Þjóðhættir – Gagnagrunnar, þjóðfræði og framtíðin

Und­an­farna ára­tugi hafa orðið gíf­ur­legar breyt­ingar á aðgengi upp­lýs­inga og gagna af ýmsu tagi. Bylt­ing hefur orðið með inter­net­inu en nú má nálg­ast ýmis gagna­söfn á staf­rænu formi, meðal ann­ars safn­gögn sem tengj­ast þjóð­fræði. Notk­un­ar­mögu­leikar slíkra gagna­grunna eru ótrú­lega fjöl­breyttir og því skiptir miklu máli að til þeirra sé vandað og þeir séu not­enda­væn­ir.

Trausti Dags­son er þjóð­fræð­ingur og starfar sem verk­efn­is­stjóri og for­rit­ari hjá Stofnun Árna Magn­ús­sonar í íslenskum fræð­um. Hann vinnur meðal ann­ars að þróun og upp­færslum á gagna­söfnum stofn­un­ar­innar og tekur þátt í miðlun efn­is­ins. Trausti segir meðal ann­ars frá Sagna­grunni þar sem lesa má útdrátt úr íslenskum þjóð­sögum og skoða á korti þá staði sem að þær tengj­ast. Trausti segir einnig frá öðrum gagna­söfnum stofn­un­ar­inn­ar, meðal ann­ars Ísmús þar sem finna má hljóð­rit, tón­list, kveð­skap, sög­ur, við­töl og fleira. Trausti segir frá fram­tíð­ar­þróun þess­ara gagna­safna og fyr­ir­hug­aðri sam­ein­ingu þeirra.

Trausti segir frá nor­rænu og alþjóð­legu sam­starfi um gagna­grunna fyrir þjóð­sögur og spenn­andi sam­starfs­verk­efni um Mið­stöð staf­rænna hug­vís­inda og lista, sem stendur til að verði mið­læg gátt þar sem margir ólíkar gagna­grunnar verða tengdir sam­an. Trausti hefur ritað þó nokkuð um gagna­grunna og miðlun og mun flytja erindi um efnið á Þjóð­ar­spegli – ráð­stefnu um rann­sóknir í félags­vís­indum sem haldin verður í Háskóla Íslands 29. októ­ber næst­kom­andi.

Þjóð­hættir er hlað­varp sem fjallar um nýjar rann­sóknir og fjöl­breytta miðlun í þjóð­fræði. Umsjón hafa Dag­rún Ósk Jóns­dóttir og Vil­helm­ína Jóns­dóttir dokt­or­snemar í þjóð­fræði.

Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknir.
Smitum og innlögnum fjölgað í Danmörku
Sjáanleg áhrif afléttinga sóttvarnaaðgerða í nágrannalöndunum eru misjöfn sem helgast m.a. af hlutfalli bólusettra og fjölda sýna sem tekin eru. Í Englandi og Danmörku, sem fyrst riðu á vaðið, eru blikur á lofti.
Kjarninn 19. október 2021
Árni Finnsson
Á vonarvöl?
Kjarninn 19. október 2021
Sjókvíareldi á Vestfjörðum.
Framleiðsla í fiskeldi jókst um 169 prósent milli 2016 og 2020
Tekjur fiskeldisfyrirtækja hafa tvöfaldast frá 2016 og útflutningsverðmæti afurða þeirra hafa þrefaldast. Launþegum í geiranum hefur hins vegar ekki fjölgað nálægt því jafn mikið, eða um 32 prósent á sama tímabili.
Kjarninn 19. október 2021
Bensínverð ekki verið hærra síðan 2012
Verðið á heimsmarkaði með olíu hefur margfaldast frá vorinu 2020. Það hefur skilað því að viðmiðunarverð á bensíni á Íslandi hefur einungis einu sinni verið hærra í krónum talið.
Kjarninn 19. október 2021
Svandís Svavarsdóttir heilbrigðisráðherra.
Öllum sóttvarnaraðgerðum innanlands verði aflétt eftir mánuð
Frá og með morgundeginum mega 2.000 manns koma saman, grímuskyldu verður aflétt og opnunartímar skemmtistaða lengjast um klukkustund. Svo er stefnt á afléttingu allra aðgerða eftir fjórar vikur.
Kjarninn 19. október 2021
Þjóðhættir
Þjóðhættir
Þjóðhættir – Íslenskir fjárhundar og endurvinnsla textíls
Kjarninn 19. október 2021
Sjávarútvegurinn greiddi sér 21,5 milljarða króna í arð í fyrra
Hagur sjávarútvegsfyrirtækja landsins, samtala arðgreiðslna og aukins eigin fjár þeirra, hefur vænkast um meira en 500 milljarða króna frá bankahrun. Geirinn greiddi sér meira út í arð í fyrra en hann greiddi í öll opinber gjöld.
Kjarninn 19. október 2021
Ásýnd fyrirhugaðrar uppbyggingar á Orkureitnum séð frá Suðurlandsbraut.
Reitir selja uppbyggingarheimildir á Orkureit á hátt í fjóra milljarða
Félagið Íslenskar fasteignir ehf. mun taka við uppbyggingunni á hinum svokallaða Orkureit á milli Ármúla og Suðurlandsbrautar af Reitum. Áætlaður söluhagnaður Reita af verkefninu er um 1,3 milljarðar króna.
Kjarninn 19. október 2021