Menningarstefna – Vegvísir stjórnvalda

Kolbrún Halldórsdóttir, forseti Bandalags íslenskra listamanna, skrifar aðsenda grein.

Auglýsing

Að loknum kosningum til Alþingis og meðan samningaviðræður stjórnmálaflokkanna standa yfir, um það hvernig farið verður með stjórn landsmála á komandi kjörtímabili, er einmitt rétti tíminn til að yfirfara menningarstefnuna sem Alþingi samþykkti á vordögum 2013 og fól framkvæmdavaldinu að starfa eftir.  

Lifandi menningarstofnanir


Í stefnunni er mikilvægi öflugra menningarstofnana undirstrikað með afgerandi hætti, þær sagðar gegna lykilhlutverki við styrkingu sjálfsmyndar þjóðarinnar og eflingu félagslegra tengsla. Stofnanirnar séu í eðli sínu þjónustustofnanir sem beri að taka mið af fjölbreytni samfélagsins í störfum sínum og dagskrá, þeim beri að gefa landsmönnum tækifæri til að njóta listsköpunar en einnig beri þeim að sinna menningarrannsóknum, söfnun, skráningu, miðlun og varðveislu menningararfsins. Í rannsóknum sínum ber stofnunum að eiga samstarf við háskólastofnanir, en þeim er líka ætlað að vera forsenda nýjunga í menningarrannsóknum og miðlun þess sem list- og menningartengdar rannsóknir leiða í ljós. 

Auglýsing

Að tikka í boxin


Ætla má að forstöðumenn þeirra menningarstofnana sem ríkið rekur í þágu þjóðarinnar séu með þvælt eintak af menningarstefnu stjórnvalda á skrifborðinu sínu, jafnvel náttborðinu og mögulega hafa þeir útbúið lista yfir áherslurnar sem þeim ber að fylgja í störfum sínum. Slíkur listi gæti þá litið einhvern veginn svona út:

  • hafa í heiðri vönduð vinnubrögð
  • áhersla á fagmennsku, fjölbreytni og gæði
  • stuðningur við frumsköpun, rannsóknir og miðlun
  • samstarf við grasrótina í menningarlífinu
  • stuðla að nýsköpun
  • greina markhópana og vinna meðvitað í því að breikka þá og víkka
  • vera eftirsóknarverður valkostur í frístundum fjölskyldna
  • áhersla á dagskrá fyrir börn og ungmenni
  • samstarf við menntastofnanir á öllum skólastigum
  • þjónusta við íbúa landsbyggðarinnar

Skyldur stjórnvalda
 

Menningarstefna Alþingis er ekki svo einhliða að einungis menningarstofnanirnar hafi skyldum að gegna samkvæmt henni, því hún kveður einnig á um ábyrgð ríkisins gagnvart stofnunum. Í fyrsta lagi ber Alþingi að skapa þau skilyrði sem þarf til að stofnanirnar geti staðið undir lagalegu hlutverki sínu og geti framkvæmt stefnu Alþingis í menningarmálum. Þetta þýðir með öðrum orðum tvennt; að stjórnvöldum beri að styðja við hlutverk og starfsemi stofnananna með öflugri stjórnsýslu á vettvangi ráðuneyta og að tryggja það fjármagn sem stofnanirnar þurfa til að uppfylla skyldur sínar. Í stefnunni er raunar líka getið um mögulegar hagræðingaraðgerðir, þ.e. að kannaðir verði kostir sameiningar ótilgreindra stofnana, en þó þannig að þess sé gætt að slíkt verði til þess að efla faglegt starf. Þá kveður stefnan á um skyldu stjórnvalda til að setja sér langtímastefnu í húsnæðismálum menningarstofnana. 

Tækifæri stjórnmálamanna


Í aðdraganda kosninga til Alþingis voru frambjóðendur stjórnmálaflokkanna inntir eftir menningarstefnu flokka sinna á ýmsum fundum, t.d. á fjölmennum Fundi fólksins í Norræna húsinu, á sérstökum háskólafundi Listaháskóla Íslands, af samstarfsvettvangi fyrirtækja og félaga í skapandi greinum X-hugvit, á fundum með einstökum stofnunum og félagasamtökum, í fjölda pistla á vefmiðlum og greinum í prentmiðlum, auk sérstakra þátta í ljósvakamiðlunum. Þarna fengu stjórnmálamenn fjölmörg tækifæri til að hlusta á áherslur þeirra sem starfa í list- og menningartengdum greinum, innan stofnana og utan, og gafst þannig tækifæri til að ydda menningarstefnu flokka sinna. 

