Hvers virði er stúdentspróf?

Frambjóðandi Miðflokksins veltir fyrir virði náms.

Auglýsing

Í sam­fé­lag­inu virð­ist algengt við­horf að menn eigi að ganga mennta­veg­inn áður en þeir fara að vinna ­fyrir sér. Menn eru ekki taldir hæfir til margra starfa án þess að ganga þann veg og vissu­lega má ­færa rök fyrir í ein­hverjum til­fell­um. Þá er það við­horf algengt að hærra mennt­un­ar­stig geri menn verð­mæt­ari en þá sem eru af lægra mennt­un­ar­stigi. Þetta við­horf end­ur­spegl­ast að ein­hverju leiti í því hvernig sam­fé­lagið verð­launar menn fyrir hærra mennt­un­ar­stig með hærri laun­um. Þetta er vissu­lega rétt­læt­an­legt í þeim til­fellum þar sem námið er nauð­syn­legur und­ir­bún­ingur fyrir starf­ið. En það er ekki alltaf svo að náms­leiðin öll geri menn betur und­ir­búna.

Menntaminni­mátt­ar­kennd 

Er ekki betra að verða álit­inn snill­ingur og útskrif­ast úr virtri mennta­stofnun á „háu“ skóla­stigi frekar en „lág­u“? Meira að segja nafnið „há­skóli“ eða „há­skóla­nám“ gefur til kynna að þetta sé æðra nám heldur en ann­að. Sá sem hættir við að læra iðn­grein og ákveður að fara frekar háskóla­leið­ina vegna slíkra við­horfa má segja að sé hald­inn „menntaminni­mátt­ar­kennd“. Hann ótt­ast álit ann­arra og velur því ­mögu­lega nám og frama í grein og starfi sem höfðar síður til hans. 

Iðn­nám er fyrsta flokks nám 

Verk­menntun og iðn­nám er ekki ann­ars flokks nám og myndi ég ganga svo langt að segja að þetta sé ­fyrsta flokks nám á Íslandi. Í iðn­námi eru strangar reglur um hvað meist­arar þurfa að hafa til að ber­a til að mega taka nema í starfs­þjálf­un. Mikil áhersla er lögð á að iðn­nemar læri á alla verk­þætti og ­jafn­vel rekstur vinnu­staða. Iðn­meist­arar þurfa jafn­ramt að læra kennslu­fræði til að mega kalla sig slík­a. Hér á landi er rík hefð fyrir að þjálfa menn til starfa. Það á reyndar við jafnt í háskóla eða fram­halds­skóla. En er endi­lega mik­ill munur þarna á milli? Er háskóla­nám flókn­ara eða tíma­frekara heldur en iðn­nám? Ég tók saman töl­fræði um þetta efni.

Auglýsing

Námstími starfsgreinanáms.

Stúd­ents­próf ofmet­ið 

Á þessum sam­an­burði sést glögg­lega hvernig hefðin fyrir kröfu á stúd­ents­próf hefur áhrif á há­skóla­grein­arn­ar. Það má leiða líkur að því að eftir stúd­ents­próf séu menn engu hæf­ari til að starfa ­sem tann­læknar en raf­virkjar, enda er gerð krafa um að ljúka fag­tengdu bók­námi í báðum grein­um. ­Stuðn­ings­menn óbreytts fyr­ir­komu­lags gætu etv. sagt á móti að stúd­ents­prófið und­ir­búi menn vel fyr­ir­ há­skóla­nám án þess þó að útskýra frekar hvernig nám í við­skipta­fræði sé frá­brugðið fag­legu bók­námi ­vél­stjóra í fram­halds­skóla. Er stúd­ents­próf virki­lega nauð­syn­legur und­ir­bún­ingur fyrir aðra grein­ina en ekki hina? 

Fram­tíð­ar­tón­list 

Við hjá Mið­flokknum viljum opna á umræðu um að stytta nám til súd­ents­prófs veru­lega eða slaka á kröfum um stúd­ents­próf til inn­göngu í háskóla. Krafan um ófag­tengt bók­nám er ekki komin frá­ at­vinnu­líf­inu, það sést best í iðn­grein­un­um, þar sem fag­fé­lög út atvinnu­líf­inu eiga ríkan þátt í að móta ­náms­skránna. Við hjá Mið­flokknum viljum að ríkið taki auk­inn þátt í að styðja fjár­hags­lega við iðn­nám svo að fleiri, bæði nem­endur og skól­ar, sjái sér hag í að fara þá leið. 

Á Íslandi er brenn­andi þörf fyr­ir­ fleira iðn- og starfs­menntað fólk, sér­stak­lega í bygg­ing­ar- og tækni­geir­an­um. Við höfum ekki efni á menntaminni­mátt­ar­kennd. ­Jafn­fram viljum við stuðla að því að fleiri velji sér þá leið að fara í nám í því fagi sem þeir nú þeg­ar ­starfa við og er raun­færni­mat góður kostur til að auð­velda þá leið. Nú þegar hafa um 2000 iðn­nemar ­fengið raun­færni sína á vinnu­mark­aði metna til stytt­ingar á bók­námi með til­stuðlan af raun­færni­mat­i Ið­unn­ar. Við viljum marg­falda þessa tölu og stuðla þannig að því að auka færni og menntun allra ­greina. Opnum á þessa umræðu og þorum að sjá tæki­fær­in. Ef mennt er mátt­ur, þá er færni vald.

Höf­undur er verð­andi raf­virkja­meist­ari og fram­bjóð­andi fyrir Mið­flokk­inn í Reykja­vík Suð­ur.

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Ásgeir Haraldsson
Landspítali háskólasjúkrahús?
Kjarninn 9. ágúst 2022
Noregur er einn stærsti raforkuframleiðandi í heimi.
Noregur gæti neyðst til að takmarka útflutning á rafmagni
Stjórnvöld í Noregi segja til greina koma að draga úr áformuðum útflutningi á rafmagni til meginlands Evrópu. Orkuskortur blasir við vegna þess að uppistöðulón hafa ekki fyllst. Óvenjulegum þurrkum er um að kenna.
Kjarninn 9. ágúst 2022
Donald Trump fyrrverandi Bandaríkjaforseti.
Fordæmalaus húsleit í Mar-a-Lago
Bandarískir alríkislögreglumenn framkvæmdu í gær húsleit á heimili Donalds Trump í Flórída og höfðu þaðan með sér einhver gögn. Aldrei fyrr hefur verið farið í löggæsluaðgerð af þessu tagi gegn fyrrverandi forseta Bandaríkjanna.
Kjarninn 9. ágúst 2022
Hygge
Hvað þýðir danska hugtakið hygge? Er það stig sem nær hærra en bara að hafa það kósí? Nær eitthvað íslenskt orð yfir það? Eða er um að ræða sérstaka danska heimspeki?
Kjarninn 9. ágúst 2022
Eitt og annað ... einkum danskt
Eitt og annað ... einkum danskt
Hygge
Kjarninn 9. ágúst 2022
Rúmlega þriðjungur heimila á ekkert eftir í veskinu í lok mánaðar
Næstum átta af hverjum tíu í lægsta tekjuhópnum ná ekki að leggja neitt fyrir, ganga á sparnað eða safna skuldum í yfirstandandi dýrtíð. Hjá efsta tekjuhópnum geta næstum níu af hverjum tíu enn lagt fyrir, sumir umtalsvert.
Kjarninn 9. ágúst 2022
Eilífðarefnin finnast í regnvatni alls staðar um heiminn. Uppruni þeirra er oftast á vesturlöndum en það eru fátækari íbúar heims sem þurfa að súpa seyðið af því.
Regnvatn nánast alls staðar á jarðríki óhæft til drykkjar
Okkur finnst mörgum rigningin góð en vegna athafna mannanna er ekki lengur öruggt að drekka regnvatn víðast hvar í veröldinni, samkvæmt nýrri rannsókn.
Kjarninn 8. ágúst 2022
Fleiri farþegar fóru um Flugstöð Leifs Eiríkssonar í júlí síðastliðinum en í sama mánuði árið 2019.
Flugið nær fyrri styrk
Júlí var metmánuður í farþegaflutningum hjá Play og Icelandair þokast nær þeim farþegatölum sem sáust fyrir kórónuveirufaraldur. Farþegafjöldi um Keflavíkurflugvöll var meiri í júlí síðastliðnum en í sama mánuði árið 2019.
Kjarninn 8. ágúst 2022
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar