Þessi færsla er úr eldra greinasafni Kjarnans og gæti þess vegna birst furðulega.

Kynslóðin sem er ekki mætt

arni-helgason.jpg
Auglýsing

Ég til­heyri kyn­slóð sem er nán­ast ósýni­leg í stjórn­málum í dag. Þó að þjóð­mála­um­ræðan bjóði upp á stöðugt fram­boð af sama fólk­inu og sama karp­inu og fyrir hrun bólar lítið á fólki í kringum þrí­tugt, sem þó fór einna verst út úr hremm­ingum síð­ustu ára.

Áhrif þess­arar kyn­slóðar eru reyndar svo lítil að það er nán­ast vand­ræða­legt. Mörg af þeim nöfnum sem við heyrum ennþá dag­lega í umræð­unni voru komin í áhrifa­stöður um og upp úr þrí­tugu – Davíð Odds­son varð borg­ar­stjóri 34 ára, Ólafur Ragnar Gríms­son varð pró­fessor í stjórn­mála­fræði 30 ára og var kom­inn á þing 35 ára, Þor­steinn Páls­son varð for­maður Sjálf­stæð­is­flokks­ins 36 ára, Styrmir Gunn­ars­son varð rit­stjóri Mogg­ans 34 ára og Stein­grímur J. var kom­inn á þing 27 ára og orð­inn ráð­herra 32 ára. Ekki málið í þá daga.

Auglýsing

Örfáir undir fer­tugu

Í Sjálf­stæð­is­flokknum í dag er einn þing­maður undir fer­tugu, í Sam­fylk­ing­unni er yngsti þing­mað­ur­inn 39 ára og í Vinstri grænum er for­maður flokks­ins í leið­inni lang­yngsti þing­mað­ur­inn, 38 ára og eini þing­maður flokks­ins sem er yngri en 45 ára.



Tveir þing­menn á öllu þing­inu eru undir 35 ára aldri og búsettir á höf­uð­borg­ar­svæð­inu. Á þessu svæði búa samt um 106 þús­und manns undir 35 ára aldri, þar af rúm­lega helm­ingur á kosn­inga­aldri. Í sex stórum sveit­ar­­fé­lögum á höf­uð­borg­ar­svæð­inu voru í vor kjörnir fjórir bæj­ar-/­borg­ar­full­trúar af alls 64 (rúm 6 pró­sent) sem voru undir 35 ára aldri (tveir þeirra verða 35 ára á árinu) og alls níu full­trúar undir fer­tugu. Samt er meiri­hluti Íslend­inga undir fer­tugu.



Það er kannski til að fanga tíð­ar­and­ann ágæt­lega að við erum með for­sæt­is­ráð­herra sem er enn á fer­tugs­aldri í þeim skiln­ingi að það eru innan við fjöru­tíu ár frá því að hann fædd­ist. Ekk­ert annað við hann er á fer­tugs­aldri og hann er ein­arður tals­maður gömlu gild­anna. Spyrjið bara eitr­uðu stera­nautin sem Costco selur Banda­ríkja­mönn­un­um.



[em­bed]htt­p://issu­u.com/kjarn­inn/docs/2014_07_17/66[/em­bed]

Íslenski draum­ur­inn

Hvernig stendur á því að heil kyn­slóð er nán­ast ekki með? Kannski vand­ist hún því bara að Davíð og sam­tíma­menn hans sæju um póli­tík­ina en senni­lega hafa atburðir síð­ustu ára og karpið í kringum þá gert það að verkum að stór hópur fólks er orð­inn alger­lega ónæmur fyrir stjórn­málum og stjórn­mála­þátt­töku.



Íslend­ingar hafa átt sína eigin útgáfu af banda­ríska draumn­um, eins konar íslenskan draum. Kyn­slóðin sem var um þrí­tugt á níunda og tíunda ára­tugnum lifði eftir ákveðnum gild­um; að eign­ast rúm­gott sér­býli, ein­hvers konar útgáfu af jeppa/l­ing og sum­ar­bú­stað með heitum potti ásamt því að kom­ast reglu­lega á sól­ar­strönd. Til þess þurfti að virkja, fram­leiða ál og kaupa hluta­bréf. Mark­miðið var kaup­máttur og nóg af honum og hún kaus til áhrifa stjórn­mála­menn í sam­ræmi við þetta.



Það var ein­hver ein­fald­leiki við þetta sem er ekki til staðar í dag. Til­veran hjá kyn­slóð­inni sem er núna um þrí­tugt er orðin miklu flókn­ari og óskýr­ari. Prógram­mið sem þessi kyn­slóð átti að ganga inn í að námi loknu gekk ekki upp – 90% hús­næð­is­lánið frá bank­anum og geng­is­tryggða bíla­lánið frá Lýs­ingu reynd­ist ekki vera mjög rausn­ar­legur heiman­mund­ur, heldur nokk­urra millj­óna króna myllu­steinn um háls­inn sem fólk neydd­ist í mörgum til­fellum til að taka á sig. Sparn­að­ur­inn og/eða fyr­ir­fram­greiddi arf­ur­inn hvarf og við tóku erfið ár í að berj­ast í gegnum hrun­ið. Þessi kyn­slóð þurfti að sætta sig við miklu hærra atvinnu­leysi en þekkst hefur hér á landi, en atvinnu­leysi bitnar oftar en ekki verst á þeim yngstu á vinnu­mark­aði. Enn er dýrt að lifa og hjá mörgum duga launin ekki fyrir öðru en því allra nauð­syn­leg­asta.

