Átak í meðferð sorps og úrgangs

Ari Trausti Guðmundsson, þingmaður Vinstri grænna, skrifar um meðferð sorps og þær leiðir sem eru í boði vegna hennar.

Auglýsing

Nú sem stendur eru sveit­ar­fé­lög víða um land að reyna að sam­ræma skipu­lag sorp­með­ferðar án telj­andi aðkomu rík­is­ins. Sorpa hefur náð lang­bestum árangri en byggða­sam­lagið hefur ekki getað haldið áfram að taka við úrgangi utan síns þjón­ustu­svæðis af eðli­legum orsök­um.

Víða er pottur brot­inn

Sorp­með­ferð er ekki nægi­lega umhverf­is­væn hér á landi og end­ur­nýt­ing ekki full­nægj­andi. Miklu skiptir að svo sé og ekki hvað síst þegar horft er til ímyndar Íslands og stöðu lofts­lags­mála. Með­ferð úrgangs er ýmist ófull­nægj­andi eða í bið­stöðu víða um land. Meðal ann­ars er úrgangi ekið langar leið­ir, nýir urð­un­ar­staðir fást ekki og brátt stefnir í að evr­ópskar reglu­gerðir heim­ili ekki urðun líf­ræns úrgangs. 

Auglýsing
Staðan felur í sér áskorun um að fara í saumana á þessum mála­flokki og koma upp sam­ræmdu skipu­lagi og heild­rænum lausn­um. Það ger­ist ekki án aðkomu rík­is­ins. Með nýju jarð­gerð­ar- og met­an­stöð Sorpu er stigið stórt fram­fara­skref. Sams konar en minni stöðvar gætu verið ein helsta úrbót í sorp­málum utan svæðis Sorpu.

End­ur­skipu­lagn­ingar er þörf

Ég hef hvatt til þess að rík­is­stjórnin komi á fót verk­efna­hópi skip­uðum full­trúum ríkis og allra sveit­ar­fé­laga (t.d. land­sam­taka/­sam­banda), og sér­fræð­inga. Verk­efni hans í þéttu sam­ráði við sveit­ar­fé­lögin gætu verið þessi:

  • Sam­ræmt skyldu­flokk­un­ar­kerfi fyrir allt landið
  • Skipt­ing lands­ins í sam­lags­um­dæmi með full­nægj­andi aðstöðu til flokk­unar
  • Flutn­ings­kerfi úrgangs innan hvers umdæmis og lág­mörkun akst­urs
  • End­ur­vinnsla og end­ur­nýt­ing inn­an­lands þar sem hentar
  • Flutn­ingur til útlanda frá til­teknum höfnum
  • Jarð­gerð og met­an­fram­leiðsla í hverju umdæmi eða sem næst því
  • Brennsla úrgangs aðeins þar sem allra ítrasta þörf krefur
  • Urðun óvirks og óflokk­an­legs úrgangs (ein­göngu)

Í stað jarð­gerðar og hluta end­ur­vinnslu (t.d. á ýmiss konar plasti) gæti komið kerfi strand­sigl­inga þar sem úrgangi er safnað saman á lands­vísu í ´ser­stakt gma­á­flutn­inga­skip með vist­vænan vél­bún­að. Úrgang­ur­inn væri fluttur á svo­kallað „kalt“ land­svæði og brennt í einni hátækni­stöð sem skilar veru­legri raf- og varma­orku umfram orku sem fer í í koma brun­anum af stað. Slíkt verk­efni hefur verið for­unnið af Sorp­orku. Alla kosti þarf að kanna og reikna bæði raun­kostn­að, kostn­að­ar­skipt­ingu milli ríkis og sveit­ar­fé­laga, vist­spor og hag­ræð­ingu sem af sam­ræmdu kerfi hlýst.

Kostn­aður við alla þessa iðju er og verður tölu­verður og í mörgum til­vikum umfram tekj­ur. Þess vegna þarf að koma til sam­komu­lag ríkis og sveit­ar­fé­laga hvernig fjár­málum skuli hagað í þágu umhverfis og íbúa lands­ins. Vel má vera að hækkun þjón­ustu­gjalda þurfi að hluta til þess að mála­flokknum sé borg­ið, auk rík­is­fram­lags. Koma verður með­ferð úrgangs á lands­vísu í full­nægj­andi horf á 2-3 árum.  Það er verk­efni sem þolir litla bið.

Höf­undur er þing­maður Vinstri grænna.

Halldór Auðar Svansson
„Hinn svokallaði flati strúktúr verður að byggjast á einhvers konar strúktúr“
Fyrrverandi borgarfulltrúi Pírata segir að tilgangur með strúktúr innan flokks eigi meðal annars að vera sá að gefa fólki lágmarksvinnufrið. Annars vinni þeir frekustu hverju sinni og frekju sé mætt með enn meiri frekju þar til allt sýður upp úr.
Kjarninn 22. júlí 2019
Andri Snær Magnason
Minnast fyrsta jökulsins sem hvarf vegna loftslagsbreytinga
Andri Snær Magnason, ásamt hópi vísindamanna, mun afhjúpa minningarskjöld um Okjökul í ágúst. Skjöldurinn er hugsaður sem áminning og ákall um aðgerðir gegn loftslagsbreytingum en Okjökull var afskráður sem jökull árið 2014.
Kjarninn 22. júlí 2019
Hægrisinnaðir franskir þingmenn vilja sniðganga Gretu Thunberg
Heimsókn Gretu Thunberg í franska þingið hefur vakið deilur á meðal þingmanna þar í landi. Hægrisinnaðir þingmenn vilja að ávarp hennar verði sniðgengið.
Kjarninn 22. júlí 2019
Tæpar fjórar milljónir söfnuðust í Málfrelsissjóðinn
Forsvarskonur Málfrelsissjóðsins segjast vera í skýjunum með árangurinn en söfnuninni lauk í gær.
Kjarninn 22. júlí 2019
Aldrei fundist eins margar blautþurrkur við strendur landsins
Samkvæmt talningu Umhverfisstofnunar hefur fjöldi svokallaðra blautklúta aukist frá talningu síðustu ára.
Kjarninn 22. júlí 2019
Sjómannasamband Íslands mótmælir harðlega breytingum á lögum um áhafnir skipa
Sambandið hefur sent inn umsögn um breytingar á lögum um áhafnir íslenskra fiskiskipa, varðskipa, skemmtibáta og annarra skipa. Það telur að mönnun fiskiskipa og annarra skipa eigi alltaf að taka mið af öryggi skips og áhafnar.
Kjarninn 22. júlí 2019
Kínverskum fjárfestingum í Bandaríkjunum fækkar um 88 prósent á tveimur árum
Fækkun fjárfestinganna hefur áhrif á sprotafyrirtæki og fasteignamarkaðinn í Bandaríkjunum. Bretland, Kanada, Japan og Þýskaland fjárfesta meira í Bandaríkjunum en Kína.
Kjarninn 22. júlí 2019
TM gerir aftur tilboð í Lykil
TM hefur gert Klakka kauptilboð í fjármálafyrirtækið Lykil. Tilboðið miðast við að 9,25 milljarðar króna verði greiddir fyrir Lykil í reiðufé auk hagnaðar Lykils á þessu ári eftir skatta.
Kjarninn 22. júlí 2019
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar