Hugleiðingar ljósmóður

Sigrún Huld Gunnarsdóttir ljósmóðir segir að þjónusta ljósmæðra á Íslandi sé á heimsmælikvarða, en nú sé hætta á að hún skerðist og svo virðist sem hún sé stjórnvöldum einskis virði.

Auglýsing

Klukkan er að verða fjögur að nóttu. Mér gefst færi í fyrsta sinn í 12 tíma til að líta á sím­ann minn og í því hringir hann. Í sím­anum er mað­ur­inn minn aug­ljós­lega nývakn­aður og hvíslar hásri röddu: „Hvar ertu – er ekki allt í lag­i?” „Jú allt í lagi, fer alveg að koma heim. Ég komst ekki heim af vakt­inni, var svo brjálað að gera en ég er að klára hérna.“ Hann er svo sem vanur þessu, ekki í fyrsta sinn og ekki í síð­asta sinn sem ég kemst ekki heim úr vinnu. Vaktin átti að klár­ast hálf tólf en þegar þú sinnir fæð­ing­ar­þjón­ustu er ekki alltaf hægt að fara eftir klukk­unni, nátt­úr­unni er nokk sama hvað hún slær. Ég er nefni­lega ljós­móð­ir.

Um morg­un­inn hafði ég kvatt börnin okkar þrjú þegar þau fóru í sína leik- og grunn­skóla. Ég var farin í vinnu þegar þau komu heim. Börnin mín þola ekki kvöld­vakt­ir. „Hvernig vakt ertu á í dag mamma?” er algeng spurn­ing á okkar heim­ili. Þegar ég kem heim upp úr fjögur laum­ast ég inn í her­bergin þeirra og lít á þau sof­andi og sæl. Ég neyð­ist til að fara í sturtu, ég er búin að fá yfir mig mikið af legvatni og blóði sem ég náði bara að katt­ar­þvo af mér í vinn­unni. Mér er illt. Illt alls stað­ar. Mig verkjar í fæt­urna, axl­irn­ar, hend­urn­ar, allur lík­am­inn er úrvinda og þreytu­verkirnir eru þannig að ég tek eina bólgu­eyð­andi verkja­töflu svo ég geti sofið fyrir verkj­un­um. Ég er líka með höf­uð­verk vegna hung­urs. Tenn­urnar á mér eru með þykka syk­ur­skán þar sem ég náði ekk­ert að borða á vakt­inni en brá á það ráð þegar ég var farin að skjálfa af hungri að sjúga nokkra syk­ur­mola á hlaupum til að ná blóð­sykrinum upp.

Ég fæ mér að borða, bursta tennur og leggst loks­ins á kodd­ann örþreytt klukkan rúm­lega fimm. Heil­inn er ekki til­bú­inn að fara að sofa, hann þarf að fara yfir og vinna úr því sem gerð­ist á vakt­inni. Ég þerraði tár, ég þreif ælu, ég gaf lyf, ég hug­hreysti, ég hvatti, ég nudd­aði, ég hélt í hend­ur, ég hugg­aði, ég tók mynd­ir, ég tók á móti barni, ég veitti ham­ingju­óskir, ég saum­aði, ég skráði í skýrslur og fylgdi nýju fjöl­skyld­unni á sæng­ur­legu­deild­ina. Ég skipti um föt og ég tók við annarri konu.

Auglýsing

Ég þerraði tár að nýju, ég tók erf­iðar ákvarð­an­ir, ég bað um annað álit, ég óskaði eftir lækni, ég fylgdi kon­unni á skurð­stofu í bráða­keis­ara­skurð. Ég hélt í hend­ur, ég þerraði fleiri tár, ég hug­hreysti, ég hvatti, ég róaði pabbann. Lækn­ir­inn lagði barnið í dauð­hreins­aða vöggu sem ég tók við og flutti barnið svo á barna­borð­ið. Barnið var sprækt mér og lækn­in­um, sem brugð­umst rétt við, sé lof. Ég sótti pabbann, hann snyrti nafla­streng­inn og ég hvatti hann til að tala við nýfædda barnið sitt. Nýburar þekkja rödd for­eldra sinna og róast við heyra hana þegar þau koma í birt­una utan móð­ur­kvið­ar. Saman vöfðum við kríl­inu inn og hann fór með það til mömm­unnar sem lá enn á skurð­ar­borð­inu. Allir grétu. Þetta var fal­leg stund.

Vinnan mín er erfið en hún er líka gef­andi. Heil­inn minn er að klára að fara yfir vakt­ina. Var nokkuð sem ég gleymdi að gera? Nei, ég held ekki. Ef ég gleymdi ein­hverju verður að hafa það. Börnin og mæð­urnar eru örugg og hraust og það skiptir mestu máli. Ég vona bara að fólkið sem ég sinnti hafi ekki fundið hvað það var mikið að gera. Ég hefði viljað sinna þeim bet­ur. Ég er alveg að sofna.