Refresh?

Það er svo­lítið erfitt að vita hverju á að treysta núna. Eigum við að ýta á refres­h-takk­ann og taka annan snún­ing á þessu hjóli, þ.e. steypa okkur í skuldir sem nán­ast öll mannsævin fer í að borga af með til­heyr­andi áhættu á skakka­föllum síðar meir sem lendir öll hjá lán­tak­an­um? Svo bara virkjum við til þess að það sé nóg atvinna þannig að allir eigi fyrir afborg­un­un­um? Skilj­an­lega eru ekki margir til­búnir að stökkva fram og boða þessa fram­tíð. Kannski á bara að prófa að gera eitt­hvað allt annað en hvað það á að vera hefur ekki enn komið í ljós.

Að bjarga heim­in­um... eða bara sleppa því

Heims­myndin er líka orðin flókn­ari og það er ekki jafn­skýrt og áður hverjir eru góðu kall­arn­ir. Við erum orðin miklu með­vit­aðri um vanda­mál heims­ins, sem eru aldrei lengra frá okkur en sem nemur einum netrúnt í ágræddum snjall­sím­an­um. Þar fáum við stöðugar upp­lýs­ingar um allar hörm­ungar heims­ins.



Og jafn­vel þótt maður taki sig til og reyni að gera eitt­hvað í öllum þessum vanda­málum er allt svo snú­ið. Þú getur skráð þig í UNICEF, mætt á fund og byrjað að borga mán­að­ar­lega til þess eins að lesa skömmu síðar í ein­hverri gáfu­manna­bók að þró­un­ar­að­stoð geri í raun og veru ekki neitt og það sé betra að sleppa henni. Eftir stendur kyn­slóð sem er umkringd af fleiri spurn­ingum en svör­um. Fyrir hvert fram­tak eru miklu fleiri vanda­mál. Sá sem ætlar að stofna verk­smiðju í dag fær ekki klapp á bakið fyrir að reyna heldur fyr­ir­spurn um hvort hann hati umhverf­ið.



Kannski er bara ein­fald­ast að gera ekki neitt?

Hið eilífa upp­gjör

Kyn­slóðir feta yfir­leitt sama ferlið – á ein­hverjum tíma­punkti gerir nýja kyn­slóðin upp við þá sem fyrir er, færir til­tekin við­horf til nútím­ans þannig að þau verða að nýjum við­miðum alveg þar til næsta kyn­slóð á eftir tekur yfir. Kyn­slóðin sem er núna um þrí­tugt er enn óskrifað blað. Henni finnst sjálf­sagt margt þurfa að breyt­ast en þrátt fyrir að vera best mennt­aða og upp­lýsta kyn­slóðin virð­ist hún ætla að gera lítið annað en að halla sér aftur og hrista haus­inn yfir þessum heimi sem henni er ætlað að taka við. Nema kannski skrifa einn kald­hæð­inn status um mál­ið.

Samtal við samfélagið
Samtal við samfélagið
Samtal við samfélagið – Geta konur stjórnað?
Kjarninn 16. september 2019
Það á ekki lengur að vera hægt að fela hver sé raunverulegur eigandi félaga sem skráð eru á Íslandi.
Raunverulegir eigendur félaga eiga ekki lengur að geta falið sig
Hérlendis hefur verið hægt að komast upp með það að fela raunverulegt eignarhald félaga með ýmsum hætti. Margir nýttu sér það, meðal annars til að komast hjá uppgjöri á kröfum eða skattgreiðslum. Þessi leikur á ekki að vera gerlegur lengur.
Kjarninn 16. september 2019
Þóra Kristín Þórsdóttir
Opið bréf til Ásmundar Einars Daðasonar
Kjarninn 16. september 2019
Drónaárás í Sádí-Arabíu ýtir olíuverðinu upp á við
Aldrei í sögunni hefur olíuverð hækkað jafnt mikið á jafn skömmum tíma, eins og gerðist í kjölfar drónaárásar á olíuframleiðslusvæði Aramco í Sádí-Arabíu.
Kjarninn 16. september 2019
Segir ríkislögreglustjóra bera skyldu til að tilkynna um spillingu
Verðandi formaður stjórnskipunar- og eftirlitsnefndar segir að Haraldur Johannessen eigi að tilkynna um spillingu sem hann viti af. Í viðtali í gær lét hann í það skína að slík væri til staðar.
Kjarninn 15. september 2019
Íslendingurinn Reynir ætlar að taka upp Flamenco plötu
Reynir Hauksson hefur lært hjá einum helsta gítarkennara Granada. Nú safnar hann fyrir gerð Flamenco plötu á Karolina Fund.
Kjarninn 15. september 2019
Fosfatnáma
Upplýsingaskortur ógnar matvælaöryggi
Samkvæmt nýrri rannsókn íslenskra og erlendra fræðimanna ógnar skortur á fullnægjandi upplýsingum um birgðir fosfórs matvælaöryggi í heiminum.
Kjarninn 15. september 2019
Besta platan með Metallica – Master of Puppets
Gefin út af Elektra þann 3. mars 1986, 8 lög á 54 mínútum og 47 sekúndum.
Kjarninn 15. september 2019
Meira úr sama flokkiPistlar
None