Þessi færsla er úr eldra greinasafni Kjarnans og gæti þess vegna birst furðulega.

Hver passar náttúruna?

pall-asgeir.jpg
Auglýsing

Eftir að hafa lesið frum­varpið um hinn svo­kall­aða nátt­úrupassa hefur höfuð mitt fyllst efa­semdum og van­trú á að verið sé að fara bestu og ein­föld­ustu leið­ina til þess að afla tekna fyrir íslenska nátt­úru. Verði lögin sam­þykkt sé ég ekki annað en heim­ilt verði að taka gjald af land­svæðum í einka­eigu sem ekki kjósa aðild að nátt­úrupass­an­um. Lögin myndu gefa svo skýrt for­dæmi að engin leið væri að koma í veg fyrir slíkt.

Svæð­is­bundnar rukk­anir af því tagi hafa verið kall­aðar „skúra­væð­ing“ og til­raunir sem gerðar voru í Náma­skarði síð­ast­liðið sumar leiddu til þess að far­ar­stjórar leiddu hópa eftir nýjum leiðum að hvera­svæð­inu og settu þá í hættu til þess að kom­ast undan greiðslu aðgangs­eyr­is.

Allir virð­ast vera sam­mála að þetta sé ekki eft­ir­sókn­ar­vert fyr­ir­komu­lag en inn­leið­ing nátt­úrupass­ans gerir slíka inn­heimtu lög­lega með sínu for­dæmi kjósi land­eig­endur að standa utan pass­ans.

Auglýsing

Ráð­herr­ann sem treysti ekki rík­inu



Þegar ráðu­neytið var að und­ir­búa málið á síð­asta ári var oft stungið upp á því að ein­falt komu­gjald yrði inn­heimt af flug­far­þegum til að forð­ast eft­ir­lit og tryggja að allir greiddu.

Þessu var yfir­leitt svarað þannig að þegar slíkt gjald væri inn­heimt sem skattur hyrfi það í svart­hol rík­is­sjóðs og engin trygg­ing væri fyrir því að féð rynni til þess mála­flokks sem inn­heimt væri fyr­ir. Til þess að forð­ast þetta ætl­aði ráð­herra að koma á fót sjálfs­eign­ar­stofnun sem ann­að­ist varð­veislu og útdeil­ingu fjár­ins.

„Þess vegna má vel ætla að margir ferða­menn muni sleppa við kaup á nátt­úrupassa og njóti lík­lega aðstoðar íslenskra leið­sögu­manna sem virð­ast flestir vera mjög and­vígir áminnstum náttúrupassa.“

Í frum­varp­inu sem nú liggur fyrir eru þessar hug­myndir horfnar og skal gjald fyrir nátt­úrupass­ann renna óskipt í rík­is­sjóð. Vel má spyrja sig hvort það traust sem ráð­herra virð­ist nú bera til rík­is­ins dugi ekki til þess að horfa til inn­leið­ingar komu­gjalds.

Í frum­varp­inu virð­ist ekki vera gert ráð fyrir því að allir erlendir gestir kaupi nátt­úrupassa. Með því að gera kaup á pass­anum val­kvæð er óhjá­kvæmi­legt að hafa ein­hvers konar eft­ir­lit með því á áfanga­stöðum að ferða­menn séu með pass­ann.

Spor­vagn er ólíkur Gull­fossi



Vitnað hefur verið til eft­ir­lits í lest­ar­kerfum erlendis og sagt að þess­háttar handa­hófs­kenndu eft­ir­liti verði beitt. Ég hef farið miða­laus í spor­vagna erlend­is, stundum í hreinni glópsku en stundum vís­vit­andi. Ég hef oft séð starfs­menn dönsku járn­braut­anna að störfum við miða­eft­ir­lit. Þeirra starfs­að­staða um borð í lest­inni er afar ólík því sem ger­ist í mann­þröng og óreiðu eins og rekast má á við Geysi eða á Þing­völlum um háanna­tím­ann.Við slíkar aðstæður er von­laust að ætla sér að stunda ein­hvers konar eft­ir­lit.

Þess vegna má vel ætla að margir ferða­menn muni sleppa við kaup á nátt­úrupassa og njóti lík­lega aðstoðar íslenskra leið­sögu­manna sem virð­ast flestir vera mjög and­vígir áminnstum nátt­úrupassa.

Ég skal passa dyrnar



Einu sinni var reynt að setja sal­erni með pen­inga­lás upp á vin­sælum áning­ar­stað til að eign­ast svo­lít­inn pen­ing til upp­bygg­ingar og halda nátt­úr­unni hreinni. Það þurfti altsvo að setja 100 krónu pen­ing í lás­inn og þá opn­að­ist kló­sett­ið. Þetta þekkja margir af torgum erlendis og kostar hálfa eða ein evru að opna hurð­ina.

Þetta gat ekki gengið á Íslandi því íslenskum far­ar­stjórum var svo í nöp við inn­heimt­una að þeir stund­uðu það að setja einn 100 krónu pen­ing í lás­inn til að opna og stóðu svo við hurð­ina og pössuðu að hún lok­að­ist ekki til fulls og þannig var hægt að hleypa heilli rútu á doll­una fyrir einn 100 kall.

„Það er því dap­ur­legt ef ráð­herra og ráðu­neyti ferða­mála ætla að þvinga í gegnum þingið í krafti flokks­holl­ustu þá leið sem minnst sam­staða virð­ist ríkja um í samfélaginu.“

Íslensk nátt­úra hefur lengi verið mun­að­ar­laus í þeim skiln­ingi að eng­inn hefur borið skýra ábyrgð á því að byggja upp og vernda þá staði sem mestra vin­sældra njóta. Þjóð­garðar og Umhverf­is­stofnun eru fjársvelt fyr­ir­bæri sem lítt hafa getað hafst að und­an­farin ár. Mesta verkið við upp­bygg­ingu göngu­stíga á vin­sælum slóðum hefur verið unnið af erlendum sjálf­boða­lið­um. Þeir starfa undir leið­sögn aðkom­inna fag­manna og því er lítil eða engin þekk­ing á því inn­an­lands hvernig skuli standa að við­haldi og upp­bygg­ingu göngu­stíga.

Ekki í boði að gera ekk­ert



Brýn fjár­þörf til upp­bygg­ingar á ferða­manna­stöðum á Íslandi blasir við hverjum sem heim­sækir fjöl­farna staði. Verði ekki gripið til aðgera strax spillum við og eyði­leggjum með álagi og yfir­gangi nátt­úr­unni sem er höf­uð­á­stæðan fyrir heim­sókn flestra erlendra ferða­manna, seg­ull­inn sem dregur þá til okk­ar.

Það er því dap­ur­legt ef ráð­herra og ráðu­neyti ferða­mála ætla að þvinga í gegnum þingið í krafti flokks­holl­ustu þá leið sem minnst sam­staða virð­ist ríkja um í sam­fé­lag­inu. Aðrar og ein­fald­ari leiðir virð­ast blasa við hvort sem um væri að ræða ein­föld komu­gjöld eða aukna og skil­virk­ari skatt­heimtu á ferða­þjón­ustu en nú tíðkast. Það er væg­ast sagt und­ar­legt að sú atvinnu­grein sem stendur orðið jafn­fætis sjáv­ar­út­vegi í fram­lagi til þjóð­ar­bús­ins skuli búa við mun minni skatt­heimtu en aðrar grein­ar.

Fari það svo að málið koðni niður með ein­hverjum hætti og nauð­syn­legri gjald­heimtu fyrir íslenska nátt­úru verði ekki komið á er ábyrgð hins þver­móðsku­fulla ráð­herra mik­il. Það er nefni­lega ekki í boði að gera ekki neitt.

Kanntu vel við Kjarnann?

Frjáls framlög lesenda eru mikilvægur þáttur í rekstri Kjarnans. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni á vitrænan hátt og greina kjarnann frá hisminu fyrir lesendur. 

Kjarninn er fjölmiðill sem leggur sig fram við að upplýsa og skýra út það sem á sér stað í samfélaginu með áherslu á gæði og dýpt. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari. 

Ef þú kannt vel við það efni sem þú lest á Kjarnanum viljum við hvetja þig til að styrkja okkur. Þinn styrkur er okkar styrkur.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Ófyrirséður viðbótarkostnaður vegna nýs Herjólfs 790 milljónir
Íslenska ríkið greiðir 532 milljónir króna í viðbótarkostnað vegna lokauppgjörs við pólska skipasmíðastöð og 258 milljónir króna til rekstraraðila Herjólfs til að mæta ófyrirséðum kostnaðarauka vegna seinkunar á afhendingu.
Kjarninn 12. nóvember 2019
Kvikan
Kvikan
Íslenskar valdablokkir, brottvísun þungaðrar konu og Play ... komið til að vera?
Kjarninn 12. nóvember 2019
Katrín Jakobsdóttir, forsætisráðherra og formaður VG.
Markmiðið að stuðla að því að upplýst verði um lögbrot og ámælisverða háttsemi
Forsætisráðherra hefur lagt fram frumvarp á Alþingi um vernd uppljóstrara. Markmið laganna er að stuðla að því að upplýst verði um lögbrot og aðra ámælisverða háttsemi og þannig dregið úr slíku hátterni.
Kjarninn 12. nóvember 2019
Svo virðist sem viðleitni stærstu lífeyrissjóða landsins til að hægja á umferð lántöku vegna húsnæðiskaupa hjá sér sé að virka.
Lífeyrissjóðir hafa lánað 15 prósent minna til húsnæðiskaupa en í fyrra
Stærstu lífeyrissjóðir landsins hafa verið að þrengja lánaskilyrði sín til að reyna að draga úr ásókn í sjóðsfélagslán til húsnæðiskaupa. Það virðist vera að virka. Mun minna hefur fengist lánað hjá lífeyrissjóðum það sem af er ári en á sama tíma í fyrra.
Kjarninn 12. nóvember 2019
Ketill Sigurjónsson
Sífellt ódýrari vindorka í Hörpu
Kjarninn 11. nóvember 2019
Samherji sendir yfirlýsingu vegna yfirvofandi umfjöllunar RÚV
Útgerðarfyrirtækið Samherji hefur sent frá sér yfirlýsingu, vegna yfirvofandi umfjöllunar RÚV.
Kjarninn 11. nóvember 2019
Magnús Halldórsson
Brjálæðið og enn of stór til að falla
Kjarninn 11. nóvember 2019
28 milljónir í launakostnað ólöglegu Landsréttardómaranna
Laun þriggja þeirra fjögurra dómara við Landsrétt, sem mega ekki dæma eftir að Mannréttindadómstóll Evrópu sagði skipan þeirra ólögmæta, kalla á 28 milljón króna viðbótarútgjöld ríkissjóðs.
Kjarninn 11. nóvember 2019
Meira úr sama flokkiPistlar
None