Skattsvik, reiðufjárnotkun og einkahlutafélög stærstu hætturnar

Ríkislögreglustjóri telur skattsvik og reiðufjárnotkun, auk skorts á löggjöf og eftirliti á starfsemi einkahlutafélaga, vera helstu hætturnar hérlendis vegna peningaþvættis.

Peningaþvætti
Auglýsing

Víðtæk skattalagabrot hér á landi fela í sér mikla ógn vegna hugsanlegs peningaþvættis. Einnig ýtir aukning reiðufjár í umferð, auk rúmrar löggjafar og lítils eftirlits eftir starfsemi einkahlutafyrirtækja, undir áhættuna á að peningaþvætti sé stundað á Íslandi. Þetta kemur fram í nýútgefnu áhættumati Ríkislögreglustjóra, sem kom út á fimmtudaginn.

Áhættumatið er það þriðja sem Ríkislögreglustjóri hefur gert vegna hættunar um peningaþvætti og fjármögnun hryðjuverka, en embættið birti sambærilegar skýrslur árin 2017 og 2019.

Fleiri og alvarlegri skattsvik

Samkvæmt Ríkislögreglustjóra hefur málum tengdum skattalagabrotum sífellt fjölgað hjá embættinu á undanförnum árum. Í fyrra fjölgaði þeim um fjórðung, úr 482 árið 2019 í rúm 600 mál. Embættið segir einnig að upplýsingar frá Skattrannsóknarstjóra bendi til þess að málin séu alvarlegri en áður.

Auglýsing

Meðal þeirra mála sem eru til rannsóknar eru brotahópar sem reyna að misnota virðisaukaskattskerfið með nýtingu á tilhæfulausum sölureikningum frá fyrirtækjum án eiginlegra viðskipta. Embættið segir heildarfjárhæð slíkra reikninga nema um einum milljarði króna.

Samkvæmt skýrslunni eru skattsvik alvarlegt vandamál hér á landi, meðal annars vegna þess hve auðvelt sé að drýgja slík brot. Einnig segir Ríkislögreglustjóri að viðhorf almennings til skattsvika virðist vera mildara en til annarra brota og viðurlög ekki hafa tilætluð varnaðaráhrif.

Auðvelt að koma reiðufé í umferð

Ein ástæða þess hversu auðvelt sé að framkvæma skattsvik er talin vera vegna þess hversu auðvelt sé að koma reiðufé í framkvæmd hér á landi. Til dæmis sé einfalt og ódýrt að flytja reiðufé yfir landamæri Íslands í gegnum eina af 23 tollhöfnum landsins.

Einnig gildi engar reglur um innlagnir og úttektir á reiðufé úr bönkum, nema hvað varðar hraðbanka, auk þess sem ekkert eftirlit sé með notkun reiðufjár. Samkvæmt skýrslunni hefur reiðufé í umferð aukist á síðustu árum, þrátt fyrir að dregið hafi úr notkun þess í staðgreiðsluviðskiptum hér á landi.

Þar sem reiðufé er órekjanlegt segir Ríkislögreglustjóri að auðvelt sé að koma t.d. ólögmætum ávinningi af brotastarfsemi í umferð.

Skattaundanskot og kennitöluflakk í einkahlutafélögum

Í skýrslunni segir einnig að auðvelt sé að svíkja undan skatti hérlendis þar sem tiltölulega auðvelt sé að stofna einkahlutafélag. Ekki séu skilyrði að slík félög séu í starfsemi eða rekstri og engar lagakröfur séu gerðar til eigenda þeirra. Embættið segir það einnig vera þekkta aðferð skömmu fyrir gjaldþrot einkahlutafélaga að koma svokölluðum „útfararstjórum“ í stjórn þeirra til að dylja hver fari með raunverulega stjórnun þess. Þar að auki segir Ríkisskattsstjóri það vera auðvelt að taka fjármuni úr einkahlutafélagi og ráðstafa úr sjóðum þess með sjálftöku, en slík ráðstöfun fjármuna kunni að fela í sér peningaþvætti.

Samkvæmt skýrslunni liggja einnig fyrir upplýsingar um að samhliða rekstri sumra einkahlutafélaga sé stunduð svört atvinnustarfsemi, þar sem virðisaukaskattur eða tekjuskattur sé ekki greiddur í samræmi við lög. Í þessum tilvikum hafi verið hægt að greiða minni skatt meðal annars með að oftelja kostnað eða vantelja gjöld, t.d. í tengslum við tekjur frá aflandsfélögum.

