„Miðstýrt hagkerfi“ HÍ sagt óhagkvæmt og koma í veg fyrir nýliðun

Hagfræðideild Háskóla Íslands er hætt komin, samkvæmt einum af kennurum deildarinnar. Hann segir stöðuna að mörgu leyti tilkomna vegna fjárveitingarkerfis háskólans, sem sé miðstýrt og óhagkvæmt.

Háskóli Íslands
Auglýsing

Fjár­veit­ing­ar­kerfi Háskóla Íslands felur í sér mikið óhag­ræði, sem end­ur­spegl­ast meðal ann­ars í hvötum til að lág­marka kennslu og miklum halla­rekstri hag­fræði­deildar skól­ans. Þetta skrifar Gylfi Zoega, hag­fræði­pró­fessor við skól­ann, í nýjasta tölu­blaði Vís­bend­ingar.

Kald­hæðn­is­leg örlög hag­fræði­deildar

Gylfi er einn af sjö fast­ráðnum kenn­urum við hag­fræði­deild háskól­ans, en á und­an­förnum árum hafa þrír kenn­arar þar hætt störf­um. Þar af hafa tveir þeirra farið á eft­ir­laun, en einn þeirra, Ásgeir Jóns­son, er nú seðla­banka­stjóri. Sam­kvæmt Gylfa er fyr­ir­séð að tveir aðrir kenn­arar í deild­inni fari á eft­ir­laun á næstu tveimur til þremur árum.

„Þrátt fyrir að mörgu leyti ágætan árangur af starfi hag­fræði­deildar þá ber skugga á þegar kemur að fjár­hag deild­ar­inn­ar,“ segir Gylfi og bætir við að það sé kald­hæðn­is­legt að sú deild sem fjallar um rekstur fyr­ir­tækja og kostn­að­ar- og ábata­grein­ingu hafi verið rekin með halla flest árin frá því hún var fyrst sett á lagg­irn­ar.

Auglýsing

Þessi halli gerir hag­fræði­deild­inni erfitt fyrir að bæta við sig starfs­mönn­um, þrátt fyrir að kenn­urum hafi fækkað sem um mun­ar. Vonir standa nú til að hægt verði að ráða einn kenn­ara í við­bót og verða þeir því sex í árs­lok 2025, sem er um helm­ings­fækkun frá því sem var fyrir nokkrum árum.

Ójöfn fjár­mögnun og skrýtnir hvatar

Sam­kvæmt Gylfa er hall­inn til­kom­inn vegna fjár­mögn­un­ar­kerfis Háskóla Íslands, sem sé byggt á svoköll­uðu deili­lík­ani. Líkanið úthlutar fasta fjár­hæð fyrir hvern útskrif­aðan nem­anda sem útskrif­ast innan hverrar deild­ar, en fjár­hæðin á hvern nem­anda er mis­mun­andi eftir deild­um. Þannig fær hug- og félags­vís­inda­deild, ásamt stærð­fræði- og tölv­un­ar­fæði­deild minnsta pen­ing­inn fyrir hvern útskrif­aðan nem­anda, á meðan þau eru mun hærri í verk­fræði og raun­vís­ind­um, kennslu­fræðum og heil­brigð­is­vís­ind­um.

Til við­bótar við ójafna fjár­mögnun bendir Gylfi á að kerfið bjóði upp á ýmsa aðra skrýtna hvata, líkt og að kenn­arar hvetji ekki nem­endur sína til að taka nám­skeið í öðrum deildum eða að þeir leggi ofurá­herslu á rann­sóknir í stað kennslu en vilji þó fjölga nem­end­um.

„Eins og í mið­stýrðum hag­kerfum felur mið­stýrt hag­kerfi Háskóla Íslands í sér margs konar óhag­ræð­i,“ bætir Gylfi við. „Það er offram­leiðsla á sumu og ekki nóg fram­leitt af öðru.“ Þá segir hann að hvati kenn­ara til að lág­marka kennslu gera þá dýr­ari og að hækk­andi kostn­aður þeirra komi í veg fyrir nýlið­un.

Hægt er að lesa grein Gylfa í heild sinni með því að ger­ast áskrif­andi að Vís­bend­ingu.

Við þurfum á þínu framlagi að halda

Þú getur tekið beinan þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við sem vinnum á ritstjórn Kjarnans viljum hvetja þig til að vera með okkur í liði og leggja okkar góða fjölmiðli til mánaðarlegt framlag svo við getum haldið áfram að vinna fyrir lesendur, fyrir fólkið í landinu.