Meðal þess sem frambjóðendur flokkanna komust að var sú staðreynd að hægt hefur gengið við að framfylgja menningarstefnu Alþingis á nýliðnu kjörtímabili og mikil þörf á átaki í þeim efnum, ekki síst þeim hluta stefnunnar er varðar ábyrgð stjórnvalda. Það er ástæða þess að kallað hefur verið eftir því að málaflokknum verði safnað saman undir nýtt ráðuneyti menningarmála og gefinn sjálfstæður talsmaður við ríkisstjórnarborðið, sem þurfi ekki sífellt að gera málamiðlanir við plássfrekan málaflokk á borð við skólamál. Þessar hugleiðingar eru meðal þess sem list- og menningargeirinn treystir að sé ofarlega á baugi í viðræðum forystumanna stjórnmálaflokkanna nú þegar til stendur að finna málefnanlega samstöðu þeirra sem vilja taka að sér stjórn þjóðmálanna næstu fjögur árin.

Höfundur er forseti Bandalags íslenskra listamanna.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Svandís Svavarsdóttir heilbrigðisráðherra var bólusett í Laugardalshöllinni í gær. Bólusetningar ganga nú mjög hratt fyrir sig á Íslandi og samhliða dregur úr takmörkunum.
Fjöldatakmarkanir hækkaðar í 50 manns frá og með næsta mánudegi
Opnunartími veitingastaða verður lengdur um klukkustund, leyfilegur fjöldi í verslunum tvöfaldast, fleiri mega vera í sundi og fara í ræktina. Grímuskylda verður hins vegar óbreytt.
Kjarninn 7. maí 2021
Skálað á kaffihúsi í Danmörku.
Ýta við ferðaþjónustunni með 32 milljarða króna „sumarpakka“
Danska ríkisstjórnin ætlar að setja 1,6 milljarða danskra króna, um 32 milljarða íslenskra, í „sumarpakka“ til að örva ferðaþjónustu landsins.
Kjarninn 7. maí 2021
Kvótinn um 1.200 milljarða króna virði – Þrjár blokkir halda á tæplega helmingi hans
Miðað við síðustu gerðu viðskipti með aflaheimildir þá er virði þeirra langtum hærra en bókfært virði í ársreikningum útgerða. Í næstu viku munu örfáir eigendur útgerðar selja tæplega 30 prósent hlut sinn í henni.
Kjarninn 7. maí 2021
Páll Magnússon er formaður allsherjar- og menntamálanefndar.
Nefnd búin að afgreiða fjölmiðlastyrki og umsóknarfrestur verður til loka maímánaðar
Meirihluti allsherjar- og menntamálanefndar hefur skilað áliti um stuðningskerfi til fjölmiðla. Þar er lagt til að þrengja skilyrði fyrir stuðningi úr ríkissjóði og gildistími laganna er færður í eitt ár.
Kjarninn 7. maí 2021
Rósa Guðbjartsdóttir, bæjarstjóri Hafnarfjarðar, og verk Libiu og Ólafs áður en það var tekið niður af gafli Hafnarborgar.
Bæjarstjóri hafnar því að hafa gerst sek um ritskoðun þegar listaverk var fjarlægt
Fulltrúar minnihlutans í Hafnarfirðii segja fjarlægingu listaverks Libiu Castro og Ólafs Ólafssonar af gafli Hafnarborgar síðastliðinn sunnudag „alvarlega aðför að tjáningarfrelsi“ og vilja að bæjaryfirvöld biðji tvíeykið afsökunar.
Kjarninn 7. maí 2021
Svæðið fyrir og eftir að Rio Tinto hafði farið yfir það með stórvirkum vinnuvélum.
Hluthafar Rio Tinto hafna starfskjarastefnu sem ofurlaun forstjórans fyrrverandi byggðu á
Fyrstu viðbrögð Rio Tinto og forstjóra þess, þegar upp komst að fyrirtækið hefði eyðilagt 46 þúsund ára gamla steinhella, voru að segjast ekki hafa vitað að þeir væru heilagir í hugum frumbyggjanna. Þessar afsakanir voru hluthöfum ekki að skapi.
Kjarninn 6. maí 2021
Bjarni Benediktsson, fjármála- og efnahagsmálaráðherra.
Telur ásakanir um meint brot Samherja ekki hafa skaðað orðspor íslenskra fyrirtækja
Fjármála- og efnahagsráðherra segist aldrei hafa fengið símtal, ábendingu eða umkvörtun frá nokkrum einasta aðila sem heldur því fram að ásakanir um lögbrot Samherja séu að valda einhverjum verulegum vandræðum fyrir íslenskan útflutning.
Kjarninn 6. maí 2021
Lilja Björk Einarsdóttir, bankastjóri Landsbankans.
Landsbankinn hagnaðist um 7,6 milljarða króna á þremur mánuðum
Hlutdeild Landsbanka Íslands á íbúðalánamarkaði hefur stóraukist milli ára og er nú 26,8 prósent. Hún hefur aldrei verið hærri. Eigið fé bankans er nú 261,4 milljarðar króna.
Kjarninn 6. maí 2021
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar
None