir máli.

Ritstjórn Kjarnans: Sunna Ósk Logadóttir, Þórður Snær Júlíusson, Erla María Markúsdóttir, Arnar Þór Ingólfsson, Eyrún Magnúsdóttir og Grétar Þór Sigurðsson.


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Aðgerðirnar sem lagðar eru til af ríkisstjórninni til þess að hafa auknar tekjur af umferð bera vott um úrræðaleysi og skammsýni, segja hagsmunasamtök bílgreinarinnar, sem telja notkunargjöld styðja betur við orkuskipti í samgöngum.
Hver ekinn kílómeter á rafbíl kosti sex krónur í stað annarra gjalda
Samtök verslunar og þjónustu og Bílgreinasambandið vilja sjá nýtt notkunargjald leggjast á akstur bíla sem ganga fyrir rafmagni eða vetni, í stað þess að vörugjöld og bifreiðagjöld á þessa bíla hækki eins og gengið er út frá í fjárlagafrumvarpinu.
Kjarninn 8. desember 2022
Bryndís Haraldsdóttir þingmaður Sjálfstæðisflokks er formaður allsherjar- og menntamálanefndar.
Leggja til að fjölskyldur sem ekki var hægt að senda úr landi fái dvalarleyfi
Útlendingafrumvarp dómsmálaráðherra er komið úr nefnd, nánast óbreytt. Stjórnarflokkarnir leggja til bráðabirgðabreytingu um að nokkur hópur fólks með börn, sem ekki var hægt að senda úr landi vegna veirufaraldursins, fái dvalarleyfi hérlendis.
Kjarninn 8. desember 2022
Ketill Sigurjónsson
Fallið vindmastur Orkuveitu Reykjavíkur
Kjarninn 8. desember 2022
Tölvuteikning Landsvirkjunar af Hvammsvirkjun. Stíflan er efst á myndinni, þá Viðey, frárennslisskurður til hægri og Ölmóðsey. Landsvirkjun á að tryggja 10 m3/s rennsli neðan stíflu.
Orkustofnun gefur Hvammsvirkjun grænt ljós
Hvammsvirkjun verður sjöunda virkjun Landsvirkjunar á Þjórsár- og Tungnaársvæðinu en sú fyrsta sem reist verður í byggð. Orkustofnun setur skilyrði um vatnsmagn neðan stíflu og seiðafleytur fyrir laxfiska í nýútgefnu virkjunarleyfi.
Kjarninn 8. desember 2022
Framlög til RÚV hækka enn – Verða milljarði hærri á næsta ári en árið 2021
Alls er búist við að RÚV fái um 5,7 milljarða króna úr ríkissjóði á næsta ári. Það er 625 milljónum krónum meira en í ár og rúmum milljarði króna meira en 2021. Á sama tíma hafa framlög úr ríkissjóði til styrkjakerfis einkarekinna fjölmiðla lækkað.
Kjarninn 8. desember 2022
Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir, formaður Viðreisnar.
Vilja hækka veiðigjöld, leggja kolefnisskatt á stóriðju, selja banka og fækka ráðherrum
Viðreisn vill greiða lækka opinberar skuldir og auka stuðning við barnafjölskyldur. Þá vill flokkurinn auka framlög til heilbrigðismála. Þetta vill hann fjármagna með hærri álögum á útgerðir og 13,5 milljarða króna kolefnisgjaldi á stóriðju.
Kjarninn 8. desember 2022
Helga Vala Helgadóttir, þingmaður Samfylkingarinnar, og Bjarni Benediktsson fjármála- og efnahagsráðherra.
„Það fer ekk­ert á milli mála að ábyrgðin er hjá rík­is­sjóð­i“
„Hvert er planið?“ spyr þingmaður Samfylkingarinnar fjármálaráðherra- og efnahagsráðherra. Tilefnið er málefni ÍL-sjóðs, nú þegar fyrrverandi forseti Mannréttindadómstóls Evrópu segir ríkið bótaskylt fari ÍL-sjóður í þrot.
Kjarninn 8. desember 2022
Ragnar Þór Ingólfsson, formaður VR.
Ragnar Þór: „Ég tel seðlabankastjóra algjörlega ómarktækan“
Stýrivaxtahækkanir Seðlabankans „refsa stórum hópi fólks sem er ekki að fara til Tenerife og eyða um efni fram heldur er bara að reyna að komast af milli mánaða,“ segir Ragnar Þór Ingólfsson, formaður VR.
Kjarninn 8. desember 2022
Meira úr sama flokkiInnlent