Kjarninn varð níu ára í sumar. Þegar hann hóf að taka við frjálsum framlögum þá varð slagorðið „Frjáls fjölmiðill fyrir andvirði kaffibolla“ til og lesendur voru hvattir til að leggja fram í það minnsta upphæð eins kaffibolla á mánuði.

Mikið vatn hefur runnið til sjávar á þeim níu árum sem Kjarninn hefur lifað. Í huga okkar á Kjarnanum hefur þörfin fyrir fjölmiðla sem veita raunverulegt aðhald og taka hlutverk sitt alvarlega aukist til muna.

Við trúum því að Kjarninn skipti máli fyrir samfélagið.

Við trúum því að sjálfstæð og vönduð blaðamennska skipti máli.

Ef þú trúir því sama þá endilega hugsaðu hvort Kjarninn er ekki allavega nokkurra kaffibolla virði á mánuði.

Vertu með okkur í liði. Þitt framlag skiptir máli.

Ritstjórn Kjarnans: Sunna Ósk Logadóttir, Þórður Snær Júlíusson, Erla María Markúsdóttir, Arnar Þór Ingólfsson, Eyrún Magnúsdóttir og Grétar Þór Sigurðsson.


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Ráðast þyrfti í nauðsynlegar styrkingar vega vegna þungaflutninganna til og frá Mýrdalssandi.
Vikurnám á Mýrdalssandi myndi hafa „verulegan kostnað fyrir samfélagið“
Fullhlaðinn sex öxla vörubíll slítur burðarlagi á við 20-30 þúsund fólksbíla, bendir Umhverfisstofnun á varðandi áformaða vikurflutninga frá Mýrdalssandi til Þorlákshafnar. Ráðast þyrfti í mikla uppbyggingu vegakerfis vegna flutninganna.
Kjarninn 6. október 2022
Ólafur Þ. Harðarson prófessor emerítus í stjórnmálafræði.
„Íslendingar eiga langt í land“ með jöfnuð atkvæðavægis eftir búsetu
Frumvarp sem formaður Viðreisnar mælti fyrir á þingi í september myndi eyða misvægi atkvæða milli bæði flokka og kjördæma, eins og kostur er. Ólafur Þ. Harðarson telur að þingið ætti að samþykkja breytingarnar.
Kjarninn 6. október 2022
Fóru inn í tölvupósta Sólveigar Önnu og Viðars
Þá starfandi formaður Eflingar hafði aðgang að tölvupósthólfum fyrirrennara síns, Sólveigar Önnu Jónsdóttur, og fyrrverandi framkvæmdastjóra Eflingar, Viðars Þorsteinssonar, frá því í janúar á þessu ári og fram í apríl.
Kjarninn 6. október 2022
Hallarekstur SÁÁ stefnir í 450 milljónir
Færri innlagnir, færri meðferðir við ópíóðafíkn og sumarlokanir verður staðan hjá SÁÁ á næsta ári miðað við fyrirliggjandi fjárlagafrumvarp. Samtökin áætla að rekstrargrunnur samtakanna verði vanfjármagnaður um 450 milljónir króna á næsta ári.
Kjarninn 6. október 2022
Seðlabankinn hafnar því að aflétta leynd um ESÍ á grundvelli almannahagsmuna
Árið 2019 var ákvæði bætt við lög um Seðlabanka Íslands sem veitir bankanum heimild til að víkja frá þagnarskylduákvæði ef hagsmunir almennings af birtingu gagna vega þyngra en hagsmunir sem mæla með leynd.
Kjarninn 6. október 2022
Í austurvegi
Í austurvegi
Í austurvegi – Komdu í leirkerið 请君入瓮
Kjarninn 6. október 2022
Jón Björnsson, forstjóri Origo.
Eigið fé Origo margfaldast við söluna í Tempo fyrir 28 milljarða króna
Árið 2009 stofnuðu starfsmenn TM Software lítið hugbúnaðarfyrirtæki, sem nefnt var Tempo. Í dag er það metið á 85,4 milljarða króna og Origo var að selja hlut sinn í því á 28 milljarða króna. Við það fer eigið fé Origo úr níu milljörðum í 31 milljarða.
Kjarninn 6. október 2022
Kjartan Magnússon borgarfulltrúi bar tillöguna fram í borgarstjórn.
Borgarhverfi framtíðarinnar eða loftslagsskógur á Geldinganesi?
Tillögu sjálfstæðismanna í borgarstjórn Reykjavíkur um að skipuleggja Geldinganes undir íbúabyggð var hafnað á fundi borgarstjórnar á þriðjudag. Afar mismunandi sjónarmið komu fram um það hvernig skyldi nýta nesið til framtíðar.
Kjarninn 5. október 2022
Meira úr sama flokkiInnlent