Þá er líka minnst á svokallað kennitöluflakk, þar sem fyrirtæki sem sér fram á gjaldþrot flytur eignir sínar yfir á nýja kennitölu en skilur skuldir fyrirtækisins eftir á þeirri gömlu. „Þannig

getur eigandi fyrirtækisins í raun haldið áfram að reka það án þess að greiða skuldir þess, því kröfuhafar geta aðeins gengið að þeim eignum sem skráðar eru á gömlu kennitöluna,“ segir í skýrslunni.

Fleiri þættir nefndir árið 2019

Kjarninn fjallaði um skýrsluna sem kom út árið 2019, en samkvæmt henni var einnig talin mikil ógn af skattsvikum, peningasendingum og einkahlutafélögum. Þó var talin meiri hætta á fleiri þáttum þá, t.d. á afléttingu fjármagnshafta, raunverulegum eigendum, og þjónustu lögmanna. Í nýju skýrslunni hafa þessir þættir verið teknir út eða færðir niður í áhættuflokk.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Upplýsingar um alla hluthafa og hversu mikið þeir eiga í skráðum félögum hafa legið fyrir á opinberum vettvangi undanfarið. Þetta telur Persónuvernd stríða gegn lögum.
Persónuvernd telur víðtæka birtingu hluthafalista fara gegn lögum
Vegna nýlegra lagabreytinga hefur verið hægt að nálgast heildarhluthafalista skráðra félaga í Kauphöllinni í samstæðureikningum á vef Skattsins. Persónuvernd telur þessa víðtæku birtingu fara gegn lögum.
Kjarninn 18. júní 2021
Flókið að fást við fólk sem lætur sannleikann ekki þvælast fyrir sér
Kerfið brást Helgu Björgu harðlega eftir að hún upplifði stöðugt áreiti borgarfulltrúa Miðflokksins í um tvö ár án þess að geta borið hönd fyrir höfuð sér. Málið hefur haft margvíslegar alvarlegar afleiðingar á andlega og líkamlega heilsu hennar.
Kjarninn 18. júní 2021
Horft frá Nauthólsvík yfir á Kársnes og að Hamraborg, þar sem Kópavogsbær stefnir á uppbyggingu þéttrar byggðar meðfram væntum borgarlínuleiðum.
Telur kjörnum fulltrúum skylt að rýna í hugmyndir um ódýrari Borgarlínu
Bæjarfulltrúi Sjálfstæðisflokksins í Kópavogi vill rýna betur í hugmyndir um ódýrari Borgarlínu, sem lagðar hafa verið fram að undanförnu, svo vilji sveitarstjórna sé skýr í málinu. Einnig viðrar hún sérstakar áhyggjur af rekstrarkostnaði.
Kjarninn 18. júní 2021
N1 er vinsælasti viðkomustaður þeirra sem hafa notað nýju ferðagjöf stjórnvalda.
Bensínstöðvar, baðlón og skyndibitastaðir vinsælust hjá notendum nýrrar ferðagjafar
Yfir 10 þúsund manns hafa nýtt nýja ferðagjöf stjórnvalda og um 50 milljónir króna verið greiddar út. Kunnugleg nöfn raða sér í efstu sæti þeirra fyrirtækja sem tekið hafa við mestu en baðlónið Sky Lagoon kemur nýtt inn á lista og tyllir sér í annað sæti.
Kjarninn 17. júní 2021
Guðjón Sigurðsson
Alþjóðlegur MND dagur 20. júní 2021
Kjarninn 17. júní 2021
Már Guðmundsson, fyrrverandi seðlabankastjóri.
Fyrrverandi seðlabankastjóri fékk fálkaorðuna
Forseti Íslands sæmdi fjórtán manns fálkaorðunni á Bessastöðum í dag.
Kjarninn 17. júní 2021
Gunnar Smári Egilsson, formaður framkvæmdastjórnar Sósíalistaflokksins.
Vilja endurvekja sjálfstæðisbaráttuna
„Eins og fyrri kynslóðum tókst að umbreyta íslensku samfélagi með sjálfstæðisbaráttu almennings þá mun okkur takast það einnig. Þeim tókst það og okkur mun líka takast það.“ Sósíalistaflokkurinn sendi frá sér tilkynningu í tilefni af 17. júní.
Kjarninn 17. júní 2021
Ólafur Ólafsson
Mannréttindadómstóll Evrópu vísar kæru Ólafs Ólafssonar frá
MDE hafnaði í morgun með afgerandi hætti að Rannsóknarnefnd Alþingis hefði brotið gegn rétti Ólafs Ólafssonar til réttlátar málsmeðferðar.
Kjarninn 17. júní 2021
Meira úr sama flokkiInnlent