Þegar ég valdi mér starfs­vett­vang lang­aði mig að vinna við eitt­hvað þar sem ég gæti látið gott af mér leiða, helst við að með­höndla fólk og hjálpa því. Ég vissi að launin væru lág en unga, bjart­sýna og kannski aðeins barna­lega ég von­aði að það myndi breyt­ast. Ég hef alltaf verið góður náms­maður og hefði getað farið í hvaða háskóla­nám sem er. Ég hefði getað valið að mennta mig í greinum þar sem launin eru mun hærri. Laun þar sem unnið er með pen­inga eru til dæmis almennt hærri en þar sem unnið er með fólk. Mér hefur alltaf fund­ist það svo skrýt­ið, stór­und­ar­legt jafn­vel. Ef ég hefði valið mér starf þar sem ég bæri ábyrgð á pen­ing­um, en ekki móður og barni, væri ég senni­lega ekki í harðri kjara­bar­áttu. Þá er ég ekki að gera lítið úr vinnu þeirra sem bera ábyrgð á pen­ing­um. Mér finnst bara und­ar­legt að slík ábyrgð sé almennt metin meira virði en ábyrgð á manns­líf­um, jafn­vel þó launagreið­and­inn sé sá sami eða Rík­is­sjóður Íslands.

Mér þykir ótækt, miðað við menntun mína og ábyrgð í starfi, að ég ætti erfitt með að sjá fyrir börn­unum mínum væri ég ein­stæð móð­ir. Til þess þyrfti ég að vinna enn fleiri yfir­vinnu­tíma og næt­ur­vaktir á kostnað heils­unnar til að það gengi upp með góðu móti.

Grunn­laun nýút­skrif­aðrar ljós­móður eru 460.000 krónur á mán­uði. Launin hækka hægt og þakið er lágt. Snúið hefur verið út úr þessum upp­hæðum með upp­reikn­uðum tölum sem engin ljós­móðir á gólf­inu kann­ast við. Stjórn­völd virð­ast ekki, þrátt fyrir fögur lof­orð, ætla að gera neitt til að breyta þessu. Á meðan harðnar kjara­bar­áttan og raun­veru­leg hætta er á að þjón­ustan við fólk í barn­eign­ar­ferli skerð­ist. Þjón­usta sem hefur verið á heims­mæli­kvarða, best í heimi reynd­ar, virð­ist vera stjórn­völdum einskis virði. For­eldrum, nýburum og öllum sem sinna barn­eign­ar­þjón­ustu er sent langt nef með lít­ils­virð­ing­unni sem ljós­móð­ur­starf­inu er sýnd.



Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Ingibjörg Sólrún Gísladóttir
Ingibjörg Sólrún lætur af störfum hjá ÖSE – Utanríkisráðherra segir þetta aðför að stofnuninni
Ingibjörg Sólrún Gísladóttir læt­ur af störf­um sem for­stjóri lýðræðis- og mannréttindastofnunar ÖSE en hún hefur sinnt starfinu í þrjú ár.
Kjarninn 13. júlí 2020
Komum á dag- og göngudeildir fækkaði um 30 prósent í faraldrinum
Komum á dag- og göngudeildir fækkaði að meðaltali um 30 prósent á meðan kórónuveirufaraldurinn stóð sem hæst. Þá fækkaði samskiptum við sjálfstætt starfandi sérfræðinga um 25 prósent, samkvæmt upplýsingum frá landlækni.
Kjarninn 13. júlí 2020
Kári Stefánsson, forstjóri ÍE.
Íslensk erfðagreining heldur áfram að skima í viku í viðbót
Til stóð að dagurinn í dag ætti að vera síðasti dagurinn sem Íslensk erfðagreining myndi skima á landamærunum.
Kjarninn 13. júlí 2020
Mótefni minnkar strax á fyrstu mánuðum
Þó að mótefni sem líkaminn myndar gegn veirunni SARS-CoV-2 sem veldur COVID-19 minnki þegar á fyrstu þremur mánuðunum eftir að þau verða þarf það ekki að þýða að ónæmi viðkomandi sé ekki lengur til staðar.
Kjarninn 13. júlí 2020
Veldi Storytel stækkar
Fyrstu tíu daga júlímánaðar keypti Storytel ráðandi hluti í tveimur fyrirtækjum og eitt til viðbótar.
Kjarninn 13. júlí 2020
Icelandair skrifar undir samning við lettneska flugfélagið airBaltic
Um er að ræða samstarfssamning sem felur í sér að bæði flugfélögin geta selt og gefið út flugmiða hvort hjá öðru.
Kjarninn 13. júlí 2020
(F.v.) Richard Curtis, Jerry Greenfield og Abigail Disney eru meðal þeirra milljónamæringa sem skrifa undir bréfið.
Auðmenn vilja að ríkisstjórnir hækki skatta „á fólk eins og okkur“
„Milljónamæringar eins og við gegna lykilhlutverki í því að græða heiminn,“ segir í bréfi 83 auðmanna sem vilja skattahækkanir á ríkt fólk – eins og þá sjálfa – til að draga úr misrétti vegna COVID-19 og flýta fyrir efnahagsbata.
Kjarninn 13. júlí 2020
Dagur B. Eggertsson
Dagur: Nauðsyn­legt að hætta skot­grafa­hernaði varðandi ferðamáta
Borgarstjórinn segir að nauðsyn­legt sé að kom­ast „út úr þeim skot­grafa­hernaði að líta á að ein­hver einn ferðamáti skuli ráða“. Hann vill að Borgarlínunni verði flýtt.
Kjarninn 13. júlí 2020
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar